[Bản Văn] Chầu Bé Bắc Lệ - ĐẠO MẪU VIỆT NAM

Chầu Bé Bắc Lệ cùng với Chầu Đệ Nhị và Chầu Lục, là một trong ba vị Chầu Bà trên Thượng Ngàn hay về ngự đồng nhất. Tuy thứ bậc chầu gần như là cuối cùng trong hàng Tứ Phủ Chầu Bà nhưng không một ai hầu mà chầu không ngự đồng. Chầu ngự về đồng thường hay mặc áo đen (hoặc xanh chàm, còn trước đây chầu chỉ mặc quầy và áo ngắn đến hông), chân đi xà cạp, trên vai đeo gùi hoa, chầu về đồng thường khai quang rồi múa mồi. Đôi khi Chầu Bé Bắc Lệ có thể giống như Chầu Đệ Nhị và Chầu Lục: chầu về chứng tòa Sơn Trang trong đàn mở phủ, sang khăn cho tân đồng hoặc chứng mâm giầu trình.

• [Bản văn] Ông Hoàng Tám (Quan Hoàng Tám – tướng quân Nùng Trí Cao)
• [Bản văn] Ông Hoàng Bảy
• [Bản văn] Ông Hoàng Đôi Triệu Tường
• [Bản văn] Ông Hoàng Bơ
• [Bản văn] Ông Hoàng Cả

NỘI DUNG TÓM TẮT

• 1 Băn văn Chầu Bé Bắc Lệ
  • 1.1 Bản 1
  • 1.2 Bản 2

Băn văn Chầu Bé Bắc Lệ

Bản 1

Bắc Lệ bao xa, có ai đi Bắc Lệ bao xa Ai đi Yên Bái phải qua đền chầu. Trên sơn lâm ngồi cao mát mẻ Cung thỉnh mời chầu bé tối linh. Kim chi ngọc diệp rành rành Chầu Bé Bắc Lệ giáng sinh phàm trần. Vốn tiên nữ hằng nga giáng thế Cỗi trần phà ai dễ biết đâu. Khắp hòa tam thập ngàn châu Non nhân nước chí một bầu cảnh tiên. Đã lên đứng danh truyền Việt Nam Hóa phép màu lẫm liệt ai qua. Nón buồm vai quay lăng hoa Khi xuống đèo Kẻng lúc ra Công Đồng. Dạo chơi chốn non bồng bích thủy Trở ra về Phố Vị Suối Ngang. Khắp hòa các lũng các lang Lên đến Chầu Bé Thường ngàn tối linh. Khắp châu thổ phụng tình vọng bái Kẻ ngược xuôi qua lại các cung. Non cao nước biếc ngàn trùng Khi lên bái yết kiệt cùng Lạng Sơn. Tiếng dậy vang trên ngàn dưới thủy Trở ra về Nhất Nhị Tam Thanh. Khôn ngoan trần thế lọt vành Ngao du khắp hết rừng xanh khải hoàn. Lúc thừa nhàn xe loan cung tiến Giá ngại đông phấn điểm son tô. Khăn xanh áo lụa phất phơ Kiềng vàng hoán ngọc lẳng lơ người (ngàn). Nét đoan trang nào ai dám đọ Vốn anh linh đã có tiếng vang. Thung dung dạo gót trên ngàn Nhác trông tựa thể tiên nàng nguyệt nga. Khi hội họp năm ba thổ mán Hiện lên người giả bán hàng chơi. Sơn lâm rừng vắng các đồi Dấu thiêng Bắc Lệ là nơi quê nhà. Vốn tiên nữ là Hằng Nga giáng thế Cói trần phàm ai dễ biết đâu. Chơi khắp tòa tam thập lục châu Non nhân nước trì một bầu cảnh tiên Địa linh ghi tạc ngôi đền Tả long hữu hổ đôi bên chầu vào Đã nên đấng quyền cao nhất thống.

Bản 2

Ai lên tới Lạng Sơn châu thổ Hỏi thăm đền thờ Chầu Bé nơi nao . Hỏi ga Bắc Lệ mà vào Đền thờ chầu Bé thấp cao mấy tầng. Ngàn cỏ hoa nghiêng mình vẫy lá Loài chim muông bách thú quỳ tâu. Chim oanh ríu rít bên lầu Phượng hoàng tung cánh về chầu Động Tiên. Vượn trên ngàn ru con rầu rĩ Thú hữu tình cảnh động tự nhiên. Một bầu, gió mát trăng thanh Đàn thông reo rắt bên mình suối reo. Đường uốn khúc qua đèo dốc núi Nơi hiểm nghèo đất sỏi đá ong. Một bầu sơn thủy thong dong Chín tư Bắc Lệ Kỳ Cùng Thất Khê. Trăm thứ quả hái về cúng mẫu Chầu hái rau Bi, củ Đậu, măng tươi. Cơm lam rau sắng củ mài Khoai mon đỗ lạc, sắn đồi rượu tăm. Bạn tri ân đồng đào tả hữu Áo xanh chàm yểu điệu vào ra. Gó tiên quẩy lẵng hái trà Chan đi hải sảo, nói tu lờ dao quai. Miệng chầu cười trăm hoa đua nở Hát tiếng Mường, tiếng Thổ, tiếng Kinh. Đàn thông dạo khúc thanh bình Xênh ngô sáo trúc tính tình họa ca. Chầu dạo chơi Cao Bằng, Bắc Thái Đền Đông Cuông đức đại tối linh. Tuyên Quang cảnh thú hữu tình Núi Rùm chầu ngự thác ghênh nguy nga. Cảnh rừng có một tòa linh động Đền Ỷ Lan lồng lộng ngôi cao. Cây xanh chầu mắc võng đào Mỏ than chầu ngự thấp cao mấy tầng. Cảnh núi rừng đèo heo ngút gió Thú lâm truyền hoa quả tốt tươi. Minh Lương suối lượn quanh đồi Khi chòi ghềnh Quýt khi sang móc Rằng. Chầu dạo chơi Cao Bắc, Bắc Thái Tỉnh Hà Giang đồi núi bao la. Chơi Lai Châu, suối Rút Hòa Bình Thác bờ công chúa, thác ghênh cheo leo. Núi đá xếp mấy tầng cao thấp Ngàn cỏ hoa tràn ngập màu loan. Ngôi đền thờ lập ở trên ngàn Có con suối nhỏ vắt ngang lưng đồi. Đàn cá lôi đua bơi rẽ sóng Nước lung linh in bóng trăng thu. Rừng thông cất tiếng hát ru Hoa thơm quả ngọt bốn mùa ngát hương. Chầu Bé thượng Thổ Mường là gốc Áo tứ thân, khăn lục đội đầu Khăn xanh, kiềng bạc, túi trầu. Chầu Bé xinh dẹp như bông hoa nở trước ngày đầu xuân Tuổi chầu Bé đương tuần trăng độ Phép sơn trang đức tổ danh truyền Phép tiên lay núi chuyển ngàn Bẻ ba tàu cỏ giả hàng bán chơi Bạn Thổ, Mán nơi nơi tìm đến Đàn ngũ âm múa lượn hát ca Chiều chiều thơ thần bên đồi Dao quai bằng nữa chầu ngồi đào măng Đàn bướm trắn tung tăng bay lượn Lũ ong vàng tìm kiếm nhụy hoa Non cao bóng đã xế tà Đàn trâu lắc mõ xa xa chân đồi Tuyết mù mịt sương rơi lác đác. Cả nỗi niềm dào dạt nhớ thương Non cao nước biếc ngàn trùng. Ai lên bái yết Kỳ Cùng Lạng Sơn Ngôi đền thờ lồng lộng càn khôn. Ngự tam thai ngũ nhạc án tiền Trăng thanh gió mát quần tiên hội đồng. Khi vui ngự chiếc xe rồng Khi buồn phách trúc đàn thông tỳ bà. Dập dìu yến vũ oanh ca Thoát thôi lại trở về tòa lâm sơn. Chim kêu vượn hót trên ngàn Dưới khe cá bạc, cá vàng chầu lên. Mời Chầu lai giáng bản đền Khuông phù đệ tử khang ninh thọ trường.

Phúc Yên.