Taliban Từ Núi Về, Làm Sao Quản Lý đô Thị Và Sẽ Thiếu Tiền? - BBC

Trang chủ » Tình Hình đất Nước Afghanistan Hiện Nay » Taliban Từ Núi Về, Làm Sao Quản Lý đô Thị Và Sẽ Thiếu Tiền? - BBC

Có thể bạn quan tâm

Taliban từ núi về, làm sao quản lý đô thị và sẽ thiếu tiền?
Taliban fighters are seen on the back of a vehicle in Kabul

Nguồn hình ảnh, EPA

Chụp lại hình ảnh, Chiến binh Taliban trên phố Kabul
8 tháng 9 2021

Sau 'chiến thắng thần tốc' của quân Taliban, báo chí quốc tế tập trung nhiều vào điều họ cho là 'thất bại' của Hoa Kỳ và đồng minh Nato sau cuộc chiến 20 năm ở Afghanistan.

Nhưng các thách thức cho 'những ông chủ mới' theo đường lối Hồi giáo bảo thủ, quen với quan hệ chủ yếu còn tính bộ lạc, cũng không nhỏ ở đất nước này.

Nhà báo kỳ cựu của tờ Sunday Times, bà Christina Lamb, người có nhiều năm đưa tin từ các vùng chiến sự Trung Đông, Tây Á, mô tả bản thân lực lượng Taliban "ngạc nhiên với tốc độ chiến thắng của chính họ".

TNS Lindsey Graham: Hoa Kỳ 'sẽ quay trở lại Afghanistan'

Taliban giải tán cuộc biểu tình đòi quyền phụ nữ ở Kabul

Afghanistan và Đông Á, Great Game nằm ở đâu?

Afghanistan: Quân đội Mỹ đã bỏ lại những gì?

Hiện trụ lại ở Kabul, bà Lamb nói các chiến binh Taliban từ rừng núi về nắm quyền không biết quản trị một đô thị ra sao.

Skip Đọc nhiều nhất and continue readingĐọc nhiều nhất
  • Trương Hựu HiệpTướng Trương Hựu Hiệp ngã ngựa khiến Mỹ thêm bất định về quân đội Trung Quốc
  • Ảnh vệ tinh chụp nhóm đảo Lưỡi Liềm, một phần của quần đảo Hoàng Sa đang tranh chấp ở Biển Đông. Có thể thấy rạn san hô Đá Hải Sâm, đảo Hoàng Sa, đảo Duy Mộng, đảo Quang Hòa, đảo Cây Cọ, đảo Hữu Nhật, Bãi Xà Cừ và đảo Quang Ảnh vào ngày 22/1/2016Nguy cơ cho Việt Nam khi Trung Quốc tăng cường xây đảo nhân tạo ở Hoàng Sa
  • Ảnh thiết kế: Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (trái) và ông Trương Hựu Hiệp (phải)Vì sao Trung Quốc thanh trừng vị tướng quân đội cấp cao nhất?
  • Vụ tấn công đã khiến 5 người thiệt mạng, Tổng thống Zelensky gọi đó là "hành động khủng bố"Nga tấn công tàu chở khách Ukraine, cảnh tượng hỗn loạn bao trùm

End of Đọc nhiều nhất

Chiến thắng nhanh hơn khả năng nắm quyền?

Bà Lamb tiết lộ ngay trước khi vào "giải phóng thủ đô" cuối tháng 8 vừa qua các quan chức Taliban đóng ở Qatar đã gọi điện cho chính quyền dân sự Afghanistan van nài họ đừng cho cảnh sát "tháo chạy khỏi Kabul".

Lý do là quân Taliban cần có người kiểm soát giao thông đường phố, để bộ máy vận hành.

Nhưng cuộc di tản của nhân viên nhà nước Afghanistan để lại tình trạng vô chủ và sân bay quốc tế Hamid Karzai ở Kabul nay đã phải ngưng mọi chuyến bay vì không có ai làm việc.

Hiện nay, theo bài báo đăng hôm 05/09/2021, quân Taliban đã mời chuyên gia từ Qatar và Thổ Nhĩ Kỳ sang hỗ trợ việc tái khởi động phi trường cùng nhiều dịch vụ công khác.

Các đường hàng không cần phải được phục hồi thì nguồn viện trợ, cả thực phẩm, sản phẩm y tế mới có thể tới Afghanistan.

Girl with books in Kabul on 12 July

Nguồn hình ảnh, Getty Images

Chụp lại hình ảnh, Cộng đồng quốc tế lo ngại chế độ Taliban sẽ cấm các bé gái đi học

Nhưng việc điều hành đất nước 38 triệu dân là quá sức cho lực lượng vũ trang rừng núi chỉ quen chiến trận, với con số cũng không quá đông: 70 nghìn quân (có nguồn nói chỉ 58 nghìn, ước tính khác: 100 nghìn).

Ngay lập tức, quân Taliban phải xử lý các vấn đề như kiểm soát hàng nghìn km đường biên giới, lo cơm gạo cho hai triệu trẻ em suy dinh dưỡng, trong khi "tiền của Afghanistan bị phong tỏa tại Hoa Kỳ là 9,3 tỷ đô".

Ngay việc đảm bảo lương thực cho bộ máy mới cũng không dễ.

Có tin một số chiến binh Taliban ở vùng xa đã phải "gõ cửa nhà dân xin bánh mì".

Khoản tiền để ở Mỹ thì khó được trao lại cho Taliban nếu họ không được Hoa Kỳ công nhận như một chính quyền hợp pháp.

Ngay hôm 19/08, Quỹ Tiền tệ Quốc tế đã ngăn không cho Taliban tiếp cận ngân khoản này ngay trước khi Afghanistan chuẩn bị nhận thêm 500 triệu đô la.

Tiền tái thiết từ EU cũng đã bị ngưng và các nước trong khối, đi đầu là Đức sẽ chỉ chấp nhận chi tiền để giải quyết các vấn đề trước mắt như cứu người bị kẹt ở Afghanistan vì lý do nhân đạo.

Mọi thỏa thuận tài chính, thương mại với tân chính quyền sẽ tùy thuộc và hành xử của đội quân miền núi trong quan hệ đối nội và với các đối tác nước ngoài.

Một bài trên trang của Viện Brookings, Hoa Kỳ (31/08) nêu ra vấn đề nữa là Taliban không thể tăng sản xuất thuốc phiện để tạo nguồn thu.

Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị (bên phải) và Lãnh đạo Taliban Mullah Baradar (bên trái)

Nguồn hình ảnh, Reuters

Chụp lại hình ảnh, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị (bên phải) đón thủ lĩnh Taliban Mullah Baradar (bên trái)

Không phải vì họ không có khả năng đó mà vì những năm qua trên thế giới hiện đã có quá nhiều nguồn cung ứng nha phiến và các loại ma tuý, kể cả loại có nguồn gốc hóa chất.

Những khó khăn kinh tế, ngoại giao khiến Taliban tìm đến các nước như Trung Quốc.

Trung Quốc có bỏ tiền giúp Taliban?

Lãnh đạo ngoại giao TQ, ông Vương Nghị đã tiếp một đoàn Taliban tới Thiên Tân gần đây nhưng việc đảm bảo các quyền lợi của TQ ở nước láng giềng Hồi giáo không đồng nghĩa với việc mở hầu bao dễ dàng.

Nhà báo Christina Lamb trích lời cựu bộ trưởng tài chính Afghanistan Omar Zakhilwal nói:

"Taliban tin rằng họ có thể quay sang nhờ đồng minh mới,Trung Quốc và Nga, nhưng họ quên rằng mỗi năm, Afghanistan (thời chính phủ cũ) nhận được 6-7 tỷ USD viện trợ dân sự và quân sự từ khối Nato."

Cùng lúc, Taliban nhấn mạnh họ muốn có quan hệ tốt với Hoa Kỳ.

Theo Bloomberg (31/08), phát ngôn viên của Taliban, Zabihullah Mujahed, nói ngay tại sân bay Hamid Karzai sau khi phi cơ Mỹ cuối cùng rời đi.

Hiện nay lực lượng Taliban vẫn tiếp tục phân bổ các chức vụ cho những thủ lĩnh để nắm quyền, nhưng chưa rõ họ sẽ theo thể chế gì, tổ chức ra sao.

Theo báo Anh, tờ The Independent, trong thời gian cầm quyền 1996-2001, Taliban bỏ nhiều thời gian, công sức vào việc bắt toàn dân tuân thủ các nguyên tắc hà khắc, theo cách diễn giải của Hồi giáo phái Sunni.

Lần này, họ cũng bắt đầu kiểm duyệt trang phục, bắt phụ nữ chùm khăn che mặt, và đe dọa thanh thiếu niên "không cắt râu quá ngắn", theo các báo châu Âu.

Tuy thế, các vấn đề đó chỉ mang tính hình thức.

Câu hỏi là Taliban sẽ xây dựng chính quyền kiểu gì?

Gần đây nhất, người phát ngôn Zabihullah Mujahed dùng danh xưng cho chế độ Taliban là Vương quốc Hồi giáo (Islamic Emirate).

Điều này làm nảy sinh suy đoán là thể chế của họ sẽ tuân theo các mô hình chính trị Hồi giáo, nhưng không có "giáo chủ tối cao", hay "quốc vương", như ở các nước vùng Vịnh Ba tư có.

Mullah Mohammad Hassan Akhund

Nguồn hình ảnh, Supplied

Chụp lại hình ảnh, Mullah Mohammad Hassan Akhund

Hôm 07/09, Taliban công bố thành viên tân chính phủ, gồm toàn các nhân vật kỳ cựu với một số bị quy trách nhiệm cho các vụ tấn công nhắm vào người Mỹ trong hơn 20 năm qua.

Chính quyền sẽ do Mullah (chức danh tôn giáo) Mohammad Hassan Akhund, lãnh đạo ở cương vị thủ tướng lâm thời.

Ông ta là người có tên trong danh sách đen của Liên hiệp quốc.

Bộ trưởng nội vụ nay là Sirajuddin Haqqani, nhân vật bị FBI truy nã, theo BBC News.

Các dấu hiệu này cho thấy việc chính quyền Taliban được Hoa Kỳ và Phương Tây công nhận sẽ khó xảy ra nay mai.

Một số nhân vật của Taliban nói rằng cần áp dụng luật Sharia cho toàn quốc.

Tất cả những điều này có thể gặp phải phản ứng của bộ phận dân cư đã quen thuộc với cơ chế dân sự khá cởi mở 15 năm qua và gây khó khăn cho các cơ quan quốc tế muốn bảo vệ nữ quyền ở Afghanistan.

Chưa kể, có đánh giá nói việc dùng luật Hồi giáo thay luật dân sự, hình sự sẽ có thể gây ra mâu thuẫn giữa dân nông thôn Pashto, nhóm gốc gác của đa số quân Taliban, với các nhóm sắc tộc Uzbek, Tajik.

Agriculture is the main source of income in many of Nangahar's districts, including wheat, rice and poppy cultivation

Nguồn hình ảnh, AFP

Chụp lại hình ảnh, Lúa mì, thóc gạo và cây anh túc là các nguồn thu nhiều năm qua ở một số vùng quê Afghanistan như tỉnh Nangahar trong ảnh

Vẫn bài của Viện Brookings đặt câu hỏi "Liệu chế độ Taliban có sống sót không?" và nêu ra một loạt vấn đề nội bộ không liên quan gì đến chính trị: Covid- 19, nạn hạn hán, con số 90% dân sống dưới ngưỡng nghèo và 30% dân ở tình trạng mất an ninh lương thực.

Tóm lại, chiếm được quyền lực không thôi chưa đem lại giải pháp gì cho các thủ lĩnh Taliban.

Xem thêm bài về hai Cuộc chiến VN và Afghanistan:

Bàn về 'bài học cho Hoa Kỳ' từ biến cố Sài Gòn và Kabul

Mỹ rút quân có để lại cho Afghanistan một ngày 30/4?

Có những ngày 30/04 trước 1975 và mãi mãi về sau

Ngày 30/04: Hãy chung tay để lịch sử không bị đánh mất

  • Quân đội Việt Nam
  • Afghanistan

Tin liên quan

  • Women demonstrate for rights under the Taliban in Kabul, 4 September 2021

    Taliban giải tán cuộc biểu tình đòi quyền phụ nữ ở Kabul

    5 tháng 9 năm 2021
  • Keyframe #1

    Có súng nổ tại biểu tình phản đối cờ Taliban

    19 tháng 8 năm 2021
  • Taliban fighter in US aircraft at Kabul Airport

    Afghanistan: Quân đội Mỹ đã bỏ lại những gì?

    1 tháng 9 năm 2021
  • Phóng viên chiến trường của BBC Don Anderson có mặt cùng quân lực VNCH không xa ngoại vi Xuân Lộc khi giao tranh ác liệt với quân miền Bắc đang diễn ra tại đây.

    Xuân Lộc: Trận lớn cuối cùng của VNCH trước 30/04

    22 tháng 4 năm 2020
  • Taliban share video of group's flag being raised in Panjshir

    Taliban tuyên bố đã chiếm Thung lũng Panjshir

    7 tháng 9 năm 2021

Tin chính

  • 10 ủy viên Bộ Chính trị được phân công tham gia Ban Bí thư khóa 14 là ai?

    một giờ trước

  • Nguy cơ cho Việt Nam khi Trung Quốc tăng cường xây đảo nhân tạo ở Hoàng Sa

    6 giờ trước

  • Tướng Trương Hựu Hiệp ngã ngựa khiến Mỹ thêm bất định về quân đội Trung Quốc

    29 tháng 1 năm 2026

BBC giới thiệu

  • Ảnh minh họa, Tổng Bí thư Tô Lâm và cờ Đảng, cờ Việt Nam phía sau

    Đại hội 14: Đảng chọn tổng bí thư như thế nào?

    22 tháng 1 năm 2026
  • Trong hình là các ông Tô Lâm (vị trí trung tâm), Lương Tam Quang (hàng trên, bên trái), Nguyễn Duy Ngọc (hàng dưới, bên trái), Lê Minh Hưng (hàng trên, bên phải) và Trần Cẩm Tú (hàng dưới, bên phải)

    Vì sao ông Tô Lâm và đội ngũ nhạy cảm về 'phe phái' trong Đảng? - bài 2

    18 tháng 1 năm 2026
  • Ông Phan Văn Giang, ông Tô Lâm

    Đại tướng Phan Văn Giang: rào cản và cơ hội trên hành trình vào Bộ Ngũ

    15 tháng 1 năm 2026
  • Ông Lê Minh Hưng

    Ghế thủ tướng cho ông Lê Minh Hưng: cơ hội và những ẩn số

    14 tháng 1 năm 2026
  • Binh sĩ Đan Mạch trong một cuộc tập trận quân sự ở Greenland

    Ông Trump có thể 'chiếm' Greenland bằng cách nào?

    8 tháng 1 năm 2026
  • Ảnh minh họa, thủ tướng Phạm Minh Chính, tòa nhà IFC ONE SAIGON với lá cờ Việt Nam, và đồ họa tăng trưởng GDP đi lên

    GDP Việt Nam sẽ vượt Thái Lan ngay trong năm 2026?

    7 tháng 1 năm 2026
  • Trump on the left, Starmer and Macron on the right

    Chiến lược an ninh quốc gia của ông Trump đẩy châu Âu vào thế khó

    10 tháng 1 năm 2026
  • Tỷ phú Phạm Nhật Vượng

    Vì sao Vingroup rút khỏi 'dự án cống hiến' đường sắt cao tốc Bắc-Nam?

    25 tháng 12 năm 2025
  • CSIS cho biết trên Bãi Thuyền Chài, tiền đồn lớn nhất ở Trường Sa của Việt Nam, có 5 cụm tòa nhà, ảnh chụp ngày 1/8/2025

    Việt Nam sắp hoàn thành các tiền đồn ở Biển Đông, có khả năng quân sự hóa?

    18 tháng 12 năm 2025

Tin liên quan

  • Women demonstrate for rights under the Taliban in Kabul, 4 September 2021

    Taliban giải tán cuộc biểu tình đòi quyền phụ nữ ở Kabul

    5 tháng 9 năm 2021
  • Keyframe #1

    Có súng nổ tại biểu tình phản đối cờ Taliban

    19 tháng 8 năm 2021
  • Taliban fighter in US aircraft at Kabul Airport

    Afghanistan: Quân đội Mỹ đã bỏ lại những gì?

    1 tháng 9 năm 2021
  • Phóng viên chiến trường của BBC Don Anderson có mặt cùng quân lực VNCH không xa ngoại vi Xuân Lộc khi giao tranh ác liệt với quân miền Bắc đang diễn ra tại đây.

    Xuân Lộc: Trận lớn cuối cùng của VNCH trước 30/04

    22 tháng 4 năm 2020
  • Taliban share video of group's flag being raised in Panjshir

    Taliban tuyên bố đã chiếm Thung lũng Panjshir

    7 tháng 9 năm 2021

Tin chính

  • 10 ủy viên Bộ Chính trị được phân công tham gia Ban Bí thư khóa 14 là ai?

    một giờ trước

  • Nguy cơ cho Việt Nam khi Trung Quốc tăng cường xây đảo nhân tạo ở Hoàng Sa

    6 giờ trước

  • Tướng Trương Hựu Hiệp ngã ngựa khiến Mỹ thêm bất định về quân đội Trung Quốc

    29 tháng 1 năm 2026

BBC giới thiệu

  • Ảnh minh họa, Tổng Bí thư Tô Lâm và cờ Đảng, cờ Việt Nam phía sau

    Đại hội 14: Đảng chọn tổng bí thư như thế nào?

    22 tháng 1 năm 2026
  • Trong hình là các ông Tô Lâm (vị trí trung tâm), Lương Tam Quang (hàng trên, bên trái), Nguyễn Duy Ngọc (hàng dưới, bên trái), Lê Minh Hưng (hàng trên, bên phải) và Trần Cẩm Tú (hàng dưới, bên phải)

    Vì sao ông Tô Lâm và đội ngũ nhạy cảm về 'phe phái' trong Đảng? - bài 2

    18 tháng 1 năm 2026
  • Ông Phan Văn Giang, ông Tô Lâm

    Đại tướng Phan Văn Giang: rào cản và cơ hội trên hành trình vào Bộ Ngũ

    15 tháng 1 năm 2026
  • Ông Lê Minh Hưng

    Ghế thủ tướng cho ông Lê Minh Hưng: cơ hội và những ẩn số

    14 tháng 1 năm 2026
  • Binh sĩ Đan Mạch trong một cuộc tập trận quân sự ở Greenland

    Ông Trump có thể 'chiếm' Greenland bằng cách nào?

    8 tháng 1 năm 2026
  • Ảnh minh họa, thủ tướng Phạm Minh Chính, tòa nhà IFC ONE SAIGON với lá cờ Việt Nam, và đồ họa tăng trưởng GDP đi lên

    GDP Việt Nam sẽ vượt Thái Lan ngay trong năm 2026?

    7 tháng 1 năm 2026
  • Trump on the left, Starmer and Macron on the right

    Chiến lược an ninh quốc gia của ông Trump đẩy châu Âu vào thế khó

    10 tháng 1 năm 2026
  • Tỷ phú Phạm Nhật Vượng

    Vì sao Vingroup rút khỏi 'dự án cống hiến' đường sắt cao tốc Bắc-Nam?

    25 tháng 12 năm 2025
  • CSIS cho biết trên Bãi Thuyền Chài, tiền đồn lớn nhất ở Trường Sa của Việt Nam, có 5 cụm tòa nhà, ảnh chụp ngày 1/8/2025

    Việt Nam sắp hoàn thành các tiền đồn ở Biển Đông, có khả năng quân sự hóa?

    18 tháng 12 năm 2025

Phổ biến

  1. 1Tướng Trương Hựu Hiệp ngã ngựa khiến Mỹ thêm bất định về quân đội Trung Quốc
  2. 2Nguy cơ cho Việt Nam khi Trung Quốc tăng cường xây đảo nhân tạo ở Hoàng Sa
  3. 3Vì sao Trung Quốc thanh trừng vị tướng quân đội cấp cao nhất?
  4. 4Nga tấn công tàu chở khách Ukraine, cảnh tượng hỗn loạn bao trùm
  5. 5Những con số từ Đại hội 14 nói lên điều gì?
  6. 6EU 'xem xét chuyển giao công nghệ quốc phòng' cho Việt Nam
  7. 7Mỹ có đang chuẩn bị tấn công Iran lần nữa?
  8. 8Trả đũa hay thay đổi chế độ: 7 kịch bản có thể xảy ra nếu Mỹ tấn công Iran
  9. 9Một năm nhiệm kỳ Trump, làn sóng 'xoay trục sang Trung Quốc' tăng tốc
  10. 10Ông Phạm Minh Chính rời chính trường: phía sau những tâm sự tiếc nuối

Từ khóa » Tình Hình đất Nước Afghanistan Hiện Nay