ĐĂNG CƠ - Poet HANSY

Chuyển đến nội dung chính Chia sẻ

• Nhận đường liên kết
• Facebook
• X
• Pinterest
• Email
• Ứng dụng khác

Nhãn

• Hán Việt
• Kỹ năng Văn-Thơ

Thứ Hai, tháng 8 24, 2020

ĐĂNG CƠ

ĐĂNG CƠ Báo motthegioi.vn ngày 2.5.2019 có bài Làm gì có đăng cơ của Nguyễn Thông. Tác giả viết: '[...] không biết xuất phát, xuất xứ từ đâu, mà rất nhiều báo, kể cả những tờ lớn có uy tín hoặc đông đảo bạn đọc như Thanh Niên, Zing, Thế Giới, Dân Trí, Ngôi Sao... đều tường thuật, miêu tả sự lên ngôi của thái tử Naruhito bằng từ 'đăng cơ'. 'Lật giở các loại từ điển Hán Việt, không thấy từ 'đăng cơ'. Tẩn mẩn tìm trong những từ điển thuần Việt, cũng không có 'đăng cơ'. Vậy các nhà báo lấy nó từ đâu để dùng trong trường hợp này? Chịu'. Rồi tác giả kết luận: “Không ai dùng từ “đăng cơ” để nói về vua lên ngôi, trừ mấy tờ báo thời nay. “Cơ” là từ Hán Việt, có nghĩa nền nhà, cái gốc, cái then cài, bộ phận trọng yếu của thứ gì đó... Không hề có nghĩa nào liên quan tới nhà vua, ngôi vua”. Nguyễn Thông khẳng định rằng: “Cơ là từ Hán Việt, có nghĩa nền nhà, cái gốc, cái then cài, bộ phận trọng yếu của thứ gì đó...”. Thực ra, ở đây, ta có hai chữ/từ cơ khác nhau. Chữ cơ [基] bộ thổ [土] thì mới có nghĩa là “nền nhà”, là “cái gốc” còn “then cài” và “bộ phận trọng yếu” thì thuộc về chữ cơ [機, giản thể là 机] bộ mộc [木]. Vì vậy nên không thể gộp chung các nghĩa đó mà coi là của một chữ/từ được. Còn cái sai chính của Nguyễn Thông là tác giả này đã khẳng định rằng: “Lật giở các loại từ điển Hán Việt, không thấy từ đăng cơ”. Chẳng qua là tác giả lật giở chưa đủ các loại chứ Từ điển Hán Việt của Trần Văn Chánh (NXB Trẻ, TP.HCM, 1999, tr.1393) ghi nhận rõ ràng: - [登基] đăng cơ [dēngji]: Lên ngôi (vua) Từ điển Hán - Việt của Viện Ngôn ngữ học do Phan Văn Các chủ biên (NXB Tổng hợp TP.HCM, 2008, tr.329) thì ghi: - [登基] dēng//ji (Vua) Lên ngôi. Còn từ điển đơn ngữ tiếng Hán thì khỏi nói. Tiếng Hán có từ tổ đăng cơ đại điển [登基大典], để chỉ nghi thức lên ngôi (của tân hoàng đế). Trong tiếng Hán, ngoài hai tiếng đăng cơ, “lên ngôi” còn gọi là tức vị [即位], tiễn tộ [踐祚], đăng cực [登極] nhưng đăng quang thì không thấy. Dĩ nhiên là hai tiếng đăng cơ [登基] vẫn còn thông dụng trong tiếng Hán hiện đại, như có thể thấy trong những lời tường thuật trên báo chí về lễ đăng quang của tân thiên hoàng ở Nhật Bản hoặc tân quốc vương ở Thái Lan mới đây, mà dẫn chứng thì đầy rẫy trên mạng nên chúng tôi không cần dẫn ra. Chỉ xin nêu một bằng chứng điển hình là tên quyển tiểu thuyết ngôn tình của Tiêu Tương Bích Ảnh [潇湘碧影] trên trang Tấn Giang văn học thành [晋江文学城] là Lão công tử liễu ngã đăng cơ [老公死了我登基] (ảnh), có nghĩa: “Ông chồng chết rồi, ta lên ngôi”. Còn đăng quang là một cấu trúc do người VN đặt ra bằng hai yếu tố Hán Việt đăng [登] và quang [光] để chỉ sự lên ngôi. Nó không được ghi nhận trong từ điển Hán ngữ nhưng lại được ghi nhận trong từ điển Hán Việt, như Việt - Hán thông thoại tự - vị của Đỗ Văn Đáp (phụ trong mục đăng cực), Hán - Việt từ điển của Đào Duy Anh, Hán Việt tân từ điển của Nguyễn Quốc Hùng và dĩ nhiên là trong các quyển từ điển tiếng Việt. AN CHI Chia sẻ

• Nhận đường liên kết
• Facebook
• X
• Pinterest
• Email
• Ứng dụng khác

Gửi Bài đăng qua email Nhãn: Hán Việt Kỹ năng Văn-Thơ

Nhận xét

Đăng nhận xét

Bài đăng phổ biến

Thứ Bảy, tháng 8 11, 2018

Ý NGHĨA SÂU XA CỦA CHỮ NHÂN TRONG TIẾNG HÁN

Chia sẻ

• Nhận đường liên kết
• Facebook
• X
• Pinterest
• Email
• Ứng dụng khác

Đăng nhận xét Thứ Tư, tháng 6 09, 2021

MỘT SỐ LOẠI LỖI CHÍNH TẢ

Chia sẻ

• Nhận đường liên kết
• Facebook
• X
• Pinterest
• Email
• Ứng dụng khác

Đăng nhận xét Poet Hansy Truy cập hồ sơ

THƯ VIỆN HANSY

• 2026 69
  • tháng 2 22
  • tháng 1 47

• 2025 1679
  • tháng 12 61
  • tháng 11 67
  • tháng 10 111
  • tháng 9 129
  • tháng 8 133
  • tháng 7 165
  • tháng 6 125
  • tháng 5 182
  • tháng 4 193
  • tháng 3 168
  • tháng 2 156
  • tháng 1 189
• 2024 1465
  • tháng 12 148
  • tháng 11 181
  • tháng 10 165
  • tháng 9 152
  • tháng 8 125
  • tháng 7 143
  • tháng 6 124
  • tháng 5 147
  • tháng 4 112
  • tháng 3 68
  • tháng 2 46
  • tháng 1 54
• 2023 798
  • tháng 12 52
  • tháng 11 65
  • tháng 10 50
  • tháng 9 48
  • tháng 8 48
  • tháng 7 54
  • tháng 6 57
  • tháng 5 84
  • tháng 4 88
  • tháng 3 81
  • tháng 2 77
  • tháng 1 94
• 2022 976
  • tháng 12 81
  • tháng 11 79
  • tháng 10 89
  • tháng 9 87
  • tháng 8 85
  • tháng 7 89
  • tháng 6 86
  • tháng 5 95
  • tháng 4 73
  • tháng 3 76
  • tháng 2 73
  • tháng 1 63
• 2021 964
  • tháng 12 50
  • tháng 11 45
  • tháng 10 42
  • tháng 9 106
  • tháng 8 55
  • tháng 7 73
  • tháng 6 151
  • tháng 5 70
  • tháng 4 110
  • tháng 3 72
  • tháng 2 79
  • tháng 1 111
• 2020 989
  • tháng 12 94
  • tháng 11 100
  • tháng 10 95
  • tháng 9 45
  • tháng 8 57
    • QUI NHƠN & QUY NHƠN
    • MONG ƯỚC THỎA NGUYỀN
    • KIM BẰNG XƯỚNG HỌA
    • EM LÀ LẼ SỐNG
    • NGẪM NGỢI TÌNH ĐỜI
    • ĐÀNH ĐOẠN SAO NGƯỜI
    • THẦM ƠN TẠO HÓA
    • “TIẾNG THU” CỦA LƯU TRỌNG LƯ VỚI “THU THANH PHÚ” ...
    • NGOÁI CHẠNH MÙA XƯA
    • HỒNG NHAN BẠC… TRIỆU
    • THẤP ĐIỂM
    • ĐĂNG QUANG hay ĐĂNG CƠ
    • TÀI CÔNG và TÀI XẾ
    • BA TÀU
    • TỪ NGUYÊN CỦA VIP
    • LỐP – TANH – TA LÔNG
    • ĐĂNG CƠ
    • "KÍNH" TRONG "CỔ KÍNH"
    • TẠI SAO NGƯỜI HOA ĐƯỢC GỌI LÀ “BA TÀU”
    • TỪ MƯỢN TIẾNG PHÁP TRONG TIẾNG VIỆT
    • TỪ MƯỢN TIẾNG PHÁP TRONG TIẾNG VIỆT
    • “VIỄN VÔNG” hay “VIỂN VÔNG”?
    • CHỮ VIỆT GỐC PHÁP CÒN TỒN TẠI ĐẾN NGÀY NAY
    • LÝ THÚ TỪ GHÉP CHỨA ĐỊNH NGỮ “XIÊM – TÂY – TÀU”
    • ĐỂ THẤY HỒN TÔI TRONG MẮT XANH
    • ĐÔNG GIÁ VÀNH TIM
    • CHUYỆN “SANG TÊN SỔ HỒNG” TRONG NGÔN NGỮ
    • QUẤN QUYỆN XUÂN TÌNH
    • VỊ & TUÝP
    • ĐÔI NGÃ PHÂN KỲ
    • MIỄN NHIỆM & BÃI NHIỆM
    • NGUYỆT DÕI LÒNG THƠ
    • LA ĐÀ HIỆP CẨN
    • VU LAN-MÙA HIẾU HẠNH
    • QUẤN QUYỆN HƯƠNG LÒNG
    • KIM BẰNG XƯỚNG HỌA
    • THỦ THỈ CÙNG EM
    • THƯƠNG HOÀI QUÁ VÃNG\
    • KỶ NIỆM XA Mù
    • TỰ NHỦ RĂN MÌNH
    • TÌNH LÃNG XA RỒI
    • PHỤNG LOAN HÒA KHÚC
    • ĐÁNH CHUỘT SỢ VỠ BÌNH
    • LỊM NGÁT MƠ LÒNG
    • ĂN CHÓ CẢ LÔNG
    • BIỆT NẺO GIANG HÀ
    • CHÉN RƯỢU QUỲNH TƯƠNG
    • THƠM THẢO PHƯỢNG RỒNG
    • MÃI MÃI CHUNG TÌNH
    • BIỄN MÃI ĐỢI THUYỀN
    • KHÁT VỌNG TAO PHÙNG
    • SÔNG ĐỜI KHÚC KHUỶU
    • VĨNH CỬU TRỜI NAM
    • KHÚC DIỄM TÌNH CA
    • VỮNG DẠ BÌNH TÂM
    • MƠ MÀNG DẠ YẾN
    • VẠT NẮNG CHIỀU PHA
  • tháng 7 135
  • tháng 6 85
  • tháng 5 35
  • tháng 4 61
  • tháng 3 98
  • tháng 2 105
  • tháng 1 79
• 2019 1065
  • tháng 12 93
  • tháng 11 101
  • tháng 10 106
  • tháng 9 101
  • tháng 8 123
  • tháng 7 94
  • tháng 6 46
  • tháng 5 43
  • tháng 4 76
  • tháng 3 87
  • tháng 2 93
  • tháng 1 102
• 2018 1290
  • tháng 12 99
  • tháng 11 101
  • tháng 10 111
  • tháng 9 114
  • tháng 8 105
  • tháng 7 87
  • tháng 6 112
  • tháng 5 109
  • tháng 4 111
  • tháng 3 117
  • tháng 2 100
  • tháng 1 124
• 2017 1415
  • tháng 12 114
  • tháng 11 124
  • tháng 10 155
  • tháng 9 136
  • tháng 8 131
  • tháng 7 123
  • tháng 6 114
  • tháng 5 108
  • tháng 4 98
  • tháng 3 104
  • tháng 2 94
  • tháng 1 114
• 2016 1519
  • tháng 12 110
  • tháng 11 112
  • tháng 10 101
  • tháng 9 104
  • tháng 8 97
  • tháng 7 137
  • tháng 6 154
  • tháng 5 155
  • tháng 4 144
  • tháng 3 152
  • tháng 2 109
  • tháng 1 144
• 2015 417
  • tháng 12 102
  • tháng 11 101
  • tháng 10 97
  • tháng 9 117

Hiện thêm Ẩn bớt

Nhãn

• @-CHA & CON61
• @-CHIẾN TRANH24
• @-LƯU TRỮ8
• @-NGÂM THƠ11
• @-NHÀ BÁO NHÂN DÂN12
• @-Tàu XẢO QUYỆT39
• @-Việt Nam Sử Lược-TTK36
• @.KIỀU27
• @QUỲNH LOAN11
• @Thơ tặng MỸ NHÂN19

• ♥♫ -NHẠC YÊU THÍCH- ♥♫77
• 1.74-HOÀNG SA24
• 1.79-KHMER ĐỎ44
• 2.79-Tàu xâm lược38
• 20-119
• 3.88-TRƯỜNG SA2
• 30.4-Bên thắng cuộc6
• 30.4-Giải mật VNCH+Mỹ27
• 30.4-McNamara11
• 30.4-MỸ tháo chạy106
• 30.4.197553
• 68-Cách Tân534
• 7.84-Vị Xuyên5
• AI-ChatPGT9
• Ẩm thực24
• ẤT DẬU-19459
• Bài học Cuộc Sống51
• Bạn1
• Bạn Thơ Đường Luật11
• Bàn tròn Lịch sử56
• BANK2
• Bão lũ5
• Bằng Hữu & Hansy35
• Biển Đông-Tàu16
• Bình Thơ74
• Bốn Mùa14
• Cách Tân-img301
• Cải cách Ruộng đất19
• CẢNH GIÁC1
• Cảnh VN3
• Cha Mẹ9
• Chén rượu giang hồ49
• Chính tả-Tiếng Việt153
• Chính trị116
• Chữ - Nghĩa173
• Covid-1929
• Cờ26
• Danh nhân23
• Donal Trump31
• Đà Nẵng11
• Đề Thám12
• Đêm trước Đổi mới23
• Đồng Nai7
• ĐTự do - Tuyển153
• Đường Luật3386
• Đường Luật DÀI53
• Đường Luật đặc biệt119
• Đường Luật tuyển chọn49
• ENGLISH1
• Gen Z5
• giải1
• Giai Thoại207
• GIÁO DỤC11
• Gif2
• Hạ2
• Hà Nội19
• Hán Việt35
• Hào hùng Sử Việt215
• Happy New Year96
• HIẾN TẠNG1
• Hình Ảnh2
• Hình Động223
• Hình Thường8
• Hoa16
• HỘI ĐƯỜNG LUẬT VN16
• Hùng Vương5
• Kim Bằng XH1274
• Kinh đô VN11
• Kỹ năng Văn-Thơ734
• Lê Lợi34
• Lưu Niệm DLXH-G48
• Lý luận-Phê bình294
• Lý Thường Kiệt21
• MẸO VẶT8
• Mở cõi phương Nam27
• MÙA4
• NGUYỄN HUY THIỆP2
• Nhà Giáo VN73
• Nhà TRẦN13
• Nhạc58
• Nhạc Phổ Thơ Hansy6
• Nhân vật Võ lâm4
• Noel-PHẬT-Chào mừng126
• PC Thế giới2
• Phụ nữ VN35
• Quảng Trị24
• Quê8
• Sự kiện 30.49
• Sức khoẻ25
• Tản Văn23
• TÁO4
• TẾT213
• Thắng cảnh VN70
• Thắng cảnh World1
• Thi Hữu Giao Hòa217
• Thích Minh Tuệ16
• Thiền19
• THOÁT HIỂM1
• Thơ 776882
• Thơ Cách Tân86
• Thơ Dự Thi1
• Thơ Ngắn136
• Thơ Tình1378
• Thơ tình 888472
• Thơ-Thơ26
• THỜI1
• Thời sự & Suy nghĩ451
• Thư giãn13
• Tiết kiệm ĐIỆN2
• Tiếu Ngạo Giang Hồ230
• Tình Mật Duyên Đường273
• Tình Sử Trầu Cau253
• Tình Thơ Trên Net55
• Tình Thơ Xướng-Họa34
• TÌNH TUYỂN-new26
• Tổ Quốc VN54
• Tranh thơ XUÂN8
• TRIẾT10
• TRỊNH16
• Truyện Thơ62
• Valentine27
• Vancali1
• Vũ Đức Sao Biển47
• Web1
• z12 con Giáp67

Hiện thêm Ẩn bớt

Báo cáo vi phạm

BẠN THĂM TỪ: 01.9.2015