VỀ CHỮ LẺN TRONG TRUYỆN KIỀU - VŨ NHO NINH BÌNH

Chuyên mục

  • Bài viết của bạn b è
  • Bài viết của bạn bè
  • Bạn. bè viết
  • Bạn. bè viết về Vũ Nho
  • Bình thơ
  • PHÊ
  • PHÊ BÌNH VĂN HỌC
  • Phỏng vấn và trả lời phỏng vấn
  • Sách đã xuất bản của VŨ NHO
  • Thơ
  • Tiếu lâm Gabrovo
  • Tổng hợp
  • Trên giá sách của tôi
  • Truyện dịch và Cười cười
  • Truyện Tổng hợp
  • Tư liệu
  • Văn học trong nhà trường

Thứ Hai, 6 tháng 2, 2017

VỀ CHỮ LẺN TRONG TRUYỆN KIỀU

VỀ CHỮ LẺN TRONG TRUYỆN KIỀU Đào Tiến Thi Sáng nay, mùng 2 Tết (29-1-2017) mở VTV2 (chương trình Việt Nam đất nước con người) thấy GS.Phong Lê đang bình Truyện Kiều. Ông hết sức khen ngợi cách dùng chữ của Nguyễn Du, đặc biệt là dùng từ thuần Việt. Ông ví dụ dùng chữ “lẻn” trong câu “Rẽ song đã thấy Sở Khanh lẻn vào”, cho rằng chỉ một chữ “lẻn” đã lột tả hết cái gian trá của Sở Khanh. Thực ra không chỉ GS. Phong Lê hiểu như trên. Đó là cách hiểu khá phổ biến lâu nay. Về chữ “lẻn”, cách đây đã khá lâu (khoảng 1991), tôi được nghe PGS. Vũ Nho (lúc đó là PTS. Vũ Nho) đính chính cách hiểu không chính xác như trên. Ông bảo đâu chỉ có Sở Khanh mới “lẻn”, chính Kim Trọng cũng “lẻn”: Băng mình lẻn trước đài trang tự tình (câu 536) Tôi thấy ông Vũ Nho đúng. Câu trên kia kể lúc Kim Trọng nghe tin ông chú mất, phải thu xếp về hộ tang. Trong tình thế gấp gáp đó, chàng ta cũng kịp chạy đến tìm Kiều để từ biệt. Mà nhà Kiều thì “Thâm nghiêm kín cổng cao tường” (cả nghĩa đen và nghĩa bóng) cho nên anh ta phải “lẻn” thôi: Mảng tin xiết đỗi kinh hoàng Băng mình lẻn trước đài trang tự tình. Chữ “lẻn” theo cụ Đào Duy Anh: “Đi giấu không cho người ta biết. Cũng nói là lén. Vd, Băng mình lẻn trước đài trang tự tình” (Từ điển Truyện Kiều). Như vậy chữ “lẻn” – ít nhất là thời Nguyễn Du – chỉ có nghĩa là đi giấu, sắc thái trung tính, không hề có nghĩa xấu. Kim Trọng lúc đang độ hào hoa phong nhã nhất nói trên đã “lẻn”. Thúc Sinh lúc ân tình và khổ đau nhất (đến an ủi Thúy Kiều đang bị giam lỏng) cũng “lẻn”: Thừa cơ sinh mới lẻn ra Xăm xăm đến mé vườn hoa với nàng. Trong hình ảnh có thể có: một hoặc nhiều người ThíchHiển thị thêm cảm xúc Bình luậnChia sẻ 19 Bạn, Ai Nhu Vu, Nguyễn Văn Dân và 16 người khác 1 chia sẻ
Bình luận
Phùng Hoài Ngọc Phùng Hoài Ngọc Nhất trí. Ô PHONG LE TÀO LAO LẮM. TIẾC RẰNG NGÀY XƯA MÌNH ĐÃ MỜI ỔNG THỈNH GIẢNG 1 BÀI CHO KHOA VĂN ĐẠI HỌC AN GIANG. Thích · Trả lời · 1 · 29 Tháng 1 lúc 12:26 · Đã chỉnh sửa Phùng Hoài Ngọc Phùng Hoài Ngọc Phong Lê chống lại ths. NHÃ THUYÊN và Khoa Văn ĐHSP.HN MỘT CÁCH ĐIÊN CUỒNG NHƯ CÔN ĐỒ VĂN HỌC. HỒI ẤY mình có bài viết cho VNTB mắng mỏ ổng và bà ĐĂNG T LÊ một thể. Thích · Trả lời · 29 Tháng 1 lúc 13:08 Thi Đào Thi Đào Ông PL có đầy đủ các đặc trưng của trí thức XHCN: hèn, cơ hội, bám gót quyền lực, sợ bị bỏ rơi,... Thích · Trả lời · 1 · 29 Tháng 1 lúc 15:51 Vu Nho Viết trả lời... Trầm Tích Trầm Tích Riêng về mặt chữ nghĩa, PL là kẻ"luộc" có nghề ! Thích · Trả lời · 2 · 29 Tháng 1 lúc 19:37 Vuong Tran Ngoc Vuong Tran Ngoc Lối bình này thịnh hành nhất thời Hoài Thanh, Xuân Diệu, biến tướng của lối bình văn " thần cú, nhãn tự" chẳng xa thời trung đại là mấy . Rất rất hiếm thấy trong phê bình phương Tây, nhưng lại thường chứng tỏ được năng khiếu thẩm mỹ tinh tế của người b...Xem thêm Bỏ thích · Trả lời · 4 · 30 Tháng 1 lúc 8:00 Pham Van Hao Pham Van Hao Hồi học lớp 9 (1966) tôi được thầy Vũ Ngọc Khánh,Trịnh Truy đặt viết bài tiểu luận về việc xây dựng tính cách nhân vật trong Tr Kieeuf , tôi đã đọc ý này,không rõ trong sách của Hoài Thanh hay Đặng Thai Mai viết về Truyện Kiều. Nên cũng hiểu như vậy. Chắc anh Phong Lê hoặc thầy Lê Đình Kỵ cũng lĩnh ý từ đó,đương nhiên là trước thằng học trò như tôi.Anh TNV nói đúng,cách phân tích xưa là thế,theo kiểu tìm nhãn tự.Tôi nghĩ,lối bình này không sai,nhưng trong thơ trường thiên thì dễ " hố", vì không kiểm hết tư liệu! Tôi nhớ là cả chữ " tót" với Mã Giams Sinh nữa( " Ghế trên ngồi tót sỗ sàng"). Trong bài tập viết ấy,tôi bê cả hai từ nôm này! Xin cảm ơn các anh! Bỏ thích · Trả lời · 4 · 31 Tháng 1 lúc 3:53 · Đã chỉnh sửa Vu Nho Vu Nho Cái chữ "tót" ấy, Nguyễn Du dành riêng cho Mã Giám Sinh, cũng như kiểu ngồi " vắt nóc" của Tú Bà là những sáng tạo riêng của Nguyễn Du. Trong Kim Vân Kiều của Thanh Tâm Tài Tử không có hai chi tiết này. Thích · Trả lời · 4 tháng 2 lúc 9:26 · Đã chỉnh sửa Vu Nho Viết trả lời... Nguyễn Thông Nguyễn Thông Báo cáo Đào tiên sinh, mình đã xin bài này về đăng trong mục Tiếng Việt tôi yêu trên báo điện tử Một Thế Giới. Thích · Trả lời · 1 · 31 Tháng 1 lúc 9:03 Vu Nho Vu Nho Góp bàn với các bác đôi điều. Khi tôi nói với anh Đào Tiến Thi, tôi cũng không nhớ nguyên văn ra sao. Có điều tôi tin là Nguyễn Du viết bằng chữ Nôm, nên dù là LẺN hay LÉN thì cũng chỉ là phiên âm cùng một mặt chữ mà thôi. Do đó Kim Trọng thì LÉN trước đài trang tự tình, còn Sở Khanh thì LẺN vào. Song hai hành động đó đều được Nguyễn Du viết cùng một chữ Nôm. Vì thế bảo Sở Khanh "chết" vì chữ LẺN là hoàn toàn chủ quan, võ đoán. Một tư liệu khác có thể làm cho việc bình tán chữ LẺN trở nên... không thuyết phục. Đó là bản nôm mà cụ Thế Anh dùng trong sách " Đoạn trường tân thanh - Truyện Kiều đối chiếu nôm- quốc ngữ", nxb Văn học, 1999; câu thơ đó, bản Nôm Kiều Oánh Mậu phiên âm như sau " Rẽ song đã thấy Sở Khanh bước vào" ( trang 122 và 123, sách đã dẫn). Tuy nhiên, một chữ ấy của bác HT làm chúng ta không tin, nhưng những bài bác ấy viết về Truyện Kiều thì thật đáng khâm phục. Chỗ này chúng ta cũng cần sòng phẳng. Thích · Trả lời · 4 tháng 2 lúc 9:25 · Đã chỉnh sửa Pham Van Hao Pham Van Hao Gần đây ít thấy nghiên cứu về Tr K từ góc độ Nnh. Trước đây chục năm thì còn,chủ yếu từ góc độ chữ- nghĩa.Tuy nhiên,chữ nghĩa phải nhìn từ các góc độ khác nhau trong hoàn cảnh giao tiếp xưa ,thì mới thuyết phục.Đa phần các bình luận đều từ cách hiểu đương đại về từ ngữ,nên dễ đi vào tư biện. Thích · Trả lời · 4 tháng 2 lúc 13:01 Vu Nho Viết bình luận... Chép từ trang của Thi Đào

3 nhận xét:

  1. Unknownlúc 11:33 6 tháng 2, 2017

    Chỉ một chữ "lẻn" thôi mà đã kết luận "lột tả hết cái gian trá của Sở Khanh" thì đúng là không ổn rồi bác Vũ Nho, bởi chữ "lẻn" hay "lén" này phải tùy trường hợp mà hiểu. Chẳng hạn như thằng ăn trộm "lẻn" vào nhà (để ăn trộm đồ đạc), thì "lẻn" này là xấu, nhưng cu cậu con trai tuổi thiếu niên đi chơi về trễ trễ, khi về "lẻn" vào nhà để bố mẹ không hay thì cũng chẳng phải là xấu như cách lẻn của thằng ăn trộm.

    Trả lờiXóaTrả lời
      Trả lời
  2. Unknownlúc 12:27 6 tháng 2, 2017

    Mà chữ "lẻn" này nghĩa thông dụng hiểu là "lén lén, để người khác không biết, không hay" thôi, đâu có gì là xấu.

    Trả lờiXóaTrả lời
    1. Vũ Nho Ninh Bìnhlúc 14:40 6 tháng 2, 2017

      Bác Hiệp à! Trước đây bác HT có bình và viết rằng Nguyễn Du đã giết Sở Khanh chỉ bằng một từ "lẻn". Tôi vốn hay nghi, nên tìm văn bản và nói rằng Sở Khanh lẻn, Kim Trọng cũng lẻn. Sao Sở Khanh chết mà Kim Trọng không chết? Về mặt chữ Nôm thì cùng một chữ. Có điều khi phiên âm, người ta phiên Kim Trọng LÉN, còn Sở Khanh thì LẺN. Song thực chất 2 hành động này đều được Nguyễn Du viết cùng một chữ NÔM. Vì vậy bình tán như thế là không thuyết phục. Tôi có một tâm niệm rằng dù bác HT không thuyết phục khi nói về chữ LẺN này, song các bài khác , bác ấy viết rất hay. Chúng ta không vì một chữ mà xem nhẹ những trang viết rất hay của bác ấy. Cũng như vậy với GS Phong Lê.

      XóaTrả lời
        Trả lời
    2. Trả lời
Thêm nhận xétTải thêm... Bài đăng Mới hơn Bài đăng Cũ hơn Trang chủ Đăng ký: Đăng Nhận xét (Atom)

CHỦ TRANG

Vũ Nho Ninh Bình Xem hồ sơ hoàn chỉnh của tôi

CHUYÊN MỤC

  • Bài viết của bạn b è (661)
  • Bài viết của bạn bè (2924)
  • Bạn. bè viết (3)
  • Bạn. bè viết về Vũ Nho (55)
  • Bình thơ (368)
  • PHÊ (3)
  • PHÊ BÌNH VĂN HỌC (1089)
  • Phỏng vấn và trả lời phỏng vấn (49)
  • (1)
  • Sách đã xuất bản của VŨ NHO (2)
  • Thơ (1382)
  • Tiếu lâm Gabrovo (87)
  • Tổng hợp (854)
  • Trên giá sách của tôi (5)
  • Truyện dịch và Cười cười (162)
  • Truyện Tổng hợp (79)
  • Tư liệu (2672)
  • Văn học trong nhà trường (67)

Người quan tâm trang

Lượt ghé trang

Lưu trữ Blog

  • ▼  2017 (399)
    • ▼  tháng 2 (40)
      • Những ngôi trường mang tên Tây Tiến
      • CHÙM THƠ ĐỨC ĐƯƠNG ĐẠI ĐẦU NĂM 2017
      • SINH HOẠT CÂU LẠC BỘ THƠ HẢI THƯỢNG
      • NGƯỜI DƯNG – ĐÂU PHẢI NGƯỜI XA LẠ
      • Kỉ niệm 70 năm Trung đoàn Tây Tiến
      • Ra mắt sách "Và tuyết đã rơi ngoài cửa sổ" của Di Li
      • NGẠO XUÂN! XUÂN CHẲNG CHỊU LÙI!
      • NGỘ NGHĨNH
      • NHỚ MÙA ĐÔNG NƯỚC NGA
      • PHAN KHÔI VIẾT VỀ NGUYỄN DU VÀ “TRUYỆN KIỀU”
      • CHÙM THƠ TÂN XUÂN
      • TỨ THƠ QUYẾT ĐỊNH BẠI THÀNH
      • ĐÔI ĐIỀU VỀ "THƠ HAY"
      • QUÀ TẾT XUÂN ĐINH DẬU
      • Ngưỡng cửa
      • Vương Trọng đánh giá Thúy Vân
      • CÁI CHI CHI...
      • MỘT TÀI LIỆU MỚI TÌM THẤY VỀ BÌNH PHẨM TRUYỆN KIỀU
      • Chùm thơ Nguyễn Khôi
      • 16 bài học sâu sắc bạn cần biết!
      • Những hình ảnh ngày thơ Việt Nam lần thứ XV ( tiếp)
      • Những hình ảnh ngày thơ Việt Nam lần thứ XV
      • Nhìn lại lịch sử Bách Việt và quá trình Hán hóa Bá...
      • “EM LÀ NÀ PHIÊNG ĐẤY THÔI”
      • Mùa trăng lại về trên đồi Nhạn Tháp...
      • Bài phê bình thú vị với tác giả sách "THƠ CHO TUỔI...
      • MẶC AI
      • CHẤT HÀI TRONG VĂN XUÔI CỦA LÊ MAI
      • HÀ NỘI - 30 TẾT ĐINH DẬU
      • Giới thiệu tác phẩm TINH THẦN HAIKU
      • Gặp gỡ đầu năm
      • SONG BÍCH KỲ NHÂN: NGỜI SÁNG CHỮ TÂM! SÓNG SÁNH ...
      • VỀ CHỮ LẺN TRONG TRUYỆN KIỀU
      • CHÙM THƠ TÂN XUÂN
      • SONG BÍCH KỲ NHÂN: NGỜI SÁNG CHỮ TÂM! SÓNG SÁNH CH...
      • Một số hình ảnh buổi tặng sách bạn bè của Nguyễn N...
      • SONG BÍCH KỲ NHÂN: NGỜI SÁNG CHỮ TÂM! SÓNG SÁNH ...
      • GỬI BẠN THƠ NGUYỄN THỊ VINH
      • 26 tục ngữ của người Da Đỏ
      • Nhớ bài thơ chúc tết 1947 của Bác Hồ

Bài hay được xem

  • GÓP BÀN về PHÂN BIỆT TỪ ĐƠN, TỪ GHÉP, TỪ LÁY GÓP BÀN về PHÂN BIỆT TỪ ĐƠN, TỪ GHÉP, TỪ LÁY                                           Hoàng Dân Sau khi đọc bài  của Vũ Nho, tá...
  • Vĩnh biệt MẸ KÍNH YÊU! Vĩnh biệt MẸ KÍNH YÊU! Tin buồn Gia đình chúng tôi vô cùng thương tiếc báo tin: Mẹ, bà, cụ của chúng tôi là cụ Bùi Thị Lau ...
  • Nhân vật Thúc Sinh trong cái nhìn so sánh THÚC SINH                     Chúng ta có một Thúc Sinh ở trong lòng. Không nhiều thì ít, trong mỗi chúng ta đều có chất liệu...
  • MÃ GIÁM SINH MUA KIỀU MÃ GIÁM SINH MUA KIỀU                    Trích Truyện Kiều của Nguyễn Du Gần miền có một mụ nào, Đưa người viễn khách tìm v...
  • Trăng sáng sân nhà em của Trần Đăng Khoa với lời bình Vũ Nho Trăng sáng sân nhà em Trần Đăng Khoa Ông trăng tròn sáng tỏ Soi rõ sân nhà em Trăng khuya sáng hơn đèn Ơi...
  • CHÓ SÓI VÀ CỪU TRONG THƠ NGỤ NGÔN CỦA LA PHÔNG TEN CHÓ SÓI VÀ CỪU TRONG THƠ NGỤ NGÔN CỦA LA PHÔNG TEN                                                 (Trích)            ...
  • Để hiểu thêm về NGƯỜI TRONG BAO của Sekhov ĐỂ HIỂU THÊM VỀ   NGƯỜI TRONG BAO CỦA A.P.SÊ-KHÔP                                                           VŨ NHO   ...
  • GS TS NGÔ BẢO CHÂU với LỤC BÁT học 3000 từ tiếng ANH Vu Nho 8 giờ  ·  He he he...Mẹo học tiếng Anh! Ngô Bảo Châu l Ngô Bảo Châu HỌC 3000 TỪ TIẾNG ANH BẰN...
  • 50 năm ĐHSP Việt Bắc - Gửi về khoa Ngữ văn yêu quý ĐÔI ĐIỀU  TẢN MẠN VỀ KHOA NGỮ VĂN YÊU QUÝ                                                  Nhân kỉ niệm 40 năm ngày thành...
  • ĐÊM CÔN SƠN của Trần Đăng Khoa với lời bình Nguyễn Thị Lan ĐÊM CÔN SƠN                                                         Trần Đăng Khoa Tiếng chim vách núi nhỏ dần Rì rầm tiếng suối...

Từ khóa » đẩy Song đã Thấy Sở Khanh Lẻn Vào