Tướng Giáp Và 'lá Thư Bà Bảy Vân' - BBC News Tiếng Việt

Tướng Giáp và 'lá thư bà Bảy Vân'

Nguồn hình ảnh, AFP

• • Tác giả, Lê Quỳnh
  • Vai trò, BBCVietnamese.com
• 24 tháng 9 2014

Một lá đơn được cho là của người vợ cố Tổng Bí thư Lê Duẩn đang lưu truyền trên mạng Internet vào dịp một năm ngày mất của Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

Văn bản gây ra nhiều tranh cãi trong bối cảnh việc dùng quá khứ cuộc chiến Việt Nam vẫn còn được sử dụng cho các mục tiêu hiện thời.

Lá thư của người ký tên là Nguyễn Thị Vân (thường được biết đến với tên Bảy Vân), nguyên Phó Tổng Biên tập báo Sài Gòn Giải Phóng, là vợ thứ hai của cố Tổng Bí thư Lê Duẩn.

Nhưng văn bản này, kể cả có được xác thực, cũng chỉ là một bằng chứng nữa minh họa thêm cho điều giới nghiên cứu đã mô tả là ‘cuộc chiến quyền lực trong Đảng Cộng sản Việt Nam’ thời kỳ bắt đầu cuộc chiến với Hoa Kỳ, đặc biệt giữa nhóm của ông Lê Duẩn và ông Võ Nguyên Giáp.

Quá khứ chưa đóng lại

Trong cố gắng chứng thực lá thư, BBC đã liên lạc với ông Lê Kiên Thành, con trai bà Nguyễn Thị Vân, nhưng ông từ chối xác nhận.

Đại tá Nguyễn Văn Huyên, vốn là thư ký của Tướng Giáp, thì nói ông có nghe tin về lá thư nhưng “chưa đọc” và cũng từ chối bình luận.

Trong khi đó, một số nguồn ẩn danh ở Việt Nam nói đây là văn bản thật.

Một người trong đó nói rằng trong thời gian Tướng Giáp còn sống, đã từng có một lá thư khác của bà Vân gửi các lãnh đạo Đảng với nội dung tương tự.

Skip Đọc nhiều nhất and continue readingĐọc nhiều nhất

• EU 'xem xét chuyển giao công nghệ quốc phòng' cho Việt Nam
• Vì sao Trung Quốc thanh trừng vị tướng quân đội cấp cao nhất?
• Lại rơi máy bay quân sự Yak-130 của Việt Nam, phi công thoát nạn
• Những con số từ Đại hội 14 nói lên điều gì?

End of Đọc nhiều nhất

Nhưng cũng có nguồn cho rằng lá thư là giả.

Điều này khiến các sử gia mà BBC liên hệ tỏ ra thận trọng khi đánh giá độ chân thực của văn bản.

Tuy vậy, họ cho rằng sự xuất hiện của những tài liệu như vậy, dù thật hay giả, cho thấy những mâu thuẫn trong quá khứ vẫn chưa tan đi cho đến hôm nay.

‘Cảm thấy bất công’

Tiến sĩ Shawn McHale, từ Đại học George Washington, đang viết một cuốn sách về cuộc chiến Đông Dương lần một (1945-1954).

Sau khi đọc lá thư trực tiếp bằng tiếng Việt, ông nói không dám chắc lá thư có phải do bà Vân viết hay không.

Nguồn hình ảnh, AFP

Nhưng ông xem bà Vân là người cố gắng gìn giữ “di sản bị lu mờ” của ông Lê Duẩn.

Theo cái nhìn của ông, bà đại diện cho nhóm trung thành với ông Lê Duẩn “cảm thấy bất công vì bị đánh giá thấp sau những cống hiến của họ cho lịch sử Việt Nam hiện đại”.

Họ tin rằng Tướng Giáp “nhận được quá nhiều lời khen ngợi”.

Văn bản đang lưu truyền trên mạng cáo buộc ông Giáp từng “làm gián điệp cho thực dân Pháp” và đứng đầu “mạng lưới gián điệp” thân Liên Xô giữa những năm 1960.

Tiến sĩ Shawn McHale chỉ ra rằng “đây không phải lần đầu tiên có các cáo buộc ghê gớm với những đảng viên cộng sản hàng đầu”.

“Một ví dụ thú vị là Trần Văn Giàu, lãnh đạo cuộc nổi dậy tháng Tám 1945 ở miền Nam, cũng là nạn nhân của các cáo buộc tương tự.”

“Ông Giàu bị tố cáo hợp tác với Pháp để 'vượt ngục', và còn bị tố cáo là chỉ điểm người cộng sản Pháp cho cảnh sát Pháp.”

“Hay năm 1948, nhiều đảng viên bị cho là điều hành mạng lưới gián điệp trong vụ án H122.”

Một nhà nghiên cứu khác, Tiến sĩ Tường Vũ, khoa Chính trị học, Đại học Oregon, Hoa Kỳ, cũng nói các cáo buộc trong thư đã được đề cập trước đây.

“Hầu như tất cả những cáo buộc đối với tướng Giáp cũng như mâu thuẫn giữa ông ta và Lê Duẩn trong lá thư chỉ xác định thêm những điều đã được Huy Đức, Bùi Tín, Vũ Thư Hiên, v.v.. viết từ lâu.”

Theo tiến sĩ Tường Vũ, “duy nhất một thông tin mới chưa đâu có là việc tướng Giáp đến an toàn khu trước Hồ Chí Minh và Lê Duẩn, nhưng dù việc này có thực cũng không đủ để nói tướng Giáp là hèn nhát.”

“Việc chia Bộ Chính Trị làm hai nhóm cũng là một chi tiết lạ và thật khó tin; nếu không có thông tin thêm thì chi tiết này không nói lên điều gì cả,” ông Tường Vũ nhận xét.

Giành di sản xưa

Vậy các nhà nghiên cứu sẽ dùng tài liệu này như thế nào?

Tiến sĩ Tường Vũ cho rằng lá thư “không có ích đối với người nghiên cứu vì không có thông tin gì mới”.

Trong khi đó, Tiến sĩ Shawn McHale lại xem văn bản này thể hiện cuộc đấu tranh nội bộ “gay gắt” trong Đảng từ sau 1945.

“Đáng quan tâm khi một số mục tiêu, như Trần Văn Giàu, Võ Nguyên Giáp hay Hoàng Minh Chính, hoặc xuất thân từ nguồn gốc ‘trí thức’ hoặc được xem là đối thủ ý thức hệ của Lê Duẩn.”

Nói như Tiến sĩ Shawn McHale, cuộc chiến giành di sản của quá khứ ở Việt Nam như thế “vẫn còn chưa kết thúc”.

Tin liên quan

• Vì sao miền Bắc chiến thắng?
• Tang lễ của lòng dân
• Tướng Giáp: 'Người trung thành với Đảng'
• Tướng Giáp hai lần thoát nạn
• Lê Duẩn và 'chiến tranh vì hòa bình'

Tin chính

• Những con số từ Đại hội 14 nói lên điều gì?

  28 tháng 1 năm 2026

• EU 'xem xét chuyển giao công nghệ quốc phòng' cho Việt Nam

  28 tháng 1 năm 2026

• Lại rơi máy bay quân sự Yak-130 của Việt Nam, phi công thoát nạn

  28 tháng 1 năm 2026

BBC giới thiệu

• 

  Đại hội 14: Đảng chọn tổng bí thư như thế nào?

  22 tháng 1 năm 2026
• 

  Vì sao ông Tô Lâm và đội ngũ nhạy cảm về 'phe phái' trong Đảng? - bài 2

  18 tháng 1 năm 2026
• 

  Đại tướng Phan Văn Giang: rào cản và cơ hội trên hành trình vào Bộ Ngũ

  15 tháng 1 năm 2026
• 

  Ghế thủ tướng cho ông Lê Minh Hưng: cơ hội và những ẩn số

  14 tháng 1 năm 2026
• 

  Ông Trump có thể 'chiếm' Greenland bằng cách nào?

  8 tháng 1 năm 2026
• 

  GDP Việt Nam sẽ vượt Thái Lan ngay trong năm 2026?

  7 tháng 1 năm 2026
• 

  Chiến lược an ninh quốc gia của ông Trump đẩy châu Âu vào thế khó

  10 tháng 1 năm 2026
• 

  Vì sao Vingroup rút khỏi 'dự án cống hiến' đường sắt cao tốc Bắc-Nam?

  25 tháng 12 năm 2025
• 

  Việt Nam sắp hoàn thành các tiền đồn ở Biển Đông, có khả năng quân sự hóa?

  18 tháng 12 năm 2025

Tin liên quan

• Vì sao miền Bắc chiến thắng?
• Tang lễ của lòng dân
• Tướng Giáp: 'Người trung thành với Đảng'
• Tướng Giáp hai lần thoát nạn
• Lê Duẩn và 'chiến tranh vì hòa bình'

Tin chính

• Những con số từ Đại hội 14 nói lên điều gì?

  28 tháng 1 năm 2026

• EU 'xem xét chuyển giao công nghệ quốc phòng' cho Việt Nam

  28 tháng 1 năm 2026

• Lại rơi máy bay quân sự Yak-130 của Việt Nam, phi công thoát nạn

  28 tháng 1 năm 2026

BBC giới thiệu

• 

  Đại hội 14: Đảng chọn tổng bí thư như thế nào?

  22 tháng 1 năm 2026
• 

  Vì sao ông Tô Lâm và đội ngũ nhạy cảm về 'phe phái' trong Đảng? - bài 2

  18 tháng 1 năm 2026
• 

  Đại tướng Phan Văn Giang: rào cản và cơ hội trên hành trình vào Bộ Ngũ

  15 tháng 1 năm 2026
• 

  Ghế thủ tướng cho ông Lê Minh Hưng: cơ hội và những ẩn số

  14 tháng 1 năm 2026
• 

  Ông Trump có thể 'chiếm' Greenland bằng cách nào?

  8 tháng 1 năm 2026
• 

  GDP Việt Nam sẽ vượt Thái Lan ngay trong năm 2026?

  7 tháng 1 năm 2026
• 

  Chiến lược an ninh quốc gia của ông Trump đẩy châu Âu vào thế khó

  10 tháng 1 năm 2026
• 

  Vì sao Vingroup rút khỏi 'dự án cống hiến' đường sắt cao tốc Bắc-Nam?

  25 tháng 12 năm 2025
• 

  Việt Nam sắp hoàn thành các tiền đồn ở Biển Đông, có khả năng quân sự hóa?

  18 tháng 12 năm 2025

Phổ biến

1. 1EU 'xem xét chuyển giao công nghệ quốc phòng' cho Việt Nam
2. 2Vì sao Trung Quốc thanh trừng vị tướng quân đội cấp cao nhất?
3. 3Lại rơi máy bay quân sự Yak-130 của Việt Nam, phi công thoát nạn
4. 4Những con số từ Đại hội 14 nói lên điều gì?
5. 5Trung ương Đảng khóa 14 và những mối quan hệ đáng chú ý
6. 6Bùng phát virus Nipah tại Ấn Độ, các sân bay châu Á siết chặt giám sát
7. 7Hàng loạt bê bối và những chiếc túi hàng hiệu: Cựu Đệ nhất phu nhân Hàn Quốc là ai?
8. 8Tổng Bí thư Tô Lâm: tập trung quyền lực, đẩy mạnh cải cách
9. 9Ông Phạm Minh Chính rời chính trường: phía sau những tâm sự tiếc nuối
10. 10Cuộc chiến Nga-Ukraine (bài 10): 'Zhduny' – những người chờ Nga tới