ĐỌC BÀI THƠ "CẢNH KHUYA" CỦA HỒ CHÍ MINH - THANHD Ạ

Có thể bạn quan tâm

Thứ Bảy, 18 tháng 5, 2013

ĐỌC BÀI THƠ "CẢNH KHUYA" CỦA HỒ CHÍ MINH

Bình thơ: Đọc “Cảnh Khuya” của Hồ Chí Minh. Minh Thu

Đọc “Cảnh Khuya” của Hồ Chí Minh. Minh Thu Cảnh Khuya Tiếng suối trong như tiếng hát xa Trăng lồng cổ thụ, bóng lồng hoa Cảnh khuya như vẽ, người chưa ngủ Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà Hồ Chí Minh Việt Bắc 1947 Cảnh Khuya được sáng tác ở chiến khu Việt Bắc vào năm 1947, thời điểm đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp, lúc tình hình đất nước rất khó khăn, gian khổ, cam go. Bài thơ nhiều năm nay được giảng dạy trong trường phổ thông nên có rất nhiều bài phân tích, cảm nhận, bình giảng... về nó. Ở đây, chúng tôi thử tiếp thụ bài thơ theo một hướng khác: men theo từng khúc đoạn trên con đường cảm xúc của nhân vật trữ tình mà tiếp nhận tác phẩm. Về nghệ thuật, bài thơ có nhiều đặc sắc: ngôn ngữ bình dị, kết tứ bất ngờ, khác lạ mà tự nhiên..., nhưng có 2 mặt có thể coi là cách tân trong thơ tứ tuyệt hiện đại: tiết tấu (nhịp) thơ và kết cấu (bố cục) bài thơ. Không theo nhịp truyền thống (4/3), câu 1 theo nhịp 3/4: Tiếng suối trong/ như tiếng hát xa và câu cuối có nhịp 2/5: Chưa ngủ/ vì lo nỗi nước nhà... để biểu hiện diễn biến tâm trạng, cảm xúc của tác giả. Và so với bố cục thơ tứ tuyệt truyền thống: Khởi (khai), Thừa, Chuyển, Hợp, bài thơ nầy có nét mới: Bài thơ có 2 phần: 2 câu đầu và nửa câu 3 (Cảnh khuya như vẽ): tả cảnh thiên nhiên; phần còn lại: biểu hiện tâm trạng. Cụ thể: câu 1: nghe âm thanh; câu 2: ngắm nhìn cảnh; nửa câu 3: cảm nhận về cảnh vật; nửa sau câu 3: sự thao thức; câu 4: nguyên nhân (nỗi lo nước). Câu 1: Tiếng suối trong như tiếng hát xa Tác giả nghe "tiếng suối" mà liên tưởng đến "tiếng hát..". , nghe tiếng thiên nhiên như nghe tiếng con người, xem thiên nhiên cũng có sự sống như con người. "Tiếng suối trong": "Trong" là tính từ chỉ màu sắc (thị giác) lại được dùng để chỉ âm thanh (thính giác); Nhà thơ đã chuyển đổi cảm giác khi thưởng thức cảnh đẹp thiên nhiên. Chỉ câu thơ đầu đã thể hiện tâm hồn giàu cảm xúc và tình yêu thiên nhiên nồng nàn của nhà thơ. Tác giả đã sử dụng nghệ thuật lấy động để tả tĩnh, nên câu thơ có âm thanh mà vắng lặng, tĩnh mịch, vừa có chiều rộng, chiều sâu thẵm của không gian (xa), vừa gợi lên thời gian im ắng của cảnh khuya. Câu 2: Trăng lồng cổ thụ, bóng lồng hoa Nhà thơ nhìn sự vật ở 3 tầng khối, vị trí khác nhau: trăng, cổ thụ, hoa_ xa lớn, đồ sộ, bé nhỏ_ hòa quyện vào nhau. Cái nhìn như bao quát cả đất trời. Điệp từ "lồng" làm cho các sự vật vốn cách xa nhau ấy trở nên quấn quýt, lồng gắn vào nhau, tạo một cảm giác ấm áp. Câu thơ bộc lộ tâm hồn ấm áp của nhà thơ khi nhìn ngắm thiên nhiên đất trời. Cảnh khuya như vẽ... Đây là một nhận xét trực tiếp, thiên về tư duy sau khi lắng nghe, ngắm nhìn thiên nhiên, nhưng là sự rung động sâu sắc trước vẻ đẹp thiên nhiên của một tâm hồn thi sĩ . Như vậy, Việt Bắc hiện lên huyền diệu, nên thơ, lung linh, huyền ảo mà không ghê rợn , tối tăm. Bức tranh khuya Việt Bắc biểu hiện tình yêu thiên nhiên , đất nước vô cùng và tâm hồn nghệ sĩ nhạy cảm của nhà thơ. Cảnh khuya như vẽ/ người chưa ngủ Đọc đến câu 3, người đọc tưởng nhà thơ vì say đắm cảnh vật mà không ngủ được, nhưng đến câu 4: Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà Người đọc mới hay rằng 2 vế trong câu 3 không có quan hệ nhân quả. Câu nầy là điểm đỉnh của bài thơ, kết tứ một cách bất ngờ mà tự nhiên và có sức nặng. Từ tả cảnh tác giả chuyển sang biểu hiện tâm trạng: thao thức thức chưa ngủ (ở câu 3), bồn chồn chưa ngủ (câu 4), bài thơ dừng lại ở "nỗi nước nhà". Qua từ "nỗi", người đọc liên tưởng đến tình hình kháng chiến khó khăn, gay go ở thời điểm 1947 và nỗi niềm day dứt non nước của nhà thơ- chiến sĩ, người lảnh tụ của cuộc kháng chiến chống Pháp trong hoàn cảnh đó. Cảnh khuya là một bài thơ hay, xuất sắc trong thơ tứ tuyệt hiện đại Việt Nam. Bài thơ là tâm hồn giaù cảm xúc của một nghệ sĩ tài hoa, đồng thời là tấm lòng yêu nước thiết tha của một người chiến sĩ hiến dâng cả đời mình cho Tổ quốc. BTV Minh Thu Mời các tác giả, độc giả nhắp chuột vào LINK để đọc: QUY ƯỚC GỬI BÀI CỘNG TÁC VÀ GÓP Ý trên Tạp chí TIẾNG QUÊ HƯƠNG. trước khi gởi bài/comment trên tạp chí để tránh những rắc rối không đáng có và tạo điều kiện cho BBT chỉnh sửa bài, lên trang. TRÍCH DỊCH , ĐĂNG TẢI TÁC PHẨM trên tạp chí TIẾNG QUÊ HƯƠNG , XIN GHI RÕ NGUỒN: http:tapchiTIENGQUEHUONG.blogspot.com Người đăng: dự nguyễn duy vào lúc 22:36

13 nhận xét:

Bùi Thị Sơnlúc 21:38 19 tháng 5, 2013
Em xin tem vàng anh nào !Em cám ơn anh đã cho đọc cảm nhận và bình thật tinh tế sâu sắc về một bài thơ hay của lãnh tụ Hồ Chí Minh !
Trả lờiXóaTrả lời
1. dự nguyễn duylúc 12:23 20 tháng 5, 2013
  Anh đi nhặt những "hạt vàng" trên trang bạn bè về đó.Những ai nói về BÁC HỒ là anh đọc để học cách họ TIẾP CẬN với BÁC.Vừa qua,đài TRUYỀN HÌNH HẢI DƯƠNG có làm 2 clip về THƠ THANH DẠ viết về BÁC HỒ.Nếu tò mò muốn xem thì em mở địa chỉ này là xem được : www.truyenhinhhaiduong.com.vn (trang VĂN NGHỆ).Chú ý giữ gìn sức khỏe nha.Chúc mọi sự bình an !
  XóaTrả lời
2. Unknownlúc 06:47 25 tháng 5, 2013
  Cảm ơn ông nhà thơ Nguyenthanhda đã cập nhật đưa ngay tin cuộc giao lưuthơ Nam Sách+Hải Phòng chúng tôi lên cộng đồng mạng trong ngày thăm quan nhà máy gốm sứ Chu Đậu lừng danh này.
  XóaTrả lời
3. Unknownlúc 06:48 25 tháng 5, 2013
  Cảm ơn ông nhà thơ Nguyenthanhda đã cập nhật đưa ngay tin cuộc giao lưuthơ Nam Sách+Hải Phòng chúng tôi lên cộng đồng mạng trong ngày thăm quan nhà máy gốm sứ Chu Đậu lừng danh này.
  XóaTrả lời
4. T.Dlúc 21:16 16 tháng 7, 2013
  Em nhớ giữ gìn sức khẻ nhé,em nhé!
  XóaTrả lời
Unknownlúc 21:12 16 tháng 7, 2013
Bạn này chắc là giáo viên dạy văn đây.
Trả lờiXóaTrả lời
Nặc danhlúc 09:52 11 tháng 10, 2013
Anh Thanh Dạ thân kínhSau khi Tạp chí Tiếng Quê Hương bị khóa em mất luôn bài bình thơ nầy vì nó được em viết trực tiếp trên trang web. Và vừa rồi Tạp chí Giáo dục thời đại đăng lại bài nầy trong số 228- ngày 23.9.2013. Mà chắc là do thân hữu hoặc CTV lấy từ trang nầy của anh gởi về ( chứ em không gởi vì mất dữ liệu rồi). Em vui lắm vì nhiều điều- nhưng nhất là vì giữ được tư liệu nầy. Em kể lại dài thế để muốn nói lên lời cảm ơn anh nhiều lắm đó!Chúc anh vui khỏe & nhiều sáng tác mớiTình thânLê Thiên Minh Khoa
Trả lờiXóaTrả lời
Nặc danhlúc 20:52 12 tháng 11, 2013
rất cảm ơn nha.hyhy.e đang cẩn bài bình gấp
Trả lờiXóaTrả lời
Nặc danhlúc 10:47 17 tháng 12, 2013
chan thanh cam on bai binh
Trả lờiXóaTrả lời
Kinhoang Vuivuilúc 18:20 21 tháng 3, 2015
Họa vui:Dạo gót vào thăm bờ-lốc xa /Đọc bình thơ Bác tỏa hương hoa /“Cảnh khuya” lãnh tụ nơi đầu núi /Được vẽ lạc quan hơn ở nhà./
Trả lờiXóaTrả lời
Nặc danhlúc 12:14 20 tháng 3, 2024
"Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà"Mình rất yêu kính Bác Hồ nhưng không thích câu thơ nầy của Bác, tự Bác viết bài thơ câu thơ nầy để nói lên sự lo lắng, kể công với đất nước dân tộc là điều không nên.
Trả lờiXóaTrả lời
1. Nặc danhlúc 09:49 19 tháng 10, 2025
  chỗ nào là kể công với đất nước dân tộc nhỉ? Bác nói bác chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà, là Bác lo lắng cho vận mệnh dân tộc mà.
  XóaTrả lời
Nặc danhlúc 15:17 12 tháng 10, 2025
Huhu buồn quá
Trả lờiXóaTrả lời

Thêm nhận xétTải thêm... Trang chủ Đăng ký: Đăng Nhận xét (Atom)

Tổng số lượt xem trang

Bài đăng phổ biến

ĐỌC BÀI THƠ "CẢNH KHUYA" CỦA HỒ CHÍ MINH
VỀ CÁCH LÀM THƠ NGŨ NGÔN BÁT CÚ ĐƯỜNG LUẬT
NHỮNG BÀI THƠ TẶNG VỢ TRÊN tạp chí TIẾNG QUÊ HƯƠNG LTMK
tri ân các nhà giáo tiền bối
THỜI TIẾT NGÀY MAI
cảm tác đọc THƠ HÀI CỦA ĐỖ-ĐÌNH-TUÂN
ĐỀU ĐẸP ĐÔI CẢ NHẨY ? !
HỌC SINH CŨ THPT MẠC-ĐĨNH-CHI HẢI-DƯƠNG KHÓA 1983-1986 HỌP MẶT KỶ NIỆM 30 NĂM RA TRƯỜNG
năm võng nhớ U (mẹ _tiếng địa phương)
CÓ MỘT MÙA THU...