Bà Kha Ngọc Chi, Vợ ông Lý Quang Diệu - ECONOMICA

3.10.10

Bà Kha Ngọc Chi, vợ ông Lý Quang Diệu

“Phía sau sự thành công của người đàn ông luôn có bóng dáng của người phụ nữ”. Người phụ nữ bên cạnh người đàn ông có vai trò như một người bạn, người cố vấn, động viên, chia sẻ và phản biện những hướng đi của chồng. Hiếm có ai thành công mà không có một cố vấn giỏi. Ông Lý Quang Diệu cũng là một trường hợp như vậy (nhưng rất may, ông có nhiều cố vấn giỏi, mà một trong số đó là một kinh tế gia từ Hà Lan). Đọc “Hồi ký Lý Quang Diệu” mới thấy được những tình cảm và chia sẻ mà vợ ông, bà Kha Ngọc Chi, gắn bó với ông từ những ngày còn học trung học ở Singapore cho tới những ngày qua Luân Đôn học Luật, sau đó trở về Singapore, thành lập đảng chính trị PAP, đấu tranh chính trị, độc lập Singapore và xây dựng đất nước. Có xem lại những biến cố trải qua như vậy mới thấy được vai trò của bà. Một người phụ nữ thầm lặng, nghiêm khắc, và thông minh. Một chi tiết rất thú vị là phụ nữ thường mắc tật nhớ dai, và bà Lý cũng không phải là ngoại lệ. Bà luôn phàn nàn ông rằng không cho bà tham gia lễ thành lập đảng PAP – Đảng Nhân Dân Hành Động của Singapore, vốn cầm quyền từ ngày thành lập nước. Sự gắn bó đó kéo dài cho tới ngày bà mất, hôm qua lúc 5h40 chiều. Bà bị đột quỵ, nằm liệt giường từ hai năm và cứ mỗi tối ông Lý nằm kế bên đọc thơ, kể chuyện công việc hằng ngày của ông cho bà nghe. Bà Lý hơn ông Lý 2 tuổi. Khi còn học trung học, ông Lý Quang Diệu vốn biết bà Kha Ngọc Chi qua thành tích học hành. Ông đứng đầu đầu trường môn Toán nhưng trung bình thì đứng hai. Bà Kha Ngọc Chi đứng nhì điểm Toán nhưng điểm trung bình thì đứng nhất. Ông Lý Quang Diệu biết tên chứ chưa biết mặt. Ông Lý Quang Diệu có một anh bạn, và anh này lại là anh trai của bà Kha Ngọc Chi. Xã hội Singapore vào giữa đầu thế kỷ 20 là một bức tranh tối sáng với nhiều cơ hội kinh doanh. Ông Lý Quang Diệu hợp tác với anh bạn để làm keo hồ đem bán cho các tiệm tạp hóa. Một lần ông Lý Quang Diệu đến nhà anh bạn làm keo hồ và lần đầu tiên gặp mặt bà Kha Ngọc Chi. Mối tình cứ thế đơm hoa. Ông Lý Quang Diệu cũng thuộc dạng chịu chơi. Khi mà xã hội Singapore lúc bấy giờ người dân hoặc đi ô tô, hoặc đi xích-lô, ông lại thường xuyên cỡi mô-tô. Một hôm ông chở bà đi bằng mô-tô về nhà. Ông nhạc phụ tương lai, vốn là một banker, nhìn thấy sửng sốt. Tốt nghiệp trung học, gia đình khá giả, ông qua Cambridge du học trước, năm sau bà Kha Ngọc Chi nhận học bổng và qua sau. Cả hai đều chọn luật. Sau khi tốt nghiệp, hai ông bà trở về Singapore và hành nghề luật gia. Một chi tiết rất đặc biệt trong mối quan hệ của hai người là ông với bà Kha Ngọc Chi đính hôn trong một nhà hàng nhỏ chỉ có hai người khi còn ở Luân Đôn. Buổi lễ, gọi là một buổi tiệc nhỏ thì đúng hơn, chỉ có nến và hai người giao ước với nhau. Khi về Singapore, ông đến nhà bà Kha Ngọc Chi gặp ba bà Kha Ngọc Chi và xin cưới con gái của ông. Ông nhạc phụ được một phen sửng sốt thứ hai. (Tưởng tượng cảnh một thằng nào đó lạ huơ lạ hoắc tự dưng vác thân tới đòi cưới con gái mình mà mình không biết gì nhiều về nó trong một xã hội những năm giữa thế kỉ 20.) Sau Chiến tranh Thế giới Thứ II, tình hình thế giới biến chuyển dồn dập và Singapore cũng không phải ngoại lệ. Nhất là khi ông cùng các đồng chí tham gia thành lập đảng chính trị PAP. Giữa những lúc tình hình căng thẳng nhất, ông thường lái xe đưa vợ con lên cao nguyên Cameroon ở Malaysia để nghỉ ngơi và cũng để tránh những tai tiếng, ảnh hưởng chính trị. Với khí hậu mát, cao nguyên Cameroon như một “Đà Lạt” của Việt Nam, nổi tiếng với món lẩu chay – lẩu chỉ toàn các loại rau. Đọc Hồi ký để thấy giữa những biến chuyến dồn dập, những áp lực, khó khăn. Những quyết định không những ảnh hưởng tới an nguy của chính mình mà còn cho cả một xã hội. Vai trò của bà Lý thâm trầm nhưng rất uy lực. Bà là điểm tựa, là cố vấn, là người bạn chung thủy của ông. Một điểm đáng nhớ nữa là khi Singapore tách ra khỏi liên bang Malaysia, chính bà là người ngồi tra cứu trong thư viện về hồ sơ một trường hợp tương tự đã xảy ra trước đây nhằm dùng làm cứ tích cho việc soạn thảo ra một văn bản luật cho việc chia tách. New York Times gọi ông Lý Quang Diệu là “the man who defined Singapore”- tạm dịch là “người kiến tạo nên Singapore”. Ông đã thành công trong kiến tạo nên một Singapore xanh, sạch, luật lệ, an ninh, giáo dục tốt. Dĩ nhiên, còn rất nhiều điều cần làm đối với Singapore, chẳng hạn chỉ số innovation index (chỉ số sáng tạo chưa cao khi so với các nước cùng thu nhập), chưa có hệ thống an sinh xã hội tốt, không phải welfare state… Xem kết quả để đánh giá thành công và không ai phủ nhận ông Lý Quang Diệu là một chính trị gia thành công và có nhiều ảnh hưởng. (Cựu thủ tướng Võ Văn Kiệt cũng nhờ ông cố vấn kinh tế.) Rất ít bài báo nhắc đến vai trò của bà Lý, nhưng tôi nghĩ vai trò của bà cũng lớn không kém. Nếu ông Lý là “the man who defined Singapore” thì bà Lý chí ít cũng là “the woman who stood with Singapore” -- người đứng cùng Singapore. Chào vĩnh biệt bà. NHV, 03.10.2010 (*) Muốn tìm hiểu thêm, xin mời đọc: PAP và Chính Trị Singapore Newer Post Older Post Home

Sách của Ts. Nguyễn Huy Vũ

  • Mô hình nghị viện liên bang cho Việt Nam
  • Thế sự thời Trump

Việt Nam Tương Lai

  • Mô hình chính trị: Những thành tố cần thiết
  • Ngăn ngừa sự hình thành một chế độ độc tài mới
  • Ngăn ngừa đảo chính với cấu trúc liên bang
  • Bảo đảm một chính quyền ổn định và làm được việc
  • Ngăn ngừa sự thực thi các chính sách tồi dở
  • Kéo dài sự cầm quyền của một chính phủ thành công
  • Tại sao không nên chọn chế độ tổng thống?
  • Mô hình nghị viện - liên bang của Đức
  • Chính sách phát triển ngôn ngữ

Bài cùng tác giả

  • Mô hình nghị viện liên bang cho Việt Nam
  • So sánh các mô hình dân chủ dựa trên cơ chế đồng thuận và theo đa số
  • Trung Quốc ở Châu Phi
  • Trung Quốc với Châu Phi: Dầu mỏ và kinh tế
  • Đảng PAP và chính trị Singapore
  • Vài Nét Về Quá Trình Dân Chủ Hóa ở Đài Loan

Thẻ

  • Afghanistan
  • an ninh mạng
  • Anh
  • Bắc Âu
  • bất bình đẳng
  • bầu cử tự do
  • châu Âu
  • chiến thuật
  • chính sách
  • chính trị
  • chính trị Hoa Kỳ
  • chính trị Hoa Kỳ; Nam Mỹ
  • Chính trị Thế giới
  • Chính trị Việt Nam
  • covid-19
  • đặc khu
  • Đài Loan
  • dân chủ
  • dân chủ hoá
  • đầu tư
  • Do Thái
  • du lịch
  • Đức
  • giáo dục
  • Hàn Quốc
  • Hiến pháp Cộng hoà Liên bang Việt Nam
  • Hoa Kỳ
  • hồi ký
  • Iran
  • Israel
  • khoa học
  • kinh doanh
  • kinh tế
  • Kinh tế Việt Nam
  • lịch sử
  • Malaysia
  • Miến Điện
  • minh bạch
  • Nam Mỹ
  • Nauy
  • Nga
  • những nguyên tắc của nền dân chủ
  • nobel kinh tế 2025
  • Pháp
  • Quan hệ Việt - Mỹ; Chính trị Việt Nam; Chính trị Hoa Kỳ;
  • quân sự
  • sách
  • sách dịch
  • Singapore
  • suy ngẫm
  • Syria
  • tản mạn
  • thể chế
  • Thế sự thời Trump
  • tiền mật mã
  • tôn giáo
  • Trung Đông
  • Trung Quốc
  • Ukraine
  • văn hoá
  • văn hóa
  • Việt Nam
  • Việt Nam Cộng Hoà
  • Việt Nam Tương Lai
  • xã hội
  • y tế

Thảo Luận Kinh Tế

  • Aid Watch
  • Andrew Leigh
  • Antonio Fatas on the Global Economy The US labor market in the post-COVID recovery. Can this cycle continue being different? 1 year ago
  • Calculated Risk This is the End and a New Beginning 4 weeks ago
  • Chris Blattman Cyber Warfare Is Getting Real: The risk of escalation from cyberattacks has never been greater—or the pursuit of peace more complicated 3 years ago
  • Comments for naked capitalism Comment on Coffee Break: Crisis of Credibility Edition by upstater 1 hour ago
  • Core Economics Improve Efficiency with Top-Quality Material Handling Equipment – Explore the Best Options Now! 1 week ago
  • Dani Rodrik's weblog IEA World Congress 2021 4 years ago
  • Econbrowser Wisconsin in Last Place for Start-up Activity 9 years ago
  • Economists' Forum Global economic recovery stuck below takeoff speed 12 years ago
  • Economist's View 32+ Years... 6 years ago
  • Economix Q&A: The Fed’s Rate Cut 17 years ago
  • Felix Salmon Post Felix 11 years ago
  • Freakonomics Congratulations to Nobel Laureate Richard Thaler! 8 years ago
  • Free exchange Improve your life by making huge decisions with a coin toss 9 years ago
  • Greg Mankiw's Blog Congrats to President Trump and Kevin Warsh 1 week ago
  • iMFdirect - The IMF Blog How Africa Can Escape Chronic Food Insecurity Amid Climate Change 3 years ago
  • Jeff Frankels Weblog
  • Marginal Revolution *The Almighty Dollar* 6 hours ago
  • Market Design Blurb I recently wrote (for a How-to on a familiar but surprising subject) 12 hours ago
  • Nudge blog Here’s how Washington State’s nudge for state park donations works via its web site 14 years ago
  • open_book Write Your Economics Papers More Clearly. It Pays Off in Influence. 6 years ago
  • Overcoming Bias The Myth of Libertarian Vs Authoritarian 4 days ago
  • Paul Krugman The Blog Moves On 8 years ago
  • Planet Money How much power does the Fed chair really have? 1 day ago
  • Real Time Economics 5 Things to Watch on the Economic Calendar 10 years ago
  • Stumbling and Mumbling Thatcherism is dead: Thatcherism lives 2 years ago
  • The Baseline Scenario A Few Quick Announcements 2 years ago
  • The Becker-Posner Blog Farewell 11 years ago
  • The Enlightened Economist January hibernation reading – a catch-up 1 week ago
  • This Is Brad DeLong's Grasping Reality... 2 years ago
  • Undercover Economist Save pdf smaller size mac online 8 years ago
  • VoxEU.org: Recent Articles Divest or engage? 3 years ago
  • Wonkblog Why farmers only get 7.8 cents of every dollar Americans spend on food 7 years ago

Pageviews last month

Giới thiệu

Economica là một blog cá nhân của tiến sỹ kinh tế Nguyễn Huy Vũ. Ngoài ra, còn có website: www.nguyenhuyvu.com. Góp ý và liên lạc xin gửi về địa chỉ email: [email protected].

Followers

Tìm trong blog này!

Trang khác của Nguyễn Huy Vũ

  • Facebook Nguyễn Huy Vũ
  • Website Nguyễn Huy Vũ

Lưu Trữ

  • ▼  2010 (5)
    • ▼  10 (1)
      • Bà Kha Ngọc Chi, vợ ông Lý Quang Diệu

Bài đọc nhiều trong tháng

  • Sống và làm việc theo gương Bác Hồ vĩ đại Ngày 18 tháng 6 năm 1919, Hội Những Người An Nam Yêu Nước, trong đó gồm Phan Châu Trinh, Phan Văn Trường và Nguyễn Tất Thành, dưới tên gọi c...
  • Giải Nobel Kinh Tế 2025 và Việt Nam Giải Nobel Kinh tế năm nay được trao tặng cho Joel Mokyr, Philippe Aghion, và Peter Howitt cho những nghiên cứu nhằm giải đáp cách sáng tạo ...
  • Sau Venezuela, nhìn lại chiến lược an ninh quốc gia của Hoa Kỳ Chưa đến một tuần sau chiến dịch bắt cựu tổng thống Venezuela Nicolas Maduro về Mỹ xét xử, một loạt các sự kiện liên tục diễn ra: Phó tổng t...
  • Những tranh cãi quanh vụ Mỹ đột kích bắt Tổng thống Maduro Cuộc đột kích của Mỹ bắt Tổng thống (TT) Nicolas Maduro của Venezuela và đem về Mỹ để truy tố đã hoàn thành. Như thường lệ của thế giới này,...
  • Nhìn Iran, nghĩ Việt Nam Sau Mỹ, giờ đây Trung Quốc cũng đang kêu gọi dân mình rời khỏi Iran. Những đoạn video đang lan truyền trên mạng với tốc độ chóng mặt cho thấ...
  • Thuế của Việt Nam cao hay thấp? Chính quyền Việt Nam dưới sự lãnh đạo của tổng bí thư Tô Lâm đang muốn sửa lại hệ thống thuế nhằm mục đích tăng thu ngân sách. Một vài kinh ...
  • Việt Nam và thách thức trở thành nước thu nhập cao trong 20 năm Ngày 17/11/2022, Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đã thông qua Nghị quyết số 29 trong đó đưa ra tầm nhìn đến năm 2030 và kéo...
  • Trận Quan Độ ở Ukraine Nhìn thế trận mà Ukraine đang cầm chân quân xâm lược Nga, nó không khỏi khiến những người quan sát chính trị nhớ tới trận Quan Độ thời Tam Q...
  • Afghanistan: con cờ trong chiến lược xoay trục của Mỹ Khi tôi viết những dòng này, quân Taliban đã đến ngoại ô Kabul của Afghanistan. Tổng thống của nước này đang họp với đại diện của Hoa Kỳ và ...
  • Việt Nam trên bờ vực sụp đổ Việt Nam đang ở trong một trạng thái hiểm nghèo chưa từng có, và đây có lẽ là một trong những lần hiếm hoi Việt Nam đang đối mặt với nguy c...

Nghiên cứu mới

  • NEP-LTV Blog 2 years ago
  • NEP-DGE Blog Money, e-money and consumer welfare 3 years ago
  • The NEP-HIS Blog Long-run Connections in the Distribution of Income 7 years ago
  • NEP-INT Blog Regional integration and natural resources : who benefits ? evidence from MENA 13 years ago
  • NEP-OPM Blog Monetary Policy and Trade Globalization 15 years ago

Từ khóa » Kha Ngoc Chi