Bài Ca Dao: Bước Sang Tháng Sáu Giá Chân

Có thể bạn quan tâm

Bước sang tháng sáu giá chân
Bước sang tháng sáu giá chân Tháng chạp nằm trần bức đổ mồ hôi Con chuột kéo cày lồi lồi Con trâu bốc gạo vào ngồi trong cong Vườn rộng thì thả rau rong Ao sâu vãi cải lấy ngồng làm dưa Đàn bò đi tắm đến trưa Một đàn con vịt đi bừa ruộng nương Voi kia nằm dưới gậm giường Cóc đi đánh giặc bốn phương nhọc nhằn Chuồn chuồn thấy cám liền ăn Lợn kia thấy cám nhọc nhằn bay qua Bao giờ cho đến tháng ba Ếch cắn cổ rắn tha ra ngoài đồng Hùm nằm cho lợn liếm lông Một chục quả hồng nuốt lão tám mươi Nắm xôi nuốt trẻ lên mười Con gà nậm rượu nuốt người lao đao Lươn nằm cho trúm bò vào Một đàn cào cào đuổi bắt cá rô Thóc giống cắn chuột trong bồ Một trăm lá mạ đổ vồ con trâu Chim chích cắn cổ diều hâu Gà con tha quạ biết đâu mà tìm
Dị bản
- Từ câu “Chim chích cắn cổ diều hâu”, có bản chép:
  
  Chim chích cắn cổ diều hâu Gà con tha quạ biết đâu mà lần Cầy cáo thì đuổi chó săn Một đàn con chuột đuổi ăn con mèo. Con chó hay trèo, Con mèo hay cắn, Xôi thịt thì đắng, Bồ hòn thì bùi, Hương xạ thì hôi, Thơm như tổ cú, Đàn ông to vú Đàn bà rậm râu, Hay gáy con trâu, Hay bừa gà trống, Của ta thì trọng, Của Chúa thì hèn, Giấy bản thì đen, Mực Tàu thì trắng, Mây mù thì nắng, Mây trắng thì mưa.
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Đấu tranh, phản kháng
- Thẻ:
  - con ếch
  - cải
  - chim chích
  - con lươn
  - con vượn
  - con vịt
  - con trâu
  - con gà
  - nói ngược
  - con voi
  - con lợn
  - con chuột
  - chuồn chuồn
- Người đăng: Quỳnh Mai
- 23 January,2013

Cùng thể loại:

Đời ôi nhiều nỗi bợn nhơ
Đời ôi nhiều nỗi bợn nhơ Mã tà có chú hay quơ hay quào Giận ai gươm chúng phao vào Báo quan nhà nghịch, vây rào xét coi
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Đấu tranh, phản kháng
  - Trào phúng, phê phán đả kích
- Người đăng: Nguiễn Sơn
- 14 September,2022
Chưa đi chưa biết Cửa Ông
Chưa đi chưa biết Cửa Ông Đến đây mới biết đường không lối về Phu sắng-tẩy ai thuê mà đánh Thẻ than sàng ai bán mà mua Nhà quê còn có ngày mùa Đi nhặt, đi mót hột thừa mà ăn Ở đây rét đói quanh năm Đi câu cá: rủi, đi săn: hổ vồ Khu Bò Đái xương khô rải rác Bến Lò Vôi mấy xác bồng bềnh Lạc loài bể khổ mông mênh Thân vờ xơ xác lênh đênh chét mòn Trót nghe bầu bạn ra đây Lạ thung, lạ thổ, lạ cây, lạ nhà Đồn Cẩm Phả sơn hà bát ngát Huyện Hoành Bồ đá cát mênh mông Ai ơi đứng lại mà trông Kìa khe nước độc, nọ ông hùm già Vui gì mà rủ nhau ra Làm ăn khổ cực nghĩ mà tủi thân.
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Lịch sử
  - Đấu tranh, phản kháng
  - Than thân trách phận
- Thẻ:
  - Hải Phòng
  - thợ mỏ
- Người đăng: Phan An
- 20 March,2022
Ai đem tôi đến chốn này
Ai đem tôi đến chốn này Bên kia Vạ Cháy, bên này Bang Gai Trên đồn có lão quan hai Cửa Lục tàu đậu một vài chỗ sâu Thằng Tây mưu mẹo đã lâu Đóng ba chiếc tầu chạy cạn cả ba Một chiếc thì chạy Cốt Na Chiếc vào Hà Sú, chiếc ra Hà Lầm Mười giờ rưỡi nó kéo còi tầm Cu li đâu đấy về nằm nghỉ ngơi Đến mười hai giờ bốn mươi Síp lê một tiếng muôn người kéo ra Nó quát một tiếng chẳng là Nó quát hai tiếng giãn ra hai hàng Xướng thẻ thì xướng rõ ràng Nó biên vào sổ đi làm táo tươi Người thì ghè đá nung vôi Người thì vác gỗ ai coi cho tường Người thì xẻ đất đắp đường Người thì đánh sắt ở trong lò rèn Người thì xẻ ván đóng xe Người thì chẻ trúc, chẻ tre đan lồng Người xe hỏa, người máy rồng Người biên kho gỗ, người trông kho dầu …
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Lịch sử
  - Đấu tranh, phản kháng
- Thẻ:
  - Quảng Ninh
  - thợ mỏ
- Người đăng: Phan An
- 20 March,2022
Tài nguyên than mỏ nước Nam
Tài nguyên than mỏ nước Nam Thằng Tây làm chủ, mình làm cu li Chỉ vì đói rách phải đi Đi làm phu mỏ, bỏ quê, bỏ nhà Một nghìn chín trăm ba ba Là năm Quý Dậu con gà ác thay Kể dời phu mỏ Hòn Gai Công ty than của chủ Tây sang làm Chiêu phu mộ Khách, An Nam Cuốc tầng khai mỏ tìm than ra vầy Than ra ở các mỏ này Hà Lầm, Hà Sú, mỏ rày Ngã Hai Bán than cho các nước ngoài Tàu bè ngoại quốc vãng lai mua dùng Chủ nhì, chủ nhất, đốc công Mỗi sở một sếp cai trong sở làm Làm ra máy trục, máy sàng Sở Tàu, Than Luyện, Sở Than chung là Va-gông, than chở về ga La-ga đặt ở Cốt Na cổng đồn Để cho xe hỏa dắt dồn Thật là tiện lợi gọn gàng vân vi Ăng Lê, Nhật Bản, Hoa Kỳ Hồng Kông, Thượng Hải đều thì sang mua Cửa Ông là Cẩm Phả po Cẩm Phả min, Cọc Sáu, cùng là Mông Dương Ngoại giao các nước thông thương Hòn Gai giàu vốn lại cường thịnh ra Tây Bay coi sổ la voa Bắc ngay đường sắt cho xe thông hành Một đường đi thẳng Hà Lầm Một đường Núi Béo, Cọc Năm đi về …
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Lịch sử
  - Đấu tranh, phản kháng
- Thẻ:
  - Pháp thuộc
  - Quảng Ninh
  - thợ mỏ
- Người đăng: Phan An
- 18 March,2022
Thằng Tây mặt trắng như vôi
Thằng Tây mặt trắng như vôi Trắng răng mũi lõ đuổi tôi thế này.
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Đấu tranh, phản kháng
- Thẻ:
  - thợ mỏ
  - Pháp thuộc
- Người đăng: Phan An
- 18 March,2022
Ba toong đi lại nghênh ngang
Ba toong đi lại nghênh ngang Chậm chân thì gậy nó phang vỡ đầu Công việc khoán nặng, khoán cao Làm mà không được xơi bao mũi giày Mồm quát tháo chân tay đá tát Đánh đập rồi cúp phạt hết lương.
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Đấu tranh, phản kháng
  - Than thân trách phận
- Thẻ:
  - thợ mỏ
- Người đăng: Phan An
- 18 March,2022
Em là con gái tỉnh Nam
Em là con gái tỉnh Nam Chạy tàu vượt biển ra làm Cửa Ông Từ khi mới mở Cửa Ông Đi làm thì ít, đi rông thì nhiều Chị em cực nhục trăm điều Trước làm một lượt đã trèo cầu thang Đặt mình chưa ấm chỗ nằm Đã lại còi tầm hú gọi ra đi Dế kêu, suối chảy rầm rì Bắt cô trói cột não nề ngân nga Đoàn người hay quỷ hay ma Tay mai, tay cuốc, sương sa mịt mù Hai bên gió núi ù ù Tưởng oan hồn của dân phu hiện về.
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Đấu tranh, phản kháng
  - Than thân trách phận
- Thẻ:
  - Pháp thuộc
  - Quảng Ninh
  - thợ mỏ
- Người đăng: Phan An
- 18 March,2022
Tháng lương được có ba hào
Tháng lương được có ba hào, Thúng than trên đầu nặng lắm con ơn!
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Đấu tranh, phản kháng
  - Than thân trách phận
- Thẻ:
  - thợ mỏ
  - Pháp thuộc
- Người đăng: Phan An
- 18 March,2022
Hòn Gai, Cẩm Phả, Đông Triều
Hòn Gai, Cẩm Phả, Đông Triều Cuộc đời phu mỏ đói nghèo đắng cay Giam chân chốn sở than này Thân con ắt bón gốc cây giữa rừng.
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Đấu tranh, phản kháng
  - Than thân trách phận
- Thẻ:
  - Pháp thuộc
  - thợ mỏ
- Người đăng: Phan An
- 18 March,2022
Tàu vào dân chúng mừng thầm
Tàu vào dân chúng mừng thầm Than ăn vạn tấn, mà tiền vẫn không Nay Phòng, mai lại đi Kông Trở về chỉ thấy cặp không với người.
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Đấu tranh, phản kháng
- Thẻ:
  - Pháp thuộc
  - thợ mỏ
- Người đăng: Phan An
- 17 March,2022

Có cùng từ khóa:

Con gà béo bán bên Ngô, con gà khô bán láng giềng
Con gà béo bán bên Ngô Con gà khô bán láng giềng
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Vũ trụ, con người và xã hội
- Thẻ:
  - con gà
- Người đăng: Nguiễn Sơn
- 6 January,2023
Voi ăn trong rú trong ri
Voi ăn trong rú trong ri Voi ra uống nước voi đi giữa đường
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Khác
- Thẻ:
  - con voi
- Người đăng: Nguiễn Sơn
- 6 August,2022
Ban đêm oi bức mặt trời
Ban đêm oi bức mặt trời Ban ngày mát mẻ trăng cười trên cao Ban đêm nắng đỏ hồng hào Ban ngày nhấp nháy ông sao đầy trời
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Khác
- Thẻ:
  - nói ngược
- Người đăng: Nguiễn Sơn
- 6 August,2022
Ta mang sợi chỉ lên rừng
Ta mang sợi chỉ lên rừng Mà trói con hổ, hổ đừng quấy ta Ta đem dây chão về nhà Mà trói con kiến, kiến ra đường nào
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Khác
- Thẻ:
  - con hổ
  - nói ngược
  - con kiến
- Người đăng: Nguiễn Sơn
- 5 August,2022
Máu gà lại tẩm xương gà
Máu gà lại tẩm xương gà, Máu người đem lấp xương ta thế nào
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Khác
- Thẻ:
  - con gà
  - tình cảm gia đình
- Người đăng: Phan An
- 31 January,2022
Tượng chết vì ngà, điểu chết vì lông
Tượng chết vì ngà, điểu chết vì lông
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Khác
- Thẻ:
  - con voi
- Người đăng: Phan An
- 26 January,2022
Thịt gà không lá chanh như anh không nàng
Thịt gà không lá chanh như anh không nàng
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Khác
- Thẻ:
  - con gà
  - thịt gà
  - ẩm thực
- Người đăng: Phan An
- 3 January,2022
Thả đỉa ba ba
Thả đỉa ba ba Con đỉa đeo bà Con gà tục tác Mỏ nhát cầm chầu Con mèo cầm lái Con rái chạy buồm Con tôm tát nước Vọc nước giỡn trăng
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Khác
- Thẻ:
  - mỏ nhát
  - rái cá
  - con mèo
  - con gà
  - con đỉa
  - con tôm
  - ba ba
- Người đăng: Nguiễn Sơn
- 17 February,2021
Anh có sừng trâu bạc, tôi có giác trâu đen
Anh có sừng trâu bạc, Tôi có giác trâu đen
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Khác
- Thẻ:
  - con trâu
- Người đăng: Phan An
- 6 January,2021
Nước gáo tắm cho voi
Nước gáo tắm cho voi
Thông tin thêm
- Chủ đề:
  - Trào phúng, phê phán đả kích
- Thẻ:
  - con voi
- Người đăng: Nguiễn Sơn
- 18 November,2020

Chú thích

Giá Lạnh buốt.
Cong Đồ đựng nước hoặc gạo, làm bằng sành, hông phình, miệng rộng, hình dáng như cái vò.
Vãi Ném vung ra.
Ngồng Thân non của một số cây như cải, thuốc lá... mọc cao lên và ra hoa. "Ngồng" cũng có nghĩa là trổ hoa ở các loại cây này.

Ngồng cải
Hồng Loại cây cho trái, khi chín có màu vàng cam hoặc đỏ. Tùy theo giống hồng mà quả có thể giòn hoặc mềm, ngọt hoặc còn vị chát khi chín.

Quả hồng
Cái nậm Bình nhỏ, bầu tròn cổ dài, dùng để đựng rượu.

Nậm rượu
Trúm Dụng cụ bẫy lươn, làm bằng một hay nhiều ống tre kết lại với nhau.

Bắt lươn bằng trúm
Bốn câu cuối này có bản chép:

Lúa mạ nhảy lên ăn bò, Cỏ năng, có lác rình mò bắt trâu Gà con đuổi bắt diều hâu, Chim ri đuổi đánh vỡ đầu bồ nông.
Mã tà Lính cảnh sát thời thuộc địa. Nguồn gốc của từ này đến nay vẫn chưa thống nhất. Có ý kiến cho rằng từ này có gốc từ tiếng Mã Lai là mata-mata, có nghĩa là "cảnh sát," lại có người cho rằng xuất xứ từ này là matraque, tiếng Pháp nghĩa là cái dùi cui.
Phao Quăng, ném (từ cũ).
Cửa Ông Địa danh nay là phường Cửa Ông, thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh. Tại đây có đền Cửa Ông, được xem là một trong những ngôi đền đẹp nhất Việt Nam, thờ Hưng Nhượng Đại Vương Trần Quốc Tảng cùng nhiều nhân vật lịch sử thời Trần.

Đền Cửa Ông
Phu sắng-tẩy Phu chuyên việc san gạt than trong hầm chứa của tàu.
Công việc san gạt than trong hầm chứa và than sàng thường phải có quen biết, móc nối mới có và phải chia chác nhiều, không dễ tới tay người cu li.
Bò Đái, Lò Vôi: Hai địa danh có từ thời Pháp khai mỏ, vẫn còn dùng tới ngày nay.
Vờ Còn gọi là con vờ vờ, con phù du, một loại côn trùng có cánh chỉ sống trong khoảng vài phút tới vài ngày sau khi đã trưởng thành và chết ngay sau giao phối và đẻ trứng xong. Điều đáng ngạc nhiên là ấu trùng vờ lại thường mất cả năm dài sống trong môi trường nước ngọt để có thể trưởng thành. Khi chết, xác vờ phơi trên các bãi sông hoặc trên mặt nước, bị các loài cá ăn thịt. Từ đó có thành ngữ "Xác như (xác) vờ, xơ như (xơ) nhộng" để chỉ sự rách nát, cùng kiệt.

Con vờ
Thung Vùng đất rộng.
Cẩm Phả Một địa danh nay là thành phố thuộc tỉnh Quảng Ninh. Tại đây từ xưa đã nổi tiếng với ngành khai thác than đá. Cẩm Phả cũng có nghề khai thác hải sản với hơn 50 km bờ biển, nhưng chủ yếu là đánh bắt gần bờ, sản lượng thấp.

Cẩm Phả về đêm
Hoành Bồ Địa danh nay là một huyện thuộc tỉnh Quảng Ninh. Hoành Bồ là một huyện miền núi, khá biệt lập với bên ngoài, cuộc sống người dân lam lũ, vất vả.

Xã Dân Chủ, huyện Hoành Bồ
Bãi Cháy Tên cổ là Vạ Cháy, nay là một phường thuộc thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. Ngày xưa đây là khu bãi cát ven biển, nơi ngư dân bảo dưỡng thuyền gỗ bằng cách đốt lửa thui thuyền (dưới đáy và bên sườn thuyền thường có con hà bám vào rất chắc có thể ăn hỏng thuyền), do lửa khói quanh năm mà thành tên. Ngày nay với bãi biển bãi cháy, đây là một địa điểm du lịch có tiếng ở Quảng Ninh.

Bãi biển Bãi Cháy
Hồng Gai Cũng gọi là Hòn Gai, tên cũ là Bang Gai hoặc Áng Gai, nay là một phường thuộc thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. Cuối thế kỷ 19 trở về trước, đây là một vùng vắng vẻ, cư dân thưa thớt, vốn chỉ là vũng biển đậu thuyền. Tại đây có mỏ Hòn Gai, một mỏ than đã được đưa vào khai thác từ thời Pháp thuộc.

Một góc mỏ than Hòn Gai thời Pháp thuộc
Quan hai Tên gọi thời Pháp thuộc của cấp hàm trung úy (lieutenant). Gọi vậy vì quân hàm này có 2 vạch.
Cửa Lục Vịnh biển nhỏ ở thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh, chỉ rộng 18 km² và chỗ sâu nhất chỉ 17m.

Vịnh Cửa Lục ngày nay
Tức tàu hỏa.
Nagotna Một mỏ than thuộc quyền sở hữu của công ti Than Bắc Kì dưới thời Pháp thuộc, nối với mỏ than Hà Tu bằng một tuyến đường sắt dài 3km.
Hà Tu Tên cũ là Hà Sú, nay là một phường thuộc thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. Tại đây có mỏ than Hà Tu, vào thời Pháp thuộc thuộc sự quản lí của công ti than Bắc Kì.

Đường sắt mỏ Hà Tu (Nguồn: Thư viện quốc gia Pháp)
Hà Lầm Địa danh nay là một phường thuộc thành phố Hạ Long. Tại đây có mỏ Hà Lầm, một mỏ than đã được đưa vào khai thác từ thời Pháp thuộc.
Còi tầm Còi báo bắt đầu hoặc kết thúc giờ làm việc các xưởng, mỏ, công trường, nhà máy…
Cu li Từ tiếng Pháp coolie, chỉ người lao động làm những công việc nặng nhọc.
Síp lê Từ tiếng Pháp siffler nghĩa là huýt còi.
Một hàng nam, một hàng nữ.
Công ti than Bắc Kì Tên tiếng Pháp là Société française des charbonnages du Tonkin (viết tắt là SFCT), một công ti Pháp được thành lập 1988 với mục đích quản lí và vơ vét tài nguyên than đá ở Hạ Long với thị trường xuất khẩu chính là Nhật Bản. Công ti này tuyển dụng người Hoa ("khách") và người Việt làm phu mỏ với mức lương rẻ mạt. Đây là cái nôi ra đời của giai cấp công nhân Việt Nam nói chung và công nhân khu mỏ Quảng Ninh nói riêng.

Mỏ than Hà Tu thuộc công ti than Bắc Kì
Chú khách Một cách gọi người Hoa sống ở Việt Nam. Từ này bắt nguồn từ chữ "khách trú," cũng gọi trại thành cắc chú.
An Nam Tên gọi của nước ta trong một số giai đoạn lịch sử. Tiêu biểu nhất có lẽ là dưới thời kì đô hộ của thực dân Pháp, khi nước ta bị chia thành ba kỳ.
Ngã Hai Một khu vực thuộc xã Dương Huy, thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh. Tại đây có mỏ than Ngã Hai, hiện vẫn còn được khai thác.
Vãng lai Đi lại (từ Hán Việt).
Đốc công Người thay mặt chủ xí nghiệp trông nom công việc của thợ thuyền ngày trước.
Cai Người trông coi trong các công trường, nhà tù thời phong kiến, Pháp thuộc.
Va-gông Toa xe (từ tiếng Pháp wagon).
La ga Tiếng Pháp la gare, nghĩa là nhà ga.
Vân vi Đầu đuôi câu chuyện, đầu đuôi sự tình (từ cũ).
Ăng-lê Nước Anh hoặc người Anh (từ tiếng Pháp Anglais).
Cẩm Phả Po Cảng Cẩm Phả ("po" phiên âm từ tiếng Pháp port, nghĩa là cửa hoặc cảng).
Cẩm Phả min Mỏ than Cẩm Phả ("min" phiên âm từ tiếng Pháp mine, nghĩa là mỏ).
Cọc Sáu Tên một mỏ than nay thuộc địa phận phường Cẩm Phú, thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh.
Mông Dương Địa danh nay là tên một phường thuộc thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh. Đây là nơi có mỏ than Mông Dương, một trong những mỏ thang có trữ lượng lớn và chất lượng tốt nhất từ thời Pháp thuộc.

Khai thác than ở mỏ Mông Dương
Tên Baille, sếp đường tàu hỏa.
La voa Sổ nhật trình.
Núi Béo Tên một mỏ than nay thuộc địa phận phường Bạch Đằng, thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh.
Cọc Năm Một mỏ than thuộc quyền quản lí của công ti than Bắc Kì dưới thời Pháp thuộc, nay thuộc địa phận phường Hồng Gai, thành phố Hạ Long.
Ba toong Gậy chống, thường cong một đầu để làm tay cầm. Từ này có gốc từ tiếng Pháp bâton. Các viên chức, trí thức dưới thời Pháp thuộc thường mang theo gậy này.
Khoán Giao ước làm xong công việc mới được lấy tiền.
Cúp Cắt (đọc theo âm tiếng Pháp của couper).
Bắt cô trói cột Một loài chim thuộc họ Cu cu, chim trưởng thành nửa thân trên có màu trắng, nửa dưới có nhiều vạch trắng đen. Tiếng chim kêu nghe như "Bắt cô trói cột" nên dân gian lấy làm tên, sinh sống hầu như trên khắp nước ta. Nghe tiếng chim bắt cô trói cột.

Bắt cô trói cột
Dân phu Người dân lao động phải làm những công việc nặng nhọc trong chế độ cũ (phu xe, phu mỏ, phu đồn điền).
Hào Một trong các đơn vị tiền tệ (hào, xu, chinh, cắc) bắt đầu xuất hiện ở nước ta từ thời Pháp thuộc. Mười xu bằng một hào, mười hào bằng một đồng.

Tiền giấy năm hào
Đông Triều Tên một huyện thuộc tỉnh Quảng Ninh, là vùng đất cổ có từ thời Bắc thuộc, ghi đậm nhiều dấu ấn lịch sử và văn hóa. Đây cũng là nơi phát hiện ra than đá đầu tiên ở Việt Nam, và than đá Đông Triều đã được khai thác từ rất sớm – từ những năm 1820.

Lăng mộ vua Trần ở đập Trại Lốc
Cảng Hải Phòng Được xây dựng từ năm 1874, một cụm cảng biển tổng hợp cấp quốc gia, lớn nhất miền Bắc và lớn thứ hai cả nước (sau cảng Sài Gòn), là cửa ngõ quốc tế nằm tại hai quận Hồng Bàng và Ngô Quyền, thành phố Hải Phòng. Khu cảng chính trên sông Cấm còn gọi là bến Hoàng Diệu, trước gọi là bến Sáu Kho.

Bến Sáu Kho ngày trước
Tức Hồng Kông (Hương Cảng).
Ngô Trung Quốc. Thời Lê - Mạc, dân ta gọi nước Trung Quốc là Ngô, gọi người Trung Quốc là người Ngô.
Rú ri Rừng rú (phương ngữ Bắc Trung Bộ).
Dây chão Dây thừng loại to, rất bền chắc.
Máu gà lại tẩm xương gà Anh em trong một nhà có hiềm khích, đánh nhau đổ máu.
Đỉa Một loại động vật thân mềm, trơn nhầy, sống ở nước ngọt hoặc nước lợ, miệng có giác hút để châm vào con mồi và hút máu. Tên gọi này có gốc từ từ Hán Việt điệt.

Con đỉa
Ba ba Động vật họ rùa mai mềm, thường có kích cỡ nhỏ hơn rùa, sống ở các vùng nước ngọt (hồ, ao, sông ngòi, đầm, v.v.). Ở nước ta có 5 loài rùa mai mềm: ba ba Nam Bộ, ba ba gai, giải, ba ba trơn, và giải sin hoe. Ba ba có bốn chân, không có đuôi, đầu có vẩy nhỏ, miệng nhiều răng.

Con ba ba

Hướng dẫn định dạng các loài rùa cạn và rùa nước ngọt Việt Nam (Trung tâm Giáo dục Thiên nhiên, 2010)
Mỏ nhát Một loài chim nhỏ, lông rằn, vàng nâu, mỏ dài nhọn, bay rất nhanh và xa; thường kiếm mồi trong các ruộng ít nước ban ngày và kêu ban đêm. Người dân quê thường bắt chim mỏ nhát làm món nướng.

Chim mỏ nhát
Rái cá Còn gọi con tấy, loài động vật có vú sống ở nước ngọt (có loài sống nước mặn), lông dày, chân có màng da, bơi lội rất giỏi, bắt cá để ăn.

Rái cá
Trẻ em hát bài này khi chơi trốn tìm.
Giác Sừng.
Anh có sừng trâu bạc, tôi có giác trâu đen Ai cũng có mặt mạnh của mình.
Gáo Đồ có cán dùng để múc nước, thường làm bằng sọ dừa hoặc vỏ trái mù u, cũng có nơi làm bằng vỏ bầu sấy khô.

Gáo