Giáo Xứ Bằng Sở

I. ĐỊA LÝ, NHÂN DANH

1. Địa lý: Trung tâm Hành hương Thánh Phêrô Lê Tuỳ – Giáo xứ Bằng Sở

Địa chỉ: Thôn Bằng Sở, xã Hồng Vân, TP. Hà Nội

Vị trí: Nằm cách trung tâm Hà Nội khoảng 15 km về phía Nam.

Địa giới:

– Phía Bắc: Giáp thôn Đại Lộ.

– Phía Đông: Giáp thôn Xâm Dương 3.

– Phía Tây: Giáp thôn Duyên Trường và thôn Hạ Thái.

– Phía Nam: Giáp thôn Sở Hạ.

Diện tích:

– Trước đây: 365 mẫu Bắc Bộ (1.314.000 m2).

– Hiện nay: 123,5 mẫu Bắc Bộ (444.600 m2).

2. Nhân danh

Tổng số hộ: 320 hộ

Tổng số nhân khẩu: 1451 người

Công Giáo: 1309 người (90.2%)

3. Đời sống

Nghề nghiệp chính:

Sản xuất nông nghiệp (chủ yếu là trồng lúa nước).

Sản xuất hàng mây tre đan mỹ nghệ xuất khẩu (từng là “Lá cờ đầu” của ngành thủ công nghiệp Hà Tây).

Hiện nay, nghề mây tre đan chỉ còn chiếm 30% doanh thu do sự phát triển của khu công nghiệp gần làng.

Mức sống:Tương đối đồng đều, bậc trung.

III. LỊCH SỬ

1. Lịch sử làng Bằng Sở

Gốc tích: Vốn là một làng ở đất Kinh Kỳ (Tràng An), trong thành Thăng Long xưa (làng có Đình Hàng Cót).

Biến cố di dời: Đầu thế kỷ XI, vua Lý Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư ra Thăng Long, làng Bằng Sở di dời xuống phía Nam, định cư tại vị trí hiện nay (vùng đất “Ba Gò” ven sông Kim Ngưu).

Quá trình phát triển nghề: Ban đầu, người dân sống bằng nghề đánh bắt tôm cá, dần phát triển nghề đan lát (nón, mũ, vali…) và trở thành mặt hàng xuất khẩu (gọi là “hàng Tây”).

Làng nghề mây tre đan truyền thống:

Năm 1926: Trưng bày tại hội chợ triển lãm tại nhà Đấu Sảo Hà Nội.

Năm 1930: Trưng bày tại Hội chợ Paris – Pháp.

1939 – 1945: Ngừng xuất khẩu do Đại chiến thế giới lần thứ hai.

1966-1972: “Lá cờ đầu” của ngành thủ công nghiệp Hà Tây.

Tháng 01/2001: Được công nhận là Làng nghề.

2. Lịch sử Giáo xứ Bằng Sở

Đầu thế kỷ XVII: Toàn bộ dân làng theo đạo Nho và đạo Phật.

1627 – 1628: Đạo Công Giáo bắt đầu chớm nở, người dân biết đến đạo Chúa qua các giáo sĩ, đặc biệt là Cha Alexandre De Rodes (Cha Đắc Lộ).

1631 – 1638: Các giáo sĩ Phương Tây vào giảng đạo, người dân Bằng Sở theo đạo khá đông.

Giữa thế kỷ XVII (1641-1650): Gần hết làng theo đạo, hình thành làng Công giáo như Giáo xứ Bằng Sở hiện nay.

Năm thành lập Giáo xứ: 13/11/2018 (trước đó là Giáo họ Bằng Sở).

Quan thầy: Thánh Phê-rô Lê Tuỳ (mừng kính ngày 11/10 hằng năm)

IV. NHÀ THỜ BẰNG SỞ

1. Quá trình xây dựng

Ban đầu: Nhà thờ bằng tre gỗ, lợp lá; sau đó, nhà thờ được dựng lớn hơn, kiên cố hơn (khoảng 150 m2).

Năm 1917: Hoàn thành nhà thờ mới kiên cố (nhà thờ 100 tuổi 1917-2017, diện tích khoảng 390 m2). Nhà thờ cũ chuyển thành nhà ở của các cha.

Năm 1948: Thực dân Pháp đóng bốt tại nhà thờ, phá bỏ nhà thờ cũ. Giáo dân mượn nhà dân làm nhà thờ tạm.

Sau 1954: Nhà thờ được sửa chữa, tu bổ.

Thời gian gần đây: Xây dựng thêm Đền Thánh Lê Tuỳ, hội trường, nhà giáo lý, nhà xứ… (tổng diện tích 7918 m2).

2. Đền Thánh Phê-rô Lê Tuỳ

Là nơi lưu giữ một phần Thánh tích của thánh Phê-rô Lê Tuỳ.

Là nơi thu hút đông đảo khách hành hương đến cầu nguyện và xin ơn.

Là biểu tượng cho đức tin kiên trung và lòng mến Chúa của người Công giáo Việt Nam.

– Một số dấu mốc đáng nhớ:

+ Ngày 29/6/2006: Đức TGM Giu-se Ngô Quang Kiệt công nhận Đền thánh Phê-rô Lê Tùy tại Bằng Sở là Trung tâm hành hương của Tổng Giáo phận Hà Nội.

+ Ngày 29/6/2014: Khởi công xây dựng Đền Thánh mới.

+ Ngày 13/11/2018: Cung hiến bàn thờ và Đền thánh thánh Phê-rô Lê Tuỳ và đồng thời Giáo họ Bằng Sở được nâng lên thành Giáo xứ Bằng Sở.

– Kiến trúc Đền Thánh: Hình thánh giá, kiểu Gothic.

+ Chiều dài: 52,91m.

+ Chiều rộng thân nhà thờ: 22,23m.

+ Chiều rộng cánh Thánh Giá: 29,28m.

+ Mái cao: 25,45m.

+ Đỉnh tum cao: 35m.

+ Tháp chuông cao: 52m.

+ Tổng diện tích tầng hầm và sàn nhà thờ: 2.443,883m2.

– Một số điểm nổi bật:

+ Hai cánh cửa đồng nặng 8542 kg, khắc 12 tích về cuộc đời Cha Thánh Phêrô.

+ Tháp chuông cao 52m, có 4 đồng hồ và 3 quả chuông xuất xứ từ Pháp.

+ Chùm đèn treo cung thánh nặng 230 kg, sản xuất tại Tây Ban Nha.

+ Thánh giá gỗ lim Lào, tượng chuộc tội gỗ Giáng Hương.

+ Nhà chầu, chân bàn thờ, giảng đài, nến phục sinh và 4 bức tượng (Đức Mẹ, Thánh Giuse, Thánh Phêrô, Cha Thánh Lê Tùy) đúc bằng đồng đỏ.

+ Kính màu nhập từ Mỹ và sản xuất trong nước.

V. THÁNH PHÊRÔ LÊ TUỲ (1773 – 1833)

1. Tiểu sử

– Sinh năm 1773 tại Gò Hạ, Bằng Sở, trong một gia đình giàu có và nề nếp.

– Mồ côi cha mẹ năm 10 tuổi, được ông ngoại nuôi dưỡng.

– 12 tuổi (1785), xin vào Nhà Chúa, theo học tại Tiểu chủng viện Kẻ Vĩnh (Vĩnh Trị).

– Năm 1798, ngài được truyền chức Phó tế, giúp Đức cha Charles Lamothe Hậu (M.E.P) tại địa phận Nghệ Tĩnh – Chính.

– Năm 1800, Cha thụ phong Linh mục tại Nhà thờ Thọ Kỳ (nay là Giáo xứ Thọ Ninh).

– Cha phục vụ tại Giáo xứ Đông Thành, Đá Dựng (Lập Thạch) trên 17 năm.

Làm cha chính xứ Giáo xứ Nam Đường (Quy Chính).

2. Cuộc tử đạo

– Ngày 6/1/1833, vua Minh Mạng ra chiếu chỉ cấm đạo.

– Ngày 25/6/1833, cha bị bắt tại họ đạo Thanh Trai khi đang xức dầu cho bệnh nhân.

– Cha bị giam giữ, tra tấn tại công đường tỉnh Nghệ An.

– Ngày 11/10/1833, cha bị xử trảm tại pháp trường chợ Quán Bàu.

– Thi hài cha được chôn cất tại nhà nguyện Trang Nứa.

– Năm 1840: Cải táng, hài cốt cha được đưa sang Hội thừa sai Paris, Pháp.

3. Quá trình tôn vinh hiển Thánh

– Ngày 19/6/1840: Được tôn phong Đấng Đáng Kính.

– Ngày 27/5/1900: Được tôn phong Chân Phước.

– Năm 1901: Một phần hài cốt được đưa về thờ kính tại Bằng Sở.

– Ngày 19/6/1988: Được tôn phong Hiển Thánh.

VI. CÁC HỘI ĐOÀN VÀ SINH HOẠT MỤC VỤ

– Giáo dân Giáo xứ  Bằng Sở nổi tiếng hiền lành, chăm chỉ, đoàn kết và sốt sắng trong việc tông đồ truyền giáo.

– Các hội đoàn Công Giáo đã có từ đầu thế kỷ XX, được phục hồi và phát triển mạnh sau năm 1954.

– Hiện nay, Giáo xứ có đầy đủ các hội đoàn:

1. Hội Thánh Phanxico Xavier (Lão ông)

2. Hội Thánh Tê-rê-xa (Lão bà)

3. Hội Gia Trưởng

4. Hội Thánh Têrêxa Calcutta

5. Hội Mân Côi

6. Hội Kèn Đồng

7. Ca đoàn I & II

8. Huynh Trưởng

9. Thiếu Nhi Thánh Thể

– Giáo xứ được chia thành 5 xóm với các sinh hoạt cộng đồng và mục vụ thờ phượng sốt sáng:

1. Xóm La Vang

2. Xóm Micae

3. Xóm Bà Thánh Đê

4. Xóm Sinh nhật Cha Thánh Tùy

5. Xóm Thánh Giáo hoàng Gio-an Phao-lô II

VII. KẾT LUẬN

Trung tâm Hành hương Thánh Phêrô Lê Tuỳ – Giáo xứ Bằng Sở là một địa danh lịch sử, văn hoá và tôn giáo quan trọng. Nơi đây không chỉ lưu giữ những giá trị truyền thống tốt đẹp của làng nghề mây tre đan, mà còn là nơi ghi dấu ấn đức tin kiên trung của Thánh Phêrô Lê Tuỳ và các thế hệ người Công Giáo Bằng Sở.

Đền Thánh Phê-rô Lê Tuỳ là điểm đến thu hút đông đảo khách hành hương, cầu nguyện, dâng Thánh Lễ, và là niềm tự hào của người dân Bằng Sở và của Giáo hội Công Giáo Việt Nam.

**********

Thông tin liên lạc

Tổng Giáo Phận Hà Nội

Giáo xứ Bằng Sở

Trung tâm Hành hương Thánh Phêrô Lê Tuỳ