Tổ Tiên Chung Gần Nhất – Wikipedia Tiếng Việt

Có thể bạn quan tâm

Trong sinh học và gia phả học, tổ tiên chung gần nhất, viết tắt tiếng Anh là MRCA (Most recent common ancestor), của một tập hợp bất kỳ các sinh vật là một cá thể gần đây nhất mà từ đó tất cả các sinh vật trong một nhóm đều là hậu duệ trực tiếp. Thuật ngữ này thường được áp dụng trong lập gia phả của con người.

Thuật ngữ MRCA được sử dụng để mô tả tổ tiên chung của các cá thể trong cùng một loài, hoặc cả mô tả tổ tiên chung giữa các loài. Tuy nhiên để tránh nhầm lẫn thì thuật ngữ tổ tiên chung cuối cùng viết tắt tiếng Anh là LCA (last common ancestor), hoặc từ tương đương "concestor" thường được sử dụng khi thảo luận về tổ tiên giữa các loài, thay cho MRCA.

Khái niệm

[sửa | sửa mã nguồn]

Tổ tiên chung gần nhất của một tập hợp các cá thể đôi khi có thể được xác định bằng cách tham khảo phả hệ được lập ra. Tuy nhiên nói chung với một tập hợp lớn của các cá thể thì không thể xác định được MRCA cụ thể, nhưng có thể đưa ra được ước lượng thời gian mà MRCA sống. Thời gian như vậy cho MRCA (tức TMRCA, time to MRCA) có thể ước tính được dựa trên kết quả xét nghiệm DNA và tỷ lệ đột biến xuất hiện, như thực hành trong phả hệ di truyền, hoặc bằng cách tham chiếu đến một mô hình toán học phi di truyền hoặc mô phỏng máy tính. Giả sử rằng không có quần thể người bị cô lập về mặt di truyền, thì MRCA con người có thể đã sống từ 2.000 đến 4.000 năm trước đây. Ước tính này được dựa trên một mô hình toán học phi di truyền, cho rằng giao phối ngẫu nhiên, và không tính đến các khía cạnh quan trọng của con người như hạ tầng cơ sở dân số, giao phối chọn lọc, và các rào cản về địa lý lịch sử phong tục trong sự hòa huyết.[1]

Thuật ngữ MRCA cũng có thể được sử dụng để chỉ một tổ tiên chung của một tập hợp các sinh vật thông qua các con đường gen cụ thể. TMRCA trong trường hợp các con đường gen sẽ khác nhau tùy thuộc vào cách hạn chế sự lựa chọn của các gen. Chọn gen rất hạn chế, như chọn mtDNA được thừa kế duy nhất theo dòng mẹ thì dẫn đến tổ mẫu là bà Eve ti thể, còn chọn nam giới theo nhiễm sắc thể Y thì dẫn tới tổ phụ là ông Adam nhiễm sắc thể Y. Phả hệ như vậy trong thực tế là dấu vết tổ tiên của gen cá nhân chớ không phải của sinh vật. Kết quả là, TMRCA ước tính cho MRCA di truyền là nhất thiết quan trọng cho người hơn là cho MRCA của sinh vật.

Thông qua chọn lọc dòng truyền thừa kế sẽ dẫn ngược trở lại đến một người duy nhất. Trong ví dụ này, qua 5 thế hệ, các hình màu đại diện cho dòng mẫu hệ đã tuyệt tự, còn màu đen là hậu duệ dòng mẫu hệ của MRCA.

Tổ tiên chung gần nhất của tất cả người đang sống

[sửa | sửa mã nguồn]

Truy tìm dòng dõi của một người ngược trở lại theo thời gian cho một vài thế hệ, về nguyên tắc là dựng ra cây nhị phân của cha mẹ, ông bà, cụ ông cụ bà, và tiếp nữa. Tuy nhiên, nếu là nhị phân tuyệt đối thì sẽ cho ra số lượng cá thể trong cây tăng theo cấp số nhân, là 2N cho N thế hệ. Một người còn sống ngày nay nếu truy tìm cho 30 thế hệ về trước (ngược về thời trung kỳ trung cổ), sẽ có 230 hay khoảng 1,07 tỷ tổ tiên, nhiều hơn dân số thế giới vào thời điểm đó.[2] Như vậy rõ ràng là đã đếm quá nhiều, và cá nhân là hậu duệ của một số trong những tổ tiên thông qua hơn một dòng truyền, phả hệ cây nhị phân sụp đổ, phải thay bằng đồ thị phi chu trình.

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]

^ Rohde DL, Olson S, Chang JT; Olson; Chang (September 2004). Modelling the recent common ancestry of all living humans. Nature 431 (7008), p. 562–6. PMID 15457259.
^ Xem chương All Africa and her progenies, in Dawkins, Richard (1995). River Out of Eden. New York: Basic Books.

Xem thêm

[sửa | sửa mã nguồn]

Hậu duệ chung (Common descent)
Hartwell, Leland (2004), Genetics: From Genes to Genomes (ấn bản thứ 2), Maidenhead: McGraw-Hill, ISBN 0-07-291930-2
Walsh B (tháng 6 năm 2001), "Estimating the time to the most recent common ancestor for the Y chromosome or mitochondrial DNA for a pair of individuals" (PDF), Genetics, 158 (2): 897–912, PMC 1461668, PMID 11404350

Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện về Tổ tiên chung gần nhất.

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn]

Bài viết về chủ đề sinh học này vẫn còn sơ khai. Bạn có thể giúp Wikipedia mở rộng nội dung để bài được hoàn chỉnh hơn.

Gia đình

Lịch sử gia đình
Hộ gia đình
Đại gia đình
Gia đình hạt nhân
Gia đình hạt nhân có hôn thú

Thân nhân bậc một

Cha mẹ
- Cha
- Mẹ
Con cái
- Con trai
- Con gái
Anh chị em
- Anh em trai
- Chị em gái

Thân nhân bậc hai

Ông bà nội ngoại
Con cháu nội ngoại
Cô dì
Cậu chú bác
Cháu (con của anh chị em)

Thân nhân bậc ba

Ông bà cố
Chắt
Anh chị em họ
Cháu (cháu của anh chị em)
Ông bà họ hàng (anh chị em của ông bà)

Hôn nhân

Vợ
Chồng
Cha mẹ qua hôn nhân
- Cha mẹ chồng
- Cha mẹ vợ
Anh chị em qua hôn nhân
- Anh chị em chồng
- Anh chị em vợ
Con cái qua hôn nhân
- Con rể
- Con dâu
Họ hàng

Gia đình có con riêng

Cha kế
Mẹ kế
Con riêng

Thuật ngữ

Bộ tộc
Quan hệ họ hàng của thổ dân Australia
Quan hệ nhận con nuôi
Quan hệ qua hôn nhân
Quan hệ huyết thống
Sự từ mặt
Ly hôn
Hôn nhân
Nurture kinship
Hawaiian kinship
Sudanese kinship
Eskimo kinship
Iroquois kinship
Crow kinship
Omaha kinship
Ly thân

Phả hệ và dòng dõi

Nguồn gốc song phương
Tổ tiên chung gần nhất
Họ
Thị tộc
Vật thừa tự
Di truyền
Thừa kế
Hậu duệ trực hệ
Hậu duệ bàng hệ
Chế độ mẫu hệ
Chế độ phụ hệ
Hậu duệ hoàng tộc

Cây gia phả	Pedigree chart Ahnentafel Genealogical numbering systems Seize quartiers Quarters of nobility

Các mối quan hệ

Agape
Eros (concept)
Philia
Storge
Hiếu thảo
Polyfidelity

Ngày lễ

Ngày của Mẹ
- Mother's Day (United States)
Ngày của Cha
- Father–Daughter Day
Ngày Anh-Chị-Em
National Grandparents Day
Parents' Day
Ngày Thiếu nhi
Family Day
- Family Day (Canada)
American Family Day
Ngày quốc tế Gia đình
Ngày của Cha Mẹ
- National Family Week (UK)
National Adoption Day

Liên quan

Ngày kỷ niệm cưới
Xã hội học gia đình
Museum of Motherhood
Loạn luân
Dysfunctional family

x t s Sinh học tiến hóa
Dẫn nhập Tóm tắt Dòng thời gian Lịch sử tiến hóa Chỉ mục
Tiến hóa	Cội nguồn sự sống Phát sinh phi sinh học Thích nghi Phát xạ thích nghi Phát xạ phi thích nghi Miêu tả theo nhánh học Đồng tiến hóa Dòng dõi chung Hội tụ Phân tách Song song Dạng sống sớm nhất được biết Bằng chứng về tiến hóa Tuyệt chủng Sự kiện Quan điểm di truyền học Tính tương đồng Tổ tiên phổ quát chung cuối cùng Tiến hóa vĩ mô Tiến hóa vi mô Giả thuyết hạt giống toàn vũ trụ Sự hình thành loài Đơn vị phân loại
Di truyền họcquần thể	Nhân giống chọn lọc Đa dạng sinh học Dòng gen Phiêu bạt di truyền Đột biến sinh học Chọn lọc tự nhiên Chọn lọc theo dòng dõi Chọn lọc nhân tạo Đột biến sinh học Biến dị di truyền Quần thể Dị hình giới tính Chọn lọc giới tính Lựa chọn bạn đời
Phát triển	Canalisation Sinh học phát triển tiến hóa Đảo nghịch Mô-đun Tính dẻo dai kiểu hình
Của việc phân loại	Chim Nguồn gốc Ngành Tay cuộn Ngành Nhuyễn thể Lớp Chân đầu Khủng long Cá Nấm Côn trùng Bướm Sự sống Lớp thú Mèo Họ Chó Sói Chó nhà Linh cẩu Cá heo và cá voi Ngựa Linh trưởng Người Vượn cáo Bò biển Thực vật Bò sát Nhện Động vật bốn chân Vi-rút Bệnh cúm
Của cáccơ quan	Tế bào ADN Tiên mao Sinh vật nhân thực Thuyết nội cộng sinh Nhiễm sắc thể Hệ thống nội màng Ty thể Nhân Lạp thể Ở động vật Mắt Lông Xương tai Hệ thần kinh Não bộ
Của cácquá trình	Lão hóa Chết Sự chết theo chương trình của tế bào Bay lượn của chim Phức tạp sinh học Hợp tác Sắc giác ở linh trưởng Cảm xúc Đồng cảm Đạo đức học Tổ chức xã hội cao Hệ miễn dịch Trao đổi chất Đơn giao Đạo đức Tiến hóa mô-đun Sinh vật đa bào Sinh sản hữu tính Giới tính Vòng đời Kiểu giao hợp Giảm phân Quyết định giới tính Nọc độc rắn
Tempovà mode	Thuyết phát sinh loài từng bước một/Cân bằng ngắt quãng/Thuyết nhảy vọt Đột biến vi mô/Đột biến vĩ mô Thuyết đồng nhất/Thuyết thảm họa
Sự hìnhthành loài	Biệt lập địa lí Anagenesis Catagenesis Cladogenesis Đồng hình thành loài Sinh thái Lai Cận địa lý Ngoại vi Hiệu ứng Wallace Đồng địa lý
Lịch sử	Thời Phục Hưng và Khai Sáng Thuyết biến hình Charles Darwin Nguồn gốc các loài Lịch sử cổ sinh vật học Hóa thạch chuyển tiếp Kế thừa pha trộn Di truyền Mendel Sự che khuất của học thuyết Darwin Thuyết tiến hoá tổng hợp Lịch sử tiến hóa phân tử Thuyết tiến hoá tổng hợp mở rộng
Triết học	Học thuyết Darwin Các giả thuyết thay thế Thuyết thảm họa Thuyết Lamarck Thuyết tiến bộ Thuyết đột biến Thuyết nhảy vọt Thuyết cấu trúc Spandrel Thuyết hữu thần Thuyết sức sống Mục đích luận trong sinh học
Liên quan	Địa lý sinh học Di truyền học sinh thái Tiến hóa phân tử Phát sinh chủng loại học Cây tiến hóa Đa hình Tế bào đầu tiên Quan hệ tiến hóa
Thể loại Commons

Tiến hóa loài người

Phân loại(Hominini)

Tổ tiên chung gần nhất

Với tinh tinh
Với khỉ đột
Với đười ươi
Với vượn

Cận tông Australopithecina

Orrorin Sahelanthropus Kenyanthropus
Ardipithecus	A. kadabba A. ramidus
Australopithecus	A. afarensis A. africanus A. anamensis A. bahrelghazali A. deyiremeda A. garhi A. sediba
Paranthropus	P. aethiopicus P. boisei P. robustus

Người vàngười sơ khai(Homo)

Người sơ khai

H. gautengensis (?) H. habilis H. naledi H. rudolfensis (?) H. tsaichangensis (?)
Homo erectus	H. e. erectus H. e. georgicus H. e. lantianensis H. e. nankinensis H. e. pekinensis H. e. soloensis H. e. tautavelensis H. e. yuanmouensis

Người cổ xưa

H. antecessor
Người Denisova
H. ergaster (?)
H. floresiensis
H. heidelbergensis
H. longi (?)
H. luzonensis
H. neanderthalensis
H. rhodesiensis (?)

Người hiện đại

Homo sapiens	H. s. sapiens (homo sapiens cổ đại, người hiện đại về mặt giải phẫu) Jebel Irhoud H. s. idaltu Người Cro-Magnon Người Manot Người Tham Pa Ling Người Mã Lộc

Tổ tiên

Homo habilis → Homo ergaster/Homo erectus (→ Homo antecessor)? → Homo heidelbergensis → Homo sapiens thái cổ → Homo sapiens

Mô hình giả thuyết

Tổng quan	Săn bắt Hái lượm Chạy bền Vượn thủy sinh Chọn lọc giới tính Tự thuần hóa
Cụ thể	Chế độ ăn Nấu ăn Mô tốn kém Định cư bờ biển Khỉ say Hành vi Vượn sát thủ Mắt hợp tác Vòng đời Bà cố Phụ quyền
Theo chủ đề	Đi đứng bằng hai chân Khung xương Cơ bắp Màu da Tóc Điều hòa thân nhiệt Tiếng nói Ngôn ngữ Trí thông minh Vai trò giới tính
Nguồn gốc người hiện đại	Nguồn gốc châu Phi gần đây Nguồn gốc đa vùng Giao phối cổ đại Hiện đại hành vi Các dòng di cư sớm Tiến hóa gần đây

Niên biểu

Tiến hóa loài người
Loài người tiền sử
Niên biểu loài người

Khác

Nhà lý thuyết
Sách báo
Hóa thạch
Nhân học tiến hóa

Thể loại
Commons
Cổng thông tin sinh học tiến hóa

Từ khóa » Gần Nhất Là Gì

Tổ Tiên Chung Gần Nhất – Wikipedia Tiếng Việt

Khái niệm

Tổ tiên chung gần nhất của tất cả người đang sống

Tham khảo

Xem thêm

Liên kết ngoài

GẦN NHẤT - Nghĩa Trong Tiếng Tiếng Anh - Từ điển

Từ điển Việt Anh "gần Nhất" - Là Gì?

• Gần Nhất, Phép Tịnh Tiến Thành Tiếng Anh | Glosbe

Gần Nhất Trong Tiếng Anh Là Gì? - English Sticky

Gần Nhất Tiếng Trung Là Gì? - Từ điển Số

Gần Nhất Trong Tiếng Nhật Là Gì? - Từ điển Số

Vùng Phát Triển Gần – Wikipedia Tiếng Việt

Lý Thuyết Về Vùng Phát Triển Gần Nhất Của Vygotsky

ROUNDUP (Hàm ROUNDUP) - Microsoft Support

Số điện Thoại Thường Xuyên Liên Lạc Gần Nhất Là Gì? - DichvuMobi.Net

Phép ẩn Dụ, Ví Von Khiến Ta Phải Suy Nghĩ - BBC News Tiếng Việt

12 Tháng Gần Nhất (Last Twelve Months - LTM) Trong Phân Tích Tài ...

10 Cách Tìm Số điện Thoại Của Người Khác đơn Giản Nhanh Nhất

Liên Hệ