'Nhà Hàng Kền Kền' Và Sứ Mệnh Bảo Tồn Loài Chim Châu Phi - BBC

'Nhà hàng Kền kền' và sứ mệnh bảo tồn loài chim châu Phi

Nguồn hình ảnh, Other

• • Tác giả, Harriet Constable
  • Vai trò, BBC Earth
• 28 tháng 1 2019

Đó là vào khoảng gần 1h trưa và những vị khách đói bụng đã bắt đầu xuất hiện lấp ló trên sàn gỗ ở phía sau khu nhà nghỉ Victoria Falls Safari Lodge ở Zimbabwe.

Vài người đã ngồi xuống để ăn trưa, uống bia và cắm đầu vào chiếc bánh sandwich và đĩa rau trộn của họ dưới ánh nắng mặt trời.

Có thật con người ta 'nhân chi sơ vi bản thiện'?

Nọc độc giết người và cứu người

Con người, con sứa và giấc mơ trường sinh bất tử

Ở vũng nước phía dưới, vài con heo rừng đi tới đi lui, đôi lúc dừng chân gặm cỏ. Trông có vẻ là một quanh cảnh thật bình thường - cho đến khi bạn ngẩng đầu nhìn lên.

Ở phía trên, hàng trăm con kền kền bay ngợp trời, chúng chúc xuống trong những vòng tròn đồng tâm khổng lồ.

Bị đầu độc

Bọn kền kền này cũng này cũng đến đây để ăn trưa.

Skip Đọc nhiều nhất and continue readingĐọc nhiều nhất

• Tham gia Hội đồng Hòa bình của ông Trump: Việt Nam được và mất gì?
• Hội đồng Hòa bình của Trump: Ai tham gia và tại sao gây tranh cãi?
• Ông Tô Lâm liệu có thuyết phục được Mỹ hạ thuế hay coi Việt Nam là nền kinh tế thị trường?
• Andrew Mountbatten-Windsor bị bắt giữ

End of Đọc nhiều nhất

Mỗi ngày các nhân viên khu nhà nghỉ đặt những phần thịt ăn thừa tối hôm trước cho đàn kền kền ăn.

Họ gọi đó là 'Nhà hàng Kền kền' và việc cho ăn hàng ngày là công việc quan trọng để bảo vệ loài chim này vốn đã trở thành một trong những loài thuộc diện khẩn nguy nhất ở châu Phi.

Nguồn hình ảnh, Harriet Constable

Một phúc trình hồi năm 2015 của Darcy Ogada thuộc Quỹ Peregrine, một tổ chức bảo tồn có trụ sở ở Mỹ tập trung vào những loài chim săn mồi khẩn nguy, cho thấy tám trong số các loài kền kền ở châu Phi đã sụt giảm số lượng trung bình là 62% trong vòng 30 năm qua, trong đó có một số loài giảm tới mức 80%.

New Zealand do ai tìm ra đầu tiên và từ khi nào

Vua Sư tử và những huyền thoại về sư tử

Bảo tồn gấu trúc: Lừa mẹ để cứu con

Mối đe dọa mà những sinh vật này phải đối mặt là rất rộng lớn, từ mất môi trường sinh sống cho đến bị giết hại vì những lý do tâm linh.

Trong một số nền văn hóa, người ta tin rằng một bạn đặt đầu con kền kền dưới gối nằm khi đi ngủ thì bạn có thể nhìn thấu tương lai.

Ở Zimbabwe, nơi săn trộm voi và tê giác là một vấn đề nghiêm trọng, thì việc đầu độc đặt ra nguy cơ lớn đối với các loài chim.

"Trong những năm gần đây, các tay săn trộm đã nhận ra rằng họ có thể sử dụng thuốc độc để giết thú. Phương pháp này tỏ ra hiệu quả bởi vì nó không gây tiếng động và do đó không bị để ý nhiều. Khi những con kền kền ăn những xác chết này thì chúng cũng chết," ông Roger Parry, Quản lý Động vật Hoang dã tại Quỹ tín thác Động vật Hoang dã Thác Victoria, một tổ chức phi lợi nhuận ở Zimbabwe, nói.

Biết rằng những con kền kền bay thành vòng tròn có thể thu hút sự chú ý của nhân viên kiểm lâm, các tay săn trộm đôi khi còn đầu độc cả nguồn nước để giết kền kền trước.

Nguồn hình ảnh, Harriet Constable

Trong số tất cả các loài động vật ăn xác chết, kền kền đặc biệt bị đe dọa bởi những xác chết bị đầu độc, bởi chúng là loài có tính xã hội và ăn trong cùng một đàn đông đúc đến gần cả trăm con.

Dùng công nghệ trong cuộc chiến chống bọn săn trộm voi

Cần làm gì để cá voi chịu giao phối nhiều hơn

Khi khủng long lang thang ở Nam Cực

Hồi năm 2013, 500 con kền kền đã chết sau khi ăn xác một con voi bị đầu độc ở Namibia và vào tháng Năm 2017, 94 con kền kền châu Phi lưng trắng thuộc dạng tối khẩn nguy được tìm thấy đã chết ở biên giới giữa Zimbabwe và Mozambique và bị giết cùng cách thức tương tự.

Khung cảnh kỳ vĩ

Sự xung đột giữa con người và động vật hoang dã cũng có vai trò trong số phận của loài kền kền ở Zimbabwe và những nơi khác.

Nguồn hình ảnh, Harriet Constable

"Chúng tôi mất rất nhiều kền kền do các loài thú săn mồi giết hại gia súc của người dân. Người dân sau đó bỏ mồi có thuốc độc để giết thú săn mồi, kền kền ăn những cái xác bị đầu độc này và chúng cũng chết," Parry cho biết.

Ý tưởng Nhà hàng kền kền một phần là chương trình cung cấp thức ăn, một phần là chương trình giáo dục. Bằng cách thu hút kền kền đến đây mỗi ngày, dự án có thể đảm bảo rằng chúng thường xuyên có được thức ăn an toàn, và khi những con kền kền xuất hiện họ có thể giáo dục cho du khách đến từ khắp nơi trên thế giới về sinh vật này, nâng cao nhận thức và sự ủng hộ cho công việc bảo tồn.

Nguồn hình ảnh, Lindsay Constable

Quay trở lại Victoria Falls Safari Lodge, những con kền kền đánh hơi được rằng con người sắp đem thức ăn cho chúng và những con chim to lớn bắt đầu chúi xuống từ trên trời và đậu trên các cành cây.

Những đôi cánh mạnh mẽ với sải cánh rộng thật hoàn hảo để lượn trên trời mà không mấy tốn sức nhưng để đậu xuống thì xem chừng có phần khó nhọc.

Từng con từng con một đâm sầm vào các cành cây với lực mạnh và phải mất một lúc chúng mới lấy lại thăng bằng và xếp cánh lại.

Ở đây không có bóng râm hay khăn trải bàn mà chỉ là một khoảnh đất trống với chỗ ngồi từ thấp lên cao ở phía trước cho khán giả xem.

Nguồn hình ảnh, Lindsay Constable

Mặc dù đa số du khách đến nơi này để tham quan khung cảnh kỳ vĩ khi 5 triệu mét khối nước mỗi phút đổ ầm ầm xuống Thác Victoria, trải nghiệm xem kền kền ngày càng thu hút khách và giờ đây mỗi ngày đều có rất đông người tới tham quan.

"Có những ngày chúng tôi phải giới hạn số lượng khách xuống nơi này để xem bởi vì quá đông," ông Ross Kennedy, CEO của công ty Africa Albida Tourism, đơn vị điều hành khu nghỉ này, cho biết.

Vai trò quan trọng

'Bữa trưa' được phục vụ bởi Giám sát viên Động vật hoang dã Moses Garira, người vốn xem mình như là người 'cha' của đàn kền kền.

Ông có nhiệm vụ chẳng ai mong muốn là bước ra giữa khoảnh đất trắng với một chiếc hộp lạnh chứa đầy thịt, đổ thịt ra trên mặt đất sau đó chạy thục mạng khi 200 có lẻ con kền kền sà xuống tới tấp vồ thức ăn.

Đó là một quang cảnh ấn tượng khi cả đàn những con chim to lớn đâm sầm xuống và nhào lên nhau, kêu thét, trong khi chúng trèo vào trong và tranh giành thức ăn, dễ dàng xé từng thớ thịt.

Dĩ nhiên là không có ai tình nguyện làm công việc này nhưng Garira lại thích nó.

"Cảm giác đến thật gần lũ chim thật là thú vị. Tôi cảm thấy tôi là một phần trong đàn của chúng - không thấy sợ gì cả," ông nói một cách thành thật.

Quay trở lại nơi an toàn là hàng ghế khán giả, ông dành ra khoảng 15 phút để trình bày cho khán giả nghe về tầm quan trọng của kền kền đối với sức khỏe con người và lý do tại sao chúng ta cần bảo vệ chúng.

Nguồn hình ảnh, Harriet Constable

Thường được xem là loài vật đáng sợ, đáng kinh tởm chủ yếu bởi vì tập quán ăn xác chết của chúng, nhưng khi nói về kền kền thì hóa ra con người đã hiểu sai.

"Một phần của thách thức giáo dục này là giúp cho mọi người hiểu được những con chim này không hề kinh khủng - chúng cực kỳ quan trọng. Chúng là những con chim đẹp, và chúng có vai trò hết sức quan trọng trong việc dọn dẹp những xác chết động vật trong tự nhiên," ông Parry giải thích.

Đáng chú ý là chúng có thể tiêu hóa an toàn những vi khuẩn ghê tởm như bệnh than trong khi những loài ăn xác chết khác không làm được. Nếu không có kền kền thì thế giới sẽ xảy ra bệnh tật hơn rất nhiều.

Tuy nhiên liệu 'Nhà hàng Kền kền' thật sự có thể tạo nên khác biệt đáng kể cho số phận của loài chim này ở Zimbabwe?

Bà Kerri Wolter, CEO của Vulpro, một tổ chức bảo tồn kền kền Nam Phi, tin rằng nó có thể đóng một vai trò quan trọng nếu được kết hợp với các giải pháp khác như cấp ngân sách chính phủ cho việc bảo vệ và có hình phạt nghiêm khắc hơn đối với hành vi giết hại kền kền.

Nâng cao nhận thức và sự ủng hộ người dân là một công việc quan trọng trong cuộc chiến này, và 'Nhà hàng Kền kền' đã làm được điều đó. "Nếu chúng ta muốn thành công, chúng ta phải làm cho mọi người thích kền kền," bà nói.

Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Earth.

Tin liên quan

• 

  Có thật con người ta 'nhân chi sơ vi bản thiện'?

  15 tháng 1 năm 2019
• 

  Nọc độc giết người và cứu người

  3 tháng 1 năm 2019
• 

  Con người, con sứa và giấc mơ trường sinh bất tử

  22 tháng 12 năm 2018
• 

  New Zealand do ai tìm ra đầu tiên và từ khi nào

  14 tháng 12 năm 2018
• 

  Vua Sư tử và những huyền thoại về sư tử

  8 tháng 12 năm 2018
• 

  Bảo tồn gấu trúc: Lừa mẹ để cứu con

  11 tháng 10 năm 2018

Tin chính

• Tham gia Hội đồng Hòa bình của ông Trump: Việt Nam được và mất gì?

  19 tháng 2 năm 2026

• Andrew Mountbatten-Windsor bị bắt giữ

  19 tháng 2 năm 2026

• Hội đồng Hòa bình của Trump: Ai tham gia và tại sao gây tranh cãi?

  19 tháng 2 năm 2026

BBC giới thiệu

• 

  Từ bộ trưởng Công an đến tổng bí thư: Ông Tô Lâm xây dựng và củng cố quyền lực như thế nào?

  23 tháng 1 năm 2026
• 

  Người Kenya bỏ hoa, chọn bó tiền mặt dịp Valentine, nhưng không phải ai cũng thích

  14 tháng 2 năm 2026
• 

  Cặp đôi quan hệ trong khách sạn Trung Quốc bị phát sóng cho hàng ngàn người xem

  7 tháng 2 năm 2026
• 

  Họ đến Hàn Quốc với giấc mơ trở thành ngôi sao K-pop - nhưng rồi lại thất vọng

  9 tháng 2 năm 2026
• 

  Máy bay Comac của Trung Quốc so kè với Boeing và Airbus

  5 tháng 2 năm 2026
• 

  Tiết lộ đáng chú ý từ hàng triệu tài liệu Epstein mới được công bố

  2 tháng 2 năm 2026
• 

  Đả hổ diệt ruồi: Những tướng quân đội nào đã bị ông Tập Cận Bình thanh trừng?

  1 tháng 2 năm 2026
• 

  Ghế thủ tướng cho ông Lê Minh Hưng: cơ hội và những ẩn số

  14 tháng 1 năm 2026
• 

  Ông Trump có thể 'chiếm' Greenland bằng cách nào?

  8 tháng 1 năm 2026

Tin liên quan

• 

  Có thật con người ta 'nhân chi sơ vi bản thiện'?

  15 tháng 1 năm 2019
• 

  Nọc độc giết người và cứu người

  3 tháng 1 năm 2019
• 

  Con người, con sứa và giấc mơ trường sinh bất tử

  22 tháng 12 năm 2018
• 

  New Zealand do ai tìm ra đầu tiên và từ khi nào

  14 tháng 12 năm 2018
• 

  Vua Sư tử và những huyền thoại về sư tử

  8 tháng 12 năm 2018
• 

  Bảo tồn gấu trúc: Lừa mẹ để cứu con

  11 tháng 10 năm 2018

Tin chính

• Tham gia Hội đồng Hòa bình của ông Trump: Việt Nam được và mất gì?

  19 tháng 2 năm 2026

• Andrew Mountbatten-Windsor bị bắt giữ

  19 tháng 2 năm 2026

• Hội đồng Hòa bình của Trump: Ai tham gia và tại sao gây tranh cãi?

  19 tháng 2 năm 2026

BBC giới thiệu

• 

  Từ bộ trưởng Công an đến tổng bí thư: Ông Tô Lâm xây dựng và củng cố quyền lực như thế nào?

  23 tháng 1 năm 2026
• 

  Người Kenya bỏ hoa, chọn bó tiền mặt dịp Valentine, nhưng không phải ai cũng thích

  14 tháng 2 năm 2026
• 

  Cặp đôi quan hệ trong khách sạn Trung Quốc bị phát sóng cho hàng ngàn người xem

  7 tháng 2 năm 2026
• 

  Họ đến Hàn Quốc với giấc mơ trở thành ngôi sao K-pop - nhưng rồi lại thất vọng

  9 tháng 2 năm 2026
• 

  Máy bay Comac của Trung Quốc so kè với Boeing và Airbus

  5 tháng 2 năm 2026
• 

  Tiết lộ đáng chú ý từ hàng triệu tài liệu Epstein mới được công bố

  2 tháng 2 năm 2026
• 

  Đả hổ diệt ruồi: Những tướng quân đội nào đã bị ông Tập Cận Bình thanh trừng?

  1 tháng 2 năm 2026
• 

  Ghế thủ tướng cho ông Lê Minh Hưng: cơ hội và những ẩn số

  14 tháng 1 năm 2026
• 

  Ông Trump có thể 'chiếm' Greenland bằng cách nào?

  8 tháng 1 năm 2026

Phổ biến

1. 1Tham gia Hội đồng Hòa bình của ông Trump: Việt Nam được và mất gì?
2. 2Hội đồng Hòa bình của Trump: Ai tham gia và tại sao gây tranh cãi?
3. 3Ông Tô Lâm liệu có thuyết phục được Mỹ hạ thuế hay coi Việt Nam là nền kinh tế thị trường?
4. 4Andrew Mountbatten-Windsor bị bắt giữ
5. 5Musk cắt quyền truy cập Starlink của Nga – tạo lợi thế cho Ukraine trên tiền tuyến
6. 6Việt Nam bị liệt vào danh sách 'thiên đường thuế' của EU
7. 7Cựu tổng thống Hàn Quốc bị kết án tù chung thân vì chủ mưu một cuộc nổi dậy
8. 8Tỷ phú Mỹ nói trước Quốc hội rằng ông 'ngây thơ' và bị Epstein 'lừa'
9. 9Jesse Jackson mở đường cho Barack Obama – và góp phần thay đổi nước Mỹ
10. 10Giá cả tăng vọt, chiến tranh đang đánh vào túi tiền người Nga?