Cây Giống Hoa Hòe - Cây Cảnh Hải Đăng

Nụ hòe, là nguyên liệu giàu rutin so với các nguyên liệu khác. Dược điển Việt Nam II (tập 2 và tập 3) quy định hàm lượng rutin phải đạt 20%. Với nụ hòe Việt Nam, hiệu suất chiết xuất có thể đạt tới 34%. Có thể so sánh với một số nguyên liệu khác:

– Hòe Hungary có 12% rutin.

– Mạch ba góc châu Âu (Fagopyrum esculentum Moench) 2 – 3% rutin (mạch ba góc trồng ở Việt Nam có 5,8% rutin).

– Bạch đàn (Eucalyptus macrorhyncha F.Muell. ex Benth.) 3 – 4% rutin (có tài liệu ghi cao hơn).

Hoa đã nở chứa 8% rutin.

Rutin còn có ở nhiều bộ phận khác của cây: 4 – 11% ở vỏ quả, 0,5 – 2% ở hạt, 5 – 6% ở lá chét và 0,5 – 2% ở cành con. Hòe nếp chứa nhiều rutin (44%) hơn hòe tẻ (40,6%). Qua chế biến, hàm lượng rutin có thể thay đổi, đạt 34,7% ở dạng sống; 28,9% ở dạng sao vàng và 18.5% ở dạng sao cháy (Phạm Xuân Sinh và cs, 1997).

Rutin (rutoside) là những tinh thể hình kim, màu vàng nhạt, để ra ánh sáng chuyển màu sẫm, 1g rutin hòa tan trong 8000ml nước ở nhiệt độ thường, khoảng 200ml nước sôi, 7ml methanol sôi, 650ml cồn lạnh và 60ml cồn nóng. Rutin tan trong pyridin, formamide, dung dịch kiềm, dễ tan trong acetone, ethylacetone, không tan trong chloroform, carbon sulfide, carbon tetrachloride, ether, benzene, ether dầu hỏa. Điểm chảy 177 – 178oC (với 3 phần tử nước).

Chiết xuất rutin có nhiều cách nhưng đơn giản nhất là chiết bằng nước nóng, rồi để lạnh, rutin sẽ tách ra. Cũng có thể chiết hàng nước carbonat kiềm, rồi acid hóa. Tinh chế bằng cách hòa tan lại trong nước nóng hoặc cồn nóng.

Có tài liệu đề cập đến diệt men trong nguyên liệu trước khi chiết xuất.

Ngoài ra, nụ hòe còn chứa betulin, sophoradiol, sophorin A, sophorin B, sophorin C và sophorose.

Ngoài các chất rutin và quercetin, quả còn chứa genistein, sophoricoside, sophorabioside, genistein-7-diglucoside, genistein-7-diglucorhamnoside, kaempferol, kaempferol-3-sophoroside, kaempferol-3-rhamnodiglucoside, sophorose.

Hạt hòe chứa 1,75% flavonoid toàn phần, trong đó có rutin (0,5%), một số alkaloid (0,035%) trong đó có cytisine, N-methyl cytisine, sophocarpine, matrine. Ngoài ra, còn có 8 – 24% chất béo và galactomannan.

Lá hòe chứa 4,4% rutin, 19% protein và 3,5g lipid.

Rễ chứa irisolidone; 5,7-dihydroxy-3,4′-methylenedioxyisoflavon, biochanin A, flemichaparin B, maackianine, sophojapanicin, puerol A, puerol B, sophoroside.

Gỗ chứa rutin, irisolidone 7-D-glucoside, biochanin A-7-D-xylosylglucoside, biochanin A-7-D-glucoside (sissotrin).