Cảnh Báo đại Dịch… Lừa Của Các “đại Gia” Người Nigeria - CAND

Vẫn đắt hàng… kiểu lừa "quá đát" 419

Con số "419" liên quan đến điều khoản được quy định trong Bộ luật Hình sự Nigeria về tội danh "Chiếm đoạt tài sản bằng cách lừa đảo". Đây là hình thức lừa đảo nhằm chiếm dụng tiền của nạn nhân khi "câu nhử" rằng họ sẽ nhận được một khoản tiền khác lớn hơn. Loại tội phạm này còn có nhiều tên gọi khác, ví dụ "Lá thư Nigeria", "Trò lừa 419" hay "Trò lừa ngân hàng Nigeria" hay "Trò lừa món tiền đen".

Hình thức tội phạm 419 có nguồn gốc từ những năm 80 thế kỷ trước, khi nền kinh tế phụ thuộc vào dầu mỏ của Nigeria bị đi xuống. Một số sinh viên đại học thất nghiệp đã dùng thủ đoạn này để lôi kéo các nhà đầu tư tham gia vào các dự án dầu mỏ của Nigeria.

Đầu và giữa những năm 1990, bọn lừa đảo sử dụng thư, fax và điện báo để gửi các thông báo của chúng. Khi email được sử dụng rộng rãi, chúng dùng các phần mềm phát tán email để gửi các bức thư chào mời. Những năm 2000, “trò lừa 419” phát triển khắp châu Phi, châu Á, Đông Âu, Bắc Mỹ, Anh và Úc.

Tại Nigeria, những kẻ tham gia các băng nhóm lừa đảo 419 được đào tạo bài bản trong những "trường lừa đảo trực tuyến". Chúng được đào tạo cặn kẽ để có thể viết nên những email với tiếng Anh chuẩn mực, sao cho giống hệt giọng điệu của các tỉ phú, ông chủ ngân hàng, những công ty cá độ, công ty xổ số, cảnh sát liên bang, công ty tài chính hay các hãng chuyển tiền quốc tế.

Các băng đảng lừa đảo, với quy mô thông thường từ 30 đến 40 thành viên, còn được đào tạo căn bản về công nghệ thông tin để có thể sử dụng những phần mềm phát tán email hàng loạt. Đối với những kẻ được phân công tìm con mồi thuộc các nước Đông Nam Á, chúng còn được dạy cách đóng vai những "quý ông châu Âu thành đạt", đang cô đơn và muốn tìm kiếm bạn gái để trò chuyện.

… "Điều này lý giải tại sao nhiều phụ nữ Việt Nam dễ dàng rơi vào bẫy lừa đảo của chúng trong suốt gần chục năm qua, kể từ thời điểm loại tội phạm này đổ bộ vào Việt Nam. Điểm chung đáng lưu ý là các nữ nạn nhân Việt Nam đều là những người có trình độ học vấn trên mức trung bình, biết tiếng Anh và thường xuyên tham gia sử dụng các tiện ích mạng xã hội như Paltalk, Skype, Facebook, YM… và sử dụng hộp thư điện tử hàng ngày.

Nhưng nhược điểm lớn nhất của họ là tiếng Anh chưa thành thạo đến mức phát hiện được những điểm vô lý của thủ phạm qua các cuộc nói chuyện và trao đổi email. Bên cạnh đó, lòng tham về kinh tế, tính hướng ngoại thái quá… là những điểm yếu để loại tội phạm này khai thác triệt để ", một điều tra viên của Cục C45 - Bộ Công an cho biết.

Điển hình, vào ngày 4/4/2013, PC45 Công an Cần Thơ đã phá một băng lừa đảo Nigeria, mà con số nạn nhân của đường dây này lên tới 164 người tại 24 tỉnh, thành trong cả nước.

Đầu tháng 3/2013, chị Nguyễn Thị Ngọc N. lên mạng "chat" và làm quen với một người đàn ông tên Piero Dwain, quốc tịch Anh. Sau nhiều lần "chat", Dwain "ngỏ lời" muốn sang Việt Nam để đầu tư làm ăn và kết hôn với chị N. Ngày 24/3, Dwain gửi email cho chị N. lịch trình chuyến bay từ Anh về Việt Nam.

Khoảng 13 giờ ngày 26/3, Dwain điện thoại cho chị N nói là đã về đến sân bay sau đó tắt máy. 15 phút sau, có một người đàn ông sử dụng số điện thoại 0060.169577650 gọi cho chị N. giới thiệu tên Sheriff Ahmale là Cảnh sát Malaysia, nói hiện đang tạm giữ ông Dwain vì phát hiện ông này mang theo số tiền 600.000 bảng Anh nên phải nộp phạt mới được thả. Chị N. yêu cầu được nói chuyện với Dwain thì Dwain cũng nói như vậy. Người này còn gửi email kèm hình ảnh một vali tiền cho chị N. xem.

Sheriff Ahmale yêu cầu chị N phải nộp 1.600USD vào tài khoản 190.256.903.580.21 mang tên Võ Thị Xuân Hồng mở tại Ngân hàng Techcombank. Chị N. chuyển số tiền theo yêu cầu xong thì Sheriff Ahmale lại nêu ra lý do: số tiền ông Dwain mang qua sân bay quá lớn nên yêu cầu chị N. chuyển thêm 3.600USD vào tài khoản của Hồng. Chị N. chuyển thêm 15 triệu đồng, sau đó phát hiện bị lừa nên đã trình báo Cơ quan Công an…

Ngày 4/4/2013, PC45 thực hiện lệnh bắt, khám xét khẩn cấp đối với Okoye Uchenna tại phường Tân Quý, quận Tân Phú, TP HCM. Đến ngày 8/5, thực hiện lệnh bắt, khám xét nơi ở của Võ Thị Xuân Hồng tại TP Biên Hòa, Đồng Nai.

Ngoài ra, lực lượng Công an tạm giữ 4 điện thoại di động; 3 máy vi tính để bàn; 1 máy tính xách tay cùng nhiều tang vật liên quan. Tại Cơ quan điều tra, Okoye Uchenna thừa nhận, y chính là kẻ giả danh người tên là Piero Dwain để thực hiện phi vụ lừa đảo chị N.…

Qua tài liệu, chứng cứ thu thập được, xác định Hồng đã mở nhiều tài khoản ở các ngân hàng khác nhau để cấu kết với Uchenna lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Đã xác minh được 6 tài khoản, trong đó có 3 tài khoản phát sinh giao dịch. Tổng cộng có 25 bị hại nộp với số tiền trên 1,6 tỉ đồng...

Qua xác minh 28 tài khoản ngân hàng của cả đường dây lừa đảo, tổng số tiền chuyển vào lên đến 21,1 tỉ đồng. Trong đó đã xác minh được tên, địa chỉ, số CMND của 164 người ở 24 tỉnh, thành trong cả nước với số tiền chuyển vào trên 17,7 tỉ đồng.

Cụ thể, TP Cần Thơ có 4 bị hại; TP HCM có 81 bị hại; TP Hà Nội có 17 bị hại; Đắk Lắk 3; Bình Dương 3; Đồng Nai 6; Bạc Liêu 2; Bà Rịa - Vũng Tàu 2; Khánh Hòa 2; Đà Nẵng 3; Hải Phòng 3; Lâm Đồng 2; Thừa Thiên - Huế 3; các tỉnh Hậu Giang, Bình Thuận, Đồng Tháp, Phú Thọ, Quảng Ngãi, Bình Định, Kiên Giang, Quảng Ninh, Bến Tre, Cà Mau, Kon Tum mỗi tỉnh có 1 bị hại…

Nâng cấp thành hacker

Khi những phương thức lừa đảo cổ điển kiểu 419 đã trở nên kém hiệu quả, các băng đảng Nigeria đã nhanh chóng cập nhật những thủ đoạn mới, tận dụng toàn bộ ưu thế thông thạo tiếng Anh của chúng, đột nhập hệ thống email rồi biến các công ty lớn ở Việt Nam trở thành nạn nhân.

Đầu tháng 4/2014, Cơ quan An ninh điều tra (PA92) Công an tỉnh Khánh Hòa phối hợp Cục Nghiệp vụ Tổng cục An ninh (Bộ Công an) đã phá đường dây lừa đảo do một nhóm tội phạm người Nigeria thực hiện.

Cụ thể, tháng 6/2013, Công ty TNHH MTV Xuất nhập khẩu Thủy sản Khánh Hòa (Khaspexco) hợp đồng bán hàng thủy sản cho Công ty Safcol ở Úc. Theo thỏa thuận, số tiền hàng trị giá 121.000 USD sẽ được chuyển vào tài khoản của Khaspexco tại Vietcombank Nha Trang.

Không thấy đối tác chuyển trả tiền như thỏa thuận, Khaspexco đòi nợ thì được Chi nhánh Safol tại Thái Lan trả lời đã chuyển tiền vào tài khoản của Chi nhánh Công ty Lê Quyên tại Shinhan Bank VN theo đề nghị của Khaspexco trong email gửi trước đó. Biết bị lừa vì không hề gửi email như vậy, Khaspexco đã trình báo công an.

Qua điều tra, Phòng PA92 - Công an tỉnh Khánh Hòa xác định Giám đốc Chi nhánh Công ty Lê Quyên là Lê Thị Kim Quyên (ngụ xã Trung Ngãi, huyện Vũng Liêm, Vĩnh Long). Ngày 22/8/2013, Quyên cùng người tình là Mamado Abdallar Mark, quốc tịch Nigeria (tạm trú phường 12, quận Gò Vấp, TP HCM) đã đến Shinhan Bank rút số tiền 121.000 USD.

Trước đó, Mamado "đạo diễn" cho hai đồng phạm là Nnadikwe Christian Sunday và Deke Collins (người Nigeria) xâm nhập hộp thư điện tử của Khaspexco Khánh Hòa để nắm thông tin rồi gửi email đề nghị Safcol chuyển tiền vào tài khoản Công ty Lê Quyên. Đối với số tiền 121.000 USD chiếm đoạt được, Mamado - Kim Quyên được 20%, chia Nnadikwe và Deke 10%, phần còn lại 70% chuyển vào tài khoản một người có tên là Chief Brother ở Nigeria.

Ngoài ra, tháng 8/2013, Mamado, Nnadikwe và Deke đã xâm nhập hộp thư điện tử của một doanh nghiệp ở quận 10, TP HCM nắm được thông tin doanh nghiệp này bán hơn 32.000 kg ống thép (trị giá 178.250 USD) cho một công ty ở Myanmar và đang đề nghị bên mua tạm ứng 28.250 USD. Lập tức, nhóm lừa đảo gửi email đề nghị chuyển 28.250 USD vào tài khoản chi nhánh Công ty Lê Quyên rồi chiếm đoạt.

Sau khi khởi tố, bắt giam Lê Thị Kim Quyên, Nnadikwe và Deke về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, Công an tỉnh Khánh Hòa đã ra quyết định truy nã Mamado Abdallar Mark, nghi can cầm đầu. Đồng thời, Cơ quan điều tra đã thu giữ tang vật là 4.600 USD, 127 triệu đồng của nhóm lừa đảo này.

Khơi dòng ma túy từ Nigeria về Việt Nam

Báo cáo năm 2013 của Cơ quan Tội phạm và Ma túy của Liên Hiệåp Quốc nhấn mạnh khu vực Tây Phi đã trở thành điểm nóng mới về vận chuyển methamphetamin vào khu vực Đông Nam Á. Từ Benin, Bờ Biển Ngà, Gambia, Ghana, Guinea, Mali, Senegal Togo và đặc biệt là Nigeria, những gói methamphetamin có trọng lượng từ 0,5 kg đến 3 kg được chuyển phát nhanh tới Brunei, Indonesia, Campuchia, Thái Lan Lào, Phillippines và Việt Nam.

Tháng 7/2011, Nigeria bị liệt kê vào danh sách quốc gia Tây Phi đầu tiên chính thức chiết suất được Methamphetamin. Nếu năm 2011, Cơ quan Quốc gia Thực thi Luật pháp về ma túy của Nigeria đã phá phòng thí nghiệm chuyên sản xuất Methamphetamin đầu tiên với công suất 25-50 kg/mẻ tại thành phố Lagos; thì đến năm 2012, họ đã bắt được vô số.

…Những thông tin về khả năng các đường dây tội phạm ma túy từ Nigeria có thể chọn Việt Nam làm điểm đến đã được lực lượng phòng chống ma túy Việt Nam theo dõi chặt chẽ. Từ ngày 29/8/2012, Chi cục Hải quan Chuyển phát nhanh TP HCM (HQCPN) chỉ đạo các Đội công tác tổ chức giám sát chặt chẽ lô hàng theo vận đơn số GE101849330WW(TNT)/01644226683(UA) có hành trình từ Nairobi (Châu phi) - Dubai - HongKong - Hồ Chí Minh (1/9/2012).

Khi phát hiện lô hàng 200gr ma túy đá được giấu kín trong một pho tượng mỹ nghệ gửi từ Nigeria về một địa chỉ trên đường Trần Quang Diệu, quận 3, Tổ kiểm soát ma túy quyết định câu nhử đối tượng lên trụ sở, nhưng đối tượng nhất định không chịu lên.

Sau khi báo cáo phối hợp với PC47 Công an TP HCM, một mũi trinh sát bao gồm trinh sát của PC47 và Tổ kiểm soát ma túy hóa trang trong màu áo nhân viên một công ty chuyển phát nhanh tiếp cận địa chỉ giao hàng.

Sau khi đã xác định rõ đối tượng nhận hàng, Phó Chi cục trưởng Lê Tuấn Bình báo cáo Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan phụ trách ma túy và nhận được chỉ thị: tiếp tục theo dõi để bắt quả tang với số lượng lớn hơn.

Thấy nhận hàng lần đầu êm ấm, đường dây ma túy tiếp tục hoạt động, nhưng lần gửi hàng thứ 2 được chúng thực cẩn trọng thực hiện qua một doanh nghiệp chuyển phát nhanh khác, nhưng rốt cuộc vẫn đi qua sự giám sát của Tổ kiểm soát ma túy, và tên của chúng đã nằm trong danh sách đen.

Quyết tâm bóc gỡ đường dây này, bằng các biện pháp nghiệp vụ, Tổ kiểm soát ma túy đã điều được đối tượng Đ.T.T.N lên tới tận trụ sở Chi cục. Đang đứng làm thủ tục, tự nhiên đối tượng đánh mùi được nguy hiểm lập tức bỏ chạy. Nhưng các mũi trinh sát mật phục của C47 và PC47 đã nhanh chóng tóm gọn. Khai thác nóng ngay tại hiện trường, Đ.T.T.N chịu khai ra đối tượng A.D.A có quốc tịch Nigeria, sinh năm 1980, là người cầm đầu đường dây.

Trực tiếp áp tải đối tượng N. về khách sạn, các mũi trinh sát xác định phải bằng mọi cách bắt quả tang đối tượng nước ngoài này. Nếu không bắt quả tang, đối tượng sẽ tìm mọi cách chối tội. Câu nhử A.D.A từ chiều cho đến tận tối, đối tượng cáo già này mới chịu mò về khách sạn nơi N. hẹn gặp lúc 3 giờ sáng. Khi N. trao "hàng" cho A.D.A, các trinh sát của PC47 lập tức lao ra khống chế, thu giữ tại chỗ 250 gram ma túy đá