Trẻ Mấy Tháng Biết Nói? Dấu Hiệu Bé Sắp Biết Nói - Huggies

Ngôn ngữ chính là cầu nối giúp bé tương tác với ba mẹ và khám phá môi trường xung quanh. Do đó, việc theo dõi xem trẻ thường mấy tháng biết nói rất quan trọng để ba mẹ kịp thời nhận biết sự phát triển ngôn ngữ của con có bình thường hay không. Vậy trẻ mấy tháng biết nói, hãy cùng Huggies tìm hiểu rõ hơn về cột mốc này trong bài viết dưới đây nhé!

>>> Xem thêm:

• 5 cách dạy bé học con vật và học nói dễ dàng hơn
• Dạy bé tập lẫy đúng cách
• Các phương pháp dạy con thông minh dễ áp dụng

Trẻ mấy tháng biết nói?

Trẻ bao nhiêu tháng biết nói là điều mà đa số bố mẹ đều quan tâm. Bé sẽ bắt đầu làm quen với âm thanh khi ra đời, một số trẻ sẽ cảm nhận âm thanh ngay từ khi còn trong bụng mẹ. Hầu hết các bé sẽ bắt đầu tập nói từ 3 đến 4 tháng tuổi bắt đầu với những tiếng kêu “ê”, “a” và có sự thay đổi đáng kể trong 3 năm đầu đời.

Để có thể cất tiếng gọi “ba”, “mẹ” hay “bà”, bé cần một quá trình dài lắng nghe và lặp lại. Thông thường, từ khoảng 7 tháng tuổi, trẻ đã có thể phát âm những âm quen thuộc được nghe hằng ngày hoặc những tiếng khiến bé ấn tượng.

Khi bước sang giai đoạn 17 – 18 tháng tuổi, vốn từ của trẻ trở nên phong phú hơn, khả năng phát âm cũng rõ ràng hơn. Lúc này, ba mẹ có thể dễ dàng hiểu được bé đang nói gì hoặc đoán ra ý nghĩa mà con muốn truyền đạt.

Tham khảo:

• Quá trình phát triển và cách chăm sóc trẻ sơ sinh 2 tháng tuổi
• Quá trình phát triển và cách chăm sóc trẻ sơ sinh 5 tháng tuổi

Cột mốc phát triển ngôn ngữ của trẻ

3 tháng tuổi

Trẻ bao nhiêu tháng biết nói chắc hẳn sẽ là thắc mắc của các mẹ. Khi trẻ được 3 tháng tuổi, ba mẹ sẽ thấy bé quan sát nhiều hơn và bắt đầu lắng nghe giọng nói của người thân, biết được đâu là người lạ và đâu là người quen. Bên cạnh đó, bé cũng phấn khích hơn khi nghe nhạc và thể hiện sự thích thú đối với 1 số âm thanh nhất định.

>>> Xem thêm: Bé 2 Tháng Tuổi Nên Dùng Loại Tã Bỉm Nào? Hướng Dẫn Chi Tiết Và Lựa Chọn Tốt Nhất

6 tháng tuổi

Giai đoạn này bé sẽ nói bập bẹ những từ như ba-ba hay ma-ma. Vào cuối tháng thứ 6, đầu tháng tháng 7, các bé sẽ có phản ứng khi nghe ai đó gọi tên mình. Trong lứa tuổi này, bé sẽ sử dụng âm thanh của mình để diễn đạt cảm xúc vui, buồn hay sợ hãi. Những âm thanh bé phát ra không phải là bé nói những từ đầu tiên mà chỉ mang tính ngẫu nhiên.

9 tháng tuổi

Khi bé được 9 tháng tuổi, bé sẽ hiểu một số từ cơ bản. Chẳng hạn như trẻ sẽ hiểu những từ như xin chào hay tạm biệt khi ba mẹ nói.

12 tháng tuổi

1 tuổi là thời điểm bé bắt đầu nói những từ đơn giản như "ba", "mẹ". Ba mẹ sẽ nhận thấy trẻ nói nhiều hơn và có nhiều cử chỉ như chỉ vào mẹ khi nhắc đến từ này. Ngoài ra bé còn hiểu những từ như “không” nhưng bé có thể sẽ không làm theo lời mà ba mẹ nói. Khi bé giao tiếp với ba mẹ hoặc thích thú món đồ nào đó sẽ chỉ tay về hướng đồ vật đó. Thông thường trẻ sẽ phát ra âm thanh từ 6 tháng tuổi và tập nói nhiều hơn lúc 1 tuổi, ba mẹ cần theo dõi quá trình nói của bé để kiểm tra xem bé phát triển bình thường hay có gặp vấn đề chậm nói.

>>> Xem thêm: Cách dạy trẻ 1 tuổi biết nghe lời và thông minh

24 tháng tuổi

Việc theo dõi khi nào trẻ biết nói là cần thiết để các mẹ sớm phát hiện trẻ phát triển bình thường hay chậm nói. Lúc này bé sẽ bắt chước những từ mà bố mẹ nói hay nói những từ như ăn, uống. Bên cạnh đó, trẻ còn nối từ để tạo thành cụm như ba mẹ, trái bóng... Nhưng vì bé chưa phát âm rõ nên các mẹ chỉ có thể hiểu khoảng 50% những gì con nói.

Trẻ 2 tuổi còn có thể phân biệt các đồ vật hay bộ phận trên cơ thể. Bé có thể kể ra đâu là mắt, mũi, miệng hay đưa đúng đồ vật mà ba mẹ hỏi.

Tham khảo:

• Khủng hoảng tuổi lên 2: cùng con vượt qua như thế nào?
• Trò chơi tay đâu - Cho bé từ 1-3 tuổi

36 tháng tuổi

Lời nói của trẻ lên ba sẽ rõ ràng hơn thông qua những câu đơn giản. Ba mẹ lúc này cũng dễ dàng hiểu được những điều mà con nói. Điều mà các mẹ cần làm đó là dành thời gian để trò chuyện và lắng nghe những gì bé chia sẻ. Vào giai đoạn 3 tuổi, trẻ sẽ nói các câu dài hơn và gọi tên các đồ vật mình thích chứ không chỉ tay nữa. Trẻ 36 tháng tuổi có thể hiểu và làm các chỉ dẫn của ba mẹ trong cuộc sống hàng ngày như tự cởi giày khi đi học về.

Các cột mốc phát triển ngôn ngữ của bé (Nguồn: Sưu tầm)

Tham khảo:

• 8 cách dạy trẻ tăng động giảm chú ý
• Khi nào nên cho trẻ tự đi vệ sinh? Các bước tập cho bé
• Phương pháp Steiner tạo dựng con người hạnh phúc, mẹ đã biết?

Tham khảo cách dạy trẻ tập nói theo từng độ tuổi

Khả năng ngôn ngữ của trẻ không ngừng phát triển qua từng giai đoạn. Ở mỗi độ tuổi, bé sẽ có những đặc điểm riêng và ba mẹ có thể áp dụng phương pháp phù hợp để hỗ trợ con tập nói hiệu quả, ba mẹ có thể tham khảo cách dạy dưới đây:

Trẻ từ 0 – 6 tháng tuổi

Trong giai đoạn sơ sinh, bé bắt đầu lắng nghe âm thanh và phản ứng với giọng nói quen thuộc của ba mẹ. Hãy thường xuyên trò chuyện, hát ru hoặc lặp lại những âm mà bé phát ra. Điều này sẽ khuyến khích con phản hồi và sớm hình thành sự giao tiếp.

Trẻ từ 6 – 12 tháng tuổi

Khi bé đã lớn hơn, cha mẹ có thể dạy trẻ nhận biết và gọi tên con vật, đồ vật quen thuộc. Đọc sách tranh cùng con là cách tuyệt vời để mở rộng vốn từ. Ngoài ra, các trò chơi tương tác đơn giản như “ú òa” sẽ giúp bé rèn luyện khả năng phản xạ với ngôn ngữ và hình ảnh.

Trẻ từ 12 – 18 tháng tuổi

Ở giai đoạn này, trẻ bắt đầu bập bẹ những từ ngữ đơn giản. Ba mẹ nên kiên nhẫn chỉnh phát âm cho con để hình thành nền tảng ngôn ngữ chuẩn xác. Đặt những câu hỏi lựa chọn, chẳng hạn “Con muốn uống sữa hay uống nước?”, sẽ giúp bé học thêm nhiều từ mới. Việc đọc thơ, hát cùng con cũng là cách hiệu quả để bé ghi nhớ từ vựng.

Trẻ từ 18 – 24 tháng tuổi

Lúc này, bé có thể hiểu và nói được những câu ngắn. Cha mẹ nên sử dụng ngôn từ rõ ràng, câu gọn và lặp lại nhiều lần để trẻ dễ ghi nhớ. Khuyến khích bé gọi tên các đồ vật xung quanh để phát triển vốn từ. Hạn chế cho trẻ xem tivi quá 30 phút mỗi ngày để tránh ảnh hưởng đến khả năng tập trung.

Trẻ từ 2 – 3 tuổi

Đây là thời điểm trẻ cần làm quen với câu dài và từ tượng thanh. Ba mẹ có thể dạy con theo từng chủ đề, ví dụ như con vật hay đồ dùng trong gia đình. Khi cho bé xem tivi, hãy điều chỉnh âm lượng vừa phải để bảo vệ thính giác. Đồng thời, đừng quên dành thời gian trò chuyện cùng con trong lúc chơi hoặc làm việc nhà để tăng cơ hội giao tiếp.

>>> Xem thêm:

• Các tuần khủng hoảng Wonder Week của trẻ và cách vượt qua
• Cứt trâu ở đầu trẻ sơ sinh (viêm da tiết bã) do đâu? Cách trị cứt trâu an toàn, hiệu quả
• Trẻ sơ sinh ngủ nhiều không chịu bú hoặc bú ít có đáng lo không?

Nguyên tắc cần lưu ý khi dạy trẻ tập nói

• Kiên nhẫn và lắng nghe: Mỗi trẻ có tốc độ phát triển khác nhau. Ba mẹ hãy kiên nhẫn chờ con biểu đạt, đừng ngắt lời hoặc thúc ép bé nói nhanh hơn khả năng.
• Tương tác thường xuyên với bé: Trò chuyện, hát, đọc sách và cùng chơi với bé mỗi ngày là cách tốt nhất để khuyến khích ngôn ngữ phát triển. Trẻ càng được nghe nhiều, khả năng bắt chước và ghi nhớ từ càng nhanh.
• Khuyến khích bé phản hồi: Ba mẹ hãy động viên, khen ngợi khi bé cố gắng giao tiếp. Tránh la mắng hay tạo áp lực, vì điều đó có thể khiến trẻ ngại nói.
• Hạn chế thiết bị điện tử: Không nên để trẻ tiếp xúc quá nhiều với tivi, điện thoại hoặc máy tính bảng. Giao tiếp trực tiếp với ba mẹ và người thân mới là môi trường tốt nhất để trẻ học nói.

Dấu hiệu cho thấy bé chậm nói

Mỗi em bé sẽ có tốc độ phát triển khác nhau nên bố mẹ không nên tạo áp lực cho bé. Tuy nhiên, nếu trẻ có các dấu hiệu chậm nói sau đây thì bố mẹ nên đưa bé đến bác sĩ để kiểm tra:

• Trẻ 7 tháng tuổi nhưng không có phản ứng gì với âm thanh.
• Trẻ từ 12 tháng tuổi không nói được bất kỳ từ nào và không có phản ứng khi được gọi tên.
• Trẻ 16 tháng tuổi vẫn không nói được và không biết chỉ vào đồ vật khi bố mẹ hỏi.
• Trẻ 18 tháng tuổi không bắt chước được lời nói nào, và không nói các từ đơn giản như ba, mẹ,...
• Khi trẻ được 2 tuổi nhưng vốn từ chỉ trong khoảng 15 từ, không thể nói câu với 2 từ. Ngoài ra, trẻ không hiểu các câu yêu cầu đơn giản hay các câu chỉ dẫn như lấy đồ chơi, uống nước, ăn cơm,...
• Trẻ từ 2 -3 tuổi thường xuyên không trả lời mà chỉ nhắc lại câu hỏi.

Dấu hiệu trẻ chậm biết nói (Nguồn: Huggies)

Xem thêm: Mẹo chữa trẻ chậm nói theo dân gian và khoa học hiệu quả

Ba mẹ nên làm gì khi trẻ chậm nói?

Khi trẻ có có dấu hiệu chậm nói, ba mẹ nên đưa trẻ đến bệnh viện kiểm tra để tìm ra nguyên nhân. Bác sĩ sẽ thực hiện một số bài kiểm tra để đánh giá:

• Khả năng ngôn ngữ thông qua việc trẻ hiểu ở mức độ nào
• Khả năng diễn đạt ngôn ngữ
• Trẻ có phản xạ như lắc đầu hay chỉ tay không
• Khả năng phát âm của trẻ ở mức nào
• Khả năng nghe của bé

Trong trường hợp trẻ chậm nói do mắc các bệnh về tâm lý như tự kỷ thì ba mẹ cần tuân thủ sự hướng dẫn của bác sĩ để kịp thời chữa trị. Có thể kể đến một số cách hỗ trợ bé chậm nói ba mẹ cần làm như:

Dạy bé tập nói hàng ngày

Đối với trẻ mới bắt đầu tập nói, ba mẹ có thể dạy con những từ đơn giản như “ba”, “mẹ” hay từ chỉ đồ vật như “trái bóng” để bé tập phát âm và bắt chước theo. Có thể kết hợp hành động để bé mở rộng vốn từ của mình và dễ dàng nhận ra đồ vật hơn. Nói cách khác, khi các mẹ nói thì nên có hành động cụ thể như chỉ vào ba khi nói từ “ba” để bé nhận thức rõ ràng hơn. Từ đó giúp tăng khả năng giao tiếp bằng lời và bằng cử chỉ cho bé.

Thay đổi môi trường cũng là cách để dạy bé nói. Thay vì ba mẹ chỉ ở trong phòng và nói chuyện với con thì có thể dẫn bé đến công viên để khám phá môi trường xung quanh, tăng khả năng tương tác với mọi người.

Một lưu ý mà ba mẹ không thể bỏ qua khi dạy trẻ tập nói là không nên cho bé xem tivi quá nhiều, điều này sẽ khiến bé dễ sống trong môi trường của mình và ngại giao tiếp với xung quanh. Nếu cho con xem tivi thì các mẹ hãy dành thời gian xem cùng, cùng thảo luận về các nhân vật trong phim để tạo cho bé khả năng phản xạ ngôn ngữ.

Tham khảo: Trẻ bị táo bón nên uống thuốc gì?

Đọc sách cho bé

Đọc sách cho con cũng là ý tưởng hay mà ba mẹ có thể thử qua. Tìm những quyển sách có nhiều hình ảnh minh họa, màu sắc bắt mắt, đọc cho bé nghe và chỉ cho bé tên những nhân vật trong truyện.

Cho bé giao lưu với bạn bè

Ngoài việc dạy trẻ nói tại nhà, ba mẹ nên khuyến khích con tham gia các trò chơi cùng bạn bè. Cho bé chơi với bạn cùng lứa tuổi còn là cách để kích thích nhu cầu giao tiếp của trẻ. Ba mẹ có thể cho con đi nhà trẻ, cho bé giao lưu với bạn bè trong xóm hay tổ chức các buổi dã ngoại để con có nhiều cơ hội làm quen với nhiều bạn mới hơn. Khi bé chơi với bạn bè cùng lứa tuổi, bé sẽ tự tin hơn nhiều và thúc đẩy khả năng ngôn ngữ.

Không nên bắt ép trẻ nói

Một trong các nguyên nhân khiến bé chậm nói xuất phát từ yếu tố tâm lý. Vì thế trong quá trình giao tiếp với trẻ, nếu ba mẹ nhận thấy con không có phản ứng hay trả lời thì đừng vội nóng giận hay la mắng con. Hành động này sẽ khiến bé lo sợ và không muốn giao tiếp với ai, kể cả ba mẹ. Thay vào đó ba mẹ hãy khen ngợi và tỏ ra thích thú khi bé phát âm từ nào đó. Truyền năng lực tích cực đến trẻ là cách để ba mẹ giúp cải thiện tình trạng chậm nói của con.

Mẹo giúp cải thiện việc chậm nói ở trẻ (Nguồn: Sưu tầm)

Tham khảo:

• Bảng chiều cao cân nặng bé gái từ 0–18 tuổi chuẩn theo WHO
• 10 bài nhạc cho trẻ sơ sinh 1-3 tháng ngủ ngon, thông minh

Bác sĩ Nguyễn Phước Mỹ Linh tư vấn thêm như sau:

"Trẻ có thể nghe và hiểu từ rất sớm, trước khi trẻ có thể tự nói, vì vậy cha mẹ cần khuyến khích trẻ tập nói bằng cách:

1. Thường xuyên nói chuyện với trẻ, đọc sách cho trẻ nghe, khuyến khích và khen ngợi trẻ khi trẻ nói.
2. Tập theo phương pháp đa giác quan: giới thiệu về 1 vật có trước mặt, cho trẻ nhìn thấy, sờ thấy, nghe thấy, chơi với nó, nếm nó...để trẻ phát triển toàn diện, dể ghi nhớ
3. Không ép trẻ nói, nhưng khen ngợi khi trẻ nói
4. Cho trẻ cơ hội để nói, không quá nuông chiều trẻ: ví dụ khi trẻ đòi đồ chơi, trẻ chỉ vào đồ chơi, là ba mẹ đưa liền thì trẻ sẽ mất cơ hội diễn tả món đồ chơi đó. Hãy để trẻ tập diễn tả món đồ chơi trước khi nhận được nó.
5. Tập cho trẻ từ dễ đến khó, khi tập, nên lặp đi lặp lại để trẻ ghi nhớ, tốt nhất chọn những vật và tình huống quen thuộc hàng ngày
6. Không cho trẻ xem ti vi quá nhiều, cần kiểm soát thời gian và chọn lọc chương trình ti vi phù hợp với thiếu nhi. Ba mẹ nên cùng xem các chương trình hoạt hình, ca nhạc với trẻ, khi xem có thể bình luận, nhận xét với trẻ để trẻ tập phản xạ ngôn ngữ.

Tóm lại, bé tuổi này đang học tập và bắt chước, ba mẹ cần theo sát và làm gương mẫu cho bé!"

Huggies đã giải đáp thắc mắc trẻ mấy tháng biết nói đến các bậc phụ huynh. Hy vọng bài viết trên sẽ giúp ba mẹ theo dõi quá trình phát triển ngôn ngữ của con dễ dàng hơn. Ba mẹ đừng quá lo lắng nếu con chậm nói nhé, hãy kiên trì dạy bé tập nói để kích thích khả năng ngôn ngữ của con. Đừng quên ba mẹ đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành tâm lý và tính cách của con sau này nhé. Ngoài ra, mẹ có thể tìm hiểu thêm các thông tin khác tại chuyên mục Bé tập đi hoặc gửi câu hỏi về Góc chuyên gia.

Nguồn tham khảo:

When Do Babies Start Talking: Timeline and Tips | The Bump

A Month-By-Month Guide to Your Baby's First Words | Parents

What Is The Normal Age To Start Talking? | Continuum Pediatrics

Huggies là thương hiệu tã bỉm lâu đời được bố mẹ toàn cầu tin dụng. Các sản phẩm miếng lót sơ sinh hoặc tã bỉm newborn mỏng nhẹ, mềm mại và thoáng khí để tránh làm hăm da hay trầy xước làn da non nớt của bé luôn được ưu tiên lựa chọn. Hiện nay, các sản phẩm của Huggies đang được rất nhiều mẹ tin dùng, bởi không chỉ mềm, mỏng mà còn thông thoáng, tã thấm hút tốt, giúp mông bé luôn khô ráo, sạch sẽ và dễ chịu. Một số sản phẩm Huggies đang được các mẹ đánh giá cao với nhiều ưu điểm nổi bật như TÃ DÁN SƠ SINH HUGGIES SKIN PERFECT, TÃ DÁN CAO CẤP HUGGIES ®️PLATINUM NATUREMADE, TÃ DÁN SƠ SINH HUGGIES®️ TRÀM TRÀ, MIẾNG LÓT SƠ SINH HUGGIES DRY TRÀM TRÀ đang có nhiều ưu đãi, được bố mẹ chọn lựa là người bạn đáng tin cậy trong những năm đầu đời của bé.