Ninh Bình – Wikipedia Tiếng Việt

Vị trí địa lý

sửa

Ninh Bình nằm ở vị trí ranh giới 3 khu vực địa lý: Tây Bắc, châu thổ sông Hồng và Bắc Trung Bộ. Tỉnh này cũng thuộc quy hoạch 2 vùng kinh tế: vùng Hà Nội và vùng duyên hải Bắc Bộ. Ninh Bình nằm ở trọng tâm của nửa phía Bắc Việt Nam, khu vực các tỉnh thành từ Huế trở ra, có vị trí địa lý:

• Phía Bắc giáp tỉnh Hưng Yên qua sông Hồng,
• Phía Nam giáp tỉnh Thanh Hóa với ranh giới là Dãy núi Tam Điệp và sông Càn,
• Phía Đông giáp Biển Đông (Vịnh Bắc Bộ) với đường bờ biển dài 92 km, có 5 cửa sông đổ ra biển là: sông Hồng, sông Sò, sông Ninh Cơ, sông Đáy và sông Càn,
• Phía Tây giáp thủ đô Hà Nội và tỉnh Phú Thọ.

Các điểm cực của tỉnh Ninh Bình

sửa

• Điểm cực Đông 106°57'Đ tại Vườn quốc gia Xuân Thủy, xã Giao Minh;
• Điểm cực Tây 105°32'Đ tại vườn quốc gia Cúc Phương, xã Cúc Phương;
• Điểm cực Nam 19°47'B tại rừng ngập mặn Kim Sơn - Cồn Nổi, xã Kim Đông;
• Điểm cực Bắc 20°70'B tại Hoàn Dương, phường Duy Tân.

Tỉnh lỵ của tỉnh Ninh Bình đặt tại phường Hoa Lư cách thủ đô Hà Nội 93 km về phía Nam.

Điều kiện tự nhiên

sửa Địa hình

Ninh Bình bao gồm cả 3 loại địa hình. Vùng đồi núi và bán sơn địa ở phía Tây mà điển hình là các khu vực bên hữu ngạn sông Đáy từ Tam Chúc tới Vân Long, khu vực Cúc Phương, Tràng An và Tam Điệp đến Đồng Thái. Đỉnh Mây Bạc thuộc rừng Cúc Phương với độ cao 648 m là đỉnh núi cao nhất Ninh Bình. Vùng đồng bằng và ven biển chiếm 3/4 diện tích toàn tỉnh. Tiếp giáp giữa miền núi và đồng bằng là vùng chiêm trũng chuyển tiếp. Rừng ở Ninh Bình có đủ cả rừng sản xuất và rừng đặc dụng các loại. Có 5 khu rừng đặc dụng gồm vườn quốc gia Cúc Phương, rừng môi trường Vân Long, rừng văn hóa lịch sử môi trường Hoa Lư, Vườn quốc gia Xuân Thủy và rừng phòng hộ ven biển Kim Sơn. Khu rừng đặc dụng Hoa Lư - Tràng An đã được UNESCO công nhận là di sản thế giới thuộc quần thể danh thắng Tràng An.

Ninh Bình có đường bờ biển dài 90 km, thuận lợi khai thác kinh tế, du lịch và phát triển thủy hải sản. Vùng cảnh quan sinh thái cửa sông Đáy và cửa sông Hồng thuộc biển Ninh Bình đã được UNESCO công nhận là khu dự trữ sinh quyển châu thổ sông Hồng. Các đảo thuộc vùng biển Ninh Bình nằm rất gần các cửa sông và đều được gọi là cồn gồm: Cồn Lu, Cồn Ngạn, Cồn Xanh, Cồn Nổi và Cồn Mờ.

Ninh Bình nằm trong vùng khí hậu cận nhiệt đới ẩm: mùa hè nóng ẩm, mùa mưa từ tháng 6 đến tháng 10; mùa đông khô lạnh từ tháng 11 năm trước đến tháng 3 năm sau; tháng 4, tháng 10 là mùa xuân và mùa thu, tuy không rõ rệt như các vùng nằm phía trên vành đai cận nhiệt đới. Lượng mưa trung bình hàng năm: 1.700 - 1.900 mm; nhiệt độ trung bình 23,5 °C; số giờ nắng trong năm: 1.600 - 1.700 giờ; độ ẩm tương đối trung bình: 80 - 85%.

Sông hồ

Ninh Bình có hệ thống sông ngòi dày đặc và phân bố trên khắp tỉnh. Sông Đáy là sông dài nhất, được xem là dòng sông biểu tượng của tỉnh Ninh Bình vì nó đi qua 34 xã, phường trong tỉnh với chiều dài 2 bên đê lên tới gần 300 km và nối thông với hầu hết các sông nội tỉnh khác, tiếp theo là sông Hồng ở phía đông, là ranh giới với tỉnh Hưng Yên có chiều dài đê gần 100 km, qua 18 xã, phường. Các sông khác ở Ninh Bình có sông Hoàng Long, sông Đào, sông Ninh Cơ, sông Vạc, kênh Yên Mô, sông Châu Giang, Sông Càn, sông Vân, sông Bôi, sông Lạng, sông Can Bầu sông Bến Đang, sông Nông Giang, sông Nhuệ, sông Sắt, sông Chanh, sông Mỹ Đô, sông Châu Thành, sông Sò, sông Ninh Mỹ, sông Múc và sông Vọp...

Hệ thống hồ thiên nhiên và hồ nhân tạo ở Ninh Bình rất đa dạng và phong phú. Các hồ lớn như hồ Đồng Thái, hồ Yên Quang, hồ Yên Thắng, hồ Tam Chúc, hồ Cá Voi, hồ Vị Xuyên, hồ Đầm Vực, hồ Thường Xung đem lại nguồn lợi đáng kể về tưới tiêu, giao thông, cảnh quan và khai thác thủy sản.

Khoáng sản

• Tài nguyên đá vôi: Đá vôi là nguồn tài nguyên khoáng sản lớn nhất của Ninh Bình. Với những dãy núi đá vôi khá lớn, hướng Tây Bắc – Đông Nam như: Tam Chúc - Vân Long, Cúc Phương - Tam Điệp - Đồng Thái, diện tích trên 230 km2, trữ lượng 65 tỷ m3 khối đá vôi và 20 triệu tấn đôlômít. Đây là nguồn nguyên liệu lớn để sản xuất xi măng và vật liệu xây dựng và một số hóa chất khác.
• Tài nguyên đất sét: Phân bố rải rác ở các vùng đồi núi thấp dùng để sản xuất gạch ngói, xi măng và nguyên liệu ngành đúc.
• Tài nguyên cát sông Hồng: Cát làm vật liệu xây dựng với 14 điểm mỏ cát sông trên các tuyến sông lớn và 2 khu vực mỏ cát ven biển với tổng trữ lượng khoáng sản cát khoảng 206.346.684 m³.[5]
• Tài nguyên nước khoáng: Nước khoáng Ninh Bình chất lượng tốt, tập trung chủ yếu ở Cúc Phương (Nho Quan) và Kênh Gà (Gia Viễn) có thể khai thác phục vụ sinh hoạt và du lịch với trữ lượng lớn. Đặc biệt nước khoáng Kênh Gà có độ mặn, thường xuyên ở độ nóng 53 - 54 °C. Nước khoáng Cúc Phương có thành phần Magiêbicarbonat cao, sử dụng chế phẩm nước giải khát và chữa bệnh.
• Tài nguyên than bùn: Trữ lượng khoảng trên 2 triệu tấn, phân bố ở các xã Gia Lâm, Thanh Sơn, Tam Điệp, có thể sử dụng để sản xuất phân vi sinh, phục vụ sản xuất nông nghiệp.