GÖLLERİN ÖZELLİKLERİ - Göller Ve Ekolojİk Denge

göller ve ekolojİk denge

• Ana Sayfa
• Amaç
• SONUÇ
• KAYNAKÇA

GÖLLERİN OLUŞUMLARI VE ÖZELLİKLERİ

Göllerin birçok çeşidi olmakla beraber bunların oluşumları ve özellikleri de birbirinden farklılık gösterir. Ana konusu göller olan projemde öncelikle gölleri tanımaya ve sonrasında araştırmalarımı bu bilgiler dahilinde yapmaya karar verdim.

Düzenlemek için buraya tıklayın. Gölün Tanımı:Karalar üzerindeki çukur alanlarda birikmiş ve denizle bağlantısı olmayan durgun su kütlelerine göl denir. Bir gölün oluşabilmesi için öncelikle bir çanağa ihtiyaç vardır.Göller yeryüzündeki tatlı suların % 87’sini oluştururken, göllerin karalar üzerinde kapladığı alan % 2dir.

Göllerin Özellikleri:

Gölün Beslenmesi, Derinliği ve Su Özellikleri:

Dünya üzerindeki en büyük göl 424.000 km² yüz ölçümü ile Hazar Gölü’dür. Dünya’nın en derin gölü ise 1.740 m derinliğindeki tektonik bir göl olan Baykal Gölü’dür. Göller yer altı; yer üstü suları ile yağışlar, akarsular ve kaynaklar tarafından beslenmektedir. Göllerin su seviyeleri beslenmeye bağlı olarak değişir. Bazı göller fazla sularını bir akarsu ile deniz boşaltır. Bu akarsulara göl ayağı veya gideğen denir. Gölün beslenmesine ve havzadaki iklim koşullarına bağlı oluşan seviye farkı nedeniyle su seviyelerinde değişiklikler olabilir. Göllerin suları tatlı, tuzlu, acı ve sodalı olabilir. Göl sularının kimyasal özellikleri, gölü besleyen akarsuların kimyasal özelliğine, iklim özelliklerine ve göl çanağını oluşturan kayaçların özelliklerine göre farklılık gösterir. Özellikle dışa akışı olmayan kapalı havzalardaki göllerin suları içinde eriyik halde madensel tuzlar bulunmaktadır. Buharlaşmanın şiddeti göl suyunun tuz yoğunluğunu belirler(Eğer gölde buharlaşma fazlaysa, su buharlaştığı için kalan suyun tuz yoğunluğu artmış olur.). Tuz Gölü’nün suyu tuzlu, Van Gölü’nün suyu ise sodalıdır.

Göllerden Faydalanma:

Göllerin ekolojik dengeye olan katkıları gibi, insanlara da olan katkısı büyük. İnsanlar göller üzerinden birçok fayda sağlıyor. İnsanların göllerden faydalandığı alanlar şunlardır:Tarım alanlarını sulama,İçme ve kullanma suyu sağlama,Taşımacılık,Elektrik üretimi,Su ürünleri yetiştirme,Balıkçılık,Tuz ve soda üretimi,Turizm.Bu alanlarda göllerin insanlara faydaları büyüktür. Doğal dengenin yanında göllere insanların da ne kadar çok ihtiyaç duyduğunu buradan anlayabiliriz.

Göller Oluşumlarına Göre Beş'e Ayrılırlar:

Göllerin oluşumlarını araştırdığımda göllerin oluşumlarına göre 5'e ayrıldıklarını öğrendim. Hemen bu beş türü araştırdım, Türkiye'deki örneklerini buldum ve onları ziyaret etmek için yola koyuldum.

TEKTONİK GÖLLER Yer hareketleri sırasındaki kırılmalar, kıvrılmalar ve epirojenik hareketler sonucu oluşur.Türkiye'nin en büyük 2. gölü olan, İç Anadolu Bölgesinde Ankara, Konya ve Aksaray illerinin sınırının kesiştiği yerde yer alan 'Tuz Gölü' de tektonik göllere örnektir.Ben de bu Türkiye'nin en büyük ikinci gölünü görmek için hemen uçakla Ankara'ya gittim. İl sınırına geldiğimde karşımda muhteşem bir göl duruyordu. Gerçekten de çok büyük ve etkileyiciydi. TUZ GÖLÜ

VOLKANİK GÖLLER Volkanik çanaklarda biriken suların oluşturduğu göllerdir. Bu göller sönmüş volkanların kraterlerinden oluşur.Türkiye'de Nemrut Dağının tepesinde olan 'Nemrut Gölü' Dünyanın ikinci en büyük krater gölü olmakla birlikte volkanik göllere bir örnektir.Nemrut Dağına zaten hep çıkmak istemişimdir dedim ve bu seferki gölü görmek için çok sabırsızlandım. Nemrut Dağı'na gittiğimde dağın zirvesinde olan Nemrut Gölü'nü gördüm. Bir volkanik dağın zirvesinde lavlar görmeyi beklerken masmavi bir göl görmek çok şaşırtıcı ve etkileyiciydi. NEMRUT GÖLÜ

KARSTİK GÖLLER Çözünebilir taşlardan oluşmuş çanaklarda biriken suların oluşturduğu göllerdir. Bu göller kireç taşı ve alçı taşının olduğu yerlerde görülür.Burdur'un Yeşilova ilçesinde yer alan, 'Salda Gölü' Karstik Göllere örnektir. Göl suyunun terkibinde magnezyum, soda ve kil bulunur.Bu gölü görmek için Burdur'a gittiğimde birisiyle tanıştım. Oralardaki bir otelin sahibi olan bu bey bana Salda Gölünde uygulanan tedavileri anlattı. Gölde bulunan magnezyum ve dibinde bulunan kil birçok hastalığa şifaymış. Hatta bazı doktorlar hastalarına bu göl yakınlarında bir tedavi bile öneriyorlarmış. Bu şifalı gölün suyu da beni çok etkiledi ve bir sonraki gezim için yola çıktım.

BUZUL VE SİRK GÖLLERİ Örtü buzulları ile dağ buzullarının oluşturduğu çanaklarda yer alan göllerdir.Türkiye'de, Sat, Ağrı, Erciyes, Kaçkar ve Bolkar Dağları ile Aladağlar üzerinde yer yer bu türden göller bulunmaktadır.Bu sefer bir buzul göl görme zamanıydı. Çok soğuk olduğundan ve hatta buzulun oluşturduğu bir çanağın içinde olduğundan büyük ihtimalle buz tutmuş bir göl görecektim. Erciyes dağında bulunan buzul gölü görmeye karar verdim ve yola çıktım. Dağa gittiğimde bir rehber yardımında göle ulaştım. Etrafta gerçekten kardan bol bir şey yoktu. Gölün yarısı buz tutmuş, yarısı hala normal kalmıştı fakat kışın ilerleyen zamanlarında hepsinin buz tutacağını söylediler.

KARMA YAPILI GÖLLER İç ya da dış gücün etkisiyle oluşan çanak, bir başka gücün etkisiyle büyütülüp derinleştirilmesine 'Karma Yapılı Göller' denir. Karma yapılı göller kendi arasında şu şekilde altıya ayrılır: 1.Tektonik-Volkan Set Gölleri, 2.Akarsu Set Gölleri, 3.Kıyı Set Gölleri, 4.Heyelan Set Gölleri, 5.Buzul Taş Set Gölleri, 6.Baraj Gölleri. Bu ayrım gölün hangi etkiyle büyüyüp, derinleştiğine göre değişir.Van Gölü Karma Yapılı Göllere örnek olarak gösterilebilir. Van Gölü, Van ili sınırları içerisinde bulunan Nemrut volkanik dağının patlaması sonucu, bölgedeki tektonik çöküntü alanının önünün kapanmasıyla oluşmuş bir volkanik set gölüdür.Van gölü göreceğim en son ve en görkemli göl olacaktı. Türkiye'nin en büyük gölü olan bu gölü görmek için Van'a gittim. Gölün kıyısında kahvaltı ederken kendimi sanki Marmara Denizi'ne bakıyormuş gibi hissettim. O kadar büyük bir göldü ki bu hisse kapıldım. Büyük olmasına rağmen yinede durağan ve dalgasızdı. Büyüklüğünden dolayı beni en çok etkileyen göl bu oldu fakat düşündükçe gezimde birçok farklı göl biçimi gördüğümü fark ettim. Göllerin bu kadar çok çeşidinin olduğu daha önce hiç aklımın ucundan bile geçmemişti. Sanırım Van Gölü'nün büyüklüğünden çok beni doğanın çeşitliliği etkiledi. VAN GÖLÜ HARİTA Powered by Create your own unique website with customizable templates. Get Started