Mại Lai Địch – Wikipedia Tiếng Việt

Mại Lai Địch邁來迪
Thông tin cá nhân
Sinhthế kỷ 14
Mất1320
Giới tínhnữ
Gia quyến
Phối ngẫuNguyên Minh Tông
Hậu duệNguyên Huệ Tông
Quốc tịchnhà Nguyên
[sửa trên Wikidata]x • t • s

Mại Lại Địch (tiếng Hoa: 邁來迪, tiếng Mông Cổ: Маалайдай; ? - 1320) là nguyên phối của Nguyên Minh Tông Hòa Thế Lạt, Hoàng đế thứ 9 của nhà Nguyên trong lịch sử Trung Quốc. Bà là sinh mẫu của Nguyên Huệ Tông Thỏa Hoan Thiết Mộc Nhĩ, Hoàng đế cuối cùng của triều Nguyên.

Bà chưa bao giờ làm Hoàng hậu khi còn sống, chỉ được truy phong Hậu vị vào năm 1336 sau khi con trai bà kế vị.

Cuộc đời

[sửa | sửa mã nguồn]

Mại Lai Địch xuất thân bộ tộc Cát La Lộc, còn gọi là Hãn Lộc Lỗ. Là hậu duệ của Quận vương A Nhi Tư Lan (Arslan; 阿儿厮兰). Theo Tân Nguyên sử, ông nội bà là A Lý Thuật Ngột (阿里术兀), phụ thân là Thiết Mộc Điệp Nhi (帖木迭儿).

Không rõ năm bà gả cho Nguyên Minh Tông Hòa Thế Lạt. Khi đó ông còn là Chu vương ở đất Trung Á, còn bà là nguyên phối, sơ phong [Chu Vương phi; 诸王妃]. Ngày 25 tháng 5 năm 1320, bà sinh Trưởng tử Thỏa Hoan Thiết Mộc Nhĩ (sau là Nguyên Huệ Tông). Cùng năm đó qua đời, có thể do hậu sản.

Năm 1333, con trai bà là Thỏa Hoan Thiết Mộc Nhĩ đăng cơ, tức Nguyên Huệ Tông. Năm Chí Nguyên thứ 2 (1336), Huệ Tông truy phong bà thụy hiệu [Trinh Dụ Huy Thánh Hoàng hậu; 貞裕徽聖皇后].[1]

Chú thích

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. ^ 《Nguyên sử, quyển 114, Hậu phi liệt truyện thượng》
  • 《Tân Nguyên sử》
  • x
  • t
  • s
Hoàng hậu Nhà Nguyên
Hoàng hậuĐế quốcMông Cổ
Nguyên Thái Tổ
Đệ nhất Oát Nhĩ ĐóaQuang Hiến hoàng hậu Bột Nhi Thiếp (Hoằng Cát Lạt thị) -Hốt Lỗ Luân hoàng hậu - Khoát Lý Kiệt Đam hoàng hậu - Thoát Hốt Tư hoàng hậu - Thiếp Mộc Luân hoàng hậu - Diệc Liên Chân Bát Lạt hoàng hậu - Bất Nhan Hốt Thốc hoàng hậu
Đệ nhị Oát Nhĩ ĐóaHốt Lan hoàng hậu (Miệt Nhi Khất thị) - Cổ Nhi Biệt Tốc hoàng hậu -Diệc Khất Liệt Chân hoàng hậu - Thoát Hốt Tư hoàng hậu
Đệ tam Oát Nhĩ ĐóaDã Toại hoàng hậu (Tháp Tháp Nhi thị) - Dã Tốc Can hoàng hậu (Tháp Tháp Nhi thị) -Hốt Lỗ Cáp Lạt hoàng hậu - A Thất Lôn hoàng hậu - Thốc Nhi Cáp Lạt hoàng hậu - Sát Hợp hoàng hậu Lý thị - A Tích Mê Thất hoàng hậu - Hoàn Giả Hốt Đô hoàng hậu
Đệ tứ Oát Nhĩ ĐóaCông chúa Hoàng hậu Hoàn Nhan thị - Hoàng hậu Hốt Đáp Hãn - Hợp Đáp An hoàng hậu (Tốc Lặc Tốn Đô thị) - Oát Giả Hốt Tư hoàng hậu -Yên Lý hoàng hậu - Mô Cái hoàng hậu (Bối Cách Lâm thị)
Nguyên Thái TôngĐại hoàng hậu Bột Lạp Hợp Chân - Ngang Khôi hoàng hậu - Hốt Thiếp Ni hoàng hậu (Khất Lý Cát Tư thị) -Đệ tứ hoàng hậu - Đệ ngũ hoàng hậu - Chiêu Từ hoàng hậu Thoát Liệt Ca Na (Nãi Mã Chân thị)
Nguyên Định TôngĐại hoàng hậu - Đệ nhị hoàng hậu - Khâm Thục hoàng hậu Hải Mê Thất (Oát Ngột Lập thị) - Nãi Man Chân hoàng hậu
Nguyên Hiến TôngTrinh Tiết hoàng hậu Hốt Đô Đài (Hoằng Cát Lạt thị) - Đại hoàng hậu Dã Tốc Nhi (Hoằng Cát Lạt thị) - Thốc Đặc Mê hoàng hậu - Xuất Ti hoàng hậu - Diệc Khất Liệt hoàng hậu - Minh Lý Hốt Đô Lỗ hoàng hậu - Hỏa Lý Sai hoàng hậu (Hỏa Lỗ Thứ Tư thị)
Nguyên Thế Tổ
Đệ nhất Oát Nhĩ ĐóaĐại hoàng hậu Thiếp Cổ Luân (Hoằng Cát Lạt thị)
Đệ nhị Oát Nhĩ ĐóaChiêu Duệ hoàng hậu Sát Tất (Hoằng Cát Lạt thị)
Hoàng hậunhà Nguyên
Nguyên Thế Tổ
Đệ nhị Oát Nhĩ ĐóaChiêu Duệ hoàng hậu Sát Tất (Hoằng Cát Lạt thị)+ - Đại hoàng hậu Nam Tất (Hoằng Cát Lạt thị)+
Đệ tam Oát Nhĩ ĐóaTháp Lạt Hải hoàng hậu - Nô Hãn hoàng hậu
Đệ tứ Oát Nhĩ ĐóaBá Yêu Ngột Chân hoàng hậu (Hứa Ngột Thận thị) - Khoát Khoát Luân hoàng hậu
khácTốc Ca Đáp Tư hoàng hậu
Nguyên Thành TôngĐại hoàng hậu Bốc Lỗ Hãn (Bá Nhạc Ngô thị)+# - Hốt Thiếp Ni hoàng hậu (Khất Nhi Cát Tư thị)
Nguyên Vũ TôngTuyên Từ hoàng hậu Chân Ca (Hoằng Cát Lạt thị) - Tốc Ca Thất Lý hoàng hậu (Hoằng Cát Lạt thị) -Hoàn Giả Đãi hoàng hậu - Bá Hốt Địch hoàng hậu (Khiếp Liệt thị)
Nguyên Nhân TôngTrang Ý hoàng hậu A Nạp Thất Thất Lý (Hoằng Cát Lạt thị)+ -Đáp Lý Ma Thất Lý hoàng hậu - Bá Nhan Hốt Đốt hoàng hậu
Nguyên Anh TôngTrang Tĩnh hoàng hậu Tốc Ca Bát Lạt (Diệc Khất Liệt thị)+ - Nha Bát Hốt Đô Lỗ hoàng hậu - Đóa Nhi Chỉ Ban hoàng hậu
Nguyên Thái Định ĐếĐại hoàng hậu Bát Bất Hãn (Hoằng Cát Lạt thị)+# - Diệc Liên Chân Bát Lạt hoàng hậu (Diệc Khất Liệt thị) -Hốt Lạt hoàng hậu - Dã Tốc hoàng hậu - Tát Đáp Bát Lạt hoàng hậu - Bốc Nhan Khiếp Lý Mê Thất hoàng hậu -Thất Liệt Thiếp Mộc Nhi hoàng hậu - Thiết Nhĩ hoàng hậu
Nguyên Minh TôngĐại hoàng hậu Bát Bất Sa (Nãi Mã Chân thị)+# - Án Xuất Hãn hoàng hậu - Nguyệt Lỗ Sa hoàng hậu -Bất Nha Hốt Lỗ Đô hoàng hậu - Dã Tô hoàng hậu - Thoát Hốt Tư hoàng hậu - A Thê Lý hoàng hậu
Nguyên Văn TôngĐại hoàng hậu Bốc Đáp Thất Lý (Hoằng Cát Lạt thị)+
Nguyên Ninh TôngĐại hoàng hậu Đáp Lý Dã Thắc Mê Thất (Hoằng Cát Lạt thị)+
Nguyên Huệ TôngĐại hoàng hậu Đáp Nạp Thất Lý (Khâm Sát thị)+# - Đại hoàng hậu Bá Nhan Hốt Đô (Hoằng Cát Lạt thị)+ - Đại hoàng hậu Hoàn Giả Hốt Đô (Kỳ thị)+ - Mộc Nạp Thất Lý hoàng hậu (Hoằng Cát Lạt thị)
Hoàng hậuBắc Nguyên
Nguyên Chiêu TôngQuyền hoàng hậu - Kim hoàng hậu
Hoàng hậutruy phong
Nguyên Liệt TổTuyên Ý hoàng hậu Ha Ngạch Lôn (Oát Lặc Hốt Nột thị)
Nguyên Duệ TôngTrang Thánh hoàng hậu Toa Lỗ Hòa Thiếp Ni (Khắc Liệt thị)
Nguyên Dụ TôngHuy Nhân hoàng hậu Bá Lam Dã Khiếp Xích (Hoằng Cát Lạt thị)
Nguyên Thành TôngTrinh Từ hoàng hậu Thất Liên Đáp Lý (Hoằng Cát Lạt thị)
Nguyên Thuận TôngChiêu Hiến hoàng hậu Đáp Kỷ (Hoằng Cát Lạt thị)
Nguyên Vũ TôngNhân Hiến hoàng hậu Diệc Khất Liệt thị - Văn Hiến hoàng hậu Đường Ngột thị
Nguyên Hiển TôngTuyên Ý hoàng hậu Phổ Nhan Khiếp Lý Mê Thất (Hoằng Cát Lạt thị)
Nguyên Minh TôngTrinh Dụ hoàng hậu Mại Lai Địch (Hãn Lộc Lỗ thị)
Chính thất kháccủa hoàng đế
Nguyên Định TôngNguyên phi Ô Ngột Nhi Hắc Mê Thất (Miệt Nhi Khất thị)
Chú thích: + Người được ban sách bảo, chính vị Trung cung; # Sinh thời bị phế hoặc bị đời sau tước tư cách Hoàng hậu.

Bài viết này vẫn còn sơ khai. Bạn có thể giúp Wikipedia mở rộng nội dung để bài được hoàn chỉnh hơn.

  • x
  • t
  • s

Từ khóa » đế Bá Dichtienghoa