Góc Cổ Thi: Thơ Nguyễn Trãi Phần E: Thơ làm trong thời sang Trung Quốc (Đỗ Chiêu Đức) & Các bài dịch của Mai XThanh, Mailoc
Góc Việt Thi : Thơ NGUYỄN TRÃI E. Thơ làm trong thời sang Trung Quốc. 1. Bài thơ QUÁ HẢI : 過海 QUÁ HẢI 撥盡閑愁獨倚蓬， Bát tận nhàn sầu độc ỷ bồng, 水光渺渺思何窮。 Thủy quang diểu diểu tứ hà cùng. 松林地斥疆南北， Tùng lâm địx xích cương nam bắc, 龍尾山橫限要衝。 Long vĩ sơn hoành hạn yếu xung. 義氣掃空千障客， Nghĩa khí tảo không thiên chướng khách, 壯懷呼起半帆風。 Tráng hoài hô khởi bán phàm phong. 扁舟羨我朝天客， Biển chu hâm ngã triều thiên khách, 直駕鯨鯢跨海東。 Trực giá kình nghê khóa hải đông. 
* CHÚ THÍCH : - BÁT 撥 : là Vạch, Vén. BÁT TẬN 撥盡 : là Vén hết, là Gạt bỏ hết. - NHÀN SẦU 閑愁 : Mối sầu rảnh rổi; Ý chỉ Những nỗi buồn vu vơ. - BỒNG 蓬 : là Cỏ Bồng. ở đây là BỒNG PHÀM 蓬帆 : là Vải thô làm thành Cánh Buồm. - TÙNG LÂM 松林 : hay Tùng Kính Lâm, thuộc Vĩnh Yên (Bắc Việt) sát biên giới Việt Trung. - LONG VĨ 龍尾 : Núi Bạch Long Vĩ tại châu Vạn Ninh, tỉnh Quảng Yên (Bắc Việt), cũng gọi là bán đảo vì dãy núi đi từ lục địa ra biển về hướng đảo Hải Nam của Trung Quốc; có lẽ được mệnh danh theo địa thế giống như đuôi rồng. Xưa thuyền bè qua đây thường bị sóng gió. - CHƯỚNG VỤ 障霧 : là Mây mù. Còn gọi là Chướng Khí. - BIỂN CHU 扁舟 : Biển là Dẹp là Mỏng; nên Biển Chu chỉ Thuyền con, Thuyền nhỏ. - HÂM 羨 : là Mâm mộ, là Trầm trồ. - KÌNH NGHÊ 鯨鯢 : Cá Kình cá Nghê. là các loại cá Ông cá Nhà táng, những loại cá lớn ngoài biển. * NGHĨA BÀI THƠ : QUA BIỂN Gạt bỏ hết những nỗi buồn vớ vẩn mà một mình dựa vào cánh buồm, nhìn dòng nước loang loáng trước mắt mà suy nghĩ mông lung không ngừng. Tùng Kính Lâm trước mắt là đất cương lĩnh chia đôi nam bắc, còn núi Bạch Long Vĩ nằm vắt ngang qua vùng đất xung yếu nầy. Cái khí nghĩa dũng xung lên như muốn quét sạch muôn ngàn mây mù chướng khí và lòng hùng tráng như gió rít làm căng nửa cánh buồm thuyền. Chiếc thuyền nhỏ như hâm mộ ta là khách đi chầu thiên triều, nên trực chỉ như cá kình cá nghê lướt sóng biển đông. 
* DIỄN NÔM : QUÁ HẢI Tựa cột buồm cao gát hết sầu, Nước trong loang loáng nghĩ đâu đâu. Tùng Lâm chia đất bờ nam bắc, Long Vĩ vắt ngang cỏi địa đầu. Nghĩa khí vút cao sương khói nhạt, Chí hùng căng gió cánh buồm thâu. Thuyền con hâm mộ người đi sứ, Như cá kình nghê lướt sóng chầu. Lục bát : Gát buồn tựa cột buồm cao, Mênh mông loang loáng dạt dào ưu tư. Tùng Lâm nam bắc phân cư, Bạch Long Vĩ ấy địa đầu vắt ngang. Tan sương nghĩa khí ngút ngàn, Chí hùng căng cánh buồm ngang lưng trời. Thuyền con theo sứ ra khơi, Như kình nghê vượt qua trời biển đông. Đỗ Chiêu Đức 2. Bài thơ THÁI THẠCH HOÀI CỔ : 采石懷古 THÁI THẠCH HOÀI CỔ 采石曾聞李謫仙， Thái Thạch tằng văn Lý Trích Tiên, 騎鯨飛去已多年。 Kỵ kình phi khứ dĩ đa niên. 此江若變為春酒， Thử giang nhược biến vi xuân tửu, 只恐波心尚醉眠。 Chỉ khủng ba tâm thượng túy miên. 
* CHÚ THÍCH : - THÁI THẠCH 采石 : Thái Thạch là tên con sông thuộc tỉnh An Huy, Trung Quốc. Tương truyền khi đi thuyền trên sông nầy Lý Bạch 李白 đã uống rượu say rồi nhảy xuống sông định bắt lấy ánh trăng nên bị chết đuối tại đây. Vì thế nơi đây có xây một cái đài gọi là Tróc Nguyệt đài 捉月臺 (đài bắt trăng). Lý Bạch tự cho mình là Hải thượng kỵ kình 海上騎鯨 (khách cưỡi cá kình trên biển). Người đương thời bảo Lý Bạch là tiên bị đày xuống trần gian, nên gọi là Lý Trích Tiên 李謫仙. Đỗ Phủ, cùng thời với Lý Bạch, có câu: “Nhược phùng Lý Bạch kỵ kình ngư, Đạo Phủ vấn tấn kim hà như ? 若逢李白騎鯨魚，道甫問訊今何如？” (Nếu có gặp Lý Bạch đang cưỡi cá kình, Thì hãy nói dùm rằng Phủ tôi đây hỏi Bạch nay đã ra sao rồi?). 
- TẰNG VĂN 曾聞 : là Đã từng nghe. - NHƯỢC 若 : là Nhược bằng, là Nếu như. - CHỈ KHỦNG 只恐 : Chỉnh e, Chỉ sợ rằng... - BA TÂM 波心 : Trong lòng đợt sóng trên sông. - THƯỢNG 尚 : là Vẫn, Vẫn còn... * NGHĨA BÀI THƠ : Nhớ Chuyện Xưa Bên Dòng Sông Thái Thạch Đã từng nghe nói về Lý Trích Tiên trên dòng sông Thái Thạch nầy, ông ta cởi cá kình mà bay đi đã nhiều năm lắm rồi. Nếu như nước của dòng sông nầy đều biến thành rượu xuân, thì e rằng ông ta vẫn còn say ngủ trong lòng những đợt sóng trên sông. * DIỄN NÔM : THÁI THẠCH HOÀI CỔ 
Thái Thạch từng nghe Lý Bạch say, Cởi kình bay biết mấy năm nay. Sông này nếu biến thành xuân tửu, Lòng sóng e rằng vẫn ngủ say ! Lục bát : Từng nghe Thái Thạch Trích Tiên, Cởi kình bay mất bao niên trước rồi. Nước sông biến rượu xuân trôi, Chỉnh e lòng sóng nay say vùi ngủ yên! Đỗ Chiêu Đức 3. Bài thơ Bình Nam Dạ Bạc : 平南夜泊 BÌNH NAM DẠ BẠC 片帆高颭晚風輕， Phiến phàm cao chiếm vãn phong khinh, 暮宿平南古縣城。 Mộ túc Bình Nam cổ huyện thành. 燈影照人和月影， Đăng ảnh chiếu nhân hòa nguyệt ảnh, 樹聲敲夢併灘聲。 Thọ thanh xao mộng tính than thanh. 湖山有約違初志， Hồ sơn hữu ước vi sơ chí, 歲月如流漫此生。 Tuế nguyệt như lưu mạn thử sanh. 夜半戍樓吹畫角， Dạ bán thú lâu xuy họa giác. 客中悽愴不勝情。 Khách trung thê sảng bất thăng tình. 
* CHÚ THÍCH : - BÌNH NAM 平南 : Tên một huyện ngày xưa thuộc phủ Tầm Châu trên sông Tầm Giang thuộc tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc hiện nay. - CAO CHIẾM 高颭 : là Lay động ở trên cao. - TÍNH 併 : là Cùng , Đều, Kiêm. - VI 違 : là Không theo..., Làm trái lại. - MẠN 漫 : là đầy tràn. ở đây có nghĩa là : Uổng phí. Vô ích. - THÚ LÂU 戍樓 : Lầu Canh, Gác canh. - HỌA GIÁC 畫角 : Cái Tù Và thổi trong đêm canh gác. - THÊ SẢNG 悽愴 : là Thê lương sầu thảm xót thương. * NGHĨA BÀI THƠ : Đêm Đậu Thuyền Ở Bình Nam Một cánh buồm giương cao phập phồng trong gió chiều nhè nhẹ. Đêm ghé bến Bình Nam là một huyện thành xưa cổ. Bóng đèn và bóng trăng cùng chiếu vào bóng người, tiếng cây lá xạc xào cùng tiếng lao xao trên bến bãi làm tỉnh giấc mơ. Lời ước hẹn với sông hồ còn chưa thỏa chí của lúc ban đầu, ngày tháng trôi qua như nước chảy làm uổng phí mất kiếp sống nầy. Nửa đêm nghe tiếng tù và thổi sang canh trên lầu canh, khiến cho người lữ khách không sao ngăn được xúc động buồn thương cho cảnh tha hương đất khách. Trương Kế với PHONG KIỀU DẠ BẠC 楓橋夜泊, còn Nguyễn Trãi thì với BÌNH NAM DẠ BẠC 平南夜泊. Trương Kế nổi tiếng với 2 câu: 姑蘇城外寒山寺， Cô Tô thành ngoại Hàn San Tự, 夜半鐘聲到客船。 Dạ bán chung thanh đáo khách thuyền. Có nghĩa : Chùa Hàn San ngoại thành Cô Tô ấy, Nửa đêm buồn chuông vẳng đến thuyền ai. Còn Nguyễn Trãi thì cũng nổi tiếng với 2 câu kết là: 夜半戍樓吹畫角， Dạ bán thú lâu xuy họa giác. 客中悽愴不勝情。 Khách trung thê sảng bất thăng tình. Có nghĩa : Trên lầu canh nửa đêm tù và vẳng, Khách xa nhà ray rức chạnh niềm riêng! * DIỄN NÔM: ĐÊM GHÉ BẾN BÌNH NAM 
Một cánh buồm cao gió phất phơ,, Bình Nam đêm ghé cổ thành xưa. Bóng đèn bóng nguyệt mờ nhân ảnh Tiếng lá tiếng người chợt tỉnh mơ. Sông núi ước xưa đà lỗi hẹn, Tháng ngày như nước hết mong chờ. Nửa đêm còi điểm lầu canh vắng, Lòng khách dạt dào vạn ý thơ. Lục bát : Buồm cao gió nhẹ chiều hôm, Qua đêm ghé bến Bình Nam cổ thành. Bóng đèn lồng bóng trăng thanh, Tiếng người hòa tiếng cây cành lao xao. Núi sông đà lỗi hẹn nào, Tháng ngày như nước tiêu hao hết đời. Tù và canh điểm đêm vơi, Khiến người lữ khách ngậm ngùi thở than. Đỗ Chiêu Đức ***** Mai Xuân Thanh xin phép góp vui theo chân anh đồ Đỗ Chiêu Đức chúng ta như sau: 1) Đi Biển Buồn chi nữa tựa cột buồm dong Nước mát trong veo nghĩ chuyện lòng Trước mắt Tùng Lâm kia đất Bắc Sau lưng Long Vĩ nọ vùng xung Dặm ngàn chướng khí mù sương khói Sóng bạc trùng khơi tỏ nước dòng Đi sứ chực chầu riêng một cõi Cá kình lướt sóng biển phương Đông Mai Xuân Thanh 2) Thái Thạch Hoài Cổ Xưa nghe Lý Bạch Trích Tiên say Thái Thạch xưa dòng kình cá bay Tiến tửu nước đầy xuân miễn lễ Sông sâu sóng gợn vẫn còn say... MXT 3) Đêm Ghé Bến Bình Nam Gió lộng căng buồm cánh thẳng giương Bình Nam bến cũ ghé vô thường Sông mờ bóng nguyệt đèn đêm tỏ Gió lạnh Chị Hằng giấc mộng thương Thỏa chí ban đầu quên ước hẹn Bình sanh ngày tháng nhớ tơ vương Tù và báo động sang canh vọng Lữ khách xót xa luống đoạn trường...! Mai Xuân Thanh Ngày 22/09/2019 ***** QUA BIỂN ( Quá Hải ) Nguyễn Trãi Mạn thuyền tựa, muộn sầu đã gác Sắc nước trời man mác ý dâng. Phân chia Nam Bắc, Tùng Lâm Yếu xung Long Vĩ nằm ngang núi dài. Gạt mây mù lòng đầy dũng khí Chí hào hùng như chiếc buồm căng. Thuyền con đi sứ băng băng Kình ngư sóng cỡi đạp bằng biển đông. Mailoc phỏng dịch (Thu phân 2019 ) ĐÊM ĐẬU THUYỀN Ở BÌNH NAM ( Bình Nam Dạ Bạc ) Nguyễn Trãi Buồm phập phồng gió chiều nhẹ thổi Ghé Bình Nam qua tối cổ thành. Ánh đèn hoà với ánh trăng Cây reo nước vẳng xua tan giấc nồng. Lời nguyền ước núi sông dang dở Tháng năm trôi đã lỡ một đời. Tiếng tù canh tối bồi hồi Cho lòng lữ khách không vơi nỗi niềm! Mailoc phỏng dịch 9-23-19 Người đăng: vhp.Hạ Vũ vào lúc 01:05 
Gửi email bài đăng nàyBlogThis!Chia sẻ lên XChia sẻ lên FacebookChia sẻ lên Pinterest Nhãn: Góc Cổ Thi Không có nhận xét nào:
Trang chủ Đăng ký: Đăng Nhận xét (Atom)
Mục Lục
- Góc Cổ Thi (60)
- Hình Ảnh Cũ Thầy & Bạn VHH (4)
- Hình Ảnh Mới Thầy & Bạn VHH (9)
- Hình Ảnh Thầy-Trò TKN (5)
- Ký Ức Về Viện Hán Học Huế (133)
- Những Vần Thơ Gởi Cố Nhân - vhp.Hải Vân (6)
- Thơ Nhạc vhp.Hải Vân (138)
- Thơ Thân Hữu (8442)
- Thơ Văn Của Thầy (20)
- Thơ Xướng - Họa (339)
- Truyện dài Tóc Mai - vhp.Hạ Vũ (18)
- Văn Thân Hữu (1802)
- Văn VHP.Hạ Vũ (77)
Bài đã đăng
- ▼ 2019 (1224)
- ▼ tháng 9 (91)
- Gặp Người Em Xứ Huế - Trầm Vân
- * Nay Già Ngẫm Lại - Mai Xuân Thanh
- * Xót Xa Đưa Người Đưa - Thuyên Huy
- Trải Lòng - Trầm Vân
- Tâm Tư - Như Thị LĐM
- Xin Xanh Một Lần - Trầm Vân
- Trường Tôi Đó - Kate
- Thành Ngữ Điển Tích 34: CAO (Đỗ Chiêu Đức)
- Mượn Em Tuổi Đôi Mươi - Trầm Vân
- Tinh Yêu (Mai Xuân Thanh)
- Thúy Kiều- Tiếng Dàn Bạc Phận (Thơ Thuận Nghịch) -...
- Ai Người Tri Kỷ (Mai Xuân Thanh)
- Thơ Xướng-họa: Hoa Quỳnh của Liêu Xuyên, Như Thị, ...
- Ai Mua Trăng (Mai Xuân Thanh)
- Nhìn Hình Xưa Nhớ Cần Thơ - Trầm Vân
- Cuối Hè - Như Phương
- Duyên Thơ (Nguyễn Huy Khôi) & Thương Mến Bạn Thơ ...
- Đường Thi: Khách Chí - Đỗ Phủ (Đỗ Chiêu Đức) & Bài...
- Một Đêm Mưa Thu (Mai Xuân Thanh)
- Thơ Xướng-họa (Kỳ 25) của thi hữu Nhóm Thơ Mới - C...
- ▼
- Thẩn Thơ Chiều (Mailoc) & Cảm tác của Đỗ Chiêu Đức...
- Man Mác Thu Về - Trầm Vân
- Trung Thu (Mai Xuân Thanh) & Các bài họa cuả Đỗ C...
- Thương Tìm Về Xưa - Trầm Vân
- Giả Vờ Không Hay Biết - Mai Xuân Thanh họa từ bài ...
- Ký Ức Thu - Trầm Vân
- Thơ Xướng-họa: Chủ đề Lũ Lụt - Tác giả: Như Thị, M...
- 11 tháng 9 Buồn - Trầm Vân
- Nỗi Đau Mùa Lũ - Trầm Vân
- Nhớ Đà Nẵng (Mai Xuân Thanh) & Bài xướng: Nhớ Cần...
- Hối Lộ - Lão Gàn
- Nỗi Lòng Mẹ - Trầm Vân
- Nhớ Trung Thu & Trung Thu (Mai Xuân Thanh)
- Lá Vàng Khóc Lá Xanh & Khóc Em (Hương Lệ Oanh) & T...
- Dối Lừa - Trầm Vân
- Phiền Muộn (Mai Xuân Thanh)
- Hai bài thơ vịnh Kiều: Thúy Kiều & Từ Hải (Nhật Hồ...
- Vầng Trăng Chia Đôi - Trầm Vân
- Cuộc Tình Ken và Lan - Trầm Vân
- Đạo Đời Tương Đắc - Mai Xuân Thanh
- Thơ xướng-họa: Chủ đề: Tựu Trường- Các tác giả: Th...
- Triệu Thương Tỷ Nhớ Còn Đây - Vkp.Phượng Tím
- Cái Quan Định Luận: Trường Hợp Cựu Thẩm Pha...
- Nắng Sài Gòn - Trầm Vân
- Bài Thơ Làm Tặng Cháu - Như Nguyệt
- Thơ Xướng-họa/ Bài Xướng: Nhớ Thủa Nào (Cao Mỵ Nhâ...
- Nỗi Lòng Cô Giáo Tỉnh Lẻ - Trầm Vân
- Bị Chê Bất Xứng (Mai Xuân Thanh)
- Tống Từ: Thủy Điệu Ca Đầu của Tô Đông Pha (Đỗ Chiê...
- Mây Mùa Thu Có Bay Về Bên Ấy - Ngu Uyên
- May Mà - Trầm Vân
- Cô Gái Miền Tây - Mai Xuân Thanh
- Thơ Xướng- họa/ Chủ đề :Mùa Thu / Tác giả: Nhóm V...
- Ba bài Vịnh Kiêu: Mộ Đạm Tiên & Kiều thất Thân (Nh...
- Tiếng Hát Thiện Từ - Trầm Vân
- Ký Ức Thu (Như Thị) & Nhớ Thu Năm Nào (Mai XThanh)
- Còn Nhớ Cố Nhân 1&2 (Mai XThanh) & Sầu Thu (Nguyễn...
- Tiếng Hát Nghĩa Tình - Trầm Vân
- Thơ Xướng- họa/ Xướng: Thu Hoang Ánh Lửa (Cao Mỵ N...
- Cảm Ơn Những Bài Thơ - Như Nguyệt
- Thành Ngữ Điển Tích 35: Cầm (Đỗ Chiêu Đức)
- Theo Dấu Chân Em - Trầm Vân
- Tản Mạn Mùa Thu - Mai Xuân Thanh
- Chờ Mà Không Đợi - Thuyên Huy
- Đôi Phía Trăng Soi - Trầm Vân
- Thu Cảm (Mai Xuân Thanh) họa từ bài Điệp Khúc Mùa ...
- Em Về Bên Ấy Trời Mưa - Thuyên Huy
- Giảng Sách Dưới Trăng - Như Phương
- Mùa Thu Tím - Trầm Vân
- Biết Ơn Cha Mẹ (Mai Xuân Thanh)
- Thơ Xướng-họa kỳ 26/ Chủ đề: Chiều Tưởng Nh...
- Mùa Thu Đậu Trên Nụ Hôn Nắng Gió - Trầm Vân
- Cô Hằng Chú Cuội (Mai Xuân Thanh)
- Thành ngữ điển tích: Cầu (Đỗ Chiêu Đức)
- Gặp Lại Trò Xưa - Trầm Vân
- Mảnh Trăng Treo - Mai Xuân Thanh & Các bài hoạ của...
- Thơ Xướng -họa/ Bài Xướng: Thương Về Miền Tây (Ngu...
- Một Thời Mỹ Tho Êm Đềm - Trầm Vân
- Thu Buồn & Tuổi Thu ( Mai Xuân Thanh)
- Thơ Xướng-họa: Xướng: Chiều Thu Ngắm Biển - Mai Th...
- Tóc Mai Sợi Ngắn Sợi Dài - Vkp.Phượng tím & Gió Ma...
- Tình Khờ - Trầm Vân
- Duyên Hờ - Mai Xuân Thanh
- Góc Cổ Thi: Thơ Nguyễn Trãi Phần E: Thơ làm trong ...
- Lục Bát Thả Trôi - Trầm Vân
- Đám Cưới Vùng Quê - Mai Xuân Thanh
- Kiều Ở Lâm Tri (10 bài) - Nhật Hồng Nguyễn Thanh Vân
- Tôi Gọi Tím Về - Trầm Vân
- Ngang Như Cua & Tiến Sĩ (Mai Xuân Thanh)
- Thơ Xướng-họa của Nhóm Vườn Thơ Mới/ Chủ đê...
Các trang thân hữu
- Hoài Niệm Tây Ninh
- Ngân Triều
- đàoanhdũng