KHÔNG LIÊN MINH QUÂN SỰ - NGHIÊN CỨU

Có thể bạn quan tâm

Truy cập nội dung luôn

Trang Chủ
- ĐẢNG - ĐOÀN THỂ
- HỢP TÁC QUỐC TẾ
- KHOA HỌC - THÔNG TIN - TƯ LIỆU
- ĐÀO TẠO - BỒI DƯỠNG
- NGHIÊN CỨU -TRAO ĐỔI
- TÀI LIỆU
Tin nhà trường
Liên Hệ
đăng nhập

Giới thiệu
- Lịch sử phát triển
- Tổ chức bộ máy
- Chức năng, nhiệm vụ
TIN TỨC - SỰ KIỆN
ĐẢNG - ĐOÀN THỂ
HỢP TÁC QUỐC TẾ
KHOA HỌC - THÔNG TIN - TƯ LIỆU
- Đề tài khoa học
- Nội san
- Hội thảo khoa học
- Tư liệu thư viện
ĐÀO TẠO - BỒI DƯỠNG
NGHIÊN CỨU -TRAO ĐỔI
TÀI LIỆU

Lịch công tác tuần (Từ ngày 05/01/2026 - 11/01/2026) (31/12/2025)
Lịch công tác tuần (Từ ngày 29/12/2025 - 02/01/2026) (26/12/2025)
Lịch công tác tuần (Từ ngày 22/12/2025 - 28/12/2025) (19/12/2025)
Lịch công tác tuần (Từ ngày 15/12/2025 - 21/12/2025) (12/12/2025)
Lịch công tác tuần (Từ ngày 08/12/2025 - 13/12/2025) (05/12/2025)
Lịch công tác tuần (Từ ngày 01/12/2025 - 07/12/2025) (28/11/2025)

Hiển thị thêm

KHÔNG LIÊN MINH QUÂN SỰ - CHỦ TRƯƠNG NHẤT QUÁN CỦA VIỆT NAM TRONG SỰ NGHIỆP BẢO VỆ TỔ QUỐC HIỆN NAY Ngày đăng 10/11/2020 | 2:59 PM | View count: 1501

Liên minh quân sự là hiện tượng chính trị - quân sự khá phổ biến trong lịch sử nhân loại, thể hiện sự liên kết hoạt động quân sự giữa hai hoặc nhiều quốc gia trên cơ sở thống nhất về mục đích và lợi ích.

Tùy thuộc vào mục đích chính trị, liên minh quân sự có thể là tiến bộ hay phản động, tự vệ hay xâm lược. Lịch sử quân sự và chiến tranh trên thế giới cho thấy, liên minh quân sự là một hiện tượng khá phổ biến giữa các quốc gia, có thể là nhất thời trong những giai đoạn ngắn, nhưng cũng có thể tồn tại lâu dài. Tựu trung, tính bền vững của một liên minh quân sự phụ thuộc vào cục diện quan hệ quốc tế hiện hành và mục đích, tính toán cụ thể của mỗi quốc gia tham gia liên minh.

Nhân loại đã từng biết đến nhiều kiểu loại và cấp độ liên minh quân sự khác nhau: Có liên minh nhằm bảo vệ hòa bình, tự vệ, chống xâm lược; có liên minh để xâm lược, nô dịch quốc gia khác; có liên minh giữa các lực lượng, các dân tộc hoặc giữa các quốc gia, các khu vực; có liên minh ở dạng gián tiếp, hỗ trợ, răn đe; có liên minh dạng trực tiếp tham chiến. Ngoài ra, còn có cả liên minh quân sự dựa trên sự hòa hoãn tạm thời hoặc giả bộ hoãn binh, “tọa sơn quan hổ đấu”; thậm chí trong một số tình huống cụ thể, liên minh còn là “vỏ bọc” để nước này bất ngờ tấn công một nước khác.

Hiện nay, hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ, hợp tác và phát triển vẫn là xu thế chủ đạo, là nguyện vọng chung của cộng đồng quốc tế. Tuy nhiên, tình hình khu vực, thế giới vẫn tiềm ẩn những diễn biến phức tạp, khó dự báo; tình trạng xâm phạm chủ quyền, tranh chấp lãnh thổ, tài nguyên, xung đột sắc tộc, tôn giáo, can thiệp lật đổ, khủng bố, chiến tranh cục bộ, chiến tranh mạng và những thách thức an ninh phi truyền thống đang đe dọa toàn cầu. Những biểu hiện của chủ nghĩa dân tộc cực đoan, cường quyền, áp đặt, thực dụng, bảo hộ đang nổi lên trong quan hệ quốc tế. Nhiều nước, nhất là các nước lớn chủ động điều chỉnh chiến lược theo hướng đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên hết, làm cho quan hệ quốc tế ngày càng phức tạp. Trong bối cảnh đó, đang tạo ra thời cơ, thách thức đan xen đối với việc bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, chế độ chính trị - xã hội, an ninh quốc gia, môi trường hòa bình, ổn định của mỗi quốc gia, dân tộc.

Xét về chính sách quốc phòng, từ lâu, Đảng, Nhà nước ta thực hiện chủ trương “ba không”, Sách trắng quốc phòng Việt Nam 2019 mới đây công bố được bổ sung đầy đủ thành “bốn không”. Nói về những điểm mới trong Sách trắng, Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng cho biết, từ chính sách “ba không” trước đây, nay có thể được hiểu một cách đầy đủ và chính xác hơn thành “bốn không” là: Việt Nam chủ trương không tham gia liên minh quân sự; không liên kết với nước này để chống nước kia; không cho nước ngoài đặt căn cứ quân sự hoặc sử dụng lãnh thổ Việt Nam để chống lại nước khác; không sử dụng vũ lực hoặc đe dọa sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế.

Chính sách quốc phòng nói trên là phù hợp với đường lối đối ngoại của đất nước, phù hợp với lịch sử dựng và giữ nước và tình hình thực tiễn của Việt Nam. Tuy nhiên, thời gian vừa qua, khi Việt Nam công bố Sách trắng Quốc phòng 2019, một số người núp dưới danh nghĩa “tư vấn”, “góp ý kiến”, đã đưa ra yêu sách, đòi hỏi phi lý rằng Việt Nam phải nhanh chóng thiết lập và tham gia liên minh quân sự với nước ngoài, rằng không liên minh quân sự là đi ngược lại xu thế của thời đại.

Đặc biệt, lợi dụng tình hình phức tạp trên Biển Đông, các đối tượng đã đả kích, xuyên tạc, cho rằng nếu thực hiện chính sách quốc phòng như trên thì Việt Nam sẽ không thể giữ vững chủ quyền, không thể bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc. Đi đôi với việc phê phán, chỉ trích chính sách quốc phòng của Việt Nam, các đối tượng tìm cách hô hào, cổ suý tư tưởng phải dựa dẫm, lệ thuộc vào các nước khác, đặc biệt là các quốc gia phương Tây. Họ “lập luận” rằng, các lực lượng vốn là cựu thù của Việt Nam trước đây thì trong xu thế hội nhập quốc tế hiện nay đã trở thành đối tác chiến lược, đối tác toàn diện của Việt Nam; trái lại, có nước tuy là đối tác của Việt Nam nhưng đang có mưu đồ, dã tâm thôn tính lãnh thổ Việt Nam. Họ “biện bạch” rằng, trong thời đại toàn cầu hóa, không liên minh quân sự là lỗi thời, lạc hậu. Thế giới đã chứng kiến có những thế lực từng là kẻ thù của nhân loại thì trong giai đoạn mới này đang có những liên minh, liên kết chặt chẽ để khẳng định vị thế, vai trò, “tiếng nói” quốc gia trong cộng đồng quốc tế. Do đó, họ ra sức “khuyên can”, “hiến kế” với Đảng, Nhà nước ta nên liên minh quân sự, bằng mọi giá phải liên kết với nước này thì mới kiềm chế, đối phó được với nước kia để bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ. Không tham gia liên minh quân sự là “đường lối sai lầm”, “đối sách nhu nhược”, tự dâng non sông cho nước khác, tự cô lập mình, tước đi cơ hội hợp tác với các nước lớn trong bảo vệ Tổ quốc. Thậm chí, họ còn suy diễn đây là một trong những “điều khoản thỏa thuận” được ký kết giữa Việt Nam với một số nước mà ta đang chịu sự “chi phối”, “lệ thuộc”; từ đó “kiến nghị”, đòi hỏi lực lượng vũ trang nhân dân cần phải thay đổi, xác định lại đối thủ, không biến “thù” thành “bạn” hoặc coi “bạn” là “thù”... Liệu đây có phải là điều cần thiết đối với Việt Nam lúc này hay không? Phải chăng chỉ có liên minh quân sự mới bảo vệ được chủ quyền và lợi ích quốc gia - dân tộc? Không khó để tìm ra lời giải cho những câu hỏi trên khi bóc gỡ “màn kịch” vụng về của những kẻ mưu toan “đục nước béo cò”, tìm cách hướng lái Việt Nam sang “quỹ đạo khác” trong thực hiện chính sách quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc, phục vụ cho những dã tâm thâm hiểm của chúng. Một số người do ngộ nhận, thiếu thông tin chính xác, đầy đủ nên bình luận, tung hô, đã vô tình cổ xúy, vào hùa với những nghi vấn “vì sao không liên minh quân sự? nếu như đất nước có chiến tranh thì sao?” hay như vậy có phải là “tự hạn chế sức mạnh, trói buộc mình trước những liên minh xâm lược không?” mà không hề biết đó là thủ đoạn nham hiểm, mưu mô do các thế lực thù địch, phản động bày ra. Nhiều bài học trong lịch sử về tham gia liên minh quân sự nhưng bị chính các đồng minh phản bội, xâm phạm chủ quyền lãnh thổ và lợi ích quốc gia đến nay vẫn còn nguyên giá trị hiện thực.

Liên minh quân sự không phải là phương thức tối ưu trong bảo vệ Tổ quốc hiện nay Việt Nam không phải là quốc gia duy nhất trên thế giới không tham gia liên minh quân sự và liên minh quân sự không phải là phương thức tối ưu trong bảo vệ Tổ quốc hiện nay. Đây là quan điểm nhất quán và sự khẳng định đó xuất phát từ một số lý do cơ bản: Liên minh quân sự tuy là một vấn đề khá phổ biến với nhiều nước nhưng luôn bao hàm cả hai mặt tích cực và tiêu cực. Liên minh quân sự có thể làm gia tăng sức mạnh quân sự, quốc phòng. Tuy nhiên, chúng ta cần hiểu rõ, khi tham gia liên minh, các nước tuy nằm trong một khối quân sự chung nhưng luôn đặt dưới sự lãnh đạo, chỉ huy của nước lớn, có tiềm lực mạnh trong liên minh và phải tuân thủ các nguyên tắc của liên minh, kể cả khi nguyên tắc ấy không phù hợp với lợi ích quốc gia mình. Mỗi thành viên, nhất là các nước nhỏ yếu sẽ không còn sự độc lập, tự chủ về những vấn đề cơ bản của quốc gia mà dễ trở thành “con tốt trên bàn cờ” để các nước lớn, các tập đoàn quân sự hùng mạnh thỏa hiệp với nhau, thực thi chính sách lôi kéo, ép buộc, khống chế các nước nhỏ trong liên minh. Trong khi thực tế không có nước nào chấp nhận hy sinh lợi ích của dân tộc mình vì lợi ích của nước khác, kể cả nước đó là đồng minh chiến lược của mình. Thêm nữa, nguyên nhân dẫn đến xung đột, leo thang quân sự ở nhiều nơi trên thế giới xuất phát từ việc chính phủ và người dân ở những nơi này không đề cao nguyên tắc độc lập dân tộc, quyền tự quyết của quốc gia, mà lại trông chờ sự cứu giúp của các lực lượng bên ngoài. Đằng sau sự giúp đỡ tưởng như vô tư đó là hàng loạt toan tính, mưu đồ, tham vọng về lợi ích, quyền lực của các cường quốc. Theo đó, hòa bình, ổn định chưa thấy mà hậu quả là sự chia cắt, bất ổn, nội chiến, “nồi da nấu thịt”,... hiện hữu, kéo lùi sự phát triển của đất nước. Và như vậy, “lợi bất cập hại”, “hại” sẽ nhiều hơn “lợi” khi tham gia liên minh quân sự. Đồng thời, chúng ta luôn chủ trương không sử dụng hoặc đe dọa sử dụng vũ lực, tránh những va chạm không cần thiết, giữ vững quan điểm, không để bị các đối tượng nước ngoài khiêu khích, kích động, thỏa hiệp với nhau xâm phạm lợi ích quốc gia - dân tộc hoặc lôi kéo, khống chế, gây sức ép với nước khác tiến hành phát động chiến tranh ủy nhiệm đối với Việt Nam.

Bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa không thể dựa vào bất kỳ liên minh nào, hiệp ước nào, càng không thể trông chờ vào nước ngoài mà phải bằng chính bản lĩnh, trí tuệ, thực lực của đất nước, con người Việt Nam. Do đó, chúng ta không lựa chọn và cũng không chủ trương tham gia liên minh quân sự hoặc dùng liên minh quân sự để bảo vệ Tổ quốc. Trong bảo vệ Tổ quốc, chúng ta nhất quán chủ trương “thêm bạn, bớt thù”, gia tăng hợp tác, tránh xung đột, đối đầu và bị cô lập, lệ thuộc; tăng cường sự hiểu biết, xây dựng sự đồng thuận và lòng tin quốc tế, mở rộng mặt đồng thuận để thu hẹp, rút ngắn mặt mâu thuẫn, khác biệt; thực hiện vừa hợp tác, vừa đấu tranh; tích cực, chủ động hội nhập quốc tế, mở rộng đối ngoại quốc phòng với nhiều quốc gia trên thế giới ở những mức độ khác nhau dựa trên nguyên tắc tôn trọng độc lập, chủ quyền, không can thiệp công việc nội bộ của nhau, hợp tác cùng phát triển. Những biện pháp vừa cương quyết, vừa khéo léo, mềm dẻo của Việt Nam trong giải quyết các vấn đề quốc tế có liên quan đến lợi ích quốc gia - dân tộc đã chứng minh sự đúng đắn của đường lối đối ngoại quốc phòng và xử lý các vấn đề tranh chấp. Chưa hết, nếu tham gia liên minh quân sự có thể sẽ phải chấp nhận để nước ngoài đặt căn cứ quân sự trên lãnh thổ, sử dụng một phần lãnh thổ, trở thành “bàn đạp” để nước ngoài phát động chiến tranh xâm lược nước khác, rất dễ bị lôi kéo vào mâu thuẫn, xung đột giữa các nước. Tham gia liên minh quân sự nghĩa là đi theo bên này và có thể đối đầu với các bên khác, tức là đã chuốc thêm kẻ thù. Chúng ta không đứng về bên nào, chỉ đứng về phía hòa bình, công lý, lẽ phải và tiến bộ theo luật pháp quốc tế. Cho nên, những ý kiến cho rằng, Việt Nam phải tham gia liên minh quân sự bằng cách “bắt tay” với nước ngoài để “giữ lấy Biển Đông” là không phù hợp, trái với đường lối, quan điểm của Đảng, đi ngược lại xu thế hòa bình, hợp tác, phát triển mà Việt Nam kiên trì theo đuổi. Thực chất, đây là âm mưu, thủ đoạn hết sức thâm độc của các thế lực thù địch, núp bóng vỏ bọc “yêu nước”, “bảo vệ chủ quyền lãnh thổ” mà chúng ta cần phải đề cao cảnh giác, chủ động phát hiện, đấu tranh kiên quyết, không để bị lừa gạt, gây tổn hại đến lợi ích quốc gia - dân tộc.

Thực chất, sức mạnh bảo vệ Tổ quốc không xuất phát từ tham gia liên minh quân sự mà là sức mạnh nội lực của dân tộc kết hợp với sức mạnh thời đại, sức mạnh của độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường. Việt Nam xây dựng nền quốc phòng dựa trên sức mạnh của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị, lấy sức mạnh nội lực của dân tộc là chính, coi trọng xây dựng nhân tố chính trị, tinh thần, sự đoàn kết thống nhất, cả nước đồng lòng, toàn dân một ý chí. Đó chính là việc quy tụ “ý Đảng, lòng dân”, xây dựng “thế trận long dân”, “khoan thư sức dân làm kế sâu rễ bền gốc là thượng sách giữ nước”. Lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam là một minh chứng điển hình cho việc phát huy tinh thần độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường trong đấu tranh giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc. Thực tiễn ấy còn khẳng định một chân lý: Khi nào kiên định nguyên tắc độc lập, tự chủ, nêu cao tinh thần đoàn kết, thống nhất, “cả nước chung sức”, “trên dưới đồng lòng”, “anh em hòa mục” thì chủ quyền đất nước được giữ vững và ngược lại.

Quán triệt và vận dụng đúng phương châm “dĩ bất biến ứng vạn biến”, hiện nay, để nâng cao tính tự lực, tự cường, nước ta thực hiện đường lối đẩy mạnh hội nhập quốc tế và đối ngoại quốc phòng, kiên định về nguyên tắc chiến lược, linh hoạt về sách lược; đan xen lợi ích và duy trì quan hệ cân bằng với các nước lớn; không để đất nước rơi vào thế bị bao vây, cô lập, lệ thuộc; thực hiện tốt vai trò là bạn, là đối tác tin cậy, là thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế. Đây không những là bài học kinh nghiệm quý báu, mà còn là yếu tố căn bản, cội nguồn sức mạnh để bảo vệ độc lập, chủ quyền, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định và phát triển bền vững đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

Tuy nhiên, Đảng và Nhà nước ta cũng khẳng định, chính sách quốc phòng không liên minh quân sự không phải bất biến, cứng nhắc mà luôn có sự điều chỉnh, bổ sung, phát triển cho phù hợp với thực tiễn. Hiện tại, chúng ta hoàn toàn đủ khả năng để quản trị được tình hình an ninh, không để phát sinh xung đột và xảy ra chiến tranh; nhưng khi đất nước xảy ra nguy cơ chiến tranh thì Đảng, Nhà nước sẽ hoạch định những chiến lược, chính sách quốc phòng phù hợp. “Tùy theo diễn biến của tình hình và trong những điều kiện cụ thể, chúng ta sẽ cân nhắc phát triển các mối quan hệ quốc phòng, quân sự cần thiết với mức độ thích hợp trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của nhau”

Chính sách Quốc phòng của Việt Nam mang tính chất hòa bình và tự vệ; kiên quyết, kiên trì đấu tranh giải quyết mọi tranh chấp, bất đồng bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế; Việt Nam đánh giá cao vai trò của Liên hợp quốc trong các hoạt động giải trừ quân bị, gìn giữ hòa bình, ngăn ngừa xung đột, chạy đua vũ trang, chiến tranh… do đó, Việt Nam thời gian qua đã mở rộng phạm vi, quy mô tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc, diễn tập an ninh phi truyền thống và các hoạt động khác. Coi trọng và từng bước tham gia các cơ chế quốc phòng, an ninh ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, Liên minh châu Âu (EU). Tham gia sâu rộng Diễn đàn An ninh khu vực ASEAN (ARF), Đối thoại Shangri-la, Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN…

Khẳng định đường lối độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường, thời gian qua, lực lượng Quân đội Việt Nam đã được đầu tư, phát triển và ngày càng tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Việc tăng cường sức mạnh nội lực, không tham gia vào các liên minh quân sự cho thấy sự chủ động trong chính sách quốc phòng của Việt Nam. Không tham gia vào các liên minh quân sự không đồng nghĩa với việc chúng ta khép mình với thế giới bên ngoài. Trong lĩnh vực quân sự, chúng ta vẫn luôn có sự giao lưu, học tập và tranh thủ sức mạnh của bạn bè quốc tế.

Phạm Thị Thu Giang - Ths, GVC Khoa Lý luận cơ sở

1 Bộ Quốc phòng: Quốc phòng Việt Nam 2019, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2019, tr. 25

Admin Lê Hồng Phong

Các tin khác

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ CƠ SỞ THỦ ĐÔ HÀ NỘI TRONG KỶ NGUYÊN SỐ - THÀNH TỰU, THÁCH THỨC VÀ CẢNH BÁO
TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ XÂY DỰNG CHÍNH TRỊ TRONG QUÂN ĐỘI
TRIỂN KHAI RỘNG RÃI VĂN PHÒNG KHÔNG GIẤY - GIẢI PHÁP TIẾT KIỆM, CHỐNG LÃNG PHÍ TRONG CÁC CƠ QUAN, ĐƠN VỊ CỦA HÀ NỘI
NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG TRONG DỰ THẢO CÁC VĂN KIỆN ĐẠI HỘI ĐẠI BIỂU TOÀN QUỐC LẦN THỨ XIV CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM
Tìm hiểu, vận dụng Nghị quyết Đại hội Đảng bộ cơ quan Đảng thành phố Hà Nội vào công tác giảng dạy tại Trường Đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong, thành phố Hà Nội.
CÁCH MẠNG THÁNG MƯỜI NGA - NHỮNG GIÁ TRỊ KHÔNG THỂ PHỦ NHẬN

Lịch giảng các lớp Trung cấp LLCT K.13B-25, K.16A-25, K.22B-25, K.23B-25, K.26B-25, K.35A-25 T01+02/2026 (thay thế lịch đã phát hành) (31/12/2025)
Lịch công tác tuần (Từ ngày 05/01/2026 - 11/01/2026) (31/12/2025)
Lịch giảng các lớp Trung cấp LLCT T01+02/2026 (30/12/2025)
Lịch học tập toàn khóa lớp TCLLCT K.31B-25, K.32A-25, K.33A-25, K.34A-25, K.35A-25, K.36B-25 (30/12/2025)
Lịch công tác tuần (Từ ngày 29/12/2025 - 02/01/2026) (26/12/2025)
BẾ GIẢNG LỚP TRUNG CẤP LLCT HỆ KHÔNG TẬP TRUNG K.9A-24 (25/12/2025)