Tiêu Sản Là Gì? Tiêu Sản Và Tài Sản Có Gì Khác Nhau? - DNSE

“Tài sản” và “tiêu sản” là hai khái niệm tưởng chừng đơn giản nhưng lại quyết định sự khác biệt giữa người giàu và người nghèo. Rất nhiều người vẫn chi tiền cho tiêu sản mà tưởng mình đang đầu tư vào tài sản,… dẫn đến mất cân bằng tài chính. Vậy tiêu sản là gì?, tại sao lại khiến bạn nghèo đi, và làm thế nào để biến tiêu sản thành tài sản? Hãy cùng DNSE phân tích chi tiết trong bài viết này.

Tóm tắt nhanh:

• Tiêu sản là gì? Là những thứ khiến bạn mất tiền theo thời gian vì không tạo ra dòng thu nhập, ví dụ: xe hơi, điện thoại, đồ hiệu.
• Tài sản là những khoản đầu tư sinh lời hoặc tăng giá trị, như bất động sản cho thuê, cổ phiếu, trái phiếu.
• Người giàu thường tập trung tăng tài sản – giảm tiêu sản, trong khi người nghèo hay nhầm lẫn giữa hai khái niệm này.
• Hiểu rõ và kiểm soát tiêu sản giúp bạn cân bằng chi tiêu, giảm nợ và nâng cao khả năng tích lũy.
• Có thể biến tiêu sản thành tài sản bằng cách khai thác chúng để tạo dòng tiền, giảm chi phí vận hành hoặc tái đầu tư lợi nhuận.

Mục lục hiện 1 Tiêu sản là gì? 1.1 Khái niệm tiêu sản là gì? 1.2 Ví dụ về tiêu sản trong tài chính cá nhân 2 Sự khác nhau giữa tiêu sản và tài sản 3 Có nên sở hữu nhiều tiêu sản hay không? 4 5 bước biến tiêu sản thành tài sản và tạo giá trị cho bạn 5 Những sai lầm lớn khi đầu tư vào tiêu sản trong tài chính cá nhân 6 FAQs – Giải đáp nhanh những câu hỏi về chủ đề tiêu sản là gì? 6.1 1. Tiêu sản có phải lúc nào cũng xấu không? 6.2 2. Vì sao nhiều người giàu vẫn mua tiêu sản như xe sang, đồng hồ, biệt thự? 6.3 3. Làm sao nhận biết mình đang chi tiền cho tiêu sản hay tài sản? 6.4 4. Có nên vay tiền để mua tiêu sản không? 6.5 5. Cách quản lý tiêu sản thông minh nhất là gì? 6.6 6. Tiêu sản có thể biến thành tài sản trong bao lâu? 7 Kết luận

Tiêu sản là gì?

Khái niệm tiêu sản là gì?

Tiêu sản trong tài chính cá nhân là những thứ chúng ta bỏ tiền ra mua và giá trị của chúng giảm đi theo thời gian hoặc không tạo ra nguồn thu nhập hay lợi ích tài chính nào. 

Nói cách khác, tiêu sản là tài sản làm mất tiền của chúng ta, đòi hỏi phải chi thêm các khoản phí hoặc chi phí duy trì, bảo dưỡng mà không mang lại lợi nhuận. 

Ví dụ về tiêu sản trong tài chính cá nhân

Ví dụ phổ biến về tiêu sản bao gồm:

• Mua một chiếc ô tô để đi lại cá nhân: ngoài tiền mua, bạn còn phải chi phí xăng, bảo dưỡng, bảo hiểm, và xe sẽ mất giá theo thời gian.
• Một căn nhà mua chỉ để ở không cho thuê hay sinh lời: bạn phải trả các chi phí như điện, nước, sửa chữa mà không tạo ra dòng tiền bổ sung.
• Mua các dịch vụ giải trí hoặc đăng ký không sử dụng hết (như Netflix, Spotify).
• Điện thoại mới mỗi năm cũng là tiêu sản vì giá trị giảm nhanh và không sinh ra thu nhập.

Hiểu rõ tiêu sản giúp chúng ta phân biệt với tài sản – những thứ tăng giá trị hoặc tạo ra dòng tiền như bất động sản cho thuê, cổ phiếu, hoặc ô tô dùng cho kinh doanh. Việc kiểm soát và giảm tiêu sản trong chi tiêu cá nhân sẽ giúp bạn tối ưu hóa tài chính và tích lũy tài sản hiệu quả hơn.

Sự khác nhau giữa tiêu sản và tài sản

Tài sản là thứ bạn bỏ tiền túi ra để sở hữu nhưng lại có giá trị đầu tư và có thể giúp bạn kiếm được nhiều tiền hơn.

Ví dụ:

• Khi bạn mua một loại cổ phiếu, giá cổ phiếu tăng lên và bạn thu được lợi nhuận khi bán nó. Trong trường hợp này, cổ phiếu chính là một tài sản.
• Bạn mua một căn nhà với giá rẻ và cho thuê hàng tháng. Nhờ đó, bạn có thể dần thu được lợi nhuận và có thêm tiền sau này. Vậy căn nhà này chính là một tài sản.

Như đã đề cập, tiêu sản là những thứ bạn mất tiền mua nhưng sau đó lại phải tiếp tục chi thêm tiền cho các hoạt động duy trì khác. 

Ví dụ: Bạn mua một chiếc xe máy để sử dụng cho việc đi lại, và bạn còn phải tốn tiền bảo dưỡng xe, tiền xăng xe, tiền bảo hiểm, tiền phạt và chiếc xe không thể kiếm lại số tiền mà bạn đã bỏ ra cho nó.

Dưới đây là bảng so sánh sự khác nhau giữa tiêu sản và tài sản trong tài chính cá nhân dựa trên các thông tin được tổng hợp để bạn dễ hiểu và dễ phân biệt hơn:

Tiêu chí	Tiêu sản	Tài sản
Định nghĩa	Những thứ bạn sở hữu nhưng giảm giá trị theo thời gian và không tạo ra thu nhập	Những thứ bạn sở hữu và có thể tăng giá trị hoặc tạo ra thu nhập bền vững
Giá trị theo thời gian	Giảm giá trị dần, mất tiền	Tăng hoặc duy trì giá trị, sinh lời hoặc tạo dòng tiền
Chi phí phát sinh	Thường phải chi thêm cho bảo dưỡng, duy trì	Có thể không tốn hoặc tạo ra lợi nhuận bù đắp chi phí
Ví dụ	Ô tô, điện thoại, quần áo, đồ dùng cá nhân	Bất động sản cho thuê, cổ phiếu, trái phiếu, tiền gửi ngân hàng
Tác động đến tài chính cá nhân	Làm giảm tài sản, gây tiêu hao tiền bạc	Làm tăng tài sản, giúp tích lũy và phát triển tài chính cá nhân
Mục đích sử dụng	Thỏa mãn nhu cầu tạm thời hoặc sở thích cá nhân	Đầu tư, tích lũy và sinh lời lâu dài, tự do tài chính,…

Có nên sở hữu nhiều tiêu sản hay không?

Chúng ta đều biết rằng người giàu là những người có nhiều tài sản và người nghèo là những người có ít hoặc đôi khi không có tài sản. Nhiều người nhầm lẫn tiêu sản với tài sản dẫn đến hành vi chi tiêu khác nhau. Thông thường, những doanh nhân, hay những người có tầm nhìn xa luôn muốn sở hữu càng nhiều tài sản càng tốt. Những tài sản này sẽ là công cụ giúp họ kiếm được nhiều tiền hơn, thậm chí là số tiền lớn hơn. Và họ sử dụng thu nhập từ tài sản của mình để chi tiêu cho những mặt hàng xa xỉ.

Có những hành vi đầu tư vào tài sản hoặc tiêu sản khác nhau tùy thuộc vào đối tượng mục tiêu, nhưng có những người thích chi tất cả tiền của mình để mua tiêu sản. Vì thế, nhiều người nghèo không chỉ vì họ không thể tạo ra thu nhập, mà vì họ phải dành tiền để duy trì tiêu sản.

Rất khó để có thể cắt bỏ toàn bộ tiêu sản và chỉ dồn ngân sách cho tài sản. Tuy nhiên, bạn hãy cố gắng cân bằng cả hai nhóm để tối ưu chi tiêu cho bản thân.

5 bước biến tiêu sản thành tài sản và tạo giá trị cho bạn

• Đổi mục đích sử dụng: Ví dụ như nhà dùng để ở có thể cho thuê một phần phòng để tạo dòng tiền. Xe cá nhân không chỉ để đi lại mà có thể dùng chạy dịch vụ part-time như Grab, giúp thu nhập thêm.
• Gia tăng giá trị kinh doanh: Thêm dịch vụ phụ trợ để tăng doanh thu ví dụ homestay cho thuê kèm thiết bị tiện ích, giúp tài sản tạo ra thu nhập tối đa hơn.
• Giảm chi phí vận hành: Tối ưu chi phí bằng cách đàm phán bảo hiểm giá tốt hơn, tiết kiệm nhiên liệu trong vận hành xe, bảo trì đúng lúc để tránh hỏng hao tốn chi phí lớn,…
• Sử dụng đòn bẩy thông minh: Vay vốn ngân hàng để mua tài sản tạo thu nhập (bất động sản cho thuê, xe chạy dịch vụ), nhưng cần tính toán kỹ lãi vay vào dòng tiền thu về để đảm bảo khả năng tài chính.
• Tái đầu tư lợi nhuận: Tận dụng nguồn thu nhập tạo ra từ tài sản mới để tiếp tục mua thêm tài sản khác, tạo hiệu ứng vốn nhân rộng cho tài chính cá nhân.

Những sai lầm lớn khi đầu tư vào tiêu sản trong tài chính cá nhân

Các sai lầm lớn khi đầu tư vào tiêu sản trong tài chính cá nhân thường làm chúng ta mất tiền oan mà ít hoặc thậm chí là không thu được lợi ích lâu dài. Dưới đây là những sai lầm phổ biến chúng ta cần tránh:

• Chi tiêu vượt khả năng tài chính: Mua sắm tiêu sản theo cảm xúc, không dựa trên ngân sách hoặc kế hoạch tài chính rõ ràng, dẫn tới nợ nần hoặc áp lực tài chính.​
• Không phân biệt rõ tiêu sản và tài sản: Đầu tư quá nhiều vào tiêu sản như xe cộ, đồ dùng cá nhân mà quên tích lũy tài sản sinh lời như bất động sản, cổ phiếu.​
• Không lập kế hoạch tài chính: Thiếu mục tiêu cụ thể hoặc không theo dõi kế hoạch khiến việc chi tiêu tiêu sản mất kiểm soát, không đạt được mục tiêu dài hạn.​
• Chi tiêu theo cảm xúc hoặc theo phong trào: Mua sắm những thứ không cần thiết hoặc hàng hiệu chỉ để thể hiện, gây hao tổn tài chính không đáng có.​
• Không xây dựng quỹ dự phòng: Nhiều người chi tiền cho tiêu sản, không dành tiền tiết kiệm cho các trường hợp khẩn cấp, dẫn đến khó khăn tài chính khi gặp rủi ro.​
• Vay nợ để mua tiêu sản: Dùng đòn bẩy vay nợ mua tiêu sản mà không tính toán kỹ khả năng trả nợ làm mất cân đối tài chính.​

Những sai lầm này thường khiến chúng ta sử dụng tiền không hiệu quả, giảm khả năng tích lũy tài sản và gia tăng áp lực tài chính trong dài hạn,… Vì vậy, biết phân biệt và hạn chế đầu tư tiêu sản là một phần quan trọng trong quản lý tài chính cá nhân khôn ngoan.

FAQs – Giải đáp nhanh những câu hỏi về chủ đề tiêu sản là gì?

1. Tiêu sản có phải lúc nào cũng xấu không?

Không hẳn. Tiêu sản chỉ xấu khi bạn mua quá nhiều mà không cân đối thu nhập. Một số tiêu sản vẫn cần thiết cho cuộc sống hoặc có thể trở thành tài sản nếu biết tận dụng (như xe dùng để chạy dịch vụ).

2. Vì sao nhiều người giàu vẫn mua tiêu sản như xe sang, đồng hồ, biệt thự?

Họ thường đã có nhiều tài sản sinh lời tạo ra dòng tiền. Do đó, việc mua tiêu sản lúc này chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ và không ảnh hưởng đến tài chính tổng thể.

3. Làm sao nhận biết mình đang chi tiền cho tiêu sản hay tài sản?

Hãy tự hỏi: “Thứ này có giúp tôi kiếm tiền hoặc tăng giá trị theo thời gian không?”

• Nếu có → Đó là tài sản
• Nếu không, hoặc còn làm bạn tốn thêm phí duy trì → Đó là tiêu sản.

4. Có nên vay tiền để mua tiêu sản không?

Không nên vay tiền để mua tiêu sản, trừ khi bạn có mục đích tài chính rõ ràng và khả năng chi trả vượt trội.

5. Cách quản lý tiêu sản thông minh nhất là gì?

Giới hạn tỷ lệ tiêu sản trong tổng tài sản cá nhân (ví dụ dưới 30%), đồng thời ghi chép chi tiêu định kỳ để phát hiện những khoản hao phí không cần thiết.

6. Tiêu sản có thể biến thành tài sản trong bao lâu?

Tùy vào mục đích và cách khai thác. Ví dụ, căn nhà ở có thể trở thành tài sản trong 1–2 năm nếu bạn cho thuê một phần hoặc mở dịch vụ lưu trú nhỏ.

Kết luận

Mong rằng bài viết đã giúp bạn hiểu tiêu sản là gì. Hãy luôn khôn ngoan để phân bổ ngân sách cho tài sản và tiêu sản một cách hợp lý nhất. Để cập nhật thêm những kiến thức tài chính – chứng khoán bổ ích, hãy ghé thăm DNSE thường xuyên nhé.