Ôn-như Hầu Nguyễn Gia-Thiều阮嘉韶: Cung Oán Ngâm Khúc宮怨吟 ...

Liễu-văn đường tàng bản

Thử sinh hữu hạnh cận quân vương

Khởi liệu cung trung bão hận trường

Ngọc nhị khả năng khoa quốc sắc

Đông hoàng ưng bất phụ thiên hương

Xuân quy cấm uyển hoa tài phóng

Hi ngự hàn nhai tích sạ hoang

Ta ý bằng thùy thiên thượng ngữ

Do nhiên hồng phấn đấu cung trang

Hạ-Thái Nguyễn vân- Chương đề

Cung Oán Ngâm – Duy tân Nhâm tí

niên trùng san 1912

Thần-khê Đồng-phong thừa thư

Kiếp này may mắn được hầu vua

Trong cung ôm hận có ai ngờ

Nhụy ngọc còn khoe hàng sắc nước

Hương trời đâu phụ gió xuân đưa

Ngày về vườn cấm hoa đương sắc

Lạnh thưa bốn vách hóa hoang vu

Ta thán bằng lời chỉ trời thấu

Phấn hồng ghen đấu chốn cung vua

Khen ai khéo dựng nên lời

Để mình thiên ý ra người lẳng lơ

Lại nghĩ chữ Cát Cù phúc lí

Lại muốn cho đào lí đầy sân

Cho nên ran ríu tình nhân

Cá đi nhạn lại âm thầm vì ai

Vì ai để cho người tưởng nhớ

Tài tử hay hồng nữ giai nhân

Nợ thì những cũng là chung

Ngày tơ tưởng mặt đêm cân cấn lòng

Tự tình tiểu luật

Thời nhân bất thức dư tâm lạc

Tương vị thâu nhàn học thiếu niên

Thảnh thơi trong chốn thư hiên

Hương trà khêu ý mầu sen mượn lòng

Nghĩ mình đã qua vòng con trẻ

Kể tuổi ra mới lẻ ba tuần

Sắt cầm hòa vận như tân

Quế hòe vài cụm trước sân đua cười

Cứ thế vậy ở đời cũng đủ

Thấy phương ngôn con của chẳng sai

Chìm đáy nước cá từ lừ lặn Sáng lưng trời nhạn vẩn vơ sa[13] Hương trời chán nguyệt chê hoa Tây Thi[14] mất vía, Hằng Nga[15] giật mình. 20

Câu cẩm tú đàn anh họ Lý[16] Nét đan thanh bậc chị chàng Vương[17] Cờ tiên rượu thánh ai đang Lưu Linh, Đế Thích là làng tri âm[18]. Cầm đêm nguyệt phỏng tầm Tư Mã[19] 25Địchlầu thu dường gã Tiêu Lang[20] Dẫu nghề tay múa miệng dương Thiên tiên cũng xếp nghê thường trong trăng[21]. Tài sắc đã vang lừng trong nước Bướm ong càng xao xác ngoài hiên[22] 30 Tai nghe nhưng mắt chưa nhìn Bệnh Tề Tuyên đã nổi lên đùng đùng[23]. Hoa xuân nọ còn phong nộn nhụy

Trải vách quế gió vàng hiu hắt[1] Mảnh vũ y lạnh ngắt như đồng[2] Oán chi những khách tiêu phòng[3] Mà xui phận bạc[4] nằm trong má đào. Duyên đã may cớ sao lại rủi[5]? 5 Nghĩ nguồn cơn dở dói sao đang? Vì đâu nên nỗi dở dang Nghĩ mình, mình lại Nên thương nỗi mình! Trộm nhớ thuở gây hìnhtạo hóa[6] Vẻ phù dung một đóa khoe tươi[7] 10Nụhoa chưa mỉm miệng cười Gẫm nàng Ban[8] đã lạt mùi thu dung[9]. Áng đào kiểm đâm bông não chúng[10] Khóe thu ba Mặt sóng khuynh thành[11] Bóng gương lấp tỏ trong mành 15

Cỏ cây cũng muốn nổi tình mây mưa[12].

Vẻ xen lẫn rộn miệng cười

Hương trà lẫn rộn giọng người nhỏ to

Tinh quang tỏ ngọc nha chuốt chuốt

Xuân thu chiều lan cúc xinh xinh

Rõ ràng tài sắc phân minh

Chẳng tin ướm thử thiên bình mà coi

Nét tình ý đố ai vẽ được

Se chỉ hồng muốn buộc trăm năm

Chỉ hồng vấn vít khăng khăng

Những còn nhờ lượng song thân thế nào

Cũng bởi vì nhẽ hằng thanh khí

Mới ra điều trọng nghĩa thâm tình

Có khi chung bóng dưới mành

Những lời giao kết rành rành như in

Nhời ý hợp rằng duyên rằng hợp

Giải đồng tâm vừa ấm vừa êm

Trăm điều gắn bó như nêm

Chữ tình tạc dạ chữ duyên ghi lòng

Mặt nhìn mặt thức hồng càng thắm

Tay cầm tay vẻ phấn càng tươi

Kìa thế cục như in giấc mộng[34] Máy huyền vi mở đóng khôn lường[35] 50 Vẻ chi ăn uống sự thường Cũng còn tiền định khá thương lọ là[36]! Đòi rất mực thiên ma bách chiết[37] Hình thì còn bụng chết đòi nau[38] Thảo nào thửa mới chôn nhau 55 Đã mang tiếng khóc ban đầu mà ra! Khóc vì nỗi thiết tha sự thế Ai bày trò bãi bể nương dâu[39]? Trắng răng cho đến bạc đầu

Tử, sinh, kinh, cụ làm nau mấy lần[40].

Cuộc thành bại hầu cằn mái tóc[41] Lớp cùng thông như thốc buồng gan[42] Bệnh trần đòi đoạn tân toan[43] Lửa cơ đốt ruột, dao hàn cắt da[44].

Nguyệt thu kia chưa hé hàn quang Hồng lâu còn khóa then sương 35 Thâm khuê còn đượm mùi hương khuynh thành[24]. Làng cung kiếm lăm le bắn sẻ[25] Khách công hầu ngấp nghé trông sao[26] Vườn xuân bướm hãy cắmrào Thấy hoa mà chẳng lối vào tìm hương[27]. 40

Gan chẳng đá khôn đường khá chuyển[28] Mặt phàm kia dễ đến Thiên Thai[29] Hương trời sá giống trần ai Dẫu vàng nghìn lạng dễ cười một khi[30]. Ngẫm nhân sự[31]thế kia mà nghĩ 45 Sợi xích thằng chi để vướng chân[32] Vắt tay nằm nghĩ cơ trần Nước dương muốn tưới nguội dần lửa duyên[33].

Chày Yên Thái, chuông Huyền Thiên

Tiếng trong tiếng đục réo buông bên màn

Dế đánh đàn dỉ di chi mãi

Cuốc cầm canh khắc khoải chẳng thôi

Đàn gà nó cũng chịu người

Trống canh nó cũng kêu người sầu riêng

Giở sách xem lòng nào nghĩ sách

Ôm đàn ra có thích chi đàn

Xưa nay rõ dấu chàng Phan

Bây giờ thì lại tân toan bằng mười

Còn lắm kẻ ra vào bàn phản

Lòng hai thân ngằn vắn chưa yên

Lại còn tuế nguyệt phải kiêng

Dũ điều thưa thốt phải êm đợi chờ

Đợi chờ những 2 mùa câu vẹn

Dạ nhớ nhung chất đến bằng non

Non mòn nhưng dạ chẳng mòn

Nhớ ai đắp lũy xây tường tâm can

Ngày 2 buổi cơm thường mà kém

Đêm năm canh giấc bướm nào êm

Mồi phú quý dử làng xa mã[58] Bả vinh hoa lừa gã công khanh[59] Giấc Nam Kha khéo bất tình[60] Bừng con mắt dậy lại mình tay không! Sân đào lý rêu phong man mác[61] 85 Nền đỉnh chung nguyệt gác mơ màng[62] Cánh buồm bể hoạn[63] mênh mang Cái phong ba[64] khéo cợt phường lợi danh. Quyền họa phúc[65] trời tranh mất cả Chút tiện nghi chẳng trả phần ai[66] 90 Cái quay búng sẵn trên trời[67] Mờ mờ nhân ảnh như người đi đêm[68]. Hình mộc thạch vàng kim ố cổ[69]Sắc cầm ngư ủ vũ ê phong[70] Tiêu điều nhân sự đã xong 95 Sơn hà cũng ảo, côn trùng cũng hư[71]

Gót danh lợi bùn pha sắc xám[45] 65 Mặt phong trần nắng ruộm mùi dâu[46] Nghĩ thân phù thế mà đau[47] Bọt trong bể khổ, bèo đầu bến mê[48]! Mùi tục lụy lưỡi tê tân khổ[49] Đường thế đồ gót rỗ kỳ khu[50] 70 Sóng cồn cửa bể nhấp nhô Chiếc thuyền bào ảnh lặn xô gập ghềnh[51]? Trẻ tạo hóa đung đinh quá ngán[52]Chết đuối người lên cạn mà chơi[53] Lò cừ nung nấu sự đời[54] 75 Bức tranh vân cẩu vẽ người tang thương[55]. Đền vũ tạ nhện giăng cửa mốc Thú ca lâu dế khóc canh dài[56] Đất bằng bỗng dậy chông gai Ai đem nhân sự nhuốm mùi tà dương[57]? 

Thức từ dẫn ngó bàng hoàng

Xác sơ tùng hạ võ vàng mai thu

Chen chín khúc chẳng vò mà rối

Ngoài sáu kinh không lỗi mà sai

Chẳng cuồng cấu cũng bồi hồi

Chuyện trò lẩn thẩn nói cười quàng xiên

Giở sổ xem thanh long báo hỉ

Xoi gương nhìn ngư vĩ phong quang

Bói tiền gieo quẻ đồng nhân

Thê tài trì thế nhật thần tương sinh

Xem Bích Câu những cười Trần Tú

Đọc Tài Tình những rõ chàng Kim

Từ rày chớ vội chê khen

Thức lâu mới biết rằng đêm canh dài

Canh dài nỡ để ai dựa án

Quạt mỏi tay chỉ mát ngoài da

Nỗi riêng riêng những xót xa

Ngày thì mỏi mắt đêm đà mang tâm

Thương không cắt đau dần lá phổi

Nhớ không hun xông khỏi buồng gan

Lấy gió mát trăng thanh kết nghĩa Mượn hoa đàm[81] đuốc tuệ[82] làm duyên Thoát trần một gót thiên nhiên[83] 115 Cái thân ngoại vật[84] là tiên trong đời! Chí cũng rắp ra ngoài đào chú[85] Quyết lộn vòng phu phụ cho cam[86] Ai ngờ trời chẳng cho làm Quyết đem dây thắm mà giam bông đào[87]. 120

Hẳn túc chướng làm sao đây tá[88]? Hay tiền nhân hậu quả xưa kia[89]? Hay thiên cung có điều gì[90]? Xuống trần phải trả nợ đi cho rồi? Kìa điểu thú[91] là loài vạn vật 125 Dẫu vô tri cũng bắt đèo bòng Có âm dương, có vợ chồng Dẫu từ thiên địa cũng vòng phu thê[92].

Cầu Thệ thủy ngồi trơ cổ độ[72] Quán thu phong đứng rũ tà huy[73] Phong trần đến cả sơn khê

Tang thương đến cả hoa kia cỏ này. 100.

Trò ảo hóa[74] đã bày ra đấy Kiếp phù sinh[75] trông thấy mà đau Trăm năm còn có gì đâu Chẳng qua một nấm cổ khâu[76] xanh rì. Mùi tục lụy dường kia cay đắng 105 Vui chi mà đeo đẳng trần duyên Cái gương nhân sự chiền chiền[77] Liệu thân này với cơ thiền phải nao[78]? Thời mượn thú tiêu dao cửa Phật Mối thất tình[79] quyết dứt cho xong 110 Đa mang chi nợ đèo bòng Vui gì thế sự mà mong nhân tình[80]?

Kể duyên kì ngộ là hai

Trước thì cù mộc sau thời cát oanh

Cù trên ghánh đương sinh hoa quả

Dây cát leo cũng đã gần nơi

Từ đây muôn việc ơn trời

Vun trồng cho cát tốt tươi như cù

Sinh sắc đua chen cành lớp lá

Bốn mùa mãn hoa quả phu vinh

Lòng trời hay chấp lòng thành

Lọc lừa lấy mối tơ lành xe cho

Việc ấy thành dễ như phản chưởng

Cớ sao còn chầy hoãn cô lưu

Mong cho ngày tháng cho mau

Những nhời ước nguyện cùng nhau vẹn toàn

Mệnh trước hẳn cũng phường yểu điệu

Cái nợ tình vướng víu lắm nơi

Kiếp này trời bắt làm trai

Hiệp tâm giả nợ tư hoài mới xong

Nhớ từ thửa qua vòng tổng giác

Mảnh phong tình lạc tác hẳn thôi

Đệm hồng thúy[104] thơm tho mùi xạ 145 Bóng bội hoàn[105] lấp lóa trăng thanh Mây mưa mấy giọt chung tình[106] Đình trầm xuân khóa một cành mẫu đơn[107]. Gảy khúc phượng cung đàn dục dã[108] Thổi hơi kim ngọn địch đan trì[109] 150 Càng đàn càng địch càng mê Càng giay giắt điệu càng tê tái lòng! Mày ngài lẫn mặt rồng lồ lộ[110] Quay song song đôi đũa nhân duyên Hoa này muôn đội ơn trên 155 Cam công tá hạ mang lên trên đời[111]. Trên chín bệ mặt trời gang tấc[112] Chữ xuân riêng[113] sớm chực trưa chầu Phải duyên hương lửa cùng nhau[114]

Xe dê lọ rắt lá dâu mới vào[115]. 160.

Đường tác hợp trời kia run rủi Chốn làm sao cho khỏi nhân tình[93]? 130 Thôi thôi ngoảnh mặt làm thinh Thử xem con tạo ấn mình nơi nao[94]? Tay nguyệt lão cớ sao có một[95] Bỗng tơ tình vướng gót cung phi[96] Cái đêm hôm ấy đêm gì? 135 Bóng dương lồng bóng đồ mi trập trùng[97]. Trồi thược dược mơ mòng thụy vũ[98] Rặng hải đường thức ngủ xuân tiêu[99] Cành xuân hoa chốn chín chào

Gió đông thôi đã náo đào ghẹo mai[100]. 140.

Xiêm nghê nọ tả tơi trước gió[101] Áo vũ[102] kia lấp tỏ trong trăng Sênh ca mấy khúc vang lừng Cái thân Tây Tử lên chừng điện Tô[103].

Đoàn viên đông đúc nhà lan

Tiếng đẹp càng rộng cung đàn càng cao

Rượu thanh tao nâng lời thích chí

Bút vẽ với sơn thủy tương thân

Người tài tử kẻ giai nhân

Chữ tình phỏng mấy nghìn cân cho bằng

Thơ hội thái vần thông ý quảng

Cờ hồi vui tướng vững quân bền

Trên hiếu thuận nở lòng huyên

Son điểm tứ đức tía khuyên tam tòng

Từ rày chớ nông lo hẹp nghĩ

Phải mở lòng như bể thênh thênh

Nhân duyên gặp gỡ đã đành

Khi tác tại kỉ khi thành tại thiên

Những lời nguyện trăng đà cũng thấu

Chẳng đành lòng trăng có xe dây

Quan Thư hiệp nghĩa từ đây

Ơn sâu thăm thẳm nghĩa dày chan chan

Hẳn Thôi Trương lứa đôi cũng thế

Chừng Lưu Nguyễn sự thể chẳng hơn

Thôi cười nụ lại nhăn mày liễu Ghẹo hoa kia lại diễu gót sen[127] Thân này uốn éo vì duyên[128] Cũng cam một tiếng thuyền quyên để đời! 180

Lan mấy đóa lạc loài sơn dã Uổng mùi hương vương giả lắm thay[129]! Gẫm như cân phất duyên này[130] Cam công đạt cái khăn ngày tắc ơ[131]. Tranh tỷ dực nhìn ưa chim nọ[132] 185 Đồ liên chi lần trỏ hoa kia[133] Chữ Đồng lấy đấy làm ghi[134] Mượn lời thất tịch mà thề bách niên[135]. Hạt mưa đã lọt miền đài các[136] Những mừng thầm cá nước duyên may 190 Càng lâu càng lắm mầu hay Cho cam công kẻ nhúng tay thùng chàm[137].

Khi ấp mận ôm đào gác Nguyệt[116] Lúc cười sương cợt tuyết đền Phong[117] Đóa lê[118] ngon mắt cửu trùng Dẫu mày điểm nhạt nhưng lòng cũng xiêu[119]. Vẻ vưu vật trăm chiều chải chuốt[120] 165 Lòng quân vương chi chút trên tay Má hồng không thuốc mà say Nước kia muốn đổ thành này muốn long[121]. Vườn thượng Uyển khúc trùng Thanh Dạ[122] Gác Lâm Xuân điệu ngả Đình Hoa[123] 170 Thừa ân một giấc canh tà[124]Rõ ràng nét ngọc lập lòa vẻ son. Trong trướng gấm chí tôn[125] vòi vọi Chẳng khi nào xa gối nhà vương Dẫu mà ai có nghìn vàng 175 Đố ai mua được cái tràng mộng xuân[126]?

Cũng là câu chuyện bài bây

Cũng có chữ ý mới hay chữ tình

Một chữ tình sinh thành muôn thế

Cầu tình trời ai kể chớ đi

Vì tình nên phải nghĩ suy

Tình nên nhân nghĩa duyên thì phương viên

Nhời ước nguyện từ đây chọn vẹn

Bể ái ân đã đến dồi dào

Mới hay một sợi chỉ đào

Là dây bách thế buộc vào mới nhau

Cương thường đã có công gìn giữ

Châu Trần thời luận nghĩa Tào khang

Xin Chung tư lấy nửa đàn

Cho bằng số lý hàng hàng gấm thêu

Cho đủ cùng xa yêu cách tưởng

Chữ thái bình ngật hưởng trăm năm

Mới hay bói cũng không lầm

Tướng liễu cũng thực số trần cũng hay

Kính yêu này như Thi Vô dịch

Câu ngã nguyện đã thích từ đây

Trong cung quế âm thầm chiếc bóng Sót năm canh trông ngóng lần lần 210 Khoảnh[146] làm chi mới chúa xuân? Chơi hoa cho rữa nhụy dần lại thôi[147]! Lầu đãi nguyệt đứng ngồi dạ vũ[148] Gác thừa lương thức ngủ thu phong[149]Buồng tiêu[150] lạnh ngắt như đồng 215 Gương loan bẻ nửa, dải đồng xẻ đôi[151]. Chiều ủ dột giấc mai trưa sớm[152] Vẻ bâng khuâng hồn bướm[153] vẩn vơ Thâm khuê vắng ngắt như tờ

Cửa châu gió lọt, rèm ngà sương gieo[154]. 220.

Ngấn phượng liễn mọc rêu lỗ chỗ[155] Dấu dương xa đám cỏ quanh co[156]Cung đình chiều nhạt vẻ thu[157] Gối loan tuyết đóng chăn cù giá đông[158].

Ai ngờ bỗng một năm một nhạt[138] Nguồn ân kia không tát mà vơi Suy đi[139] đâu biết cơ trời 195 Bỗng không mà hóa ra người vị vong[140]. Đuốc vương giả chí công là thế[141] Chẳng soi cho đến kẽ âm nhai[142]Muôn hồng nghìn tía đua tươi

Chúa xuân nỡ hái một hai bông gần[143]. 200.

Vốn đã biết cái thân câu trụ[144] Cá no mồi cũng khó nhử lên Ngán thay cái tạng ba nghìn Một cây cù mộc dễ chen cành nào[145]? Song cũng cậy má đào ngon chót 205 Hẳn duyên tươi phận tốt hơn người Nào hay con tạo trêu ngươi Hang sâu thoắt hémặt trời lại râm.

Bắt người tài tử nợ người giai nhân

Chẳng qua tính cũng lần thần

Cơn chi nhớ vắng mong thầm làm chi

Chẳng quan nặng nỗi yêu vì

Bán đường dại dột mua bề cười vui

Nhớ từ khi mới biết ai

Cành sen mới nở một vài bông hoa

Bây giờ thung đã rườm rà

Mai điểm sắc trắng đào pha màu hồng

Nhớ khi bàn phản riêng chung

Ký tình tiểu luật

Vườn lan đương hội thái hòa

Chồi non đông đúc chồi già tốt tươi

Cành hoa mới điểm một hai

Hương bay sực nức ghẹo người thư hiên

Vui xuân vui cả bút nghiên

Tưởng người tình thảo một thiên chuyện tình

Nghĩ câu thế thế sinh sinh

Lại càng thêm nỗi bực mình vì ai

Chẳng qua muôn việc bởi trời

Tay nguyệt lão khéo xe chăng chớ Xe thế này có dở hay không? Đang tay muốn dứt tơ hồng Bực mình muốn đạp tiêu phòng mà ra[164]! Nào thửa dạo vườn hoa năm ngoái 245 Đóa hồng đào hái buổi còn xanh Trên gác phượng, dưới lầu oanh Gót du tiên[165] hãy rành rành song song. Bây giờ bỗng ra lòng rẻ rúng Để thân này tócáy tơ mành! 250 Đông Quân sao khéo bất tình[166]? Cành hoa tàn nguyệt, bực mình hoài xuân[167]. Nào thửa dạo vườn xuân hôm nọ Cành liễu mành bẻ thuở đương tơ Khi trướng gấm, lúc rèm ngà 255 Mảnh xuân y[168] hãy sờ sờ dấu in.

Ngày sáu khắc tin mong nhạn lặng[159] 225Đêm năm canh tiếng lắng chuông rền Lạnh lùng thay giấc cô miên[160] Mùi hương tịch mịch bóng đèn thâm u[161]. Tranh biếng ngắm trong đồ tố nữ Mặt buồn trông trong cửa Nghiêm lâu[162] 230 Một mình đứng tủi ngồi sầu Những than với nguyệt lại rầu với hoa! Buồn mỗi nỗi lòng đà khắc khoải Ngán trăm chiều bước lại ngẩn ngơ Hoa này bướm nỡ thờ ơ 235 Để gầy bông thắm để xơ nhụy vàng! Đêm năm canh ngồi nương vách quế Cái buồn này ai để giết nhau? Giết nhau chẳng cái lưu cầu[163]

Giết nhau bằng cái u sầu độc chưa! 240!

Trăm tình ắt chẳng tình nào là hơn

Nhớ má phấn nhớ môi son

NHớ đôi mắt phượng nhớ mồm cười hoa

Nhớ từ tính hạnh nết na

Chuộng chiều khi tỉnh thuận hòa khi say

Cùng cam ân nặng nghĩa dày

Ghi lòng nay hẳn có ngày chả xong

Vì ai nên phải đông tùng

Trách ai chẳng biết nỗi lòng cho ai

Kìa Từ Thức nhập thiên thai

Nhẽ đâu giả được tấm lòng cho đang

Nhớ nhời tạc dạ khắc xương

Gây nền ngay chính dựng khuôn vuông tròn

Nhớ nhời thệ hải minh sơn

Non còn bể cạn lòng còn chơ chơ

Nhớ khi rượu sớm trà chưa

Thơm tho tay ngọc say sưa chén vàng

Nhớ khi giấc tỉnh canh tàn

Quạt nồng đắp lạnh ân còn biết bao

Nhớ khi mặt đối tay trao

Đốt phong hương hả[172] mà hơ áo tàn. Ai ngờ tiếng dế than ri rỉ Giọng bi thu gẹo kẻ cô phòng[173] Vắng tanh nào thấy vân mồng[174] 275 Hơi thê lương lạnh ngắt song phi huỳnh[175]. Khi bóng nguyệt chênh vênh trước nóc[176] Nghe vang lừng tiếng giục ngoài hiên Đè chừng ngỡ tiếng tiều đòi[177]

Nghiêng bình phấn mốc sẽ nhồi má seo[178]. 280.

Ai ngờ tiếng quyên[179] kêu ra rả Giọt thương xuân khóc ả sương khuê[180] Lạnh lùng nào thấy ủ ê Khí bi thương sực nức hè lạc hoa[181]. Tiếng dục dã cười già ra gắt[182] 285 Mùi quyền môn thắm rất nên phai[183] Nghĩ nên tiếng cửa quyền ôi Thì thong thả vậy cũng thôi một đời[184].

Bây giờ bỗng dường bên ruồng rẫy Để thân này nước chảy hoa trôi Dữu công sao khéo trêu ngươi Bóng đèn tà nguyệt tỉn mùi ký sinh[169]. 260

Cảnh hoa lạc nguyệt minh[170]hôm ấy Lửa hoàng hôn như cháy tấm son Hoàng hôn thôi lại hoàng hôn Nguyệt hoa thôi lại thêm buồn nguyệt hoa! Buồn vì nỗi nguyệt tà ai trọng 265 Buồn vì điều hoa rụng ai nhìn Tình buồn cảnh cũng vô duyên[171] Tình trong cảnh ấy, cảnh bên tình này. Khi trận gió lung lay cành bích Nghe rì rầm dế mách ngoài xa 270 Mơ hồ ngỡ tiếng xe ra