Chầu Bé Bắc Lệ ( Lạng Sơn ) - Tín Ngưỡng Thờ Mẫu
Có thể bạn quan tâm
20 November 2010
Chầu bé Bắc lệ ( Lạng Sơn )
Chầu Bé vốn gốc người Nùng, dưới thời Lê Thái Tổ, chầu giáng sinh xuống miền Bắc Lệ, Lạng Sơn. Chầu cũng là vị có công giúp dân, giúp nước. Có tài liệu cho rằng Chầu Bé tuy là một vị chầu bà người Nùng trên Lạng Sơn, nhưng chầu lại chính là do Mẫu Thượng Ngàn hóa thân, giúp vua Lê Thái Tổ trong cuộc kháng chiến mười năm chống quân Minh, và sau này được vua phong là Lê Mại Đại Vương. Vậy nên đôi khi Chầu Bé cũng được đồng nhất với Bà Chúa Sơn Trang. Chầu dạo chơi khắp chốn thắng cảnh hữu tình, dạy dân chúng trồng trọt chăn nuôi, lên rừng làm ruộng bậc thang, xuống sông suối đánh bắt cá tôm. Tương truyền, Chầu Bé có phép thần thông do Đức Thái Tổ ban quyền có thể lay núi chuyển ngàn, đôi lúc rong chơi chầu lấy tàu lá giả làm hàng bán để trêu đùa người trần gian. Tuy đành hanh sắc sảo nhưng chầu cũng hết sức nhân hậu, có việc dữ lành chầu đều mách bảo cho người trần.Chầu Bé cùng với Chầu Đệ Nhị và Chầu Lục, là một trong ba vị Chầu Bà trên Thượng Ngàn hay về ngự đồng nhất. Tuy thứ bậc chầu gần như là cuối cùng trong hàng Tứ Phủ Chầu Bà nhưng không một ai hầu mà chầu không ngự đồng. Chầu ngự về đồng thường hay mặc áo đen (hoặc xanh chàm, còn trước đây chầu chỉ mặc quầy và áo ngắn đến hông), chân đi xà cạp, trên vai đeo gùi hoa, chầu về đồng thường khai quang rồi múa mồi. Đôi khi Chầu Bé có thể giống như Chầu Đệ Nhị và Chầu Lục: chầu về chứng tòa Sơn Trang trong đàn mở phủ, sang khăn cho tân đồng hoặc chứng mâm giầu trình.
Đền thờ chính của Chầu Bé là ngôi đền nhỏ bên cạnh đền Bắc Lệ ở xã Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn với ngày tiệc chầu thì có nơi nói là 12/9 âm lịch, có nơi nói là 19/9 âm lịch. Ngoài Chầu Bé Bắc Lệ ra thì ở một số bản đền có các Chầu Bé cũng trên Thượng Ngàn, là Chầu Bé coi giữ ở đền đó và chỉ khi về chính đền, các vị đó mới ngự. Đó là: a.Chầu Bé Đông Cuông ền Đông Cuông, Yên Bái) b. Chầu Bé Đồng Đăng( Đền Đồng Đăng, Lạng Sơn) c. Chầu Bé Tam Cờ (ở Đền Tam Cờ, Tuyên Quang) d. Chầu Bé Đền Ghềnh (ở Đền Ghềnh, Hà Nội) Nhưng thông thường, người ta chỉ hay hầu về Chầu Bé Bắc Lệ (cũng bởi vì có khi người ta coi các vị Chầu Bé kia cũng chỉ là Chầu Bé Bắc Lệ, giáng hiện ở khắp nơi, được phụng thờ ở đền đó làm Chầu Bé bản đền nên mang các tên gọi khác nhau). Khi chầu ngự, văn thường hát rằng:
“Ai lên tới Lạng Sơn châu thổ Hỏi thăm đền Chầu Bé nơi nàoHỏi thăm Bắc Lệ mà vàoĐền thờ Chầu Bé thấp cao mấy tầng” Hay khi nói về những cuộc dạo chơi nơi non bồng nước nhược, nơi cảnh trí hữu tình của chầu: “Thường dạo cảnh Bảo Hà Thác Cái Đền Đông Cuông đức đại tối linh Tuyên Quang cảnh trí hữu tình Núi Giùm Mẫu ngự thác ghềnh nguy nga Vào rừng cấm một tòa bích động Đền Ỷ La lồng lộng ngôi cao Cây Xanh chầu mắc võng đào Mỏ Than chầu ngự thấp cao mấy tầng Cảnh núi rừng đèo heo hút gió Thú lâm sơn hoa cỏ tốt tươi Minh Lương suối lượn quanh đồi Chầu thường dạo cảnh khắp nơi hữu tình Lai Châu, Suối Rút, Hòa Bình Đỉnh non Bắc Kạn một mình cheo leo Hài xanh đủng đỉnh lưng đèo Trên dòng sông Vị mái chèo đua bơi Khi về xứ Lạng rong chơi Nức danh Chầu Bé nơi nơi phụng thờ Đền Ghềnh cảnh đẹp nên thơ Chầu lên Hương Tích hái mơ đem về” Hay khi nói về sự tích và vẻ đẹp của Chầu Bé, văn cũng hát rằng: “Chầu Bé vốn người Nùng chính gốc Quả áo lam, khăn lục vấn đầu Đai xanh kiềng bạc túi chầu Một bên dao quắm che tàu lá gai Chân hài xảo đầu cài trâm nhím Vòng kim cương tam khí lồng tay Hây hây mặt nước vơi đầy Như bông hoa nở giữa ngày đầu xuân Tuổi Chầu Bé đương tuần trăng độ Trên Sơn Lâm Thái Tổ ban quyền Phép tiên lay núi chuyển ngàn Bẻ ba tàu cọ làm hàng bán chơi” ------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Lời Văn Chầu Bé / Trích : Lục cung linh từ Hát Văn : Khắc Tư ( Album - văn ca Thánh Mẫu ) -------------------------------------------------------------------------------------------------------------Núi xếp núi mấy tầng cao thấp Cây xen cây tràn ngập màu lam ( Ngôi Đền thờ chầu bé trên ngàn )x2 Có con suối nhỏ vắt ngang sườn đồi Đàn cá lội đua bơi rẽ sóng Nước lung linh in bóng trăng thu ( ngàn thông vang cất tiếng hát ru )x2 Hoa thơm trái ngọt bốn mùa ngát hương Chầu bé Thượng vốn Nùng chính gốc Áo tứ thân khăn thắm đội đầu ( Đai xanh kiềng bạc túi trầu )x2 Tay cầm dao quắm , vác bầu nước khe Dận hải sảo , đầu cài trâm trí Vòng kim cương tam khới lồng tay ( Hây hây mặt nước vơi đầy )x2 Chầu bé xinh đẹp như hoa nở trước ngày đầu xuân Tuổi Chầu bé đương tuần trăng độ Phép sơn trang đức tổ ban quyền Có Phép tiên biến lá làm thuyền Bẻ ba tàu cọ giả hàng bán chơi . Bạn Thổ Mán nơi nơi tìm đến Vượt cửa ngàn cung tiến quả hoa Tử Long Bảo Lạc Tam Cờ Sông Thao sông Cả sông Bờ sông Dâu Khắp đâu đâu nức danh Chầu Bé Tự cổ triều quốc sử còn ghi Danh thơm Nam Bắc trung Kỳ Giúp dân hộ quốc độ trì bốn phương Sắc phong tặng đại vương trường trị Trên Bắc Lệ ngàn tú khí danh lam Chim kêu vượn hót trên ngàn Tả thời bạch hổ hữu thời thanh long Dòng bích lãng nước trong leo lẻo Dải sông Tô uốn éo xinh ghê Thông reo trúc mọc tứ bề Đền thờ cao ngất trông về Bắc Ninh Vẻ tinh tú bên ghềnh vị thuỷ Chầu giáng đền trấn trị yêu ma Chầu về trắc giáng điện tòa Khuông phù đệ tử vinh hoa thọ trường
Nhãn: Hát Văn 1 comment:
Mùa RơmFebruary 8, 2011 at 12:14 AMĐền chầu bé Sau khi bị giặc san phẳng thì đền chầu bé được xây dựng lại nằm bên phải cách đền chính 15m trong ngôi đền nhỏ này có ban thờ chia làm hai bậc . Ở hàng trên có 3 pho tượng đặt trong ba khán thờ . Tượng chầu bé được đặt ở khán thờ giữa , hai bên là hai cô hầu , một cô áo trắng một cô áo xanh
ReplyDeleteReplies- Reply
Trong dòng tranh dân gian Hàng Trống có một bức tranh vô cùng nổi tiếng trong loại tranh thờ đó là "Ông Hoàng cầm quân".Bức tranh đã miêu tả một vị thánh đại diện cho một hàng trong Tứ Phủ đó là các Ông Hoàng hay Quan Hoàng.Cũng như hàng Quan Lớn ,các Ông Hoàng cũng đều là những hoàng tử hay danh tướng có tài giúp dân giúp nước nên được nhân dân thờ phụng . Hàng Ông Hoàng gồm:01- Ông Hoàng Cả ( Thượng Thiên )02- Ông Hoàng Đôi Thượng Ngàn ( Người Nùng )03- Ông Hoàng Đôi ( Quan Lớn triệu Tường )04- Ông Hoàng Bơ ( banr tich )05- Ông Hoàng Bơ Bắc Quốc06- Ông Hoàng Tư 07- Ông Hoàng Năm08- Ông Hoàng Bảy ( Bảo Hà )09- Ông Hoàng Bát10- Ông Chín Cờn11- Ông Hoàng Mười ( Nghệ An )
Tứ phủ Thánh Cô
Tứ Phủ Tiên Cô là một hàng gồm các cô tiên nàng theo hầu cận các Thánh Mẫu ,Chúa Mường ,Chầu Bà .Các Tiên Cô đều là những cô gái đoan trang ,gương liệt nữ ,cũng có công với giang sơn xã tắc nên được nhân dân suy tôn và lập đền thờ phụng .Tứ Phủ Tiên Cô gồm:1 - Cô Nhất Thượng Thiên 2 - Cô Đôi Thượng Ngàn 3 - Cô Bơ ( Đền Hàn Sơn )3 - Cô Tư Ỷ La 5 - Cô Năm Suối Lân 6 - Cô Sáu Sơn Trang 7 - Cô Bảy Kim Giao8 - Cô Tám Đồi Chè 9 - Cô Chín Đền Sòng Sơn 10 - Cô Mười mỏ ba11 - Cô bé Thượng ngàn ( cô bé Đông Cuông /Cô Bé Suối Ngang ( Hữu lũng ) / Cô bé Đèo Kẻng ( Thất Khê ) / Cô Bé Tân An ( Lào cai ) / Cô bé Cây xanh ( Bắc Giang ) / Cô bé Nguyệt hồ ( Bắc Giang ) / Cô bé Minh Lương ( Tuyên Quang ) / Cô bé Cây xanh ( Tuyên Quang ) / cô bé Thác Bờ ( hòa Bình ) / Cô bé Thoải phủBánh Xưa ( Hà Nội )
Cung cấp Bánh khảo - bánh in huế truyền thống / 0965111991 CÁC TRANG TÍN NGƯỠNG
- Trang chủ
- bài viết
- Diễn Đàn Hát Văn VN
- Bản Văn Hầu Đồng
- Thần Tích vị Thánh
Đạo Mẫu Việt Nam
- Lễ hội - Đền phủ
- Hoạt động Giao lưu lên đồng
- Hình ảnh hầu đồng
- Hát văn cổ
- Diễn đàn hát văn Việt Nam
- Đạo Mẫu Việt Nam
Ông Hoàng Mười thần tích ?
Ngũ Vị Tôn Quan
1 - Quan lớn đệ nhất thượng thiên 2- Quan Lớn đệ nhị Thượng ngàn 3 - Quan Lớn đệ tam thoải phủ 4 - Quan lớn đệ Tứ Khâm Sai 5 - Quan Lớn đệ Ngũ Tuần TranhThập Nhị Chầu bà
Tứ vị Thánh bà hay Tứ Vị Chầu Bà được coi là hóa thân phục vụ trực tiếp của Tứ Vị Thánh Mẫu . Tuy gọi là Tứ Vị Chầu Bà đại diện cho Tứ phủ , nhưng số lượng các vị thánh Chầu có thể tăng lên tới 12 ( 3x4 ) . Tuy nhiên trong số đó các Chầu bà từ Đệ Nhất tới Chầu Lục cùng Chầu bé thường hay giáng đồng , được biết đến rõ thần tích , có nơi thờ phụng riêng , còn các vị thánh khác ít giáng đồng và không mấy người biết tới .1 - Chầu Đệ Nhất ( hóa thân thánh mẫu Thượng Thiên ) 2 - Chầu Đệ Nhị ( bản tích ) 3 - Chầu Đệ Tam ( hóa thân Mẫu Thoải )4 - Chầu Đệ Tứ khâm sai Tứ phủ 5 - Chầu Ngũ thờ ở Suối Lân , Lạng Sơn 6 - Chầu Lục 7 - Chầu Bảy 8 - Chầu Bát thờ ở Tiên La Thái Bình 9 - Chầu Cửu ( Cửu Huyền Thiên Nữ - Bỉm sơn - Thanh Hóa )10 - Chầu Mười ở Mỏ Ba ( Đồng Mỏ - Chi Lăng )11 - Chầu ở Lào Cai 12 - Chầu bé ở Bắc LệBlog Archive
- ► 2011 (110)
- ► January (28)
- ► February (14)
- ► March (23)
- ► April (27)
- ► May (8)
- ► August (1)
- ► October (1)
- ► November (6)
- ► December (2)
- ► 2012 (85)
- ► February (1)
- ► April (40)
- ► May (11)
- ► June (2)
- ► July (12)
- ► August (6)
- ► September (1)
- ► October (12)
- ► 2013 (1)
- ► July (1)
- ► 2014 (7)
- ► March (6)
- ► April (1)
- ► 2015 (2)
- ► February (1)
- ► April (1)
- ► 2016 (13)
- ► February (1)
- ► March (2)
- ► June (4)
- ► September (2)
- ► October (2)
- ► December (2)
- ► 2017 (10)
- ► January (4)
- ► February (2)
- ► April (2)
- ► August (2)
- ► 2018 (32)
- ► May (1)
- ► June (1)
- ► September (26)
- ► October (4)
- ► 2021 (2)
- ► January (1)
- ► April (1)
Quạt giấy
Quạt sừng giấy dó châm kim, nón lá dân tộc . Và Một số sản phẩm truyền thống . Vui lòng liên hệ 0965111991
Trình đồng trong tín ngưỡng thờ TỨ PHỦ
Các ông đồng bà cốt giỏi về soi xét căn mạng Bốn phủ theo kinh nghiệm của chúng tô phải là người có căn giá Quan Lớn Tam phủ ( Bơ phủ). Bởi nhà ngài là cha cai bản mệnh của các thanh đồng - những người căn cao số nặng( Đây nói về người có khả năng soi xét), còn các căn giá khác ( Chúa Nguyệt, Ông Bẩy, Cô Chín) không thể làm được việc này, mà thông thường chỉ xem bói: nhà cửa, đất cát, mồ ả, gia sự… Nhiều nhà đồng hiện nay lại cho mình được lộc Ông Mười, Cô Đôi, Cô Bé…ngồi xem bói ( Đọc Thêm ....)NGHE CHẦU VĂN CỔ
Tứ phủ Thánh cậu
Tứ phủ Thánh Cậu là những người chết trẻ , từ 1- 9 tuổi , hiển linh thành các bé Thánh . Người ta không biết rõ đầy đủ về 10 hay 12 vị thuộc hàng Cậu , họ là các phụ tá của các Ông Hoàng . Thường thì lần lên đồng nào cũng có giá Cậu bơ ( ba ) và Cậu bé . Đó là những giá đồng có tính cách phóng túng , nghịch ngợm , quần áo kỳ cục , lời nói ngọng ngịu của trẻ con , kèm theo các điệu múa lân hay múa hèo khá sôi nổi Tứ phủ Thánh Cậu gồm có :1. Cậu Hoàng Cả2. Cậu Hoàng Đôi3. Cậu Hoàng Bơ4. Cậu Bé- Cậu Bé Đồi Ngang ( Cậu Hoàng Quận )- Cậu Bé Đồi Non- Cậu Bé Cửa Đông Ngoài ra ở mỗi bản đền lại có một cậu bé coi giữ gọi là cậu bé bản đền , trong đó thường hay ngự đồng như : Cậu Bé Phủ Bóng , Cậu Bé Đông Cuông ....Tìm số điện thoại Đền Phủ
Văn hóa tín ngưỡng thờ Tứ phủ
Trong những năm gần đây , theo đường lối đổi mới của đảng và nhà nước , cùng với việc nhiều ngôi đình đền chùa được phục hồi , việc thờ mẫu cũng không kém phần rầm rộ , đứng hàng đầu là việc thờ mẫu ở phủ Vân Cát ( mây lành ) phủ Thiên Hương ( dầu thơm của trời ) đều ở VỤ bản - Hà Nam . Thứ đến phủ tây Hồ , Hà Nội . vài năm gần đây.View blog
|
Quạt sừng giấy dó châm kim thủ công
Từ khóa » đai Xanh Kiềng Bạc Túi Trầu
-
Hát Văn Chầu Bé Bắc Lệ - Ca Sỹ: Đình Cương Nhà Hát Chèo Thái Bình
-
Lời Bài Hát: CHẦU BÉ - Ca Sỹ: VĂN CHƯƠNG
-
Áo Chàm Xanh Khăn Lục đội đầu Đai Xanh Kiềng Bạc Túi Trầu - Facebook
-
SỰ TÍCH CHẦU BÉ BẮC LỆ - MÙA HOA BÁCH HỢP
-
VÀI NÉT SƠ LƯỢC VỀ CHẦU BÉ BẮC LỆ - MÙA HOA BÁCH HỢP
-
Xuân Hinh - Chầu Bé - Diễn Đàn Hát Văn Việt Nam
-
[Bản Văn] Chầu Bé Bắc Lệ - ĐẠO MẪU VIỆT NAM
-
Chầu Bé Bắc Lệ - Phủ Dầy Nam Định
-
Bản Văn Chầu Bé Bắc Lệ - SuNa
-
Chầu Bé Bắc Lệ Là Ai? | Công Đồng Bắc Lệ | Đạo Mẫu Tam Tứ Phủ
-
Văn Chầu Bé - Hội Nhất Tâm
-
Chầu Bé Bắc Lệ Là Ai? Sự Tích Và Đền Thờ
-
Chầu Bé Bắc Lệ - Sự Tích, đền Thờ Và Cách Dâng Lễ - Oản Cô Tâm
Mùa Rơm