Nhi Hóa – Wikipedia Tiếng Việt

Bước tới nội dung

Nội dung

chuyển sang thanh bên ẩn

• Đầu
• 1 Quy tắc trong Phổ Thông thoại Hiện/ẩn mục Quy tắc trong Phổ Thông thoại
  • 1.1 Ví dụ
• 2 Tham khảo
• 3 Liên kết ngoài

• Bài viết
• Thảo luận

Tiếng Việt

• Đọc
• Sửa đổi
• Sửa mã nguồn
• Xem lịch sử

Công cụ Công cụ chuyển sang thanh bên ẩn Tác vụ

• Đọc
• Sửa đổi
• Sửa mã nguồn
• Xem lịch sử

Chung

• Các liên kết đến đây
• Thay đổi liên quan
• Liên kết thường trực
• Thông tin trang
• Trích dẫn trang này
• Tạo URL rút gọn
• Tải mã QR

In và xuất

• Tạo một quyển sách
• Tải dưới dạng PDF
• Bản để in ra

Tại dự án khác

• Khoản mục Wikidata

Giao diện chuyển sang thanh bên ẩn Bách khoa toàn thư mở Wikipedia (Đổi hướng từ Nhi hóa) Hiện tượng âm vị học trong Quan ThoạiBản mẫu:SHORTDESC:Hiện tượng âm vị học trong Quan Thoại

Ér hoá (giản thể: 儿化; phồn thể: 兒化; bính âm: érhuà [ɚ˧˥xwä˥˩]), còn gọi là sự r hoá chung âm của âm tiết,[1] là một hiện tượng âm vị học mà trong đó, từ góc độ của người bản ngữ, âm "ér" (注音, chú âm：ㄦ, xuất hiện trong: 耳, 尔, 儿,[2] chuyển tự IPA là [ɚ]) được thêm vào các âm tiết. Hiện tượng này xuất hiện rộng rãi trong dạng nói của tiếng Quan thoại.

Đây là hiện tượng phổ biến các dạng tiếng Trung miền Bắc Trung Quốc, nhất là trong phương ngữ Bắc Kinh, đóng vai trò hậu tố giảm nhẹ cho danh từ, dù trong vài phương ngữ nó còn đóng vai trò ngữ pháp khác nữa. "Ér hoá" cũng xuất hiện ở mức độ nào đó trong Phổ Thông thoại nói trong môi trường giáo dục và thi cử, như trong 哪儿 nǎr ("ở đâu"), 一点儿 yìdiǎnr ("một chút"), 好玩儿 hǎowánr ("thú vị"). Dạng nói thông tục trong nhiều phương ngôn miền Bắc sử dụng ér hoá ở mức độ lớn hơn so với Hán ngữ tiêu chuẩn. Các phương ngữ Quan thoại Tây Nam (chẳng hạn ở Trùng Khánh hay Thành Đô) cũng có ér hoá. Trái lại, người nói các dạng tiếng Trung phi Quan thoại ở Nam Trung Quốc hay gặp khó khăn khi phát âm âm "r" cuối từ này và thường tránh từ có ér hoá khi nói Phổ Thông thoại; ví dụ, ba từ có ér hoá ở trên có thể được thay bằng ba từ đồng nghĩa 哪里 nǎlǐ, 一点 yìdiǎn, 好玩 hǎowán. Thêm nữa, ér hoá đang dần mất đi trong dạng Quan thoại nói ở Đài Loan.[3][4]

Chỉ có một vài từ trong Phổ Thông thoại, như 二 èr ("hai") hay 耳 ěr ("tai"), có nguyên âm r hoá mà không phải là kết quả của ér hoá. Mọi từ có "nguyên âm r" không thông qua ér hoá như vậy đều không có phụ âm đầu, và thường được phát âm là [ɚ] trong phương ngữ Bắc Kinh. Trong mấy thấp niên gần đây, nguyên âm trong "ér " đã được hạ thấp trong nhiều phương ngôn, làm cho âm tiết này nghe gần như "ar" (tức [äʵ]).

Quy tắc trong Phổ Thông thoại

[sửa | sửa mã nguồn]

Bản dưới đây cho thấy vần âm tiết được ảnh hưởng thế nào khi trải qua ér hoá:[5][6]

IPA, chú âm phù hiệu và bính âm

Vần
ㄚa	ㄜo	ㄛe	ㄝê	ㄞai	ㄟei	ㄠao	ㄡou	ㄢan	ㄣen	ㄤang	ㄥeng
Âm giữa	[ɚ](ㄭ)ㄦ 1-ir	[ɐʵ]ㄚㄦar-ar	[ɔʵ]ㄛㄦor-or	[ɤʵ]ㄜㄦe'r-er	[ɐʵ]ㄞㄦair-air	[ɚ̯]ㄟㄦeir-eir	[au̯˞]ㄠㄦaor-aor	[ou̯˞]ㄡㄦour-our	[ɐʵ]ㄢㄦanr-anr	[ɚ̯]ㄣㄦenr-enr	[ɑ̃ʵ]ㄤㄦangr-angr	[ɤ̃ʵ]ㄥㄦengr-engr
	ㄧi	[jɚ]ㄧㄦyir-ir	[jɐʵ]ㄧㄚㄦyar-iar	[jɛʵ]ㄧㄝㄦyer-ier	[jau̯ʵ]ㄧㄠㄦyaor-iaor	[jou̯ʵ]ㄧㄡㄦyour-iur	[jɐʵ]ㄧㄢㄦyanr-ianr	[jɚ]ㄧㄣㄦyinr-inr	[jɑ̃ʵ]ㄧㄤㄦyangr-iangr	[jɤ̃ʵ]ㄧㄥㄦyingr-ingr
	ㄨu	[u˞]ㄨㄦwur-ur	[wɐʵ]ㄨㄚㄦwar-uar	[wɔʵ]ㄨㄛㄦwor-uor	[wɐʵ]ㄨㄞㄦwair-uair	[wɚ̯]ㄨㄟㄦweir-uir	[wɐʵ]ㄨㄢㄦwanr-uanr	[wɚ̯]ㄨㄣㄦwenr-unr	[wɑ̃ʵ]ㄨㄤㄦwangr-uangr	[wɤ̃ʵ],[ʊ̃˞]ㄨㄥㄦwengr-ongr
	ㄩü	[ɥɚ]ㄩㄦyur-ür	[ɥœʵ]ㄩㄝㄦyuer-üer	[ɥɐʵ]ㄩㄢㄦyuanr-üanr	[ɥɚ]ㄩㄣㄦyunr-ünr	[jʊ̃ʵ]ㄩㄥㄦyongr-iongr

Ví dụ

[sửa | sửa mã nguồn]

• 一瓶 (yìpíng) → 一瓶儿 (yìpíngr), phát âm [i˥˩pʰjɤ̃ʵ˧˥] ("một bình", "một chai")
• 公园 (gōngyuán) → 公园儿 (gōngyuánr), phát âm [kʊŋ˥ɥɐʵ˧˥] ("công viên")
• 小孩 (xiǎohái) → 小孩儿 (xiǎoháir), phát âm [ɕjau̯˨˩xɐʵ˧˥] ("trẻ em", "đứa bé")
• 事 (shì) → 事儿 (shìr), phát âm [ʂɚ˥˩] ("chuyện", "sự", "việc")

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn]

• Canepari, Luciano; Cerini, Marco (2011), Mandarin: the -r grammeme and the so-called érhuà phenomenon (PDF) (ấn bản thứ 2), Venice University, Italy, Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 5 tháng 3 năm 2016, truy cập ngày 12 tháng 3 năm 2016{{Chú thích}}: Quản lý CS1: địa điểm thiếu nhà xuất bản (liên kết)
• Erhua pronunciation MP3 on MIT OpenCourseWare. The accompanying text Lưu trữ ngày 10 tháng 6 năm 2012 tại Library of Congress Web Archives is located on page 40 of the notes.
• blog discussion of functions of Erhua in meaning, with sound samples

1. ^ Penelope Eckert. Meaning and Linguistic Variation: The Third Wave in Sociolinguistics. 2018
2. ^ 汪德琪. 对规范儿化的争议. 江西师范大学学报（哲学社会科学版）. 1987年第3期. pp. 58–60
3. ^ "台灣國語的語音特色 | 台灣華語教學入口網站". twtcsl.org. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 7 năm 2020. Truy cập ngày 4 tháng 1 năm 2020.
4. ^ Shin, Woosun. "臺灣國語的重疊式" (bằng tiếng Anh). {{Chú thích tạp chí}}: Chú thích magazine cần |magazine= (trợ giúp)
5. ^ Duanmu, San (2007). The Phonology of Standard Chinese (ấn bản thứ 2). Oxford: Oxford University Press. tr. 218–223.
6. ^ Lin, Yen-Hwei (2007). The Sounds of Chinese. Cambridge: Cambridge University Press. tr. 182–188.

Lấy từ “https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ér_hóa&oldid=73474398” Thể loại:

• Trang có IPA Quan thoại
• Âm vị học
• Tiếng Quan thoại

Thể loại ẩn:

• Lỗi CS1: thiếu tạp chí
• Nguồn CS1 tiếng Anh (en)
• Bài có mô tả ngắn
• Mô tả ngắn khác với Wikidata
• Bài viết có chữ Hán giản thể
• Bài viết có chữ Hán phồn thể
• Bài viết có văn bản tiếng Trung Quốc
• Trang có IPA thường
• Quản lý CS1: địa điểm thiếu nhà xuất bản
• Bản mẫu webarchive dùng lưu trữ khác

Tìm kiếm Tìm kiếm Đóng mở mục lục Ér hóa 9 ngôn ngữ Thêm đề tài