Danh Sách Thiên Hà – Wikipedia Tiếng Việt

Bước tới nội dung

Nội dung

chuyển sang thanh bên ẩn

• Đầu
• 1 Thiên hà có tên
• 2 Thiên hà nhìn được bằng mắt thường
• 3 Danh sách
• 4 Đứng nhất Hiện/ẩn mục Đứng nhất
  • 4.1 Theo khoảng cách
  • 4.2 Theo khối lượng
• 5 Chú thích
• 6 Liên kết ngoài
• 7 Xem thêm

• Bài viết
• Thảo luận

Tiếng Việt

• Đọc
• Sửa đổi
• Sửa mã nguồn
• Xem lịch sử

Công cụ Công cụ chuyển sang thanh bên ẩn Tác vụ

• Đọc
• Sửa đổi
• Sửa mã nguồn
• Xem lịch sử

Chung

• Các liên kết đến đây
• Thay đổi liên quan
• Liên kết thường trực
• Thông tin trang
• Trích dẫn trang này
• Tạo URL rút gọn
• Tải mã QR

In và xuất

• Tạo một quyển sách
• Tải dưới dạng PDF
• Bản để in ra

Tại dự án khác

• Wikimedia Commons
• Khoản mục Wikidata

Giao diện chuyển sang thanh bên ẩn Bách khoa toàn thư mở Wikipedia

Danh sách này liệt kê các thiên hà tiêu biểu đã quan sát thấy, đã được ghi nhận. Hiện khoa học ghi nhận khoảng 50 thiên hà trong nhóm thiên hà địa phương, khoảng 100.000 thiên hà trong siêu nhóm địa phương và khoảng 170 tỷ thiên hà trong vũ trụ quan sát được.

Thiên hà có tên

[sửa | sửa mã nguồn]

Danh sách này gồm những thiên hà được biết đến nhiều nhất thay vì lựa chọn những thiên hà dựa vào danh mục hoặc danh sách, hoặc hệ tọa độ, hoặc sự chọn lựa có hệ thống.

Hình ảnh	Tên Thiên hà	Chòm sao	Nguồn gốc tên gọi	Ghi chú
	Tiên Nữ	Tiên Nữ	Thiên hà này nằm ở chòm sao Tiên Nữ nên lấy theo tên của chòm sao này.	Thiên hà lớn gần nhất với Ngân hà của chúng ta.
	Mắt Đen	Hậu Phát	Thiên hà có một dải tối hấp thụ bụi phía trước trung tâm thiên hà, dẫn đến tên "Thiên hà Mắt Đen".
	Bode	Đại Hùng	Đặt tên theo Johann Elert Bode, người đã tìm ra thiên hà này 1774.
	Bánh Xe	Ngọc Phu	Thiên hà nhìn giống hình bánh xe có nan hoa.
	Cigar	Đại Hùng	Thiên hà nhìn giống điếu xì gà (cigar).
	Sao Chổi	Ngọc Phu	Thiên hà nhìn giống dạng sao chổi.	Hiệu ứng sao chổi là do sự tước thủy triều bởi các thiên hà lân cận trong cụm Abell 2667.
	Cosmos Redshift 7	Lục Phân Nghi	Tên thiên hà dựa trên giá trị của độ đo dịch chuyển đỏ là 7 (làm tròn từ 6.604).[1]
	Vật thể Hoag	Cự Xà	Đặt tên theo Arthur Hoag, người đã khám phá ra thiên hà vòng.
	Đám Mây Magellan Lớn	Kiếm Ngư/Sơn Án	Đặt tên theo Ferdinand Magellan	Đây là thiên hà lớn thứ 4 trong Nhóm Địa phương, tạo thành cặp với SMC, và từ những nghiên cứu gần đây cho thấy khả năng nó không thuộc về hệ thống thiên hà vệ tinh của Ngân Hà.
	Đám Mây Magellan Nhỏ	Đỗ Quyên	Đặt tên theo Ferdinand Magellan
	Thiên thể Mayall	Đại Hùng	Đặt tên theo Nicholas Mayall, người đã khám phá ra thiên hà này.[2][3][4]
	Ngân Hà (thiên hà của chúng ta)	Nhân Mã	Đây là thiên hà của chúng ta, có chứa hệ Mặt Trời bao gồm Mặt Trời, Trái Đất và Mặt Trăng.
	Chong Chóng	Đại Hùng	Thiên hà nhìn giống hình chong chóng đồ chơi
	Mũ Vành Rộng	Thất Nữ	Thiên hà nhìn giống mũ vành rộng sombrero.
	Hoa Hướng Dương	Lạp Khuyển	Thiên hà nhìn giống hoa hướng dương
	Nòng Nọc	Thiên Long	Thiên hà nhìn giống nòng nọc.	Hình dạng này là kết quả của tương tác thủy triều dẫn đến kéo dài đuôi thủy triều.
	Xoáy Nước	Lạp Khuyển	Thiên hà nhìn giống xoáy nước.

Thiên hà nhìn được bằng mắt thường

[sửa | sửa mã nguồn]

Các thiên hà nhìn được bằng mắt thường, đối với bầu trời rất tối, đứng ở trên cao quan sát với thời tiết trong và ổn định.

Hình ảnh	Thiên hà	Cấp sao biểu kiến	Khoảng cách	Chòm sao	Ghi chú
	Ngân Hà	-6.5 (không tính Mặt Trời)	0	Nhân Mã	Đây là thiên hà của chúng ta, thường nhìn thấy một phần nó vào ban đêm như một dải trắng vắt ngang bầu trời.[5]
	Đám mây Magellan lớn	0,9	160 kly (50kpc)	Kiếm Ngư/Sơn Án	Nhìn thấy được ở bán cầu nam. Có thể coi nó là tinh vân sáng nhất trên bầu trời.[5][6][7]
	Đám mây Magellan nhỏ	2,7	200 kly (60kpc)	Đỗ Quyên	Nhìn thấy được ở bán cầu nam.[5][8]
	Thiên hà Tiên Nữ	3,4	2,5 Mly (780kpc)	Tiên Nữ	Nó nằm trong chòm sao Tiên Nữ.[5][9]
	Omega Centauri	3,9	18 kly (5,5kpc)	Bán Nhân Mã	Nó từng được coi là một sao, sau đó là cụm sao cầu, Omega Centauri đã được các nhà thiên văn phát hiện có một lỗ đen tại trung tâm của nó và nó được coi là một thiên hà lùn vào tháng 4 năm 2010.[10]
	Thiên hà Tam Giác	5,7	2,9 Mly (900kpc)	Tam Giác	Là một thiên hà mờ, khả năng quan sát thấy nó bị ảnh hưởng mạnh bởi sự ô nhiễm ánh sáng, có thể nhìn thấy nó trên bầu trời tối đen nhưng có thể không quan sát được trong khu vực dân cư.[11]
	Centaurus A	7,8	13,7 ± 0,9 Mly (4,2 ± 0,3 Mpc)	Bán Nhân Mã	Centaurus A đã được Stephen James O'Meara quan sát thấy bằng mắt thường[12]
	Thiên hà Bode	7,89	12 Mly (3,6Mpc)	Đại Hùng	Những người quan sát thiên văn nghiệp dư nhiều kinh nghiệm cũng có thể quan sát thấy bằng mắt thường thiên hà này trong những điều kiện tốt.[13][14][15]
	Thiên hà Ngọc Phu	8.0	11.4 ± 0.7 Mly (3.5 ± 0.2 Mpc)	Ngọc Phu	Theo Brian A. Skiff, khả năng nhìn thấy bằng mắt thường của thiên hà này được thảo luận trong tạp chí Sky & Telescope từ những năm 1960 hoặc 1970.[16]
	Messier 83	8,2	14,7 Mly (4,5Mpc)	Trường Xà	M83 có thể quan sát trực tiếp bằng mắt thường.[17]

• Thiên hà elip lùn Nhân Mã (Sagittarius Dwarf Elliptical Galaxy) không được liệt kê vì đang có những tranh luận xung quanh vấn đề đây có phải là thiên hà hay không.

Danh sách

[sửa | sửa mã nguồn]

Thiên hà	Ghi chú
M82	Đây là nguyên mẫu của thiên hà bùng nổ sao.
M87	Thiên hà trong vùng trung tâm của Siêu đám Xử Nữ.[18]
M102	Thiên hà này vẫn xác định dứt khoát nó là thiên thể nào, và phần lớn nó chính là NGC 5866, hoặc khả năng nó là thiên hà M101. Những khả năng khác cũng được đề cập tới.
NGC 2770	NGC 2770 được xem là Nhà máy Supernova do gần đây đã ghi nhận 3 siêu tân tinh trong nó.
NGC 3314 NGC 3314a NGC 3314b	Đây là các cặp thiên hà xoắn ốc, 1 thiên hà nằm phía đằng sau, chú ý là hai thiên hà tách ra nhau, và không ảnh hưởng hấp dẫn đến nhau. Khoảng cách từ Trái Đất đến a và b vào khoảng 117 triệu và 140 triệu năm ánh sáng. Rất hiếm khi các thiên hà sắp thẳng hàng với nhau.
ESO 137-001	Nằm trong cụm thiên hà Abell 3627, thiên hà này đang bị tước khí do áp suất của môi trường liên đám (ICM), do vận tốc chuyển động của nó trong đám khá lớn, và nó để lại một cái đuôi mật độ cao với các ngôi sao đang hình thành trong nó. Đặc điểm của cái đuôi đó là số lượng lớn nhất các sao hình thành nằm bên ngoài phía xa thiên hà. Thiên hà này hiện lên như một sao chổi, với đầu là thiên hà, và đuôi là khí và các sao.[19][20][21][22]
Thiên hà Sao Chổi	Nằm trong cụm thiên hà Abell 2667, thiên hà xoắn ốc này đang bị tước thủy triều gồm những khí và sao với tốc độ lớn đi qua cụm thiên hà, hiện lên như một sao chổi.

Đây là một danh sách chưa hoàn tất, và có thể sẽ không bao giờ thỏa mãn yêu cầu hoàn tất. Bạn có thể đóng góp bằng cách mở rộng nó bằng các thông tin đáng tin cậy.

Đứng nhất

[sửa | sửa mã nguồn]

Theo khoảng cách

[sửa | sửa mã nguồn]

Danh hiệu	Thiên hà	Khoảng cách	Ghi chú
Thiên hà láng giềng gần nhất	Canis Major Dwarf	0,025 Mly	Phát hiện năm 2003, thiên hà vệ tinh của Ngân Hà, sáp nhập từ từ.
Thiên hà xa nhất	UDFj-39546284	z≃10,3	Với khoảng cách 13,2 tỉ năm ánh sáng [23] đây có thể là thiên thể xa nhất và lâu đời nhất khoa học hiện quan sát dược.
Quasar gần nhất	3C 273	z=0,158
Quasar xa nhất	CFHQS J2329-0301	z=6,43	Phát hiện năm 2007.

Theo khối lượng

[sửa | sửa mã nguồn]

Danh hiệu	Thiên hà	Khối lượng	Ghi chú
Thiên hà nhẹ nhất	Willman 1	[24]
Thiên hà nặng nhất	Messier 87 (M87, NGC 4486, Virgo A)	[25]
Thiên hà xoắn ốc nặng nhất	ISOHDFS 27

Chú thích

[sửa | sửa mã nguồn]

1. ^ Sobral, David; Matthee, Jorryt; Darvish, Behnam; Schaerer, Daniel; Mobasher, Bahram; Röttgering, Huub J. A.; Santos, Sérgio; Hemmati, Shoubaneh (ngày 4 tháng 6 năm 2015). "Evidence For POPIII-Like Stellar Populations In The Most Luminous LYMAN-α Emitters At The Epoch Of Re-Ionisation: Spectroscopic Confirmation". The Astrophysical Journal. Quyển 808. tr. 139. arXiv:1504.01734. Bibcode:2015ApJ...808..139S. doi:10.1088/0004-637x/808/2/139.
2. ^ Smith, Robert T. (1941). "The Radial Velocity of a Peculiar Nebula". Publications of the Astronomical Society of the Pacific. Quyển 53. tr. 187. Bibcode:1941PASP...53..187S. doi:10.1086/125301.
3. ^ Burbidge, E. Margaret (1964). "The Strange Extragalactic Systems: Mayall's Object and IC 883". Astrophysical Journal. Quyển 140. tr. 1617. Bibcode:1964ApJ...140.1617B. doi:10.1086/148070.
4. ^ Baade, W.; Minkowski, R. (1954). "On the Identification of Radio Sources". Astrophysical Journal. Quyển 119. tr. 215. Bibcode:1954ApJ...119..215B. doi:10.1086/145813.
5. ^ a b c d Karen Masters (tháng 12 năm 2003). "Curious About Astronomy: Can any galaxies be seen with the naked eye?". Curious.astro.cornell.edu. Truy cập ngày 1 tháng 11 năm 2008.
6. ^ Astronomy Knowledge Base, Magellanic Cloud Lưu trữ ngày 5 tháng 7 năm 2006 tại Wayback Machine, UOttawa
7. ^ SEDS, The Large Magellanic Cloud, LMC
8. ^ SEDS, The Small Magellanic Cloud, SMC
9. ^ SEDS, Messier 31 Lưu trữ ngày 5 tháng 12 năm 2006 tại Wayback Machine
10. ^ UPI, Black hole found in Omega Centauri,ngày 10 tháng 4 năm 2008 at 2:07 PM
11. ^ "SkyandTelescope.com - Saving Dark Skies - The Bortle Dark-Sky Scale". Bản gốc lưu trữ ngày 23 tháng 3 năm 2009. Truy cập ngày 28 tháng 12 năm 2010.
12. ^ "Aintno Catalog". Bản gốc lưu trữ ngày 5 tháng 1 năm 2010. Truy cập ngày 28 tháng 12 năm 2010.
13. ^ "Farthest Naked Eye Object". Uitti.net. Truy cập ngày 1 tháng 11 năm 2008.
14. ^ SEDS, Messier 81 Lưu trữ ngày 19 tháng 1 năm 2010 tại Wayback Machine
15. ^ S. J. O'Meara (1998). The Messier Objects. Cambridge: Cambridge University. ISBN 0-521-55332-6.
16. ^ http://messier.obspm.fr/xtra/supp/m81naked.txt
17. ^ "SpringerLink - Abstract". Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 2 năm 2021. Truy cập ngày 28 tháng 12 năm 2010.
18. ^ Hayden Planetarium, Local Large-Scale Structure
19. ^ Sky and Telescope, New Stars in a Galaxy's Wake Lưu trữ ngày 10 tháng 1 năm 2008 tại Wayback Machine, ngày 28 tháng 9 năm 2007
20. ^ NASA, 'Orphan' Stars Found in Long Galaxy Tail Lưu trữ ngày 4 tháng 11 năm 2008 tại Wayback Machine, 09.20.07
21. ^ arXiv, H-alpha tail, intracluster HII regions and star-formation: ESO137-001 in Abell 3627, Fri, ngày 8 tháng 6 năm 2007 17:50:48 GMT
22. ^ Universe Today, Galaxy Leaves New Stars Behind in its Death Plunge; September 20th, 2007
23. ^ có nghĩa hình ảnh chúng ta quan sát thấy là chùm tia sáng phát đi từ thiên hà này cách đây đã 13,2 tỉ năm
24. ^ New Scientist, "Smallest galaxy hints at hidden population", David Shiga, ngày 4 tháng 6 năm 2007 (accessed ngày 9 tháng 9 năm 2010)
25. ^ The Independent, Science & technology: WHAT ON EARTH?, ngày 28 tháng 2 năm 2004

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn]

• Wolfram Research: Scientific nhà thiên văn học Documentations - thiên văn học/Atlas/BrightestGalaxies.html Brightest Galaxies[liên kết hỏng]
• 1956 Catalogue of Galaxy Redshifts: Redshifts and magnitudes of extragalactic nebulae by Milton L. Humason, Nicholas U. Mayall, Allan Sandage
• 1936 Catalogue of Galaxy Redshifts: The Apparent Radial Velocities of 100 Extra-Galactic Nebulae by Milton L. Humason
• 1925 Catalogue of Galaxy Redshifts: [ ] by Vesto Slipher
• (1917) First Catalogue of Galaxy Redshifts: Nebulae by Vesto Slipher

Xem thêm

[sửa | sửa mã nguồn]

• Thiên hà
• Ngân Hà
• Siêu đám địa phương
• Siêu đám thiên hà

x t s Thiên hà
Hình thái học	Đĩa Hạt đậu có thanh không có thanh Xoắn ốc anemic có thanh kết tụ hoàn mỹ trung gian Magellanic không có thanh Thiên hà lùn elip vô định hình hình cầu xoắn ốc Thiên hà elip cD Vô định hình có thanh Bất thường Vòng Cực
Cấu trúc	Nhân thiên hà hoạt động Thanh Hạch cầu Quầng vật chất tối Đĩa Thiên hà đĩa Quầng corona Trung tâm Ngân Hà Mặt phẳng thiên hà Galactic ridge Môi trường liên sao Tiền thiên hà Nhánh xoắn ốc Lỗ đen siêu khối lượng
Nhân hoạt động	Blazar LINER Markarian Chuẩn tinh Vô tuyến hình chữ X Luồng phun tương đối Thiên hà Seyfert
Thiên hà trànđầy năng lượng	LAE LIRG Bùng nổ sao blue compact dwarf hạt đậu faint blue Hot dust-obscured
Hoạt động thấp	Low surface brightness Ultra diffuse Dark galaxy
Tương tác	Field Thủy triều thiên hà Cloud Groups and clusters Nhóm thiên hà Cụm thiên hà Quần tụ thiên hà sáng nhất brightest cluster galaxy fossil group tương tác Hợp nhất Jellyfish Vệ tinh Luồng sao Siêu đám Tường Chân không và Siêu chân không thiên hà chân không
Danh sách	Thiên hà Thiên hà được đặt tên theo người Lớn nhất Gần nhất Xa nhất Thiên hà vòng cực Thiên hà vòng Thiên hà xoắn ốc Nhóm và cụm Nhóm chuẩn tinh lớn Chuẩn tinh Siêu đám thiên hà Trống rỗng Cụm Các nhóm quasar lớn
Xem thêm	Thiên hà tối Thiên văn học Ngân Hà Thiên văn học ngoài Ngân Hà Hệ tọa độ thiên hà Góc phần tư thiên hà Thiên hà lam mờ Sự hình thành và tiến hóa thiên hà Bụi liên thiên hà Sao liên thiên hà Du hành liên thiên hà Độ kim loại
Thể loại Cổng thông tin

Lấy từ “https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Danh_sách_thiên_hà&oldid=74518679” Thể loại:

• Danh sách không ngừng thay đổi
• Thiên hà
• Danh sách liên quan đến thiên văn học

Thể loại ẩn:

• Bản mẫu webarchive dùng liên kết wayback
• Bài có liên kết hỏng

Tìm kiếm Tìm kiếm Đóng mở mục lục Danh sách thiên hà 33 ngôn ngữ Thêm đề tài