Dự Phòng Lây Nhiễm Hiv Từ Mẹ Sang Con

Bên cạnh những lợi ích về sức khỏe mà thuốc ARV mang lại nó còn có ý nghĩa nhân văn khi người bệnh HIV bây giờ có thể lập gia đình và sinh con. Những đứa trẻ sinh ra từ người mẹ nhiễm HIV nếu chưa đươc điều trị ARV hoặc không tuân thủ trong điều trị tỷ lệ truyền cho con từ 35% - 40%. Tuy nhiên nếu người mẹ tiếp cận điều trị sớm, duy trì tuân thủ điều trị và đạt được tải lượng vi rút dưới 200 bản sao trong 1ml máu thì tỷ lệ lây truyền cho con giảm còn<2,5%. Theo báo cáo từ TTPC HIV/AIDS: Năm 2018 tỷ lệ lây truyền HIV từ mẹ sang con còn 1,8% và 6 tháng đầu năm 2019 là 1,3%.

Có nhiều biện pháp dự phòng phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con: Ở giai đoạn trước khi mang thai, trong khi mang thai, lúc sinh và thời kì sau sinh. Như vậy để dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang còn cần thực hiện tốt các bước như sau:

Trước khi mang thai:

+ Người mẹ chưa nhiễm HIV cần chủ động đến các cơ sở y tế để tư vấn và xét nghiệm HIV, đồng thời nên tư vấn bác sĩ chuyên khoa trước khi có ý định mang thai.

+ Đối với những người mẹ đã nhiễm HIV cần phải điều trị ARV sớm và tuân thủ điều trị tốt để đạt được tải lượng vi rút dưới 200 bản sao trong 1ml máu và nên tư vấn bác sĩ chuyên khoa về thời điểm mang thai.

Trong khi mang thai:

- Khám thai định kỳ ở cơ sở y tế chuyên khoa sảnđểđược tư vấn, hướng dẫn về chăm sóc thai sản, chọn nơi sinh phù hợp.

- Người mẹ đang nhiễm HIV cần phải tuân thủ điều trị để tải lượng vi rút dưới 200 bản sao trong 1ml nhằm giảm thiểu tối đa khả năng lây truyền HIV cho con.

Trong quá trình sinh:

+ HIV từ nước ối, dịch tử cung, dịch âm đạo của mẹ xâm nhập vào trẻ qua niêm mạc mắt, mũi, hậu môn hoặc da bị sây sát của trẻ trong quá trình sinh.

+ HIV cũng có thể từ trong máu của mẹ thông qua các vết loét ở cơ quan sinh dục của mẹ xâm nhập vào cơ thể của trẻ sơ sinh. Vì vậy những người mẹ nhiễm HIV thường được tư vấn sinh mổ để hạn chế sây xát da em bé, giảm thiểu nguy cơ lây truyền HIV.

Sau khi sinh:

+ Người mẹ cần đến cở sở điều trị HIV/AIDS để được tiếp tục theo dõi sức khỏe và điều trị ARV.

+ Trẻ em ngay sau sinh (trong vòng 24 giờ) được uống thuốc ARV theo chỉ dẫn của bác sĩ để dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con.

+ HIV có thể lây từ mẹ sang con do HIV có trong sữa mẹ hoặc máu, dịch tiết từ các vết nứt ở núm vú người mẹ, vì vậy tốt nhất không cho trẻ bú mẹ.

+ Nếu nuôi con bằng sữa mẹ người mẹ phải được điều trị ARV và tuân thủ tốt để tải lượng vi rút dưới 200 bản sao trong 1ml máu.

+Nếu nuôi con bằng sữa thay thế thì cần phải đáp ứng cung cấp đủ sữa thay thế hoàn toán trong vòng 6 tháng đầu, có nước sạch và chuẩn bị sữa ăn thay thế an toàn , hợp vệ sinh và đủ số lượng phù hợp với tuổi của trẻ.

Khi trẻ được 4-6 tuần tuổi, đưa ngay trẻ đến cơ sở y tế để được xét nghiệm chẩn đoán sớm tình trạng nhiễm HIV. Sau đó bác sĩ sẽ tư vấn cho người mẹ có phương pháp chăm sóc thích hợp và thời điểm xét nghiệm lại.

Bs. Trịnh Minh Nhân - Khoa Tham vấn hỗ trợ cộng đồng, HIV-AIDS

Bs. Trịnh Minh Nhân - Khoa Tham vấn hỗ trợ cộng đồng, HIV-AIDSNguồn tin : Khoa TVHTCĐ