Johannesburg – Wikipedia Tiếng Việt

Johannesburg tiếng Zulu: eGoli tiếng Khoekhoe: !Huni //hÄb[1]
—  Đô thị  —
Thành phố Johannesburg
Trung tâm JohannesburgNhà Triển lãm Nghệ thuậtTháp Hillbrow và Ponte CityCầu Nelson MandelaSân vận động FNBĐại học WitwatersrandCầu Brixton
Hiệu kỳHuy hiệu
Tên hiệu: Jo'burg; Jozi; Joni (Tsonga version), Muḓi Mulila Ngoma (Venda version); Jobhag (Bhojpuri version);[2] Egoli ("Place of Gold");[3] Gauteng ("Place of Gold")
Khẩu hiệu: "Service with Pride"[4]
Johannesburg
Trực thuộc	Nam Phi Gauteng Transvaal, City of Johannesburg Metropolitan Municipality
Thành lập	1886; 140 năm trước (1886)[5]
Chính quyền
• Kiểu	Vùng đô thị tự quản
• Thị trưởng	Dada Morero (ANC)
Diện tích[6][7]
• Đô thị	334,81 km2 (12,927 mi2)
• Đô thị[8]	3.357 km2 (1,296 mi2)
• Vùng đô thị	1.642,6 km2 (6,342 mi2)
Độ cao	1.753 m (5,751 ft)
Dân số (2022)[7]
• Đô thị	4.803.262
• Thứ hạng	Thứ tám ở Châu Phi Thứ nhất ở Nam Phi
• Mật độ	140/km2 (370/mi2)
• Đô thị[8]	7.860.781[a]
• Vùng đô thị (2022)	6.198.000
• Mật độ vùng đô thị	380/km2 (980/mi2)
Múi giờ	UTC+2
Mã Bưu chính	2001
PO box	2000
Mã khu vực	2711
Thành phố kết nghĩa	Thành phố New York, Birmingham, Cape Town, Durban, Lehrte, Bắc Kinh, Pretoria, Roma, Addis Ababa, Luân Đôn, Sankt-Peterburg, Đài Bắc, Accra, Thann, Ramallah, Verona, Windhoek, Rio de Janeiro
GDP	131 tỷ USD(2020)[9]
GDP per capita (PPP)	16.370 USD (2014)[9]
Website	www.joburg.org.za

Johannesburg (/dʒoʊˈhænɪsbɜːrɡ/ joh-HAN-iss-burg, -⁠HAHN-, tiếng Afrikaans: [jʊəˈɦanəsbœrχ]; Zulu and Xhosa: eGoli [ɛˈɡɔːli]) (còn được gọi là Jozi, Joburg, Jo'burg)[10][11] là thành phố nổi tiếng nhất tại Nam Phi.[7]

Thành phố là sự kết hợp lại của nhiều thành phố và thị trấn nhỏ trở thành một siêu đô thị.[12] Đây là một trong 100 đô thị lớn nhất thế giới,[13] là thủ phủ của tỉnh Gauteng, tỉnh giàu nhất của Nam Phi.[14] Thành phố cũng là nơi đặt Tòa án Hiến pháp, tòa án tối cao của Nam Phi. Nhiều công ty và ngân hàng lớn của Nam Phi đặt trụ sở ở Johannesburg. Thành phố này nằm trong khu vực đồi Witwatersrand với rất nhiều khoáng sản, là trung tâm giao dịch quốc tế về khoáng sản và vàng.

Johannesburg được thành lập vào năm 1886,[15] khi người dân tìm thấy vàng ở những khu vực vốn là đồng ruộng. Nhờ trữ lượng vàng cực kỳ lớn được tìm thấy trong vùng,[16] trong vòng 10 năm, dân số đã tăng lên hơn 100 nghìn người. Có một thành phố lân cận tên là Soweto, tồn tại từ năm thập niên 70 đến năm 1994 thì được sáp nhập vào khu vực đại đô thị Johannesburg. Tên thành phố là viết tắt từ cụm từ "South-Western Townships", đây vốn là nơi ở của những người lao động da đen không có giấy tờ phục vụ cho ngành công nghiệp khai thác vàng.

Soweto, sau khi được sáp nhập vào Johannesburg, vẫn là nơi sinh sống chủ yếu của người da đen, người da trắng không được phép cư trú ở đây. Những công dân da đen cũng không được phép sinh sống ở những khu vực dành riêng cho người da trắng. Một vùng khác, Lenasia là nơi ở của những người Nam Phi gốc Ấn (người có gốc từ Ấn độ và khu vực Nam Á được thực dân Anh mang tới). Những khu vực này được quy hoạch là khu vực không người da trắng cư trú trong nhiều thập kỷ dưới chế độ Apartheid.

Johannesburg là nơi tổ chức bóng đá Vô địch thế giới FIFA World Cup 2010 bao gồm cả trận Chung kết.

Theo thống kê năm 2019, dân số của thành phố là 5.635.127, là thành phố đông dân nhất Nam Phi.[17] Diện tích thành phố là 1.645 km2 hay 635 dặm vuông Anh, mật độ cư dân là 2364 người/km2

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]

1. ^ "Place Names of Pre-colonial Origin and their Use Today". ngày 2 tháng 8 năm 2012. Bản gốc lưu trữ ngày 7 tháng 10 năm 2023. Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2023.
2. ^ "Chilli city". ngày 14 tháng 11 năm 2010. Lưu trữ bản gốc ngày 27 tháng 11 năm 2022. Truy cập ngày 27 tháng 11 năm 2022.
3. ^ "Egoli definition and meaning". Collins English Dictionary. Lưu trữ bản gốc ngày 8 tháng 3 năm 2021. Truy cập ngày 17 tháng 7 năm 2018.
4. ^ "Johannesburg (South Africa)". Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2023.
5. ^ Robson, Linda Gillian (2011). "Annexure A" (PDF). The Royal Engineers and settlement planning in the Cape Colony 1806–1872: Approach, methodology and impact (PhD thesis). University of Pretoria. tr. xlv–lii. hdl:2263/26503. Lưu trữ bản gốc ngày 26 tháng 3 năm 2023. Truy cập ngày 13 tháng 11 năm 2022.
6. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên census2011
7. ^ a b c Census 2022: Provinces at a Glance (PDF) (Báo cáo). Statistics South Africa. 2023. tr. 36, 73. ISBN 978-0-621-51559-6.
8. ^ a b Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên citypop
9. ^ a b Top 150 richest cities in the world (Báo cáo) (bằng tiếng Anh). ngày 11 tháng 3 năm 2020. Lưu trữ bản gốc ngày 9 tháng 2 năm 2014. Truy cập ngày 19 tháng 2 năm 2023.
10. ^ "Johannesburg: The City of Gold". Johannesburg: The City of Gold. ngày 22 tháng 10 năm 2019. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 1 năm 2021. Truy cập ngày 17 tháng 12 năm 2020.
11. ^ "The history of Joburg, City of Gold". SouthAfrica.net. Lưu trữ bản gốc ngày 27 tháng 11 năm 2020. Truy cập ngày 17 tháng 12 năm 2020.
12. ^ "Major Agglomerations of the World - Population Statistics and Maps". www.citypopulation.de. Truy cập ngày 14 tháng 3 năm 2025.
13. ^ Th. Brinkhoff (ngày 23 tháng 1 năm 2010). "Principal Agglomerations of the World". Citypopulation.de. Lưu trữ bản gốc ngày 4 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 2 tháng 7 năm 2010.
14. ^ "Johannesburg". Lưu trữ bản gốc ngày 26 tháng 4 năm 2015. Truy cập ngày 25 tháng 5 năm 2015.
15. ^ "Johannesburg | City, History, Map, & Points of Interest | Britannica". www.britannica.com (bằng tiếng Anh). ngày 3 tháng 9 năm 2023. Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2023.
16. ^ Ritchie, Kevin (ngày 2 tháng 7 năm 2012). "A jubilee that truly sparkles". IOL. Lưu trữ bản gốc ngày 8 tháng 3 năm 2021. Truy cập ngày 10 tháng 9 năm 2019.
17. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên population

Thư mục

[sửa | sửa mã nguồn]

• Felix Urban: Acoustic Competence. Investigating sonic empowerment in urban cultures. Johannesburg and Berlin. 1. Edition. Tectum, Baden-Baden 2016, ISBN 978-3-8288-3683-9.
• Johannesburg: The Elusive Metropolis. Sarah Nuttall. Duke University Press. 9 January 2005. 210 pages. ISBN 0-8223-6610-X.
• Early Johannesburg, Its Buildings and People. Hannes Meiring, Human & Rousseau. 1986. 143 pages. ISBN 0-7981-1456-8
• Gold! Gold! Gold! The Johannesburg Gold Rush. Eric Rosenthal, AD. Donker, 1970, ISBN 0-949937-64-9
• The Corner House: The Early History of Johannesburg. Alan Patrick Cartwright. MacDonald. 1965. 295 pages.

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn] Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện về Johannesburg. Wikivoyage có cẩm nang du lịch về Johannesburg.

• Official website of the City of Johannesburg
• 261833893 Johannesburg on OpenStreetMap

Bài viết này vẫn còn sơ khai. Bạn có thể giúp Wikipedia mở rộng nội dung để bài được hoàn chỉnh hơn.

• x
• t
• s

x t s 50 vùng đô thị đông dân nhất thế giới

Tokyo Jakarta Delhi Quảng Châu–Phật Sơn Mumbai Manila Thượng Hải Seoul Cairo Thành phố México Kolkata São Paulo New York Karachi Dhaka Bangkok Bắc Kinh Moskva Thâm Quyến Buenos Aires Los Angeles Johannesburg–Pretoria Bengaluru Thành Đô Thành phố Hồ Chí Minh Osaka–Kobe–Kyōto Lagos Istanbul Lahore Kinshasa–Brazzaville Tehran Trùng Khánh Rio de Janeiro Tây An Chennai Paris Trịnh Châu Luanda Luân Đôn Đông Hoản Lima Vũ Hán Bogotá Thiên Tân Hyderabad Đài Bắc Hàng Châu Nagoya Surabaya Bandung

Cơ sở dữ liệu tiêu đề chuẩn
Quốc tế	VIAF GND FAST WorldCat
Quốc gia	Hoa Kỳ Pháp BnF data Cộng hòa Séc Tây Ban Nha Israel
Địa lý	MusicBrainz area
Khác	IdRef NARA Yale LUX

Lỗi chú thích: Đã tìm thấy thẻ <ref> với tên nhóm “lower-alpha”, nhưng không tìm thấy thẻ tương ứng <references group="lower-alpha"/> tương ứng