"Liệu Cơm Gắp Mắm" - Tuổi Trẻ Online

Phóng to

Dân Pháp “tắm biển” dọc sông Seine, Paris - Ảnh: newscomau

TT - Hè năm nay không như mọi năm ở Pháp! Đối với người Pháp, chuyện đi nghỉ hè rất quan trọng: ngoài chuyện khám phá một nền văn hóa khác, đối với dân trung niên thì còn vì con cái. Tựu trường, trẻ nhỏ sẽ khoe với bạn đã đi những đâu và đó là điều chúng ít nhiều hãnh diện.

Dân độc thân dành dụm vài ba năm đủ tiền cho một chuyến du lịch nào đó là họ xách gói đi, khi về lại "cày" tiếp, không lo nghĩ nhiều đến ngày mai. Vì vậy thông thường sau lễ quốc khánh 14-7, thiên hạ lại lục tục xuất ngoại hoặc đi thuê nhà vùng khác (các bà mẹ VN bên ấy thường trách "bay có điên không, có nhà không ở lại đi thuê”). Paris rất vắng người vào tháng tám, chỉ toàn du khách.

Từ khi đồng quan Pháp nhường chỗ cho đồng euro thì mọi cái có hơi khác, nhưng đặc biệt năm nay thì trầm trọng, khi mà giá sinh hoạt leo thang khoảng 20% trong vòng 12 tháng nay và mãi lực xuống thấp chưa từng thấy từ 1987!

Thứ tư 2-7 vừa qua Tổng thống Sarkozy lại mới tuyên bố thêm 69 biện pháp cải tổ nhà nước, cộng với 332 dự án rồi, nhằm hi vọng sẽ tằn tiện được 8 tỉ euro từ đây đến năm 2012. Các biện pháp này đặc biệt liên quan đến Bộ Tư pháp, Bộ Giáo dục, bộ phận nghiên cứu đại học và Bộ Ngoại giao. Các bộ trưởng sẽ phải tăng tốc độ áp dụng trong mỗi bộ, và từng điểm tiến triển của cải cách sẽ được kiểm tra mỗi ba tháng bởi bộ trưởng ngân sách. Chính phủ cũng không quên trấn an dân công chức rằng lợi lộc của họ là làm cho dịch vụ công cộng tiến triển để đảm bảo đường tiến thân của chính họ sung túc, đa dạng hơn.

Gì cũng tăng, trừ mãi lực

Lương bảo đảm tối thiểu (SMIC: salaire minimum interprofessionnel de croissance) đã được tăng hồi tháng năm vừa qua, đầu tháng bảy lại phải tăng lần nữa để giúp 2,5 triệu người thu nhập thấp đạt được mức lương hợp pháp 35 giờ/tuần. Dù vậy cũng không chạy kịp thời giá. Ở Pháp xuất hiện tầng lớp "nghèo mới", tuy có lương nhưng không "nối nổi cuối tháng này với đầu tháng sau".

Truyền hình thường có phóng sự về những khó khăn của các bà nội trợ, cầm trong tay vài chục euro phải tính toán mua cái gì cho một gia đình bốn người bởi đặc biệt giá thực phẩm, bất động sản, dịch vụ giải trí bị ảnh hưởng nhiều theo giá xăng. Riêng y phục, đồ dùng trong nhà và các sản phẩm văn hóa lại tương đối ổn định mà quí bà vẫn hay sắm sửa, nếu trước kia thích gì cứ lấy không xài thì bỏ, bây giờ phải ngần ngừ, ngắm nghía rồi... lặng lẽ bỏ đi.

Và món hạ duy nhất là hàng công nghiệp cao, nhưng một khi trong nhà có máy vi tính rồi thì phải tự hài lòng, không vội thay cái mới. Bây giờ điều ai cũng quan tâm là không để bao tử than phiền. Mọi cái khác trở thành thứ yếu.

Nếu từ Giáng sinh 2007 dân Pháp đã bắt đầu thắt hầu bao quà cáp, như hai con chỉ đứa bé có quà, giảm thiểu tối đa quà người lớn, thì bắt đầu hè năm nay 61% sẽ phải giảm bớt chi tiêu trong các tháng sắp tới và số 50% may mắn có ăn có để sẽ để dành ít hơn. Từ khi giá xăng tăng, họ đã từ bỏ thói quen lái xe chạy đi mua tờ báo hay ổ bánh mì. Rất nhiều gia đình mua máy tự làm bánh mì vì chỉ sau hai tháng là có thể lấy lại số tiền đã bỏ ra mua máy, mà bánh mì thì họ ăn mỗi ngày nên hà tiện được khoản này cũng đáng kể.

Người ta cũng di chuyển bằng phương tiện công cộng nhiều hơn, hút thuốc ít hơn không phải vì sợ bệnh hay bị cấm ở những nơi công cộng mà vì đắt. Riêng Paris chủ trương chạy xe đạp trong thành phố, ban đầu chỉ vì lý do ô nhiễm mà đã thành công rực rỡ, giờ thêm xăng tăng giá gần gấp đôi, biện pháp này lại càng được áp dụng nhiều hơn. Bây giờ ai cũng biết liệu cơm gắp mắm. Nhưng họ còn chỉ trích chính phủ thẳng tay, đến nỗi hiện giờ điểm của ông Sarkozy chỉ còn 32, thấp chưa từng thấy của một tổng thống.

Nghỉ hè tại "bãi biển... sông Seine"!

Người Pháp là một trong các dân tộc tiêu thụ thuốc men nhiều nhất thế giới, vì hệ thống bảo hiểm sức khỏe quá tốt nên cũng có nhiều người lợi dụng. Để hạn chế, từ đầu năm 2005 đã có biện pháp mỗi bệnh nhân phải có bác sĩ điều trị, theo dõi bệnh trạng và muốn được khám bởi bác sĩ chuyên môn trước hết phải bước qua ngưỡng cửa bác sĩ điều trị này cái đã, nếu đi bác sĩ khác sẽ được hoàn tiền ít hơn. Cùng lúc khởi động chiến dịch dùng thuốc nhái (générique), về căn bản y hệt thuốc có thương hiệu nhưng rẻ hơn. Đây là biện pháp mà hầu hết các nước phát triển áp dụng vì tiết kiệm được 20-30%.

"Người thông minh là người thích nghi với mọi hoàn cảnh", người Pháp khá thông minh, họ đang uyển chuyển sống thích nghi hơn trong điều kiện mới. Và Paris plages (bãi biển giả dọc sông Seine và nhiều địa điểm khác) đã rất thành công từ thuở chào đời 2002, chắc chắn sẽ được dân "cố thủ tại nhà” hưởng ứng nhiều hơn nữa!

Đọc tiếp Về trang Chủ đề