Các Công Thức Biến đổi Căn Thức Bậc Hai Và Bài Tập Vận Dụng

Có thể bạn quan tâm

Bài viết này, chúng ta cùng ôn lại các công thức biến đổi căn thức bậc hai và vận dụng các công thức này để giải các bài tập minh họa. Việc giải bài tập nhiều sẽ giúp các em hiểu rõ và ghi nhớ tốt hơn các công thức qua đó rèn luyện được các kỹ năng giải toán.

I. Các công thức biến đổi căn thức bậc hai cần nhớ.

$1.\: \sqrt{A^2}=\left | A \right |$

$2.\: \sqrt{AB}=\sqrt{A}.\sqrt{B}$ (với A≥0 và B≥0)

$3.\: \sqrt{\frac{A}{B}}=\frac{\sqrt{A}}{\sqrt{B}}$ (với A≥0 và B>0)

$4.\: \sqrt{A^2B}=\left | A \right |\sqrt{B}$ (với B≥0)

$\dpi{100} \fn_cm 5.\: A\sqrt{B}=\sqrt{A^2B}$ (với A≥0 và B≥0)

$A\sqrt{B}=-\sqrt{A^2B}$ (với A<0 và B≥0)

$6.\: \sqrt{\frac{A}{B}}=\frac{1}{\left | B \right |}\sqrt{AB}$ (với AB ≥0 và B≠0)

$\small 7.\: \frac{A}{\sqrt{B}}=\frac{A\sqrt{B}}{B}$ (với B>0)

$8.\: \frac{C}{\sqrt{A}+ B}=\frac{C(\sqrt{A}-B)}{A-B^2}$ (với A≥0 và A≠B2)

$\frac{C}{\sqrt{A}- B}=\frac{C(\sqrt{A}+B)}{A-B^2}$ (với A≥0 và A≠B2)

$9.\: \frac{C}{\sqrt{A}+\sqrt{B}}=\frac{C(\sqrt{A}-\sqrt{B})}{A-B}$ (với A≥0; B≥0 và A≠B)

$\: \frac{C}{\sqrt{A}-\sqrt{B}}=\frac{C(\sqrt{A}+\sqrt{B})}{A-B}$ (với A≥0; B≥0 và A≠B)

Như vậy ở trên là các công thức biến đổi căn thức bậc 2, các em lưu ý rằng: các biểu thức trong căn bậc 2 phải không âm, chính vì vậy mà mỗi công thức trên nếu có các điều kiện đi kèm các em cần phải ghi nhớ để tránh phép biến đổi của mình bị sai.

II. Bài tập vận dụng các phép biến đổi căn thức

* Bài 70 trang 40 SGK Toán 9 Tập 1: Tìm giá trị các biểu thức sau bằng cách biến đổi, rút gọn thích hợp:

$a)\: \sqrt{\frac{25}{81}.\frac{16}{49}.\frac{196}{9}}$ $b)\: \sqrt{3\frac{1}{16}.2\frac{14}{25}.2\frac{34}{81}}$

$c)\: \frac{\sqrt{640}.\sqrt{34,3}}{\sqrt{567}}$ $d)\: \sqrt{24,6}.\sqrt{810}.\sqrt{11^2-5^2}$

* Lời giải:

$a)\: \sqrt{\frac{25}{81}.\frac{16}{49}.\frac{196}{9}}=\sqrt{\frac{25}{81}}.\sqrt{\frac{16}{49}}.\sqrt{\frac{196}{9}}$

$=\frac{\sqrt{25}}{\sqrt{81}}.\frac{\sqrt{16}}{\sqrt{49}}.\frac{\sqrt{196}}{\sqrt{9}} =\frac{\sqrt{5^2}}{\sqrt{9^2}}.\frac{\sqrt{4^2}}{\sqrt{7^2}}.\frac{\sqrt{14^2}}{\sqrt{3^2}}$

$=\frac{5}{9}.\frac{4}{7}.\frac{14}{3}=\frac{5.4.2}{9.3}=\frac{40}{27}$

- Ta cũng có thể biến đổi như sau:

$\sqrt{\frac{25}{81}}.\sqrt{\frac{16}{49}}.\sqrt{\frac{196}{9}}=\sqrt{\left ( \frac{5}{9} \right )^2}.\sqrt{\left ( \frac{4}{7} \right )^2}.\sqrt{\left ( \frac{14}{3} \right )^2}$

$=\frac{5}{9}.\frac{4}{7}.\frac{14}{3}=\frac{5.4.2}{9.3}=\frac{40}{27}$

$b)\: \sqrt{3\frac{1}{16}.2\frac{14}{25}.2\frac{34}{81}}$ $=\sqrt{\frac{49}{16}.\frac{64}{25}.\frac{196}{81}}$

$=\sqrt{\frac{49}{16}}.\sqrt{\frac{64}{25}}.\sqrt{\frac{196}{81}}=\frac{\sqrt{7^2}}{\sqrt{4^2}}.\frac{\sqrt{8^2}}{\sqrt{5^2}}.\frac{\sqrt{14^2}}{\sqrt{9^2}}$

$=\frac{7.8.14}{4.5.9}=\frac{7.2.14}{5.9}=\frac{196}{45}$

$c)\: \frac{\sqrt{640}.\sqrt{34,3}}{\sqrt{567}}$ $=\sqrt{\frac{640.34,3}{567}}=\sqrt{\frac{64.343}{567}}$

$=\sqrt{\frac{64.49.7}{81.7}}=\sqrt{\frac{64.49}{81}}=\sqrt{\frac{8^2.7^2}{9^2}}=\frac{8.7}{9}=\frac{56}{9}$

$d)\: \sqrt{24,6}.\sqrt{810}.\sqrt{11^2-5^2}$

$= \sqrt{24,6.810}.\sqrt{(11-5)(11+5)}$

$= \sqrt{246.81}.\sqrt{6.16}=\sqrt{246.81.6.16}$

$=\sqrt{1296.81.16}=\sqrt{36^2.9^2.4^2}$

$=\sqrt{(36.9.4)^2}=1296$

* Bài 71 trang 40 SGK Toán 9 Tập 1: Rút gọn các biểu thức sau:

$a)\: \left ( \sqrt{8}-3\sqrt{2}+\sqrt{10} \right )\sqrt{2}-\sqrt{5}$

$b)\: 0,2\sqrt{(-10)^2.3}+2\sqrt{ (\sqrt{3}-\sqrt{5} )^2}$

$d)\: 2\sqrt{(\sqrt{2}-3)^2}+\sqrt{2.(-3)^2}-5\sqrt{(-1)^4}$

* Lời giải:

$a)\: \left ( \sqrt{8}-3\sqrt{2}+\sqrt{10} \right )\sqrt{2}-\sqrt{5}$

$=\left ( \sqrt{2^2.2}-3\sqrt{2}+\sqrt{2.5} \right )\sqrt{2}-\sqrt{5}$

$=\left ( 2\sqrt{2}-3\sqrt{2}+\sqrt{2}.\sqrt{5} \right )\sqrt{2}-\sqrt{5}$

$=2 (\sqrt{2})^2-3(\sqrt{2})^2+\sqrt{5}.(\sqrt{2})^2-\sqrt{5}$

$=4-6+2\sqrt{5}-\sqrt{5}=-2+\sqrt{5}$

$b)\: 0,2\sqrt{(-10)^2.3}+2\sqrt{ (\sqrt{3}-\sqrt{5} )^2}$

$=0,2.10.\sqrt{3}+2\left | \sqrt{3}-\sqrt{5} \right |$

$=2\sqrt{3}+2(\sqrt{5}-\sqrt{3})=2\sqrt{5}$

$d)\: 2\sqrt{(\sqrt{2}-3)^2}+\sqrt{2.(-3)^2}-5\sqrt{(-1)^4}$

$=2|\sqrt{2}-3|+3\sqrt{2}-5\sqrt{1}$

$=2(3-\sqrt{2})+3\sqrt{2}-5$

$=6-2\sqrt{2}+3\sqrt{2}-5=1+\sqrt{2}$

* Bài 73 trang 40 SGK Toán 9 Tập 1: Rút gọn rồi tính giá trị các biểu thức sau:

$a)\: \sqrt{-9a}-\sqrt{9+12a+4a^2}\: ;\: a=-9$

$b)\: 1+\frac{3m}{m-2}\sqrt{m^2-4m+4}\: ; m=1,5$

$c)\: \sqrt{1-10a-25a^2}-4a\: ;\: a=\sqrt{2}$

$d)\: 4x-\sqrt{9x^2+6x+1}\: ;\: x=-\sqrt{3}$

* Lời giải:

$a)\: \sqrt{-9a}-\sqrt{9+12a+4a^2}\: ;\: a=-9$

$= \sqrt{3^2.(-a)}-\sqrt{3^2+2.3.2a+(2a)^2}$

$= 3\sqrt{(-a)}-\sqrt{(3+2a)^2}= 3\sqrt{(-a)}-|3+2a|$

- Tại a = -9 thay vào ta được:

$3\sqrt{-(-9)}-|3+2(-9)|=3\sqrt{3^2}-|3-18|$

=3.3-|-15|=9-15=-6

$b)\: 1+\frac{3m}{m-2}\sqrt{m^2-4m+4}\: ; m=1,5$

$= 1+\frac{3m}{m-2}\sqrt{m^2-2.2.m+2^2}$

$= 1+\frac{3m}{m-2}\sqrt{(m-2)^2}=1+\frac{3m}{m-2}.|m-2|$

- Tại m = 1,5 thay vào ta được:

$1+\frac{3.1,5}{1,5-2}.|1,5-2|$ $=1+\frac{4,5}{-0,5}.0,5=1-4,5=-3,5$

$c)\: \sqrt{1-10a-25a^2}-4a\: ;\: a=\sqrt{2}$

$=\sqrt{1-10a-25a^2}-4a=\sqrt{1-2.5a+(5a)^2}-4a$

$=\sqrt{(1-5a)^2}-4a=|1-5a|-4a$

- Tại $a=\sqrt{2}$ thay vào ta được:

$|1-5.\sqrt{2}|-4.\sqrt{2}=5\sqrt{2}-1-4\sqrt{2}=\sqrt{2}-1$

$d)\: 4x-\sqrt{9x^2+6x+1}\: ;\: x=-\sqrt{3}$

$=4x-\sqrt{9x^2+6x+1}=4x-\sqrt{(3x)^2+2.3x.1+(1)^2}$

$=4x-\sqrt{(3x+1)^2}=4x-|3x+1|$

- Tại $x=\sqrt{3}$ thay vào ta được

$4(-\sqrt{3})-|3.(-\sqrt{3})+1|=-4\sqrt{3}-(3\sqrt{3}-1)=1-7\sqrt{3}$

* Bài 74 trang 40 SGK Toán 9 Tập 1: Tìm x, biết:

$a)\: \sqrt{(2x-1)^2}=3$

$b)\: \frac{5}{3}\sqrt{15x}-\sqrt{15x}-2=\frac{1}{3}\sqrt{15x}$

* Lời giải:

$a)\: \sqrt{(2x-1)^2}=3$

$\Leftrightarrow |2x-1|=3$ (*)

+ Nếu 2x - 1 ≥ 0 ⇒ x ≥ 1/2 thì |2x - 1| = 2x - 1 ta có

(*) ⇔ 2x - 1 = 3 ⇔ 2x = 4 ⇔ x = 2 (thỏa điều kiện x≥1/2).

+ Nếu Nếu 2x - 1 < 0 ⇒ x < 1/2 thì |2x - 1| = -(2x - 1) = 1 - 2x ta có

(*) ⇔ 1 - 2x = 3 ⇔ 2x = -2 ⇔ x = -1 (thỏa điều kiện x<1/2).

→ Vậy phương trình có 2 nghiệm: x = 2 và x = -1

$b)\: \frac{5}{3}\sqrt{15x}-\sqrt{15x}-2=\frac{1}{3}\sqrt{15x}$ (*)

- Điều kiện: x≥0.

$(*)\Leftrightarrow \frac{5}{3}\sqrt{15x}-\sqrt{15x}-\frac{1}{3}\sqrt{15x}=2$

$\Leftrightarrow \frac{1}{3}\sqrt{15x}=2\Leftrightarrow \sqrt{15x}=6$

(Bình phương 2 vế của phương trình)

$\Leftrightarrow 15x=36\Leftrightarrow x=\frac{36}{15}=\frac{12}{5}$

* Bài 76 trang 41 SGK Toán 9 Tập 1: Cho biểu thức

$Q=\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}}-\left ( 1+\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}} \right ):\frac{b}{a-\sqrt{a^2-b^2}}$ (với a>b>0).

a) Rút gọn Q.

b) Xác định giá trị của Q khi a = 3b.

* Lời giải:

a) Rút gọn Q.

$Q=\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}}-\left ( 1+\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}} \right ):\frac{b}{a-\sqrt{a^2-b^2}}$

$=\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}}-\left ( 1+\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}} \right ).\frac{a-\sqrt{a^2-b^2}}{b}$

$=\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}}-\frac{a+\sqrt{a^2-b^2}}{\sqrt{a^2-b^2}}.\frac{a-\sqrt{a^2-b^2}}{b}$

$=\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}}-\frac{a^2-(\sqrt{a^2-b^2})^2}{b\sqrt{(a^2-b^2)}}$ $=\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}}-\frac{a^2-(a^2-b^2)}{b\sqrt{(a^2-b^2)}}$

$=\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}}-\frac{b^2}{b\sqrt{(a^2-b^2)}}$ $=\frac{a}{\sqrt{a^2-b^2}}-\frac{b}{\sqrt{(a^2-b^2)}}=\frac{a-b}{\sqrt{a^2-b^2}}$

$=\frac{(\sqrt{a-b})^2}{\sqrt{(a-b)(a+b)}}=\frac{\sqrt{a-b}}{\sqrt{a+b}}$

> Lưu ý: ở phép biến đổi trên do giả thiết a>b>0 nên a-b>0 ta mới có thể viết:

$a-b=(\sqrt{a-b})^2$ và $\sqrt{(a-b)(a+b)}=\sqrt{a-b}.\sqrt{a+b}$

b) Thay a = 3b vào ta được:

$Q=\frac{\sqrt{3b-b}}{\sqrt{3b+b}}=\frac{\sqrt{2b}}{\sqrt{4b}}=\sqrt{\frac{1}{2}}=\frac{\sqrt{2}}{2}$

Từ khóa » Khai Căn Biểu Thức Lớp 9

Các Công Thức Biến đổi Căn Thức Bậc Hai Và Bài Tập Vận Dụng

Các Dạng Toán Về Căn Bậc 2, Căn Bậc 3 Và Cách Giải - Toán Lớp 9

Toán 9 - Căn Thức Bậc Hai Và Hằng đẳng Thức - Blog Lớp Học Tích Cực

Rút Gọn Biểu Thức Chứa Căn Toán 9

Cách Tính Giá Trị Của Biểu Thức Chứa Căn - Trường Quốc Học

Lý Thuyết Về Rút Gọn Biểu Thức Chứa Căn Bậc Hai

Khai Phương Một Tích, Một Thương - Nhân Chia Các Căn Thức Bậc Hai

Dạng Bài Tập Tính Giá Trị Biểu Thức Cực Hay Có Giải Chi Tiết

Câu 62 Trang 15 SBT Toán Lớp 9 Tập 1: Khai Triển Và Rút Gọn Các ...

Định Nghĩa, Công Thức Khai Căn Bậc 2, Bậc 3, Bậc N - TopLoigiai

Rút Gọn Biểu Thức Chứa Căn Bậc Hai

Rút Gọn Biểu Thức Lớp 9 Căn Thức Bậc 2 Và Bài Tập Vận Dụng

Căn Thức Bậc Hai Và Hằng đẳng Thức - Chuyên đề Môn Toán Lớp 9

Lý Thuyết Căn Thức Bậc Hai Và Hằng đẳng Thức Hay, Chi Tiết | Toán Lớp 9

AloWings - Toán Cấp 2

Liên Hệ