Ben Kia Song Duong - Hoang Cam

Bên Kia Sông Ðuống em ơi buồn làm chi ? anh đưa em về sông Ðuống ngày xưa cát trắng phẳng lì

sông Ðuống trôi đi một dòng lấp lánh nằm nghiêng nghiêng trong kháng chiến trường kỳ xanh xanh bãi mía bờ dâu ngô khoai xanh biếc đứng bên này sông sao nhớ tiếc sao xót xa như rung bàn tay

bên kia sông Ðuống quê hương ta lúa nếp thơm nồng tranh Ðông Hồ gà lợn nét tươi trong màu dân tộc sáng bừng trên giấy điệp quê hương ta từ ngày khủng khiếp giặc kéo lên ngùn ngụt lửa hung tàn ruộng ta khô nhà ta cháy chó ngô một đàn lưỡi lè dài sắc máu kiệt cùng ngõ thẳm bờ hoang mẹ con đàn lợn âm dương chia lìa trăm ngã đám cưới chuột đang tưng bừng rộn rã bây giờ tan tác về đâu ?

ai về bên kia sông Ðuống cho ta gởi tấm the đen mấy trăm năm thấp thoáng mộng bình yên những hội hè đình đám trên núi Thiên Thai trong chùa Bút Tháp giữa huyện Lang Tài gửi về may áo cho ai chuông chùa văng vẳng nay người ở đâu ? những cô nàng môi cắn chỉ quyết trầu những cụ già phơ phơ tóc trắng những em sột soạt quần nâu bây giờ đi đâu về đâu ?

ai về bên kia sông Ðuống có nhớ từng khuôn mặt búp sen những cô hàng xén răng đen cười như mùa thu tỏa nắng chợ Hồ chợ Sủi người đua chen bãi Tràm Chỉ người dăng tơ nghẹn lối những nàng dệt sợi đi bán lụa màu những người thợ nhuộn Ðồn Tỉnh Huê Cầu bây giờ đi đâu về đâu ?

bên kia sông Ðuống mẹ già nua còm cõi gánh hàng rong dăm miếng cau khô mấy lọ phẩm hồng vài thép giấy đầm hoen sương sớm chợt lũ quỉ mắt xanh lè trừng trợn khua giày đinh đạp gẫy quán gầy teo xì xô cướp bóc tan phiên chợ nghèo lá đa lác đác trước lều vài ba vết máu loang chiều mùa đông

chưa bán được một đồng mẹ già lại quẩy gánh hàng rong bước cao thấp bên bờ tre hun hút có con cò trắng bay vùn vụt lướt ngang dòng sông Ðuống về đâu ? mẹ ta lòng đói dạ sầu đường trơn mưa lạnh mái đầu bạc phơ

bên kia sông Ðuống ta có đàn con thơ ngày tranh nhau cơm độn khoai ngô đêm lĩu riũ chui gầm giường tránh đạn lấy mẹt quay tròn tưởng làm tổ ấm trong giấc thơ ngây tiếngsúng dồn tựa sấm ú ớ cơn mê thon thót giật mình bóng giặc dày vò những nét môi xinh đã có đất này chép tội chúng ta không biết nguôi hờn đêm buông xuống dòng sông Ðuống con là ai con ở đâu về ? hé một cánh liếp con vào đây làng xóm chở che

lửa đèn leo lét soi tình mẹ khuôn mặt bừng lên như dựng giăng ngậm ngùi tóc trắng đang thầm kể những chuyện muôn đời khôn nói năng

đêm đi sâu vào lòng sông Ðuống bộ đội bên sông đã trở về con bắt đầu xuất kích trại giặc bắt đầu run trong sương dao loé giữa chợ gậy lùa cuối thôn lúa chín vàng hoe giặc mất hồn ăn không ngon ngủ không yên đứng không vững chúng mày phát điên quay cuồng như xéo lên đống lửa mà cánh đồng ta càng chan chứa bao nhiêu nắng đẹp mùa xuân gió đưa tiếng hát về gần thợ cấy đánh giặc, dân quân cày bừa tiếng bà ru cháu xế trưa chang chang nắng hạ võng đưa rầu rầu ‘à ơi ...cha con chết trận từ lâu con càng khôn lớn càng sâu mối thù...’

tiếng em cắt cỏ trại tù căm căm gió rét mịt mù mưa bay ‘thân ta hoen rỉ vì mày hờn ta cùng với đất này dài lâu’

em ơi đừng hát nữa lòng anh đau mẹ ơi, đừng hát nữa dạ con sầu cánh đồng im phăng phắc để con đi giết giặc lấy máu nó rửa thù này lấy súng nó cầm trong tay mỗi đêm một lần mở hội trong lòng con chim múa hoa cười

vì nắng sắp lên rồi chân trời đã tỏ sông Ðuống cuồn cuộn trôi để nó cuốn phăng ra biển bao nhiêu đồn giặc tơi bời bao nhiêu nước mắt bao nhiêu mồ hôi bao nhiêu bóng tối bao nhiêu nỗi đời

bao giờ về bên kia sông Ðuống anh lại tìm em em mặc yếm thắm em thắc lụa hồng em đi trẩy hội non sông cười mê ánh sáng muôn lòng xuân xanh

Việt Bắc 1948 Hoàng Cầm (Mưa Thuận Thành)