Tri ân Và Ghi Nhớ - Báo Nhân Dân

Phải, những vết thương trên da thịt có thể lành, nhưng những nỗi đau hằn trên kỷ niệm cùng nỗi nhớ thì khó có thể. Chúng tôi, những người sinh ra sau thời chiến, không thể cảm nhận được những khó khăn, gian khổ mà lớp lớp cha ông đã từng trải qua là như thế nào, cũng chưa từng thấm đẫm những tháng ngày khó khăn ra sao… Chúng tôi, sinh ra trong thời bình, chỉ được nghe lại, kể lại nên chỉ có thể phần nào cảm nhận, nhưng làm sao thấu hiểu được những mất mát, hy sinh của một thời bom rơi, đạn lạc là như thế nào. Những bi ai, khốc liệt ấy, thế hệ sau không biết, cũng không nên phải biết, chỉ không được phép quên.

Trên khắp mọi miền đất nước, đã từng có không ít ngôi làng bị chiến tranh tàn phá, cướp đi mọi thứ. Người người, từng lớp, từng lớp đứng lên đấu tranh, vì độc lập, dân tộc, vì tự do, hạnh phúc. Trong số ấy, có những người rất trẻ, có khi tuổi đời lúc ra đi còn trẻ hơn chúng tôi bây giờ. Nhưng vì đất nước, họ đứng lên đấu tranh mong đất nước thoát khỏi ách nô lệ, được độc lập, thống nhất. Để rồi, khi trở về sau thời chiến, nhiều người không nhận ra họ nữa. Bởi vì đã quá lâu rồi, đến mấy chục năm, có người tưởng họ đã hy sinh, gia đình không còn ai thân thích.

Ngày nhỏ chúng tôi đi học, nghe thầy giáo kể chuyện, có gia đình đặt tên các con theo thứ tự: Nam, Bắc, Được, Giải, Phóng. Sau này, người con trai cả tên Nam lấy chị vợ tên Hòa, ở tỉnh khác, cũng là con trưởng. Điều đặc biệt là tên các em của chị Hòa là Bình, Ngừng, Súng, Đạn. Ngày dạm ngõ, hai nhà thông gia tay bắt, mặt mừng, không nghĩ rằng lại có sự trùng hợp ngẫu nhiên như vậy, cũng không ngờ như một sự “tất lẽ dĩ ngẫu” đến thế. Phải chăng, đây cũng là niềm mong ước bấy lâu.

Đất nước hòa bình, hai miền nam, bắc đã được thống nhất. Đó là nhờ công sức của thế hệ cha ông đã đứng lên đấu tranh, sẵn sàng hy sinh tính mạng để giành lấy quyền độc lập tự do cho dân tộc. Nhưng trong thời đại mới, không ít người dường như không nhớ đến những gì mà vì sao ngày nay lại có. Chả vậy mà có những người trẻ nhớ đến, hoặc là không muốn học lịch sử để biết rằng, đất nước mình đã từng như thế nào, trải qua ra sao…, để từ đó mà biết trân trọng, biết yêu thương những gì mình đang có.

Chúng ta có được như ngày hôm nay là nhờ thế hệ các cha ông chúng ta đã từng sẵn sàng hy sinh, giữ lấy từng tấc đất, tấc vàng, kiên cường, bất khuất, không ngại gian khổ để đứng lên giành độc lập, tự do cho Tổ quốc, cho đồng bào. Đó là điều mà thế hệ sau sẽ mãi trân quý.

Ngày nay, chúng ta không giữ hận thù, nhưng để quên những vết thương, những hy sinh thì không thể.

THANH TÙNG