Tấn Tài (nghệ Sĩ) – Wikipedia Tiếng Việt

Bài này viết về nghệ sĩ cải lương. Đối với cầu thủ bóng đá, xem Lê Tấn Tài.

Tấn Tài
Nghệ sĩ Tấn Tài vào năm 2008
Biệt danh	Hoàng đế dĩa nhựa
Thông tin cá nhân
Sinh
Tên khai sinh	Lê Tấn Tài
Ngày sinh	18 tháng 2, 1939
Nơi sinh	Vĩnh Trạch, Thoại Sơn, An Giang, Liên bang Đông Dương
Mất
Ngày mất	27 tháng 1, 2011(2011-01-27) (71 tuổi)
Nơi mất	Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Nguyên nhân	Nhiễm trùng đường ống mật
An nghỉ	Chùa Nghệ Sĩ
Quốc tịch	Việt Nam
Dân tộc	Kinh
Nghề nghiệp	Nghệ sĩ cải lương
Gia đình
Con cái	Tấn BeoTấn Bo
Sự nghiệp sân khấu
Năm hoạt động	1959 – 2011
Vai diễn	Điệp Nhứt Lang trong Cát Dung Phương Tử
Giải thưởng	Giải Thanh Tâm (1963)
[sửa trên Wikidata]x • t • s

Tấn Tài (1939–2011) là một nghệ sĩ cải lương nổi tiếng người Việt Nam. Trước năm 1975, ông được mệnh danh là Hoàng đế đĩa nhựa với mức cát-xê cao ngất ngưởng cùng với Bà hoàng băng đĩa Phượng Liên và Nữ hoàng kiếm hiệp Mỹ Châu.

Tiểu sử

[sửa | sửa mã nguồn]

Nghệ sĩ Tấn Tài sinh tại xã Vĩnh Trạch, huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang. Xuất thân là một giáo viên trường Thoại Ngọc Hầu, tỉnh An Giang, trong gia đình không ai theo nghề ca hát nhưng vì mê đờn ca tài tử, ông đã từ bỏ nghề giáo viên.[1]

Năm 1959, ông trốn theo gánh hát mặc cho người mẹ của mình ngăn cản.[2] Đoàn hát đầu tiên Tấn Tài theo là đoàn của ông bầu Ba Bản, một đoàn nhỏ ở An Giang. Vì có giọng hát đẹp, Tấn Tài nhanh chóng trở thành kép chánh và được các đoàn khác mời.

Năm 1961, ông bầu Thành đoàn Song Kiều ký với Tấn Tài một contrat 100.000 đồng để ông về hát cho đoàn Song Kiều. Ở đoàn Song Kiều, Tấn Tài nổi danh qua các vở: Tâm tình Mỵ Vương phi, Nắng chiều quê ngoại, Nắng lên cổ tháp.

Năm 1962, Tấn Tài về cộng tác với đoàn hát Thủ Đô của ông bầu Ba Bản, được nghệ sĩ Ba Vân tận tâm chỉ dạy, ông đã thành công khi thủ vai Điệp Nhứt Lang (vở Cát Dung Phương Tử) của soạn giả Thiếu Linh, vai diễn này giúp ông đoạt Huy chương vàng giải Thanh Tâm năm 1963.

Năm 1964, ông đầu quân cho sân khấu Dạ Lý Hương. Tại đây, ông hát cặp với nữ nghệ sĩ Bạch Tuyết và có những vai để đời trong các vở: Cô gái Đồ Long, Anh hùng xạ điêu, Tiếng vọng Ba Đèo, Võ Tòng sát Tẩu, Sương mù trên non cao,...

Năm 1966 đến năm 1969, Tấn Tài là diễn viên chánh của đoàn Kim Chung 1 và 2.

Năm 1969, Tấn Tài cùng vợ là nghệ sĩ Như Ngọc lập gánh hát mang bảng hiệu Tân Thủ Đô - Tấn Tài.

Vào thập niên 70, ông thu âm hơn 400 đĩa: vọng cổ, tuồng cải lương cùng hàng ngàn bài tân cổ cho hãng dĩa Việt Nam. Vì vậy mà báo giới đặt cho ông cái tên Hoàng đế đĩa nhựa. Một ngày ông thu 5–6 bài, mỗi bài giá 12.000 đồng – tương đương giá một lượng vàng thời đó.[3]

Sau năm 1975, Tấn Tài giao gánh hát lại cho tỉnh Hậu Giang, ông mở quán ca nhạc riêng cho mình, rồi đi hát cho đoàn hát Song Hậu của nhà nước. Ông nhận hát từng show khi có yêu cầu.

Ông có hai người con trai là hai danh hài Tấn Beo và Tấn Bo. Ông mất ngày 27 tháng 1 năm 2011 tại nhà riêng ở Thành phố Hồ Chí Minh vì nhiễm trùng đường ống mật, không lâu sau sinh nhật 72 tuổi và được an táng tại chùa Nghệ Sĩ.[4][5]

Vào ngày 25 tháng 12 năm 2025, cháu nội của ông là Tấn Lộc (con trai của danh hài Tấn Beo), kết hôn với cháu nội của ca sĩ Chế Linh là Quỳnh Anh (con gái của ca sĩ Chế Phong). Vì thế, Tấn Beo và Chế Phong là thông gia với nhau.

Sự nghiệp

[sửa | sửa mã nguồn]

Ông đã ca hơn 1.000 bài vọng cổ, 500 vở tuồng từ sàn diễn đến thị trường băng đĩa, đây là điều mơ ước của thế hệ cùng thời ông và thế hệ sau này.[6]

Ông cũng có hàng loạt vai chính nổi bật trong các tuồng: Người phu khiêng kiệu cưới, Khi rừng mới sang thu, Bóng hồng sa mạc, Băng Tuyền nữ chúa, Manh áo quê nghèo,...

Giải thưởng

[sửa | sửa mã nguồn]

• 1963: Giải Thanh Tâm (vai Điệp Nhứt Lang trong vở Cát Dung Phương Tử)

Các vai diễn nổi bật

[sửa | sửa mã nguồn]

Cải lương

[sửa | sửa mã nguồn]

Thời lượng trên 40 phút

Tên	Tác giả	Vai diễn
Băng Tuyền nữ chúa	Yên Lang	Đoàn Vũ Chân
Bão biển	Yên Lang – Nguyên Thảo	Hoàng Mộng Thái
Bóng hồng sa mạc	Hà Trần Hoàng	A Li Khan
Cát Dung Phương Tử	Hoàng Linh Nam	Điệp Nhất Lang
Chiều đông gió lạnh về	Hà Triều – Hoa Phượng	Quang Sơn
Chuyện tình An Lộc Sơn	Thế Châu	An Lộc Sơn
Cô gái Đồ Long	Kim Dung; Hà Triều – Hoa Phượng (chuyển thể)	Trương Vô Kỵ
Cuốn theo chiều gió	Nguyên Thảo	Phùng Khắc Nguyên
Đợi anh mùa lá rụng	Hà Triều – Hoa Phượng	Điền Trung
Hẹn một mùa xuân	Trần Hà	Hoàng Điệp Phi
Hỏa Sơn thần nữ	Yên Lang	Lý Bình Lang
Khi rừng mới sang thu	Quy Sắc – Loan Thảo	Gù
Kiếp nào có yêu nhau	Nguyên Thảo – Hạnh Trung	Hàn Thế Châu
Lãng tử giang hồ	Hoa Phượng	Dương Phá Thiên
Manh áo quê nghèo	Yên Lang	Hàn Vũ Lang
Mùa thu trên Bạch Mã Sơn	Yên Lang	Trác Phùng Quân
Nạn con rơi	Trần Hà	Nhân
Người phu khiêng kiệu cưới	Yên Lang – Nguyên Thảo	Xuyên Đảo Băng Hồ
Nữ chúa một đêm	Trần Hà	Vũ
Trinh nữ lầu xanh	Vân An – Huyền Vân	Bạch Vân Sơn
Yêu người điên	Thiếu Linh	Uông Hội

Chặp cải lương

[sửa | sửa mã nguồn]

Thời lượng từ 20 đến 40 phút.

Tên	Tác giả	Vai
Anh hùng xạ điêu	Kim Dung; Hà Triều – Hoa Phượng (chuyển thể)	Dương Khang
Chiêu Quân cống Hồ	NSND Viễn Châu	Thiền vu Hô Hàn Nha
Dập tắt lửa lòng	NSND Viễn Châu	Thành
Giấc mơ tiên	NSND Viễn Châu	Nguyễn Triệu
Hàn Mặc Tử	NSND Viễn Châu	Hàn Mặc Tử
Ngọc thủy chung	Thế Châu	Vua
Người đẹp Trữ La thôn	NSND Viễn Châu – Thể Hà Vân	Phạm Lãi
Trường hận Dương Quý Phi	NSND Viễn Châu	An Lộc Sơn

Chặp cải lương ngắn

[sửa | sửa mã nguồn]

Chặp cải lương ngắn là những vở tuồng có thời lượng từ 10 đến 20 phút.

Tên	Tác giả	Vai
Con đường chính giác	Xuyên Vân Tử	Âu Mã Lân
Mộ chồng ngọn cỏ còn xanh	NSND Viễn Châu	Trang Tử
Trăng lên đỉnh nui	Loan Thảo

Tân cổ giao duyên, vọng cổ

[sửa | sửa mã nguồn]

Tân cổ giao duyên

[sửa | sửa mã nguồn]

Tên	Tác giả		Hát với
	Tân nhạc	Cổ nhạc
Ai cho tôi tình yêu	Trúc Phương	NSND Viễn Châu	Đơn ca
Ai lên xứ hoa đào	Hoàng Nguyên	NSND Viễn Châu
Biết trả lời sao	Duy Khánh	Mai Thanh Phương	NSƯT Út Bạch Lan
Trống trường thành	Loan Thảo		NSƯT Kim Ngọc
Cô nữ sinh Đồng Khánh	Thu Hồ	Yên Sơn	NSND Ngọc Giàu
Cô nữ sinh Gia Long	Phượng Linh (Nguyễn Văn Đông)	Yên Sơn
Một chuyến bay đêm	Song Ngọc – Hoài Linh	Kiên Giang
Tiếng hát người yêu	Hoài Linh	NSND Viễn Châu
Áo cưới màu hoa cà	Hùng Linh	Loan Thảo	Phượng Liên
Có thế thôi	Thông Đạt (Văn Giảng)	Loan Thảo
Con đường mang tên em	Trúc Phương	Loan Thảo
Hãy quên nhau	Diêm An	Loan Thảo
Áo trắng ngày xưa	Song An	Loan Thảo	NSND Lệ Thủy
Mất nhau rồi (Thà trắng thà đen)	Ngân Trang (Giao Tiên)	Loan Thảo
Nghẹn ngào	Lam Phương	Loan Thảo
Chiều mưa sân ga	Minh Chánh	NSND Viễn Châu	NSƯT Mỹ Châu
Lời yêu chưa ngỏ	Vinh Sử	Dạ Thảo (Loan Thảo)
Nhẫn cỏ cho em	Vinh Sử	Quế Anh (Loan Thảo)
Gái nhà nghèo	Cô Phượng (Vinh Sử)	Loan Thảo	NSND Thanh Kim Huệ
Anh đi chốn ấy	NSND Viễn Châu		Mộng Nghi
Chuyện hẹn hò	Trần Thiện Thanh	Mai Thanh Phượng
Chuyện tình bản thượng	Y Vân	NSND Viễn Châu	Thanh Tuyền
Dòng suối tương tư	Y Vân	NSND Viễn Châu – Thể Hà Vân
Đà Lạt trăng mờ	NSND Viễn Châu
Con đường mang tên em	Trúc Phương	M.T.P	Phương Yến
Được tin em lấy chồng	Châu Kỳ	NSND Viễn Châu	Cô Huyền
Phạm Lãi biệt Tây Thi	NSND Viễn Châu
Đường vào tim	Hoài Linh	NSND Viễn Châu	Trúc Loan
Hoa nở về đêm	Mạnh Phát	NSND Viễn Châu	Trang Mỹ Dung
Xin em đừng hỏi	Trần Thiện Thanh – Nhật Bằng – Đào Duy	NSND Viễn Châu

Vọng cổ

[sửa | sửa mã nguồn]

Tên	Tác giả	Hát với
Bàng Quý Phi	NSND Viễn Châu	Đơn ca
Bông ô môi	NSND Viễn Châu
Dạ lý hương	NSND Viễn Châu
Hận Kinh Kha	NSND Viễn Châu
Ngày giỗ cha	NSND Viễn Châu
Người yêu nay đã có chồng	NSND Viễn Châu
Nửa đêm về mẹ	Loan Thảo
Tiếng độc huyền	NSND Viễn Châu
Xuân đất khách	NSND Viễn Châu
Cao Tiệm Ly tiễn Kinh Kha	NSND Viễn Châu	Thành Được
Tiếng sáo giữa trời khuya	Yên Hà – Văn Giai	NSƯT Út Bạch Lan
Buồng cau quê ngoại	Thu An	NSƯT Ngọc Hương
Kiều Phong – A Châu	Yên Trang	NSND Ngọc Giàu
Khúc nhạc từ ly	Loan Thảo
Tiếu ngạo giang hồ	Yên Trang	Bạch Tuyết
Tâm sự Mộng Cầm	NSND Viễn Châu	Phượng Liên
Bông so đũa	Thanh Sử	NSƯT Mỹ Châu

Chú thích

[sửa | sửa mã nguồn]

1. ^ "Vĩnh biệt nghệ sĩ Tấn Tài". Truy cập ngày 27 tháng 1 năm 2011.
2. ^ "Vang bóng một thời: Tấn Tài - Hoàng đế đĩa nhựa". Truy cập ngày 27 tháng 1 năm 2011.
3. ^ "Nghệ sĩ Tấn tài qua đời". Truy cập ngày 27 tháng 1 năm 2011.
4. ^ Thất Sơn (ngày 27 tháng 1 năm 2011). "Nghệ sĩ Tấn Tài qua đời". VnExpress. Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2019. Truy cập ngày 9 tháng 10 năm 2019.
5. ^ Hương Giang (ngày 27 tháng 1 năm 2011). "Nghệ sĩ cải lương Tấn Tài qua đời". Ngôi sao. Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2019. Truy cập ngày 9 tháng 10 năm 2019.
6. ^ Hiền Nhi (ngày 26 tháng 1 năm 2011). "Nghệ sĩ Tấn Tài từ trần". Báo Thanh Niên.

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]

Ông hoàng cải lương trước năm 1975
Út Trà Ôn | Hữu Phước | Thành Được | Hùng Cường | Minh Cảnh | Tấn Tài | Phương Quang | Thanh Sang | Minh Phụng | Thanh Tòng | Minh Vương | Thanh Tuấn | Trọng Hữu | Chí Tâm

Thể loại

[sửa | sửa mã nguồn]