TỪ LÁY VÀ TỪ GHÉP…DỄ NHẦM LẪN - VŨ NHO NINH BÌNH

Chuyên mục

  • Bài viết của bạn b è
  • Bài viết của bạn bè
  • Bạn. bè viết
  • Bạn. bè viết về Vũ Nho
  • Bình thơ
  • PHÊ
  • PHÊ BÌNH VĂN HỌC
  • Phỏng vấn và trả lời phỏng vấn
  • Sách đã xuất bản của VŨ NHO
  • Thơ
  • Tiếu lâm Gabrovo
  • Tổng hợp
  • Trên giá sách của tôi
  • Truyện dịch và Cười cười
  • Truyện Tổng hợp
  • Tư liệu
  • Văn học trong nhà trường

Chủ Nhật, 24 tháng 8, 2014

TỪ LÁY VÀ TỪ GHÉP…DỄ NHẦM LẪN

TỪ LÁY VÀ TỪ GHÉP…DỄ NHẦM LẪN Trích email của một giáo viên THCS Số là em đang dạy lớp 6, sắp tới thi chất lượng đầu năm, em có ra đề khảo sát như sau: Đề: Câu 1. Tìm từ ghép và từ láy trong bài ca dao sau: “Mồ hôi mà đổ xuống đồng, Lúa mọc trùng trùng sáng cả đồi nương. Mồ hôi mà đổ xuống vườn, Dâu xanh lá tốt vấn vương tơ tằm…” (Ca dao) Đáp án: Câu 1: 1.1. Từ ghép: Mồ hôi, đồi nương, tơ tằm. 1.2. Từ láy: Trùng trùng, vấn vương. Với đán án này, đồng nghiệp cho rằng thiếu: "xuống đồng, xuống vườn, dâu xanh, lá tốt." Em thì xếp chúng vào loại cụm từ. Còn đáp án của em thì là vậy, nhưng em phân vân: - Từ "mồ hôi" như "bồ hóng", "bồ kết"... có sách cho là từ đơn đa âm tiết. - Từ "vấn vương", đảo lại là vương vấn, cả hai âm tiết đều có nghĩa, vậy đây là từ ghép đẳng lập. Em đang rối quá, nên em đã đổi đề cho đơn giản hơn, nhưng xin thầy hãy cho ý kiến với đề như vậy để em được mở mang thêm! Cảm ơn thầy thật nhiều! Xin thầy vui lòng giúp em. Trả lời của Vũ Nho 1.Theo tôi, từ mồ hôi là từ đơn đa âm tiết, đây không có ghép “mồ” cộng với “hôi” thành từ ghép “mồ hôi”. 2."xuống đồng, xuống vườn, dâu xanh, lá tốt." Đây không phải là từ ghép. Chỉ là cụm từ thôi. Bạn sẽ không thể tìm thấy chúng trong Từ điển. Các đồng nghiệp đã không đúng. 3. Vấn vương và vương vấn đều có nghĩa như nhau. Nhưng không phải hễ đảo lại được thì nó là TỪ GHÉP. Chẳng hạn “Hoan hỉ”, không thể đảo lại thành “Hỉ hoan”, hoặc “Hân hoan”, không đảo lại được, nhưng chúng vẫn là từ ghép. Từ Ghép là từ mà mỗi yếu tố đều có nghĩa riêng, khi ghép lại, chúng mang nghĩa chung của hai yếu tố đó. Ví dụ : Đồi + Nương = Đồi nương. Tơ +Tằm = Tơ tằm. Bạn nên lưu ý rằng Tơ tằm có dạng láy phụ âm đầu : T, nhưng ta không coi là từ LÁY, vì các yếu tố riêng TƠ và TẰM có nghĩa độc lập. Cũng giống như Tươi tốt hoặc Tốt tươi, chúng ta không coi là từ LÁY mà coi là từ GHÉP. Trở lại với VẤN và VƯƠNG. VẤN có nghĩa riêng ( quấn thành vòng) VƯƠNG có nghĩa riêng ( mắc vào, dính vào) Nếu VẤN VÍT là láy, thì VẤN VƯƠNG tương tự, thoạt nhìn cũng có thể coi là LÁY. Tuy nhiên VÍT trong VẤN VÍT không có nghĩa, mà ta cũng không đảo lại VÍT VẤN. Vậy thì VẤN VƯƠNG giống với từ GHÉP hơn, nó sẽ tương tự như TỐT TƯƠI hoặc TƯƠI TỐT. Kết luận : Vấn vương là từ GHÉP. Đó là ý kiến riêng của tôi. Bạn có thể hỏi thêm các chuyên gia ngôn ngữ. Chúc thành công! Nhân nói về từ LÁY, bạn cũng cần biết thêm các từ sau đây: Óc ách, ì ầm, ất ơ, ì èo, ì ào, eo óc… Một số tài liệu có xếp chúng vào TỪ LÁY. Bạn sẽ ngạc nhiên thấy chúng không phải là láy toàn bộ, láy phụ âm đầu hoặc láy phần vần như sách đã nói. Vậy thì các từ này láy kiểu gì? Có phải là từ láy không? Tôi đã trực tiếp hỏi một người chuyên nghiên cứu ngôn ngữ. Anh ấy nói rằng xếp vào từ LÁY. ( Vì có tài liệu xếp rồi). Những trường hợp này là láy kiểu “ khuyết thiếu phụ âm đầu”, ( bởi vì chúng không có phần VẦN giống nhau để gọi là láy phần vần, mà cũng không có phụ âm đầu giống nhau). Điều lí thú là nếu chúng ta thêm các phụ âm đầu vào các từ này, chúng ta dễ dàng nhận ra chúng là từ láy : Róc rách, rì rầm, phất phơ, kì kèo, rì rào, nheo nhóc… Tôi nói rằng, nếu không viết vào sách giáo khoa, thì cũng nên nói ở sách giáo viên để các thầy cô không lúng túng khi có học sinh hỏi những từ ấy có phải là từ láy, và láy kiểu gì. Vũ Nho

5 nhận xét:

  1. Unknownlúc 08:59 24 tháng 8, 2014

    Bác Vũ Nho giải thích đúng và rất hay. Có rất nhiều từ ghép đẳng lập, đặc biệt là các từ gốc Hán, nhiều nhà biên soạn Từ điển nói chung và Từ điển từ láy tiếng Việt nói riêng đã xếp nó vào từ láy. Bởi vậy gây không ít khó khăn cho công tác giảng dạy của các thầy cô giáo.

    Trả lờiXóaTrả lời
    1. Vũ Nho Ninh Bìnhlúc 10:34 24 tháng 8, 2014

      Cám ơn bác Hoàng Tuấn Công đã ghé trang và để lại nhận xét!

      XóaTrả lời
        Trả lời
    2. Trả lời
  2. Unknownlúc 09:21 24 tháng 8, 2014

    Xem ra từ láy, từ ghép, từ đa âm tiết... rất phức tạp chứ không hề đơn giản. Tôi có khá nhiều sách vở, từ điển viết về những vấn đề này mà nhiều khi tra còn thấy lúng túng. Với những gì bác Vũ Nho viết bên trên thì thật học sinh lớp 6 không thể phân biệt được. Đáp án sách cũng như ý kiến chuyên môn của các GV cũng cần phải xem lại huống hồ học sinh.

    Trả lờiXóaTrả lời
    1. Vũ Nho Ninh Bìnhlúc 10:35 24 tháng 8, 2014

      Cám ơn bác Hiệp đã ghé trang và chia sẻ!

      XóaTrả lời
        Trả lời
    2. Trả lời
  3. Unknownlúc 14:59 27 tháng 12, 2018

    Cảm ơn bác giải thích rất dễ hiểu

    Trả lờiXóaTrả lời
      Trả lời
Thêm nhận xétTải thêm... Bài đăng Mới hơn Bài đăng Cũ hơn Trang chủ Đăng ký: Đăng Nhận xét (Atom)

CHỦ TRANG

Vũ Nho Ninh Bình Xem hồ sơ hoàn chỉnh của tôi

CHUYÊN MỤC

  • Bài viết của bạn b è (639)
  • Bài viết của bạn bè (2924)
  • Bạn. bè viết (3)
  • Bạn. bè viết về Vũ Nho (55)
  • Bình thơ (368)
  • PHÊ (3)
  • PHÊ BÌNH VĂN HỌC (1081)
  • Phỏng vấn và trả lời phỏng vấn (49)
  • (1)
  • Sách đã xuất bản của VŨ NHO (2)
  • Thơ (1371)
  • Tiếu lâm Gabrovo (87)
  • Tổng hợp (849)
  • Trên giá sách của tôi (5)
  • Truyện dịch và Cười cười (162)
  • Truyện Tổng hợp (79)
  • Tư liệu (2669)
  • Văn học trong nhà trường (67)

Người quan tâm trang

Lượt ghé trang

Lưu trữ Blog

  • ▼  2014 (375)
    • ▼  tháng 8 (32)
      • Tôi đi xuôi,...Điều gì tô điểm,...Nhìn kia,...Tôi ...
      • Viết lộn ngược
      • 2 BÀI THƠ CHƠI
      • Góp lời với hai nhà thơ về TRUYỆN KIỀU
      • Góp lời bàn về ranh giới từ ghép – cụm từ
      • CHÙM THU TÀ
      • GÓP BÀN về PHÂN BIỆT TỪ ĐƠN, TỪ GHÉP, TỪ LÁY
      • TỪ LÁY VÀ TỪ GHÉP…DỄ NHẦM LẪN
      • Cái bóng, Lạc, Cây gạo
      • NHỮNG KỈ NIỆM VỀ X.EXENHIN
      • Chùm thơ Thiếu nhi của Vũ Xuân Quản
      • Vô hạn và hữu hạn
      • Chùm thơ tháng 7
      • TÌNH ĐỒNG ĐỘI VÀ QUÀ TẾT
      • Người ta dùng roi..., Tôi gặp nàng...,Tôi nhìn về....
      • HAI NHÀ THƠ TRANH LUẬN về SEN
      • Từ điển của Đan, Thi sĩ và nữ thi sĩ
      • Ba bài hay một bài?
      • Cái mũ, Mít chín, Hướng dương
      • HÀI VĂN NGUYỄN HIẾU
      • Lời tiên tri của Vanga: Tìm cô gái Việt mất tích q...
      • Anh tôi..., Ý nghĩ..., Chúng ta,...Cần mưa,...Đã l...
      • Thuốc lá, Nỗi buồn
      • Lặng câm, Mưa ơi,...Thi sĩ
      • Một giấc mơ buồn
      • Thủy điện, Chùm thơ mùa Thu
      • Người tinh vi, Nhà thơ và nhà phê bình
      • CHÙM THƠ VỀ MẸ
      • Tình ca mùa hạ
      • Thầy LƯƠNG DUY THỨ
      • Vĩnh biệt Giáo sư, nhà giáo ưu tú, nhà văn LƯƠNG D...
      • BẮC CUNG HOÀNG HẬU – CÔNG CHÚA LÀNG NÀNH

Bài hay được xem

  • GÓP BÀN về PHÂN BIỆT TỪ ĐƠN, TỪ GHÉP, TỪ LÁY GÓP BÀN về PHÂN BIỆT TỪ ĐƠN, TỪ GHÉP, TỪ LÁY                                           Hoàng Dân Sau khi đọc bài  của Vũ Nho, tá...
  • Vĩnh biệt MẸ KÍNH YÊU! Vĩnh biệt MẸ KÍNH YÊU! Tin buồn Gia đình chúng tôi vô cùng thương tiếc báo tin: Mẹ, bà, cụ của chúng tôi là cụ Bùi Thị Lau ...
  • Nhân vật Thúc Sinh trong cái nhìn so sánh THÚC SINH                     Chúng ta có một Thúc Sinh ở trong lòng. Không nhiều thì ít, trong mỗi chúng ta đều có chất liệu...
  • MÃ GIÁM SINH MUA KIỀU MÃ GIÁM SINH MUA KIỀU                    Trích Truyện Kiều của Nguyễn Du Gần miền có một mụ nào, Đưa người viễn khách tìm v...
  • Trăng sáng sân nhà em của Trần Đăng Khoa với lời bình Vũ Nho Trăng sáng sân nhà em Trần Đăng Khoa Ông trăng tròn sáng tỏ Soi rõ sân nhà em Trăng khuya sáng hơn đèn Ơi...
  • CHÓ SÓI VÀ CỪU TRONG THƠ NGỤ NGÔN CỦA LA PHÔNG TEN CHÓ SÓI VÀ CỪU TRONG THƠ NGỤ NGÔN CỦA LA PHÔNG TEN                                                 (Trích)            ...
  • Để hiểu thêm về NGƯỜI TRONG BAO của Sekhov ĐỂ HIỂU THÊM VỀ   NGƯỜI TRONG BAO CỦA A.P.SÊ-KHÔP                                                           VŨ NHO   ...
  • GS TS NGÔ BẢO CHÂU với LỤC BÁT học 3000 từ tiếng ANH Vu Nho 8 giờ  ·  He he he...Mẹo học tiếng Anh! Ngô Bảo Châu l Ngô Bảo Châu HỌC 3000 TỪ TIẾNG ANH BẰN...
  • 50 năm ĐHSP Việt Bắc - Gửi về khoa Ngữ văn yêu quý ĐÔI ĐIỀU  TẢN MẠN VỀ KHOA NGỮ VĂN YÊU QUÝ                                                  Nhân kỉ niệm 40 năm ngày thành...
  • ĐÊM CÔN SƠN của Trần Đăng Khoa với lời bình Nguyễn Thị Lan ĐÊM CÔN SƠN                                                         Trần Đăng Khoa Tiếng chim vách núi nhỏ dần Rì rầm tiếng suối...

Từ khóa » Eo óc Là Loại Từ Gì