Vitamine D En De Zon: Een Overzicht Van De Laatste Studies

Hoewel uv-straling nodig is voor de aanmaak van vitamine D, komen in gebieden waar meer dan voldoende zon is, toch gewoon tekorten voor. En omgekeerd worden gezonde vitamine D-waarden gevonden bij mensen die maandenlang niet blootgesteld zijn aan zonlicht. Hoe zit dit precies en hoe kun je je vitamine D-niveau nu het beste op peil houden? In dit overzichtsartikel worden alle onderzoeken hiernaar op een rijtje gezet en besproken.

Verschillende redenen waarom mensen weinig zonlicht krijgen

Er zijn verschillende redenen aan te wijzen waarom mensen soms maar weinig zonlicht zien. Dat kan door het werk dat ze dagelijks doen, bijvoorbeeld diep onder de grond of onder water in een onderzeeboot. Maar ook woonplaats en het klimaat waarin je leeft kunnen bepalend zijn voor de mate van zonblootstelling in het jaar. Verder kan religie een rol spelen, omdat mensen bijvoorbeeld bedekt over straat gaan. De auteurs van dit artikel verzamelden 41 studies naar het effect van dit soort omstandigheden op de vitamine D-aanmaak.

Welke rol speelt het seizoen op de vitamine D-spiegels?

In de meeste onderzoeken naar de invloed van de seizoenen op de vitamine D-aanmaak is vooral gekeken naar het verschil tussen de winter- en zomermaanden. In bijna al deze studies werden hogere vitamine D-waarden gevonden in de zomer. Meer dan de helft van de onderzoeken vond plaats in een land of stad waar de uv-straling in de winter onvoldoende is om vitamine D in de huid aan te maken. Opvallend genoeg zorgde dat dus niet automatisch tot vitamine D-tekorten bij de onderzochte deelnemers in de studies. Volgens de auteurs ligt een mogelijke verklaring hiervoor in de opslag van D in het lichaam. In de wintermaanden zou de opgeslagen vitamine kunnen zijn vrijgekomen. Een andere verklaring is dat de dosis uv-straling misschien toch minder invloed heeft op het vitamine D-niveau dan wordt gedacht. Die theorie wordt ondersteund door een andere opvallende bevinding: mensen in zonnige landen hebben niet per definitie een hoog vitamine D-niveau.

Hebben mensen die dichtbij de Noordpool of Zuidpool wonen een tekort aan vitamine D?

Bewoners van plaatsen dicht bij de Noord- of Zuidpool hebben ieder jaar te maken met een lange periode met weinig zonlicht. Deze groep is daarom interessant om te onderzoeken. Uit de beschikbare studies onder bewoners uit deze gebieden bleek dat een kwart in de winterperiode toch nog gewoon voldoende vitamine D in het lichaam had. Voor sommigen lag de verklaring hiervoor in hun dieet rijk aan vitamine D.

Zorgt het dragen van bedekkende kleding voor vitamine D-tekorten?

Kleding die een groot deel van de huid bedekt, lijkt de aanmaak van vitamine D wel duidelijk te verhinderen. In bijna al het onderzoek naar het vitamine D-niveau bij gesluierde vrouwen werd een vitamine D-tekort gevonden.

Vitamine D-tekort door je werkplek, kan dat?

Ook de plaats waar wordt gewerkt, kan van invloed zijn op de hoeveelheid zonlicht waaraan je wordt blootgesteld, en daarmee op de hoeveelheid vitamine D in het lichaam. Mijnwerkers, fabrieksarbeiders en bemanningen van een onderzeeboot blijken over het algemeen te weinig vitamine D in het lichaam te hebben, zo blijkt uit beschikbare onderzoeken.

Extra vitamine D liever door voeding dan door extra zon

Op basis van al het onderzochte materiaal concluderen de auteurs van dit overzichtsartikel dat zonlicht het vitamine D-niveau in het lichaam verhoogt. Maar dat het vitamine D-gehalte ook voldoende kan zijn in perioden waarin er geen uv-straling is. Het is volgens hen wel zorgelijk dat vitamine D-niveaus bij veel mensen vaak te laag zijn, ook in de zomer. Meer zonlicht lijkt kortom niet de oplossing voor dit probleem. Sterker nog, ook in landen waar voldoende zon is, komen dus vitamine D-tekorten voor. Volgens de onderzoekers is het beter om te zorgen voor extra vitamine door gezonde voeding.