Bài Ca Dao: Đồng Tháp Mười Cò Bay Thẳng Cánh

  • Đồng Tháp Mười cò bay thẳng cánh

    Đồng Tháp Mười cò bay thẳng cánh, Nước Tháp Mười lóng lánh cá tôm

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • tôm
      • tháp mười
      • Đồng Tháp
      • con cò
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 21 May,2013
  • Bình luận
Cùng thể loại:
  • Ngó lên cái mặt thì lanh

    – Ngó lên cái mặt thì lanh Ngó xuống cái mủng một phanh dây dừa – Anh ơi chớ phụ xơ dừa Xơ dừa đỡ đói từ xưa đến rày

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • hát đối
      • Bình Định
      • nghề truyền thống
    • Người đăng: Phan An
    • 12 December,2023
  • Tam Sơn chảy xuống ba Hà

    Tam Sơn chảy xuống ba Hà Qua đình Hà Thượng chảy ra Cánh Hòm

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • Quảng Trị
    • Người đăng: Phan An
    • 30 May,2023
  • Hỡi ai đi sớm về trưa

    Hỡi ai đi sớm về trưa Kìa Bát Tốt Lát đón đưa chào mời Hương thơm khói đậm tuyệt vời Hút cho một điếu cho đời thêm tươi

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
      • Lịch sử
    • Thẻ:
      • thuốc lá
    • Người đăng: Phan An
    • 6 May,2023
  • Ai về thăm xóm Lò Nồi

    Ai về thăm xóm Lò Nồi Mà xem cái bát sáng ngời nước men

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • Hải Phòng
      • gốm sứ
      • nghề truyền thống
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 3 May,2023
  • An Tử có đất trồng chè

    An Tử có đất trồng chè, Chồng gọi, vợ bảo: cái gì hắn kia?

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • sản vật
      • Hải Phòng
      • chè xanh
      • An Tử
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 3 May,2023
  • Thái Bình có chú Phạm Tuân

    Thái Bình có chú Phạm Tuân Bay vào vũ trụ một tuần về ngay

    Dị bản
    • Hoan hô đồng chí Phạm Tuân Bay vào vũ trũ một tuần về ngay

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
      • Trào phúng, phê phán đả kích
    • Thẻ:
      • Phạm Tuân
      • thái bình
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 30 December,2022
  • Thái Bình có cái cầu Bo

    Thái Bình có cái cầu Bo Có nhà máy cháo, có lò đúc muôi

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • thái bình
      • cầu Bo
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 30 December,2022
  • Sá chi thân phận con quy

    Sá chi thân phận con quy Ngày thì bùn lấm, đêm thì gió sương – Cây khô mấy thuở mọc chồi Cá mại dưới nước mấy đời hóa long

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • con rùa
      • cá mại
      • Thừa Thiên-Huế
      • Quảng Điền
      • Niêm Phò
      • Nguyễn Văn Mại
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 29 August,2022
  • Cha chài, mẹ lưới bên sông

    Cha chài, mẹ lưới bên sông Đứa con thi đậu làm ông trên bờ

    Dị bản
    • Cha chài, mẹ lưới, con câu Có con hay chữ làm quan trên bờ

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
      • Lịch sử
    • Thẻ:
      • Nguyệt Biều
      • tứ đức
      • Thừa Thiên-Huế
      • Hương Trà
      • Quảng Tế
      • Huỳnh Hữu Thường
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 29 August,2022
  • Trông lên hòn núi Tam Thai

    Trông lên hòn núi Tam Thai Thấy đôi chim quạ ăn xoài chín cây Quạ kêu ba tiếng quạ bay Để bầy chim én đêm ngày chắt chiu

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • Thừa Thiên-Huế
      • tam thai
      • chim quạ
      • chim én
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 29 August,2022
Có cùng từ khóa:
  • Giã giò con cò biết bay

    Giã giò con cò biết bay Xương sông, lá lốt làm chay cho cò

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Lao động sản xuất
    • Thẻ:
      • con cò
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 8 October,2021
  • Ễnh ương nuốt bò, chân cò đổ núi

    Ễnh ương nuốt bò, Chân cò đổ núi

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Khác
    • Thẻ:
      • con cò
      • con bò
      • ễnh ương
    • Người đăng: Phan An
    • 23 January,2021
  • Con cò ăn bên kia hói

    Con cò ăn bên kia hói Con cói ăn bên ni sông O kia ơi có phải đạo vợ chồng Sang bên ni ta kè coọc

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Tình yêu đôi lứa
      • Trào phúng, phê phán đả kích
    • Thẻ:
      • con cò
      • con cói
    • Người đăng: Phan An
    • 3 April,2016
  • Cái cò mà mổ cái trai

    Cái cò mà mổ cái trai Cái trai quặp lại lại nhai cái cò, Ngư ông bước tới lò dò, Giơ tay chộp lấy cả cò lẫn trai

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Khác
    • Thẻ:
      • con cò
      • con trai
    • Người đăng: Phan An
    • 7 October,2015
  • Trai Sa Đéc, gái Bình Thành

    Trai Sa Đéc, gái Bình Thành Môn đăng hộ đối, sao mình lại chê

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Tình yêu đôi lứa
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • Đồng Tháp
      • Sa Đéc
      • Bình Thạnh
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 8 September,2015
  • Nước mắm ngon dầm con cá sặc

    Nước mắm ngon dầm con cá sặc Ăn gạo Lấp Vò giết giặc lập công

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quê hương đất nước
    • Thẻ:
      • Đồng Tháp
      • Lấp Vò
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 23 August,2015
  • Co ro như cò tháng tám

    Co ro như cò tháng tám

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Quan hệ thiên nhiên
    • Thẻ:
      • con cò
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 20 August,2015
  • Cái cò lặn lội bờ sông

    Cái cò lặn lội bờ sông Gánh gạo đưa chồng tiếng khóc nỉ non Nàng về nuôi cái cùng con Để anh đi trẩy nước non cùng người Cho kịp chân ngựa chân voi Cho kịp mọi người kẻo trễ việc quan

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Tình cảm gia đình, bạn bè
    • Thẻ:
      • con cò
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 6 August,2015
  • Cái cò mà mổ cái tôm

    Cái cò mà mổ cái tôm Cái tôm quắp lại mà ôm cái cò Cái cò mà mổ cái trai Cái trai quắp lại mà nhai cái cò

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Khác
    • Thẻ:
      • con cò
      • con trai
      • con tôm
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 6 August,2015
  • Là dòng dõi của Tiên Rồng

    Là dòng dõi của Tiên Rồng Nhân dân Đồng Tháp ta không biết quỳ

    Thông tin thêm
    • Chủ đề:
      • Đấu tranh, phản kháng
    • Thẻ:
      • Đồng Tháp
    • Người đăng: Nguiễn Sơn
    • 24 July,2015
Chú thích
  1. Đồng Tháp Mười Một vùng đất ngập nước thuộc đồng bằng sông Cửu Long, trải rộng trên ba tỉnh Long An, Tiền Giang và Đồng Tháp, là vựa lúa lớn nhất của cả nước. Vùng này có khu bảo tồn đất ngập nước Láng Sen, vườn quốc gia Tràm Chim.

    Vườn quốc gia Tràm Chim

    Vườn quốc gia Tràm Chim

  2. Mủng Cái thúng (phương ngữ Trung Bộ).
  3. Phanh Khoanh (phương ngữ Trung và Nam Bộ).
  4. Rày Nay, bây giờ (phương ngữ).
  5. Hát đối về nghề làm dây từ xơ dừa ở thôn Chánh Khoan Đông, Mỹ Lợi, Phù Mỹ, Bình Định.
  6. Tam Sơn Chú thích này đang để ngỏ. Nếu bạn có thông tin về Tam Sơn, hãy đóng góp cho chúng tôi.
  7. Ba Hà Tức Hà Thượng, Hà Trung, Hà Hạ (nay là Hà Thanh), ba làng nghề được lập vào cuối thế kỉ 15, nay thuộc địa phận Gio Linh, Quảng Trị.
  8. Cánh Hòm Một con sông trải dài trên diện tích phía đông của huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị, nối liền sông Thạch Hãn ở phía Nam và sông Bến Hải ở phía Bắc.
  9. Bastos Luxe Giới bình dân gọi là "Bát Tốt Lát" hay "Bát Tốt Lút," một nhãn thuốc lá đầu lọc của hãng Juan Bastos phổ biến vào những năm 1960 ở Sài Gòn.
  10. Lò Nồi Tên một xóm xưa thuộc tổng Dưỡng Động, nay là xã Minh Tân, huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng.
  11. An Tử Tên một thôn nay thuộc xã Khởi Nghĩa, huyện Tiên Lãng, thành phố Hải Phòng.
  12. Thái Bình Địa danh nay là một tỉnh ven biển ở đồng bằng Bắc Bộ, cách thủ đô Hà Nội khoảng 110 km. Phần đất thuộc tỉnh Thái Bình ngày nay trước đây thuộc về trấn Sơn Nam. Tới năm Thành Thái thứ hai (1890) tỉnh Thái Bình được thành lập. Tỉnh có nhiều khu du lịch và danh lam thắng cảnh nổi tiếng như bãi biển Đồng Châu, cồn Vành, chùa Keo... Các ngành nghề truyền thống như chạm bạc, làm chiếu ở đây cũng khá phát triển. Ngoài ra, Thái Bình còn được mệnh danh là Quê Lúa.

    Bãi biển Đồng Châu

    Bãi biển Đồng Châu

  13. Cầu Bo Tên dân gian của cầu Độc Lập bắc qua sông Trà Lý, xưa thuộc làng Bo, tỉnh Thái Bình.

    Cầu Bo những năm 1920

  14. Quy Con rùa (từ Hán Việt).
  15. Cá mại Loài cá nước ngọt cùng họ với cá chép, cỡ nhỏ bằng ngón tay cái, thân dẹp và ngắn.

    Cá mại nấu canh chua

    Cá mại nấu canh chua

  16. Cá hóa long Cá hóa rồng. Theo truyền thuyết phương Đông, cá chép có thể vượt vũ môn và hóa thành rồng. Nghĩa bóng chỉ việc học hành đỗ đạt, có công danh.
  17. Đây được cho là hai câu hát mỉa mai nhau của hai nhà họ Nguyễn và họ Hồ, đều là bá hộ làng Niêm Phò ngày trước (nay thuộc huyện Quảng Điền, Thừa Thiên-Huế). Họ Hồ có cô con gái tên Qui, họ Nguyễn có người con trai tên Mại. Hai ông chồng đều muốn làm sui với nhau nhưng hai bà vợ không chịu nên mới có câu hát đối đáp nhau như thế. Nguyễn Văn Mại sau này đỗ đạt cao, làm đến quan nhất phẩm triều Nguyễn. (Theo sách Cố đô Huế của Thái Văn Kiểm)
  18. Theo sách Cố đô Huế của Thái Văn Kiểm: Theo cụ Tùng Lâm, câu này do đám dân chài làng Quảng Tế, huyện Hương Trà đặt ra để nhắc lại sự tích ông Huỳnh Hữu Thường, con một ngư phủ, mà biết chăm lo việc học hành, thi đỗ Cử nhân, rồi đỗ Hoàng giáp, làm quan đến Thượng thư. Vua Tự Đức rất mến ông, nhận thấy làng ông không có đất đai chi cả, bèn hạ chỉ cắt 20 mẫu đất làng Nguyệt Biều giao cho làng Quảng Tế để có đất cho dân cư ngụ, trồng trỉa và xây cất đền chùa.
  19. Tam Thai Còn gọi là Tả Phụ Sơn, tên một ngọn núi thấp thuộc phường An Cựu (Huế). Tam Thai nằm cạnh núi Ngự Bình, cùng với núi Bân (Hữu Bật Sơn) tạo nên thế "Đệ nhất án sơn" cho kinh thành Huế.
  20. Giò Món ăn làm từ thịt gia súc hoặc gia cầm giã nhuyễn, gói chặt bằng lá chuối và lạt giang rồi luộc chín. Giò là một món ăn phổ biến trong ẩm thực nước ta, với nhiều biến thể như giò lụa (chả lụa), giò thủ, giò bò...

    Giò lụa (chả lụa)

    Giò lụa (chả lụa)

  21. Xương sông Loài cây có thân thẳng đứng, cao khoảng một mét hoặc hơn. Lá thuôn dài, mép có răng cưa, có mùi hơi hăng của dầu. Lá xương sông là một loại rau gia vị phổ biến, và cũng là vị thuốc chữa bệnh đường hô hấp, cảm cúm...

    Lá xương sông

    Lá xương sông

  22. Lá lốt Một loại cây cho lá có mùi thơm đặc trưng, thường được dùng làm gia vị hoặc làm thuốc. Trong số các món ăn có lá lốt, đặc sắc nhất phải kể đến bò nướng lá lốt. Ở một số địa phương Nam Bộ, loại cây này cũng được gọi là lá lốp.

    Lá lốt

    Lá lốt

  23. Làm chay Làm lễ cúng để cầu cho linh hồn người chết được siêu thoát, theo quan niệm dân gian.
  24. Ễnh ương Loài động vật thuộc họ ếch nhái, da trơn, bụng lớn, có tiếng kêu to. Ễnh ương thường xuất hiện vào mùa mưa (mùa sinh sản), nên nhân dân ta hay đánh bắt ễnh ương vào mùa này. Thịt ễnh ương giàu chất đạm, có vị ngọt bùi, beo béo, xương giòn và thơm, chế biến được nhiều món ăn ngon.

    Ễnh ương

    Ễnh ương

  25. Ễnh ương nuốt bò, chân cò đổ núi Nhỏ mà thắng lớn.
  26. Cò Một loài chim rất quen thuộc với đồng quê Việt Nam. Cò có bộ lông màu trắng, sống thành đàn ở vùng đất ngập nước ngọt như hồ ao, kênh mương, sông, bãi bùn ngập nước, ruộng lúa... Thức ăn chủ yếu là các loại ốc, các động vật thuỷ sinh như ếch, nhái, cua và côn trùng lớn. Hình ảnh con cò thường được đưa vào ca dao dân ca làm biểu tượng cho người nông dân lam lũ cực khổ.

    “Con cò bay la Con cò bay lả Con cò Cổng Phủ, Con cò Đồng Đăng…” Cò một mình, cò phải kiếm lấy ăn, Con có mẹ, con chơi rồi lại ngủ. (Con cò - Chế Lan Viên)

    Cò

  27. Hói Nhánh sông con, nhỏ, hẹp, do tự nhiên hình thành hoặc được đào để dẫn nước, tiêu nước.

    Hói Quy Hậu

    Hói Quy Hậu

  28. Cói Cũng gọi là coi cói, một loài chim bề ngoài giống cò nhưng nhỏ hơn. Thịt cói được chế biến thành nhiều món ăn dân dã.

    Chim cói

    Chim cói

  29. Ni Này, nay (phương ngữ miền Trung).
  30. O Cô, cô gái, thím (phương ngữ miền Trung). Trong gia đình, o cũng dùng để chỉ em gái của chồng.
  31. Kè coọc Phương ngữ Bắc Trung Bộ, chỉ việc quan hệ nam nữ.
  32. Sa Đéc Địa danh nay là một thị xã của tỉnh Đồng Tháp. Trước khi chúa Nguyễn khai phá miền đất phía Nam, Sa Đéc thuộc đất Tầm Phong Long của Thủy Chân Lạp, với tên gọi nguyên gốc là Phsar Dek. Nhiều người cho rằng Sa Đéc theo tiếng Khmer nghĩa là "chợ sắt." Tuy nhiên Sơn Nam và nhiều nhà nghiên cứu khác không chắc chắn lắm với luận điểm này, lại có quan điểm cho rằng nguyên gốc tên gọi Phsar Dek là tên một vị thủy thần Khmer. Từ những ngày mới thành lập, vùng đất Sa Đéc đã nổi tiếng hưng thịnh.

    Làng hoa Sa Đéc

    Làng hoa Sa Đéc

  33. Bình Thành Địa danh nay là một xã thuộc huyện Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp. Bình Thành cũng là tên một xã thuộc huyện Thanh Bình, cùng tỉnh Đồng Tháp.
  34. Môn đương hộ đối Cổng và cửa nhà tương xứng (thành ngữ Hán Việt). Chỉ sự ngang bằng về nhà cửa, gia thế, địa vị của hai bên dâu rể. Cũng nói môn đăng hộ đối.
  35. Cá sặc Một loại cá đồng, có rất nhiều ở vùng Tây Nam Bộ vào mùa nước nổi. Người dân Nam Bộ thường đánh bắt cá sặc để làm khô cá, mắm sặc, hoặc nấu thành nhiều món ăn ngon như gỏi, cháo, canh chua bông súng...

    Khô cá sặc

    Khô cá sặc

  36. Lấp Vò Tên cũ là Thạnh Hưng, một huyện phía Nam thuộc tỉnh Đồng Tháp, nằm giữa sông Tiền và sông Hậu. Huyện có điều kiện thuận lợi để nuôi trồng thủy sản, và là vị trí thuận lợi về giao thông đường thủy cũng như đường bộ.

    Kênh xáng Lấp Vò

    Kênh xáng Lấp Vò

  37. Trẩy Đi đến nơi xa (thường nói về một số đông người). Trẩy hội nghĩa là đi dự ngày hội hằng năm.
  38. Trai Tên chung chỉ các loài động vật thân mềm có hai mảnh vỏ. Ở các vùng Khánh Hòa, Phan Thiết, Hoàng Sa... người ta thường nuôi loài trai ngọc để lấy ngọc trai.

    Trai ngọc

    Trai ngọc

  39. Con Rồng cháu Tiên Người Việt Nam tự nhận mình là con của rồng (Lạc Long Quân) và tiên (Âu Cơ). Tương truyền, Lạc Long Quân và Âu Cơ lấy nhau đẻ ra một bọc trăm trứng, nở ra trăm con. Năm mươi con theo cha xuống biển, năm mươi con theo mẹ lên núi, cùng sinh con đẻ cái tạo thành nòi giống người Việt.
  40. Đồng Tháp Một tỉnh nằm ở miền Tây Nam Bộ, thuộc vùng đồng bằng sông Cửu Long. Đồng Tháp nằm ở cửa ngõ của sông Tiền, có đường biên giới giáp với Campuchia, nổi tiếng với những đầm sen, bàu sen... Ngó và hạt sen là những đặc sản của vùng này.

    Đầm sen Đồng Tháp

    Đầm sen Đồng Tháp

Từ khóa » Tháp Mười Cò Bay Thẳng Cánh