Đình Tây Mỗ - Ha Noi 360

Lược sử

Vùng phía tây kinh đô Đại Việt nổi tiếng về truyền thống Nho học và thường được nhắc tới qua ngạn ngữ “Từ Liêm tứ quý, nhất Mỗ, nhì La, thứ ba Canh Cót”. Mỗ là Thiên Mỗ, gồm 2 làng Tây Mỗ, Đại Mỗ. Nhiều hộ dân ở đây ngoài nông nghiệp còn thạo nghề thủ công và buôn bán, làm ra gạo tiền nuôi con em ăn học.

Từ thời nhà Lê đến nhà Nguyễn, riêng Tây Mỗ có tới 7 vị đỗ đại khoa trong các kỳ thi do triều đình đứng ra tổ chức. Đó là: Nguyễn Am (đỗ năm 1453), Hoàng Thiệu (1475), Nghiêm Hoàng Đạt (bảng nhãn 1583), Nguyễn Đương Bao (1673), Nghiêm Bá Đĩnh (1733), Đỗ Huy Điển (phó bảng 1875), Nghiêm Xuân Quảng (1895). Ngay trong hương ước do làng lập ra năm Chiêu Thống nguyên niên (1787) đã có các quy định về việc tôn vinh và ban thưởng người nào đỗ cao.

Cổng đình Tây Mỗ. Photo NCCong ©2021

Sang thời Pháp thuộc, làng cũng trích một mẫu đất làm ruộng giải điền để cho tiến sĩ các khoa tân học được hưởng hoa lợi suốt một năm. Ngày nay, dù đã trở thành một phường thuộc quận Nam Từ Liêm nhưng Tây Mỗ vẫn tiếp tục khuyến khích việc học hành.

Đình Tây Mỗ được xây dựng vào đầu thế kỷ XVII, cho đến nay trải qua gần 400 năm, nhiều lần đã bị hư hỏng, xuống cấp rồi lại sửa chữa, tôn tạo. Đình tọa lạc giữa làng, trên một gò cao có thế đất hình “ngư long” (cá chép hóa rồng). Bên trong cung cấm đặt long ngai bài vị thờ thần Long Hải Đại Vương, dân sở tại thường đọc chệch Long thành Luông. Thành hoàng thứ hai là Ả Lã Nàng Đê, bài vị ở gian cuối nhà thiêu hương bên trái hậu cung. Theo thần tích, bà là con của ông Nguyễn Viên từ Châu Ái ra Quốc Oai làm quan. Bà trở thành một nữ tướng và hy sinh sau khi Hai Bà Trưng tuẫn tiết, được thờ ở nhiều làng ven sông Nhuệ.

Sân đình Tây Mỗ. Photo NCCong ©2021

Ngày 22-4-1992, đình Tây Mỗ được xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia.

Từ khóa » đền Am Tây Mỗ