Tips For CFA Level 3 Exams - AmiCoach

Bài thi buổi chiều giống như level 2, dùng bút chì để tô các lựa chọn trong tờ answer sheet, nên Phương không cần nhắc nhở gì nhiều.

B. Bài thi buổi sáng thì có sự khác biệt như sau:

1.Chúng ta sẽ được phát1 quyển exam book vừa là đề bài vừa là để làm bài. Trong cùng quyển đó, ngay sau mỗi đề bài mỗi câu hỏi sẽ có phần giấy trắng (có dòng kẻ) để chúng ta trả lời câu hỏi đó.

2. Lưu ý có những câu hỏi yêu cầu trả lời vào khung template ở trang xyz, chúng ta nhớ đọc kỹ và gạch chân luôn yêu cầu này để lúc làm bài đỡ bị nhầm lẫn viết sai vị trí. Nếu viết sai vị trí, không đúng template, thì sẽ phải chép lại, việc này chắc chắn mất rất nhiều thời gian quý báu của chúng ta.

3. Thông thường phần giấy trống sau mỗi đề bài họ để cho chúng ta là đủ xài, đủ để viết hết ý, nhưng nếu anh chị nào bỗng dưng “văn thơ tuôn trào lai láng, và tốc độ viết vũ bão”, viết thấy thiếu chỗ thì ở cuối exam book có thêm những trang trống để chúng ta bổ sung. Nhớ ghi rõ là bổ sung cho câu hỏi nào (VD ở phần bổ sung ghi là Question 2a (continued):… còn ở phần trả lời chính nhớ ghi (to be continued at the end of the exam book) để grader biết là phần trả lời của chúng ta còn nữa.

4. Chúng ta được phép mang bút chì vào phòng thi (ít ra là vẫn được dùng để kẻ bảng, vẽ hình, vẽ đồ thị…) nhưng bài làm chủ yếu vẫn phải là bút bi/máy/mực… Lời khuyên của Phương là các anh chị chọn cho mình một loại bút bi/mực thật trơn để chúng ta còn dễ ngoáy lia lịa (vì thời gian rất hạn hẹp),nét viết phải thật nhỏ và không hay bị “ói” ra cả cục mực, để bài viết của chúng ta nhìn gọn, sạch và đẹp mắt hơn. Chọn màu mực mà chúng ta ưa thích, cảm thấy dễ chịu khi nhìn vào, để tạo sự hứng khởi với bài làm của chính mình. VD như có thể các anh chị lãng mạn sẽ chọn màu mực tím. Cá nhân mình thích màu tím (mặc dù không lãng mạn) hoặc xanh nhạt, và ghét màu mực đen. Sau khi chọn được màu ưa thích thì mua 3-4 cái bút y xì cùng màu đó để back up. Một bài thi không được viết nhiều màu mực.

5. Mỗi tờ giấy trong cuốn exam book có 1 mặt là đề bài hoặc để viết, mặt còn lại là trang giấy trắng không dòng kẻ để chúng ta nháp. Kinh nghiệm của mình là mình nháp rất ít. Đọc đề bài xong, có ý gì là viết luôn vào phần trả lời, tức là gần như là nháp luôn vào phần trả lời, lúc sau nếu thấy sai chỗ nào thì gạch đi, còn nếu không giải ra gì thì cứ để đó, biết đâu lại gain được 0.5 hay 1 điểm cho những phần brainstorm đó. Chắc chắn là hơn so với việc chúng ta cứ nháp triền miên không giải ra gì mà cũng không biết viết gì vào trong phần trả lời. Graders họ chỉ chấm phần trả lời, không ai chấm phần nháp. Phần trả lời để trắng chắc chắn là được 0 điểm, còn nếu viết ra được vài ý, bất kể thế nào, thì sẽ có cơ hội được 1 phần điểm. 1 hay 2 điểm đều rất quý báu.

6. Một câu hỏi có nhiều phần nhỏ a,b,c… Kinh nghiệm của mình là sau phần trả lời của mỗi phần nhỏ đó, mình để cách một đoạn trống (5-7 dòng) trước khi trả lời phần nhỏ kế tiếp theo, phòng trường hợp lúc sau nghĩ ra thêm cái gì muốn bổ sung. Vả lại có nhiều khi câu a yêu cầu 5 ý, mình mới nghĩ ra được 2 ý thôi, thì cứ viết 2 ý đã, để cách ra, làm tiếp các câu sau, đừng ngồi đăm chiêu tư lự cố gắng nghĩ ra 3 ý còn lại là gì, cứ làm câu b, c, … đã, vì thông thường một lúc sau tự dưng lại nhớ ra các ý còn lại của câu a.

7. Do yêu cầu bài thi không được sử dụng bút xóa, băng xóa, nên các anh chị nào hay thay đổi ý sẽ phải gạch xóa, rất bẩn và khó theo dõi. Kinh nghiệm của mình là viết cách dòng, tức là viết 1 dòng, để dòng kế tiếp trống, rồi viết vào dòng dưới. Như vậy khi muốn bổ sung ý hoặc sửa từ nào đó đi sẽ có nhiều chỗ trống để thực hiện hơn.

8. Các anh chị cố gắng là một khi đã đầu tư thời gian đọc một đề bài nào đó, dù không giải ra, hoặc không nhớ chính xác từ ngữ, cũng đừng để trống. Có được ý nào cứ viết vào, dù là đó có là “Vietnamese English” word by word cỡ nào, hoặc có khi chỉ là các khái niệm nghe quen quen, gần gần với khái niệm người ta hỏi, bởi vì biết đâu khi viết ra như vậy chúng ta lại nhớ ra được khái niệm chính xác, và biết đâu gặp grader “thông minh” hiểu ý chúng ta, lại cho chúng ta được ít điểm 🙂

9. Nếu thời gian quá sát sao, khiến việc trình bày bằng chữ dài dòng không kịp thì các anh chị cứ vẽ hình ra, ví dụ như trả lời câu hỏi Private wealth mgmt có bao nhiêu stages, mỗi stage từ lúc nào tới lúc nào, viết thì rất tốn chữ, chúng ta có thể cứ vẽ time line ra thay vì trình bày dài dòng.

10. Time management của bài thi buổi sáng vừa là science vừa là art. Sẽ có khoảng chục câu hỏi với số điểm mỗi câu trùng luôn với số phút chúng ta cần dành cho câu đó (tổng số điểm là 180 và tổng số phút là 180). Lúc mình làm bài thi, VD mình làm câu 15 điểm, và lúc đó là 8h05 thì mình đặt ra mục tiêu là 8h20 phải xong, mình ghi con số 8h20 đó ở bên trên câu hỏi. Sau đó bị quá giờ 5 phút chẳng hạn, thì câu sau 20 điểm thì mình tự nhủ là phải cố làm trong 15 phút thôi… Trải nghiệm của mình trong phòng thi giống như một loạt cuộc thi chạy cự li ngắn với chiếc kim đồng hồ. Và mình luôn là người thua cuộc, dù tăng tốc hết sức cỡ nào. Rất kinh khủng. Rất dễ rơi vào tình trạng câu hỏi 20 điểm thôi mà 40 phút sau vẫn chưa hoàn thành được. Cần phải loại bỏ suy nghĩ “perfection” ra khỏi đầu, đừng chau chuốt, đừng nắn nót bài làm, hãy cố gắng làm tốt nhất có thể trong khoảng thời gian cho phép, và quyết tâm bye bye nó, dù nó vẫn còn “thô ráp” thế nào. Hãy cương quyết như các anh chị chia tay người yêu cũ để đến với người yêu mới ý :).

11. Cố gắng viết các chữ cái theo kiểu “Tây”. Kinh nghiệm ở bên Úc của Phương cho thấy là khi mình viết một số chữ theo kiểu Việt Nam (uốn éo, mềm mại) như chữ b thường, chữ r thường (cong lưng) và chữ s thường (cong lưng) bọn Tây nó đọc không nhận ra là chữ gì. Vậy nên 3 chữ này nhất thiết các anh chị cần luyện thói quen viết theo kiểu đánh văn bản. Một số chữ khác như chữ l, k, h, nếu có thể thì nên tránh viết những nét uốn tạo bụng thông thường trong tiếng Việt. Chữ l Tây họ chỉ vạch 1 nhát thôi, chữ k với h cũng vạch 1 đường từ trên xuống dưới chứ không tạo vòng uốn đẹp như mình viết. Ít quan trọng hơn nhưng cũng nên chú ý, đó là chữ m và chữ n Việt Nam mình hay viết thì tạo thêm một cái “vòi” ở đầu so với chữ đánh máy, ngày xưa mình viết vậy mấy đứa Tây cũng thấy kỳ lắm, cứ phải hỏi lại đây có phải là chữ m chữ n không. Chắc ở đây Tây CFA thì thông minh hơn và đã có kinh nghiệm đọc chữ viết tay của người Việt, nhưng các anh chị cũng cứ phòng ngừa cho chắc. Cũng chẳng biết chừng người VN mình hay fail level 3 là do viết chữ uốn éo kiểu VN, graders đọc không hiểu chứ chẳng phải do lý do gì khác.

12. (Bonus tip) Đem theo kính râm phòng trường hợp bị các candidates level 1 hâm mộ quá 🙂 (vì kinh nghiệm của mình hồi đi thi level 1 là mình vô cùng ngưỡng mộ các anh chị thi level 3 🙂 Mà ngưỡng mộ quá sinh ra chuyện các bạn ý lại theo dõi ngắm nghía xem mình trông có thông minh thật không 😀 😀 😀