Cách Làm Thơ Căn Bản - Forum Of Class 11B3 - Portal

Forum Of Class 11B3Bạn có muốn phản ứng với tin nhắn này? Vui lòng đăng ký diễn đàn trong một vài cú nhấp chuột hoặc đăng nhập để tiếp tục.Forum Of Class 11B3

This Forum is reserved for all student in class 11B3 of TranHungDao High School . Everybody can add article for Forum . Have a nice day .

• Portal
• Trang Chính
• Tìm kiếm

  Tìm kiếm

  Display results as :Số bàiChủ đề

  Advanced Search

• Latest images
• Đăng ký
• Đăng Nhập

Cách làm thơ căn bản

Forum Of Class 11B3 :: »»» (¯`·.º-:¦:- Học Tập -:¦:-º.·´¯) ««« :: Ngữ văn - văn học

Trang 1 trong tổng số 1 trang

Cách làm thơ căn bản

Admin Sat Feb 02, 2008 1:27 am

Có người ví "Thơ giống như người con gái". Một người con gái, không những chỉ cần cái đẹp hình thức, mà còn phải đẹp luôn cảcốt cách. Thơ cũng vậy, một bài thơ hay thì phải có ý hay và lời hay.Ngoài ra, giá trị của một bài thơ, thi từ giữ vai trò rất quan trọng. A - THI LUẬT I. ÂM 1. Nguyên âm: gốc của một chữ hay nhiều chữ - a, ă, â, o, ô, ơ, u, ư, i, y, e, ê - oa, ua, ưa, ue, uê, uy, ai, ay, ây, oi, ôi, ơi, oai, ui, ưi, ươi, uôi, êu, iêu, yêu, iu, ... 2. Phụ âm: những chữ khác nguyên âm - b, c, d, g, h, l, m, n, p, q, r, s, t, v, x - ch, gh, kh, th, nh, ng, .... II. Thanh Sự phối trí thanh và âm Loại thanh Tên các thanh Dấu chỉ thanh Chua thêm Bằng phù bình thanh trầm thượng thanh không có dấu dấu huyền Trắc phù thương thanh trầm thương thanh phù khứ thanh trầm khứ thanh ngã (~) hỏi (?) sắc (') nặng (.) phù nhập thanh trầm nhập thanh sắc (') nặng (.) riêng cho các tiếng đằng sau có phụ âm ch, p, và t Hệ thống thanh trong tiếng Việt (Việt Nam Văn Học Sử Yếu, Dương Quảng Hàm) Bình là bằng phẳng, đều đều, bình thường. Trắc là nghiêng lệch. => Âm thanh đang ở mức bình thường (bình thanh) chợt bổng lên cao hay đổ xuống thấp hơn (trắc thanh). Nếu lựa từ sao cho có âm và thanh tương hợp thì khi đọc lên sẽ nghe êmtai, ta gọi lời văn có vần. Hai tiếng vần với nhau khi có âm tương tựvà có cùng thanh (hoặc là cùng bình thanh hoặc là cùng trắc thanh).Trong thơ, vấn đề hợp vần là điều cốt yếu. Sự phối trí âm thanh nhịpđiệu là yếu tố cơ bản của thơ. 1. VẦN CÓ 2 THỨ : a. bình: những chữ không dấu hoặc dấu huyền — hai, hài b. trắc: những chữ có dấu hỏi, ngã, sắc, nặng — hải, hãi, hái, hại Tiếng bình không vần với tiếng trắc: hai không vần với hải. Cùng trông mà lại cùng chẳng thấy Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu Ngàn dâu xanh ngắt một màu Lòng chàng, ý thiếp, ai sầu hơn ai? => Những tiếng "thấy", "mấy" cùng phát ra một âm "ây" cùng gieo trắcthanh. Những tiếng "dâu", "màu", "sầu" có âm "âu" và "au" tương tự,cùng gieo bình thanh. Tất cả từng cặp một như thế gọi là vần với nhau. 2. VẦN CÓ THỂ GIÀU HAY NGHÈO : a. vần giàu: những tiếng có cùng âm và thanh Phương, sương, cường, trường — vần trắc giàu Thánh, cảnh, lãnh, ánh — vần bằng giàu b. vần nghèo: đồng thanh nhưng với âm tương tự Minh, khanh, huỳnh, hoành — vần bằng nghèo Mến, lẽn, quyện, hển — vần trắc nghèo 3. TRONG THƠ VIỆT, CÓ 2 CÁCH GIEO VẦN. a. Gieo vần ở giữa câu: Tiếng cuối của câu trên vần với một tiếng nằmbên trong câu dưới. Như trong thể thơ lục bát, tiếng cuối câu lục vầnvới tiếng 6 câu bát theo sau. Người đâu gặp gỡ làm chi Trăm năm biết có duyên gì hay không. Nguyễn Du b. Gieo vần ở cuối câu: Các tiếng cuối câu vần với nhau. Vần tiếp: các cặp trắc bằng xen kẽ tiếp nhau Bữa nay lạnh mặt trời đi ngủ sớm, Anh nhớ em, em hỡi! Anh nhớ em. Không gì buồn bằng những buổi chiều êm, Mà ánh sáng đều hòa cùng bóng tối. Gió lướt thướt kéo mình qua cỏ rối; Vài miếng đêm u uất lẩn trong cành; Mây theo chim về dãy núi xa xanh Từng đoàn lớp nhịp nhàng và lặng lẽ. Không gian xám tưởng sắp tan thành lệ. Xuân Diệu Vần tréo: Trong thi đoạn bốn câu, tiếng cuối câu 1 vần với câu 3 và tiếng cuối câu 2 vần với câu 4 Mỗi năm hoa đào nở Lại thấy ông đồ già Bày mực tàu giấy đỏ Bên phố đông người qua . Vũ Ðình Liên Nhiều khi chỉ cần tiếng cuối câu 2 vần với câu 4 thôi. Xa quá rồi em người mỗi ngả Bên này đất nước nhớ thương nhau Em đi áo mỏng buông hờn tủi Dòng lệ thơ ngây có dạt dào? Quang Dũng Vần ôm: Trong thi đoạn bốn câu, tiếng cuối câu 1 vần với tiếng thứ 4của câu 2 và tiếng cuối câu 2 vần với câu 3. Vần trắc ôm vần bằng, hayngược lại. Nắng Sài Gòn anh đi mà chợt mát Bởi vì em mặc áo lụa Hà Ðông Anh vẫn yêu màu áo ấy vô cùng Thơ của anh vẫn còn nguyên lụa trắng Nguyên Sa Vần ba tiếng: Trong thi đoạn bốn câu, tiếng cuối câu 1, 2 và 4 vần với nhau. Câu 3 khác vần. Đưa người ta không đưa qua sông Sao có tiếng sóng ở trong lòng? Bóng chiều không thắm không vàng vọt Sao đầy hoàng hôn trong mắt trong ? Thâm Tâm Sau đây là tóm lược các quy luật của những thể thơ mới: thơ lục bát thơ song thất lục bát thơ bốn chữ thơ năm chữ thơ sáu chữ thơ bảy chữ thơ tám chữ Sách báo tham khảo: Luật Thơ Mới, Nguyễn Đình Tuyến Nghĩ Về Thơ, Nguyễn Hưng Quốc Thi Nhân Việt Nam, Hoài Thanh & Hoài Chân Tiếng Việt Tuyệt Vời, Đỗ Quang Vinh Tìm Thơ Trong Tiếng Nói, Đỗ Quý Toàn Văn Học Việt Nam ************************************************** ****************************** THƠ LỤC BÁT Lục bát là thể thơ đặc biệt của Việt Nam, mà truyện Kiều là tác phẩm tiêu biểu nhất. Vần thơ lục bát có thể phân tách như sau: 2 4 6 bằng trắc bằng 2 4 6 8 bằng trắc bằng bằng . Tiếng thứ 6 của câu lục vần với tiếng thứ 6 của câu bát. Tiếng thứ 8của câu bát vần với tiếng thứ 6 của câu lục tiếp theo. Trong câu bát,tiếng 6 và 8 tuy cùng vần bình nhưng một tiếng có dấu huyền và mộttiếng không có dấu. Thí dụ 1: Thôn đoài ngồi nhớ thôn Ðông Một người chín nhớ mười mong một người Gió mưa là bệnh của trời Tương tư là bệnh của tôi yêu nàng. Nguyễn Bính Thí dụ 2: Hôm qua lên núi hái chè Gặp thằng phải gió nó đè em ra Em lạy nhưng nó chẳng tha Nó còn đút cái “mả cha” nó vào Ðút vào nó sướng làm sao Em càng giẫy giụa, “nó” càng vào sâu Ðè em được một lúc lâu Cái thằng phải gió đi đâu mất hè! Hôm sau em đi hái chè Mong thằng phải gió... đến đè em ra (Vô Danh) Thí dụ 3: Hôm qua lên núi hái chè Gặp thằng phải gió định đè em ra Em chửi mà nó chẳng tha Tức mình em chụp mả cha nó liền ! Bóp ngay nó hét như điên Lạy van, thề độc xỏ xiên xin chừa "Mả cha chôn kỹ nghe chưa ? Phơi bày có bữa bà cưa tuyệt dòng ! " Hôm sau chè hái vừa xong Lại thằng phải gió đứng phồng mả cha Thấy em nó trốn, miệng la: "Lậy cô đừng đạp mả cha tôi nhờ ! " Nói xong cúi chạy có cờ Từ nay chè hái, gái tơ yên lành ! Mỹ Vân -------------------------- Có hai ngoại lệ trong thơ lục bát: 1. Tiếng thứ 2 câu lục có thể là trắc, khi ấy nhịp thơ ngắt ở giữa câu. Người nách thước, kẻ tay đao Đầu trâu mặt ngựa, ào ào như sôi. Nguyễn Du 2. Tiếng cuối câu lục có thể vần với tiếng 4 câu bát, khi đó tiếng 2 và6 của câu bát sẽ đổi ra trắc. Câu thơ sẽ ngắt nhịp ở giữa câu bát, nhưtrong câu ca dao sau: Đêm nằm gối gấm không êm Gối lụa không mềm bằng gối tay em. ================================================== ====================== THƠ 5 CHỮ Cũng giống như thơ bốn chữ: nếu tiếng thứ 2 trắc thìtiếng thứ 4 bằng, hay ngược lại. Nhưng cũng có nhiều trường hợp khôngphải vậy. Thí dụ 1: Hôm nay đi chùa Hương Hoa cỏ mờ hơi sương Cùng thầy me em dậy Em vấn đầu soi gương Nguyễn Nhược Pháp Thí dụ 2: Cả ngày lo nhím cheo Ao đậm cứ bò theo Cỏ nhủ sao èo ọt Bìm bìm giống ham leo ? Thí dụ 3: Nắng cực buổi trưa hè Ta nè ta lấy khoe Bỉu môi, em chê trụi, Thôi đóng lại dùm nghe ! CÁCH GIEO VẦN 1. VẦN TRÉO Hôm nọ em biếng học Khiến cho anh bất bình, Khẽ đánh em cái thước Vào bàn tay xinh xinh Nguyễn Xuân Huy 2. VẦN ÔM Em không nghe rừng thu, Lá thu kêu xào xạc, Con nai vàng ngơ ngác Đạp trên lá vàng khô? Lưu Trọng Lư 3. VẦN BA TIẾNG BẰNG Đưa em về dưới mưa Nói năng chi cũng thừa Phất phơ đời sương gió Hồn mình gần nhau chưa? Nguyễn Tất Nhiên Trả Lời Với Trích Dẫn ================================================== =================== THƠ 7 CHỮ Trong thơ bảy chữ, vần những tiếng 1, 3 và 5 không kể. Tiếng 2, 4 và 6 có thể phân tích như sau: 2 4 6 trắc bằng trắc 2 4 6 Bằng trắc bằng Thí dụ 1: Đực rựa thời nay chán lắm rồi Cả ngày nằm gãi cuối bài thôi Vợ nhờ đổ rác còn chưa được Ruồi bờ lại mắng : "chỉ lôi thôi !" Thí dụ 2: Chồng Mít thời nay chán thấy bà ! Như giun trong lỗ kéo không ra Cả đêm lại khoái rờ ao đậm Duy thẩm rỉ hoài mệt thấy cha ! Thí dụ 3: Vịnh caí chầy Cối rộng tới đâu giã cũng vừa Nhịp nhàng lên xuống tự ngàn xưa Phình ra đầu hói, thân tròn béo Nắm chặt trong tay bóp chẳng thừa Giã gạo, thịt thà, sáng lại trưa Dần cua, chà cá, mắm cà, dưa Lỗi nhịp nện hoài va miệng cối Vợ bỏ, đào chê, gọi lính thưa ! Thí dụ 4: Giống không lai... Nào hay anh vốn giống không lai.. Chả bõ tóc mây vấn với cài Buồn ơi day dứt từ đêm trước Rờ thấy trơn tru cái gió tai ! Nào hay anh vốn giống không lai.. Chạy ngay, chả tiếc cuối bài dài Thảo nào em cứ xui, đen quá Bỏ tiệt mới mong hết khổ tai ! Nào hay anh vốn giống không lai.. Cho tiền chẳng dám mó cầu tài Mẹ em vẫn bảo vọc xui lắm Người xưa đã nói, dễ gì sai ! Nào hay anh vốn giống không lai.. Em chẳng phí công cứ hỏi hoài Môĩ lần đi tắm anh xua đuổi Chả để em vào cọ gió tai ! Thí dụ 5: Nào hay anh đã ... Nào hay anh đã hết phù công Em sẽ bỏ ngay đi kiếm chồng Cờ rủ hàng đêm trông phát chán Tiếc mãi công anh cố luyện gồng ! Nào hay anh đã hết phù công Chả theo anh về đắp chăn bông Đợi mãi mà sao công chẳng ngủ Viagra hết lọ vẫn chưa phồng !! Nào hay anh đã hết phù công Sưả soạn tìm đường em chắc dông Lúa non thiếu nước mau tàn héo Dẫn thuỷ nhập điền mới trổ bông ! Nào hay anh đã hết phù công Phí tiền em sắm cái giường đồng Lò so gắn sẵn cùng chăn ấm Cù cương tiên dược cũng bằng không ! --------------------- Nhiều khi không lại như thế: Sao anh không về chơi thôn Vĩ Nhìn nắng hàng cau nắng mới lên Vườn ai mướt quá xanh như ngọc, Lá trúc che ngang mặt chữ điền. Hàn Mặc Tử CÁCH GIEO VẦN 1. VẦN TRÉO(thường dùng) Nhiều khi trong thi đoạn bốn câu, chỉ cần hai tiếng bình ở cuối câu haivà bốn vần với nhau, hai tiếng trắc cuối câu một và ba không cần: Vậy đó bỗng nhiên mà họ lớn, Tuổi hai mươi đến, có ai ngờ! Một hôm trận gió tình yêu lại: Đứng ngẩn trông vời áo tiểu thơ. Huy Cận 2. VẦN 3 TIẾNG BẰNG(thường dùng) Áo trắng đơn sơ, mộng trắng trong, Hôm xưa em đến, mắt như lòng, Nở bừng ánh sáng. Em đi đến, Gót ngọc dồn hương, bước tỏa hồng. Huy Cận Trả Lời Với Trích Dẫn ================================================== =============== THƠ 8 CHỮ Thể thơ này không có quy luật nhất định, có nghĩa làvần điệu tự do hơn. Thường thì trong câu ở cuối có tiếng trắc thì tiếng3 trắc, tiếng 5 và 6 bằng; ở cuối có tiếng bằng thì tiếng 3 bằng, tiếng5 và 6 trắc. Nhưng nhiều lúc cũng không như thế. CÁCH GIEO VẦN : 1. VẦN TIẾP Em cứ hẹn nhưng em đừng đến nhé, Tôi sẽ trách -- cố nhiên -- nhưng rất nhẹ; Nếu trót đi, em hãy gắng quay về, Tình mất vui lúc đã vẹn câu thề Đời chỉ đẹp những khi còn dang dở. Thơ viết đừng xong, thuyền trôi chớ đỗ, Cho nghìn sau... lơ lửng... với nghìn xưa... Hồ Dzếnh 2. VẦN TRÉO Hai đứa kéo nhau chạy vào mộng mị Giờ tắt thở nằm trên bãi hư vô Bầy ngựa chứng hàng thùy dương vó bão Gió đưa trăng lăn vào đá tiếng ru Tô Thùy Yên 3. VẦN ÔM Áo nàng vàng tôi về yêu hoa cúc Áo nàng xanh tôi mến lá sân trường. Sợ thư tình không đủ nghĩa yêu đương Tôi thay mực cho vừa màu áo tím. Nguyên Sa *** Muốn cho thơ tám tiếng thêm âm điệu, một số nhà thơ thường vần tiếng 8 câu trên với tiếng 5 hay 6 câu dưới: Sàn gác trọ những tâm hồn bão nổi Những hào hùng, uất hận gối lên nhauAdminAdminTổng số bài gửi : 327Registration date : 10/01/2008 LikeDislike

Forum Of Class 11B3 :: »»» (¯`·.º-:¦:- Học Tập -:¦:-º.·´¯) ««« :: Ngữ văn - văn học

Trang 1 trong tổng số 1 trangChuyển đến: Chọn Diễn Đàn||--(¯`·.º-:¦:-♥* Diễn đàn chung *♥-:¦:-º.·´¯)| |--Thông Báo Chung| |--Xử lí - kỉ luật - Cảnh cáo| |--About Class 11B3| |--Các thông tin cần biết trong tháng| |--Nhật kí Admin| |--Help me| |--Hẹn hò| |--Góp Ý| |--»»» (¯`·.º-:¦:- Học Tập -:¦:-º.·´¯) «««| |--Toán Học| |--Vật Lí| |--Hóa Học| |--Sinh Học| |--Anh Văn-English Club| |--Địa Lí-Lịch Sử-Triết Học| |--Công Nghệ Thông Tin| |--Ngữ văn - văn học| |--Tư vấn tâm lý - giới tính| |--»»» (¯`·.º-:¦:- Tâm Sự Bạn Cùng lớp -:¦:-º.·´¯) «««| |--Khu vực cho boys| |--Khu vực cho girls| |--Boys Girls nẫn nộn| |--@~[¯`·.º:¦:♥* Đấu khẩu - Giao lưu - Vui chơi *♥:¦:º.·´¯]~@| |--PHIM TỰ BIÊN| |--TOP Nhạc Nước Ngoài| |--TOP Nhạc Việt| |--NHẠC XUÂN| |--Bình ảnh| |--Games| | |--Onlinegame| | |--Offlinegame| | |--Warcarft III| | | |--Âm nhạc| |--Hình ảnh| |--Phim Ảnh - Video Clip| |--Nghệ thuật sống| |--Đố Vui - Bói Toán| |--Truyện cười| |--Truyện Đêm Khuya| |--CHAT ROOM| |--Cuộc sống muôn màu| |--Hình Ảnh Đẹp| |--Movie Flim| |--Phim hoạt hình| |--Top phim| |--Clips Vui| |--Hip Hop (Hot) |--Hip Hop Video Clip |--Hip Hop Image Permissions in this forum:Bạn không có quyền trả lời bài viết

• Trang Chính
• Free forum | ©phpBB | Free forum support | Báo cáo lạm dụng | Thảo luận mới nhất