World Series – Wikipedia Tiếng Việt

World Series
Giải đấu	Major League Baseball
Lần đầu tổ chức	1903
Gần đây nhất	2025
Đương kim vô địch	Los Angeles Dodgers (thứ 9)
Vô địch nhiều nhất	New York Yankees (27)
Nhà tài trợ	YouTube TV (2017–2019) Capital One (2022–nay)

World Series, hay còn gọi một cách thân mật là Siêu kinh điển mùa thu (Fall Classic), là loạt trận chung kết của Giải bóng chày nhà nghề Bắc Mỹ (MLB), được tổ chức thường niên bắt đầu từ năm 1903 giữa câu lạc bộ vô địch American League (AL) và câu lạc bộ vô đich National League (NL). Đội chiến thắng được xác định qua 1 loạt đấu playoff 7 ván thắng 4 (Best of 7), và đội chiến thắng sẽ nhận được Cúp Ủy viên (Commissioner's Trophy). Giải đấu được tổ chức vào tháng 10 (đôi khi kéo dài qua tháng 11), vào thời điểm mùa thu tại Bắc Mỹ.

Trước năm 1960, đội nào có thành tích thắng - thua tốt nhất sẽ được tham dự World Series. Kể từ năm 1969, 2 đội giành chức vô địch tại chung kết giải American và National League sẽ giành quyền tham dự World Series. Tính đến năm 2016, World Series đã được tổ chức 114 lần, trong đó các đội American League chiến thắng 66 lần, các đội National League chiến thắng 48 lần.

World Series gần nhất năm 2025 diễn ra giữa 2 đội Toronto Blue Jays và Los Angeles Dodgers. Dodgers giành chiến thắng sau 7 lượt trận và giành được danh hiệu thứ 9 trong lịch sử CLB.

Tại American League, New York Yankees đã tham dự 40 lần và chiến thắng 27 lần, Philadelphia/Kansas City/Oakland Athletics đã tham gia 14 lần thắng 9 lần và Boston Red Sox đã tham dự 12 lần giành chiến thắng 8 lần. Tại National League, St. Louis Cardinals đã tham dự 19 lần và thắng 11, New York/San Francisco Giants tham dự 20 lần thắng 8, Brooklyn/Los Angeles Dodgers đã tham dự 23 lần thắng 9, và Cincinnati Reds tham dự 9 lần thắng 5. Lần gần nhất một đội vô địch World Series hai lần liên tiếp là Los Angeles Dodgers vào các năm 2024 và 2025.[1]

Trước sự ra đời của World Baseball Classic, các giải đấu bóng chày quốc tế trong một thời gian dài bị giới hạn trong không gian bán chuyên (Thế vận hội Mùa hè trước năm 2000, IBAF Baseball World Cup hầu như không có sự xuất hiện của các cầu thủ chuyên nghiệp). Cùng với việc Major League Baseball thường được xem là giải đấu chuyên nghiệp có chất lượng chuyên môn cao và quy mô nhất trên thế giới, nên việc các nhà vô địch World Series được gọi là "nhà vô địch thế giới" (world champions) vẫn được xem là bình thường, đặc biệt trong không gian truyền thông Bắc Mỹ.

Ảnh

[sửa | sửa mã nguồn]

• World Series 1903 tại Boston
• World Series 1906 tại Chicago
• Bill Wambsganss tại 1920
• Bucky Harris ghi điểm trong Ván 7 (10 tháng 10, 1924)

Trước sự ra đời của World Series hiện đại (1857–1902)

[sửa | sửa mã nguồn]

Tiền thân World Series

[sửa | sửa mã nguồn]

Trước năm 1882, khi Hiệp hội Hoa Kỳ (American Association) được thành lập như một giải bóng chày nhà nghề thứ hai, Hiệp hội cầu thủ bóng chày chuyên nghiệp Quốc gia (1871–1875) và sau đó là Liên đoàn Quốc gia (National League, thành lập năm 1876) đại diện cho cấp độ cao nhất của bóng chày chuyên nghiệp tại Hoa Kỳ. Tất cả các chức vô địch được trao cho đội có thành tích tốt nhất vào cuối mùa giải, và không có vòng play-off hậu mùa giải. Từ năm 1884 đến năm 1890, Liên đoàn Quốc gia và Hiệp hội Hoa Kỳ đã đối đầu với nhau trong một loạt trận vào cuối mùa giải để xác định nhà vô địch chung cuộc. Các loạt trận này, khác với World Series hiện đại, mà được sắp xếp tổ chức theo thỏa thuận giữa các chủ sở hữu các CLB vô địch các giải trước đó. Số lượng trận đấu được chơi dao động từ ít nhất là ba trận vào 1884 (Providence đánh bại New York với tỷ số ván 3-0), đến mức cao nhất là mười lăm trận vào 1887 (Detroit đánh bại St. Louis với tỷ số ván 10-5). Cả hai serie tranh vô địch năm 1885 và 1890 đều kết thúc với tỷ số hòa, trong đó mỗi đội đã thắng ba ván và một ván hòa. [2]

Loạt đấu được quảng bá và gọi là "Giải vô địch Hoa Kỳ" (The Championship of the United States), [3] [4] "Serie vô địch thế giới" (World's Championship Series), hay gọi tắt là "Serie thế giới" (World's Series). Trong cuốn sách Krakatoa: Ngày thế giới bùng nổ: 27 tháng 8 năm 1883, Simon Winchester có đề cập thoáng qua rằng cái tên World Series được đặt theo tên tờ báo New York World , [5] nhưng quan điểm này hiện vẫn đang bị tranh cãi. [6]

Các loạt đấu ở thế kỷ 19 kể trên không được Major League Baseball chính thức công nhận là một phần của lịch sử World Series, coi bóng chày thế kỷ 19 là tiền thân cho kỷ nguyên bóng chày hiện đại. [7] Mãi cho đến khoảng năm 1960, một số nguồn đã coi các loạt đấu thế kỷ 19 ngang hàng với các loạt đấu sau thế kỷ 19. [8] Tuy nhiên, sau khoảng năm 1930, nhiều cơ quan có thẩm quyền xác định World Series hiện đại bắt đầu từ năm 1903 và phân loại các cuộc đấu trước đó vào một hạng mục riêng. [9] (Ví dụ, Niên giám và Sách sự kiện thế giới năm 1929 liệt kê "Giải vô địch bóng chày thế giới 1884–1928" trong một bảng duy nhất, [10] trong khi ấn bản năm 1943 liệt kê "Giải vô địch bóng chày thế giới 1903–1942". [11] )

1892–1900: "Thời kì độc quyền"

[sửa | sửa mã nguồn]

Sau sự sụp đổ của Hiệp hội Hoa Kỳ sau mùa giải 1891, National League một lần nữa trở thành giải đấu nhà nghề duy nhất. Chức vô địch của giải đấu được trao vào năm 1892 thông qua trận play-off giữa các nhà vô địch nửa đầu và nửa cuối mùa giải. Thể thức này đã bị hủy bỏ sau một mùa giải. Từ năm 1893 cho đến khi thể thức chia bảng xuất hiện vào năm 1969, danh hiệu được trao cho CLB đứng đầu bảng xếp hạng vào cuối mùa giải. Trong bốn mùa giải, 1894–1897, các nhà vô địch giải đấu đã đấu với đội á quân trong loạt đấu playoff được gọi là Temple Cup. [12] Một nỗ lực thứ hai theo đuổi thể thức này là loạt đấu Chronicle-Telegraph Cup chỉ được tổ chức một lần vào năm 1900. [13]

Năm 1901, American League được thành lập như một giải đấu lớn thứ hai. [14] Không có loạt trận vô địch nào được tổ chức vào năm 1901 hoặc 1902 vì Liên đoàn Quốc gia và Liên đoàn Mỹ đã cạnh tranh trực tiếp với nhau để tranh vị thế vượt trội (cá biệt vào năm 1902, các CLB hàng đầu lại chọn định đoạt chức vô địch qua một giải vô địch bóng bầu dục).

World Series hiện đại (1903–nay)

[sửa | sửa mã nguồn]

Những lần đầu tiên

[sửa | sửa mã nguồn]

Sau hai năm cạnh tranh gay gắt và giành giật cầu thủ của nhau, National League và American League đã làm hòa và, theo một phần của thỏa thuận, tổ chức một số cặp đấu giao hữu liên giải kể từ mùa giải 1903. Các loạt trận này được sắp xếp bởi các câu lạc bộ tham gia, giống như các cuộc đấu World's Series những năm 1880. Một trong số đó, một loạt đấu chín trận đấu thắng bốn giữa những nhà vô địch các giải năm đó - Pittsburgh Pirates của NL và Boston Americans (sau này được gọi là Red Sox ) của AL - đã được coi là World Series 1903. Nó đã được sắp xếp trước đó rất lâu bởi hai chủ sở hữu câu lạc bộ, vì cả hai đội đều là những CLB có vị thế thống trị tại giải đấu của mình. [15]

Boston đã đánh bại Pittsburgh với tỷ số ván 5-3, giành chiến thắng nhờ đội hình ném bóng xuất sắc với Cy Young và Bill Dinneen và sự hỗ trợ của hội cổ động mang tên Royal Rooters. [16]

Cuộc tẩy chay năm 1904

[sửa | sửa mã nguồn]

Nếu World Series 1904 được tổ chức, đó sẽ là cuộc đối đầu giữa Boston Americans (Boston Red Sox) của AL và New York Giants (nay là San Francisco Giants) của NL. Vào thời điểm đó, World Series không có cơ quan quản lý, và không có cơ chế tổ chức hàng năm bắt buộc. [17] Vì vậy, chủ sở hữu của Giants, John T. Brush, đã từ chối cho phép CLB của mình tham gia một sự kiện như vậy, với lý do xem giải American League non trẻ là "hạ đẳng". John McGraw, huấn luyện viên của Giants, thậm chí còn nói rằng Giants của ông đã là "nhà vô địch thế giới" vì họ đã vô địch "giải đấu nhà nghề thực sự duy nhất". [18]

Vào thời điểm thông báo được đưa ra, đối thủ mới cùng thành phố của họ, New York Highlanders (nay là New York Yankees), đang dẫn đầu AL, và viễn cảnh phải đối đầu với Highlanders đã khiến ban lãnh đạo Giants không hài lòng. Boston đã giành chiến thắng vào ngày cuối cùng của mùa giải, và giới chức các giải đấu trước đó đã đồng ý tổ chức World Series 1904, nhưng điều này không mang tính ràng buộc, và Brush vẫn giữ nguyên quyết định ban đầu. Ngoài các lý do chính trị, Brush còn viện dẫn một số bất bình chính đáng, bao gồm việc thiếu các quy tắc về việc phân chia doanh thu, địa điểm thi đấu và cách thức vận hành cũng như bố trí nhân sự. [18]

Quy chế chính thức cho World Series ra đời

[sửa | sửa mã nguồn]

Tuy nhiên, vào mùa đông năm 1904–1905, sau khi thấm thía áp lực từ báo chi, Brush đã thay đổi ý định và đề xuất cái mà sau này được gọi là "Luật Brush", theo đó yêu cầu World Series được tổ chức hàng năm. Một trong những quy định là phần chia doanh thu cho cầu thủ sẽ chỉ được trích từ một phần tiền bán vé của bốn ván đầu tiên, nhằm ngăn cản các đội dàn xếp tỷ số các trận đấu đầu tiên để kéo dài loạt đấu và kiếm thêm tiền. Tiền thu được từ các trận đấu sau được chia cho hai câu lạc bộ và Ủy ban bóng chày Quốc gia, cơ quan quản lý các giải để có thể trang trải phần lớn chi phí hoạt động hàng năm từ doanh thu của World Series. Quan trọng nhất, các trận đấu World Series chính thức và bắt buộc hiện nay được điều hành nghiêm ngặt bởi chính Ủy ban bóng chày Quốc gia, chứ không phải bởi các câu lạc bộ.

Với các quy tắc mới được áp dụng và Ủy ban Quốc gia nắm quyền quản lý, đội Giants của McGraw đã lọt vào World Series 1905 và đánh bại Philadelphia Athletics với tỷ số 4-1. Kể từ đó, World Series được tổ chức hàng năm, ngoại trừ năm 1994, bị hủy bỏ do cuộc đình công của các cầu thủ. Tên của sự kiện, ban đầu được gọi là World's Championship Series, dần dần được rút ngắn trong cách sử dụng thông thường thành "World's Series" và đến những năm 1930, thành "World Series".

Danh sách các quy tắc sau mùa giải đã phát triển theo thời gian. Từ năm 1919 đến năm 1921, thể thức chín trận thắng năm đầu tiên sử dụng vào năm 1903 đã được áp dụng. Vào năm 1925, chủ sở hữu Brooklyn Charles Ebbets đã thuyết phục áp dụng mô hình đăng cai sân nhà 2–3–2 được sử dụng lần đầu tiên vào năm 1924 cho tới nay. Trước đây, việc đăng cai sân nhà sử dụng mô hình thay phiên nhau theo từng trận đấu hoặc theo một thỏa thuận khác giữa hai câu lạc bộ. Lần duy nhất World Series không áp dụng thể thức 2-3-2 là vào năm 1943 và 1945, khi áp dụng thể thức 3–4 để tuân thủ các hạn chế đi lại trong Thế chiến thứ II; năm 1944, mô hình bình thường đã được áp dụng vì cả hai đội có sân nhà tại cùng một sân vận động.

Vụ bê bối Tất đen năm 1919

[sửa | sửa mã nguồn]

Cờ bạc và dàn xếp tỷ số đã là một vấn nạn trong bóng chày chuyên nghiệp ngay từ thuở sơ khai; cầu thủ ném bóng ngôi sao Jim Devlin đã bị cấm thi đấu trọn đời vào năm 1877 khi National League mới chỉ được thành lập hai năm. Vấn nạn cờ bạc trong bóng chày lên đến đỉnh điểm vào năm 1919, khi tám cầu thủ của đội Chicago White Sox bị cáo buộc âm mưu bán độ tại World Series 1919.

White Sox đã vô địch World Series 1917 và được đánh giá là ứng cử viên nặng ký trước Cincinnati Reds năm 1919, nhưng cầu thủ chốt một Chick Gandil lại có ý đồ khác. Gandil, thông đồng với con bạc Joseph "Sport" Sullivan, đã tiếp cận các đồng đội và thuyết phục sáu người trong số họ đồng ý bán độ tại World Series: các cầu thủ ném bóng mở màn Eddie Cicotte và Lefty Williams, chặn ngắn Swede Risberg, sân ngoài trái Shoeless Joe Jackson, sân ngoài giữa Happy Felsch, và cầu thủ đa năng Fred McMullin. Cầu thủ chốt ba Buck Weaver biết về vụ dàn xếp này nhưng từ chối tham gia, đạt tỷ lệ đánh bóng .324 trong toàn bộ serie từ 11 cú hit và không mắc lỗi nào trên sân.

Đội Sox, đội được hứa thưởng 100.000 đô la nếu tham gia đường dây, đã thua loạt đấu chín ván thắng năm với tỷ số 5-3, ném bóng kém, đánh bóng kém và mắc nhiều lỗi. Mặc dù có được gửi tiền, Jackson cho tới cuối đời vẫn khẳng định rằng ông đã không thực hiện việc bán độ trong suốt loạt đấu (ông là tay đánh bóng xuất sắc nhất loạt đấu, bao gồm việc ghi cú homerun duy nhất, nhưng lại có thông số kém hơn đáng kể trong những trận White Sox thua).

Trong suốt Series, nhà văn kiêm diễn viên hài Ring Lardner đã gọi đùa sự kiện này là "Sự kiện nghiêm trọng của thế giới". Kì World Series này thực sự đã gây ra tổn hại nghiêm trọng cho uy tín giải đấu. Sau gần một năm đồn đoán, các cầu thủ liên quan đã bị đình chỉ thi đấu vào tháng 9 năm 1920. Dàn cầu thủ "Black Sox" cuối cùng đã được tuyên trắng án trong một phiên tòa hình sự.

Trong khi đó, để giải quyết hậu quả từ vụ bê bối, các chủ sở hữu bóng chày đã đồng ý cải tổ Ủy ban Quốc gia đã mất tín nhiệm. Tuy nhiên, khi họ đề nghị bổ nhiệm thẩm phán liên bang Kenesaw Mountain Landis một vị trí trong Ủy ban mới, ông nhanh chóng nói rằng ông chỉ chấp nhận bổ nhiệm làm Ủy viên Bóng chày duy nhất với thẩm quyền quản gần như tuyệt đối, và được chủ sở hữu chấp thuận. Ngay sau đó, dù có tuyên bố trắng án, Landis đã cấm tất cả các cầu thủ liên quan (bao gồm cả Weaver và Jackson) vĩnh viễn. White Sox không thể giành lại World Series cho đến năm 2005.

Những sự kiện của Series 1919 đã vô tình mở đầu cho kỷ nguyên "bóng sống", và đánh dấu sự thay đổi vận mệnh của một số đội bóng. Hai đội vô địch World Series thành công nhất cho đến nay, New York Yankees và St. Louis Cardinals, trước những năm 1920 đã chưa có chức vô địch nào; và ba trong số những đội bóng rất thành công trước năm 1920 (Boston Red Sox, Chicago White Sox và Chicago Cubs) đã không thể giành thêm một World Series nào nữa cho tới hết thế kỷ 20. Red Sox và White Sox giành chiến thắng lần lượt vào năm 2004 và 2005, trong khi Cubs đã vô địch World Series vào năm 2016, hơn một thế kỷ sau chức vô địch năm 1908.

1958:Dodgers và Giants tây tiến

[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 1958, Brooklyn Dodgers và New York Giants đã mang mối kình địch lâu đời đến bờ tây nước Mỹ, lần lượt chuyển đến Los Angeles và San Francisco, đưa Major League Baseball đến phía tây quá St. Louis và Kansas City.

Dodgers là đội đầu tiên trong hai đội mang World Series ở bờ biển phía tây, với chiến thắng trước Chicago White Sox vào năm 1959. Năm 1962, Giants lần đầu tiên góp mặt tại World Series ở California, nhưng lại để thua Yankees. Dodgers đã ba lần góp mặt tại World Series trong những năm 1960: với chiến thắng trước Yankees năm 1963 và Minnesota Twins năm 1965, một thất bại trước Baltimore Orioles năm 1966.

1969: Championship Series

[sửa | sửa mã nguồn]

Trước năm 1969, các chi giải Quốc gia (NL) và Mỹ (AL) đều trao danh hiệu vô địch của mình dựa trên thành tích trong mùa giải thông thường.

Một thể thức playoff được giới thiệu vào năm 1969 khi cả hai chi giải được tổ chức lại thành hai bảng đấu, Đông và Tây. Hai đội chiến thắng bảng đấu trong mỗi chi giải sẽ đấu với nhau trong loạt đấu tranh vô địch chi giải, gọi là Championship Series, theo thể thức năm ván thắng ba để xác định đội sẽ tiến vào World Series. Năm 1985, thể thức này được mở rộng lên bảy ván thắng bốn. Các trận trong các loạt đấu này, NLCS và ALCS, được tổ chức theo cấu trúc 2-3-2: các ván 1, 2, 6, 7 tổ chức tại sân nhà đội giành được lợi thế sân nhà (ví dụ, thông qua thành tích thi đấu trong mùa giải tốt hơn), và đội còn lại làm chủ nhà ván 4, 5, 6.

1976: Tay đập chỉ định chào sân World Series

[sửa | sửa mã nguồn]

Hai chi giải Hoa Kỳ (AL) và Quốc gia (NL) hoạt động theo các quy tắc về cơ bản giống hệt nhau cho đến năm 1973, khi AL áp dụng luật đánh bóng chỉ định (DH), cho phép các đội của mình sử dụng một cầu thủ thực hiện đánh bóng khác thay cho cầu thủ ném bóng (thường) có năng lực đánh bóng hạn chế. NL không áp dụng luật DH. Điều này gây ra một vấn đề cho việc tổ chức World Series, khi hai đội tham gia thi đấu trong mùa giải chính thức theo các luật khác nhau. Từ năm 1973 đến năm 1975, Giải World Series không cho phép vị trí DH.

Bắt đầu từ năm 1976, luật DH được áp dụng tại World Series được tổ chức vào các năm chẵn. Đội Cincinnati Reds đã thắng áp đảo tại World Series 1976 trong bốn ván, và Dan Driessen, DH của Reds tại loạt đấu, trở thành cầu thủ đánh bóng chỉ định đầu tiên trong lịch sử National League. Từ năm 1986 đến năm 2019, và năm 2021, luật DH chỉ được áp dụng tại các trận World Series được tổ chức tại các sân vận động của American League, và các cầu thủ ném bóng được yêu cầu phải đánh bóng tại trận trên sân của National League. Năm 2020, và bắt đầu từ năm 2022, luật DH được áp dụng tại tất cả các trận World Series.

1991: "Hay nhất mọi thời đại"

[sửa | sửa mã nguồn]

World Series 1991 chứng kiến Minnesota Twins đánh bại Atlanta Braves với tỷ số ván 4-3 để giành chức vô địch. ESPN đã bình chọn đây là kì Series "Hay nhất mọi thời đại" trong chương trình đếm ngược "Kỷ niệm 100 năm World Series", với năm ván đấu quyết định bởi một điểm cách biệt, bốn ván đấu được quyết định ở lượt đánh cuối cùng (cuối hiệp chín với hai out) và ba ván phải bước vào hiệp phụ. Series này cũng đáng chú ý bởi cả hai đội vào tới World Series với chức vô địch chi giải, sau khi đứng cuối bảng của mình vào mùa giải trước đó, một thành tích vô tiền khoáng hậu.[19]

1992–1993: World Series đến Canada

[sửa | sửa mã nguồn]

World Series lần đầu tiên được tổ chức, và ở lại, bên ngoài Hoa Kỳ lần đầu tiên vào năm 1992, khi Toronto Blue Jays đánh bại Atlanta Braves sau sáu ván. World Series trở lại Canada vào năm 1993, và Blue Jays một lần nữa giành chiến thắng, lần này trước Philadelphia Phillies sau sáu ván. Không có Series nào khác có sự góp mặt của một đội bóng đến từ bên ngoài Hoa Kỳ cho đến năm 2025, khi Blue Jays tham dự World Series lần thứ ba. Toronto cũng là đội bóng mở rộng duy nhất giành được hai chức vô địch World Series liên tiếp.

Cuộc đình công 1994–1995

[sửa | sửa mã nguồn]

Sau cuộc tẩy chay năm 1904, World Series được tổ chức đều đặn hàng năm cho đến năm 1994 bất chấp Thế chiến thứ nhất, đại dịch cúm toàn cầu năm 1918–1919, cuộc Đại suy thoái những năm 1930, sự tham gia của Hoa Kỳ vào Thế chiến thứ hai và thậm chí là một trận động đất ở các thành phố đăng cai World Series năm 1989. Tuy nhiên, sự đổ vỡ trong đàm phán lao động tập thể đã dẫn đến một cuộc đình công vào tháng 8 năm 1994, dẫn tới hủy bỏ phần còn lại của mùa giải, bao gồm cả vòng playoff.

Khi bắt đầu cuộc đàm phán lao động bắt đầu, giới chủ sở hữu nhượng quyền đã yêu cầu có giới hạn lương để khống chế quĩ lương (trong khi ràng buộc lương với cơ chế chia sẻ doanh thu), loại bỏ trọng tài hợp đồng và các yêu cầu khác, cùng chiêu bài sử dụng các cầu thủ thay thế để lấn tới. [20] Hiệp hội cầu thủ Major League Baseball (MLBPA) lập tức bác bỏ việc giới hạn bảng lương, lưu ý rằng trách nhiệm đối với quỹ lương cao thuộc về những chủ sở hữu đã tự nguyện cung cấp hợp đồng trong khi làm việc với một ủy viên thực tế là Bud Selig (người là chủ tịch Hội đồng điều hành của giải đấu), người đã thay thế Fay Vincent khi ông bị ép từ chức vào năm 1992 (Selig không trở thành ủy viên toàn thời gian cho đến năm 1998).

Thỏa ước tập thể trước đó đã hết hạn vào ngày 31 tháng 12 năm 1993 và MLB bắt đầu mùa giải 1994 mà không có thỏa thuận mới. Các chủ sở hữu và cầu thủ tiếp tục đàm phán khi mùa giải đang diễn ra, nhưng giới chủ vẫn không từ bỏ yêu cầu về mức lương trần và các cầu thủ cũng không nhượng bộ. Vào ngày 12 tháng 8 năm 1994, các cầu thủ đã đình công. Sau một tháng mà không có tiến triển nào trên bàn đàm phán, Selig đã hủy bỏ phần còn lại của mùa giải 1994 và mùa play-off vào ngày 14 tháng 9. World Series không được tổ chức lần đầu tiên sau 90 năm. Montreal Expos, hiện là Washington Nationals, là đội bóng mạnh nhất trước thời điểm dừng mùa giải, với thành tích 74 thắng – 40 bại. Việc mất cơ hội lọt vào World Series mười mươi năm đó đã góp phần khoét sâu cuộc khủng hoảng tài chính dẫn tới việc CLB Expos chuyển tới Washington, D.C.[21]

Tranh chấp lao động kéo dài đến mùa xuân năm 1995, khi các chủ sở hữu bắt đầu kì huấn luyện mùa xuân với các cầu thủ thay thế. Tuy nhiên, MLBPA đã trở lại bàn đàm phán vào ngày 2 tháng 4 năm 1995, sau khi thẩm phán liên bang Sonia Sotomayor phán quyết rằng các chủ sở hữu đã có hành vi lao động không công bằng. [22] Mùa giải bắt đầu vào ngày 25 tháng 4 và World Series 1995 diễn ra theo đúng lịch trình, với Atlanta Braves đánh bại Cleveland Indians với tỷ số 4-2.

1996-2000: Triều đại Yankees

[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 1996, Yankees đã đánh bại nhà đương kim vô địch World Series Atlanta Braves với tỷ số 4-2, qua đó giành chức vô địch World Series lần thứ 23 và cũng là danh hiệu đầu tiên kể từ năm 1978. Năm duy nhất Yankees không giành được World Series từ năm 1996 đến năm 2000 là năm 1997, khi Florida Marlins, đội bóng mới có mùa giải thứ năm, đã đánh bại Cleveland Indians ở Ván 7 nhờ cú hit quyết định của Craig Counsell.

Yankees đã trở lại World Series vào năm 1998 và 1999, lần lượt giành chiến thắng trước Padres và Braves.

Năm 2000, New York Yankees tiếp đón Mets trong kì World Series đầu tiên được tổ chức hoàn toàn tại New York kể từ năm 1956. Yankees đã đánh bại Mets với tỷ số 4-1 để giành danh hiệu World Series thứ 26. Cầu thủ chặn ngắn Derek Jeter đã giành giải MVP World Series sau khi giành giải MVP trong Trận đấu toàn sao cùng năm.

Thống kê kết quả World Series theo câu lạc bộ từ 1903 tới nay

[sửa | sửa mã nguồn]

Teams † Số lầnThắng Số lầnTham gia ThắngGần nhất Tham giaGần nhất New York Yankees (AL) [trước mang tên Baltimore Orioles, Highlanders] 27 41 2009 2024 St. Louis Cardinals (NL) 11 19 2011 2013 Athletics (AL)[trước mang tên Philadelphia/Kansas City/Oakland Athletics] 9 14 1989 1990 Boston Red Sox (AL)[previously Americans] 9 13 2018 2018 Los Angeles Dodgers (NL)[trước mang tên Brooklyn Bridegrooms, Superbas, Trolley Dodgers, Robins, Dodgers] 9 23 2025 2025 San Francisco Giants (NL)[trước mang tên New York Gothams, Giants] 8 20 2014 2014 Cincinnati Reds (NL)[trước mang tên Red Stockings, Redlegs] 5 9 1990 1990 Pittsburgh Pirates (NL)[trước mang tên Alleghenys] 5 7 1979 1979 Detroit Tigers (AL) 4 11 1984 2012 Atlanta Braves (NL)[trước mang tên Boston Red Stockings, Beaneaters, Doves, Rustlers, Bees, Braves and Milwaukee Braves] 4 10 2021 2021 Chicago Cubs (NL)[trước mang tên White Stockings, Colts, Orphans] 3 11 2016 2016 Baltimore Orioles (AL)[trước mang tên 1st Milwaukee Brewers and St. Louis Browns] 3 7 1983 1983 Minnesota Twins (AL)[trước mang tên 1st Washington Nationals, Senators] 3 6 1991 1991 Chicago White Sox (AL) 3 5 2005 2005 Philadelphia Phillies (NL) 2 8 2008 2022 Cleveland Guardians (AL)[trước mang tên Bluebirds, Bronchos, Naps, Indians] 2 6 1948 2016 Houston Astros (NL, 1962; AL, 2013) *[trước mang tên Colt .45s, thuộc NL] 2 5 2022 2022 New York Mets (NL, 1962) * 2 5 1986 2015 Kansas City Royals (AL, 1969) * 2 4 2015 2015 Miami Marlins (NL, 1993) *[trước mang tên Florida Marlins] 2 2 2003 2003 Toronto Blue Jays (AL, 1977) * 2 3 1993 2025 Texas Rangers (AL, 1961) *[trước mang tên Washington Senators phiên bản 2] 1 3 2023 2023 Arizona Diamondbacks (NL, 1998) * 1 2 2001 2023 Washington Nationals (NL, 1969) *[trước mang tên Montreal Expos, nay là Washington Nationals phiên bản 2] 1 1 2019 2019 Los Angeles Angels (AL, 1961) *[trước mang tên California/Anaheim Angels và Los Angeles Angels of Anaheim] 1 1 2002 2002 San Diego Padres (NL, 1969) * 0 2 — 1998 Tampa Bay Rays (AL, 1998) *[trước mang tên Devil Rays] 0 2 — 2020 Colorado Rockies (NL, 1993) * 0 1 — 2007 Milwaukee Brewers (AL, 1969; NL, 1998) *[trước mang tên Seattle Pilots (AL), currently 2nd Milwaukee Brewers] 0 1 — 1982 Seattle Mariners (AL, 1977) * 0 0 — —

Key to table AL = American League NL = National League AL* = Chuyển sang American League sau 1960 NL* = Chuyển sang National League sau 1960 không cố đinh chi giải làm thành viên † Thống kê bao gồm thành tích của CLB mang tên khác hay ở một địa phương khác trước đó[chú thích dưới tên hiện tại]. Xem thêm: List of World Series championsSource: MLB.com

Notes

Các đội American League (AL) đã thắng 68 trong tổng cộng 120 lần World Series từ trước tới nay (56.7%). New York Yankees là CLB giành nhiều danh hiệu World Series nhất với 27 lần, chiếm 22.5% tổng số lần tổ chức và 39.7% số danh hiệu thuộc các đội American League. Yankees cũng đại diện American League tại World Series nhiều lần nhất với 41 lần. St. Louis Cardinals CLB giành nhiều danh hiệu World Series nhiều thứ hai với 11 danh hiệu, và nhiều nhất trong số các đội National League, chiếm 22.5% tổng số lần tổ chức và 39.7% trong số 52 danh hiệu thuộc các đội National League. Tuy nhiên Brooklyn/Los Angeles Dodgers mới là đội đại diện National League tại World Series nhiều lần nhất với 22 lần. Sau khi Dodgers đánh bại Yankees tại World Series năm 2024, hai CLB trên chính thức hòa nhau về kỉ lục số trận thua, với mỗi đội trên thua serie 14 lần; lần lượt nhiều nhất trong số các đội tại chi giải National League và American League.[23]

Yankees - Dodgers cặp đấu xảy ra nhiều lần nhất tại World Series với 12 lần. Yankees thắng 8 lần trong số đó, dù hai lần gần nhất đối đầu tại World Series (1981, 2024), phần thắng đều nghiêng về Dodgers.

Khi World Series đầu tiên diễn ra vào năm 1903, mỗi chi giải có 8 đội. 16 CLB trên đều đã vô địch ít nhất 2 World Series và còn tồn tại tới ngày nay.

Tuy nhiên tới năm 1961, MLB bổ sung 14 CLB từ đó tới nay, và tất cả số đội này, trừ Seattle Mariners, đều đã góp mặt trong ít nhất một World Series. Trong 28 lần có ít nhất một CLB bổ sung tham dự, bao gồm cả ba lần (2015,[24] 2019,[25] and 2023[26]) Serie chỉ có các CLB bổ sung tham gia, các CLB bổ sung đã giành 13 chiến thắng, chiếm 46.4% số serie có đội bổ sung tham dự và 10.9% toàn bộ số lần World Series từ năm 1903. Năm 2015, lần đầu tiên World Series diễn ra với 2 CLB bổ sung tham dự giữa Kansas City Royals và New York Mets.[24]

Chú thích

[sửa | sửa mã nguồn]

1. ^ Athletic, The (ngày 2 tháng 11 năm 2025). "Los Angeles Dodgers are back-to-back World Series champions behind Yamamoto's brilliance, Will Smith HR". The Athletic (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 2 tháng 11 năm 2025.
2. ^ "List of World Series at Baseball Reference". Baseball Reference.com.
3. ^ "World Series: A Comprehensive History of the World Series". Baseball Almanac. Truy cập ngày 28 tháng 10 năm 2006.
4. ^ Abrams, Roger (2003). The First World Series and the Baseball Fanatics of 1903. Northeastern. tr. 50. ISBN 978-1-55553-561-2.
5. ^ Winchester, Simon (2005). Krakatoa: The Day the World Exploded August 27, 1883. New York City: HarperCollins. tr. 288. ISBN 978-0-06-083859-1. Truy cập ngày 29 tháng 10 năm 2011.
6. ^ Barak, Tal (ngày 1 tháng 6 năm 2005). "World Series? Wait a Minute ..." NPR. Truy cập ngày 31 tháng 10 năm 2016.
7. ^ "World Series Summary". MLB.com. MLB Advanced Media. Truy cập ngày 25 tháng 8 năm 2019.
8. ^ ví dụ như Bách khoa toàn thư Bóng chày của Ernest Lanigan (1922), bộ Bách khoa toàn thư Bóng chày của Turkin and Thompson xuất bản trong thập niên 1950.
9. ^ Cuốn The Sporting News Record Book xuất bản thường kì trong thập niên 1930 chỉ liệt kê các World Series hiện đại, nhưng có bao gồm thông tin các mùa giải của tất cả các giải đấu thế kỉ 19. Ngoài ra cuốn Bách khoa toàn thư World Series (1961), do Don Schiffer biên tập có đề cập các cuộc đấu thập niên 1880 và 1890 trong lời giới thiệu nhưng bỏ qua hoàn toàn trong nội dung cuốn sách.
10. ^ tr. 776 bản fax, xuất bản bới American Heritage Press và Workman Publishing, 1971, ISBN 0-07-071881-4
11. ^ trang 677. Về sau World Almanac đã sửa tựa thành "World Series Results".
12. ^ "BASEBALL LEGISLATION. – The National League Abolishes the Temple Cup Series – New Rule as to Drafting Players" (PDF). New York Times. ngày 13 tháng 11 năm 1897. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 8 tháng 3 năm 2021. Truy cập ngày 31 tháng 10 năm 2013.
13. ^ Abrams, tr. 51
14. ^ "Baseball - League Formation | Britannica". www.britannica.com (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 31 tháng 1 năm 2024.
15. ^ Abrams, trang 52–54
16. ^ Frommer, Harvey (ngày 17 tháng 10 năm 2011). "Remembering the First World Series: Boston Americans vs. Pittsburgh Pirates". BleacherReport.com. Bleacher Report, Inc. Truy cập ngày 1 tháng 6 năm 2024.
17. ^ Sandomir, Richard (ngày 11 tháng 9 năm 1994). "The Series That Never Was; 90 Years Ago, the Event Was Canceled Because of an Owners' Feud". The New York Times. sec. 8, p. 8. Truy cập ngày 14 tháng 1 năm 2024.
18. ^ a b "With Cap, it Comes to a Head". Hartord Courant. ngày 18 tháng 9 năm 1994. Truy cập ngày 1 tháng 6 năm 2024.
19. ^ "Twins win Game 7 of the 1991 World Series 1-0". Baseball Hall of Fame (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 21 tháng 11 năm 2020.
20. ^ "Why the 1994 MLB strike is still helping baseball today". Sports Illustrated.
21. ^ "The strike that killed the Expos' World Series dream in 1994".
22. ^ "Supreme Court nominee Sonia Sotomayor well known in sports world". SI.com (bằng tiếng Anh). ngày 26 tháng 5 năm 2009. Truy cập ngày 16 tháng 10 năm 2019.
23. ^ "What MLB Teams Have The Most World Series Losses". StatMuse (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 25 tháng 2 năm 2025.
24. ^ a b "Mets-Royals World Series is the first between 2 expansion teams". Newsday. ngày 24 tháng 10 năm 2015.
25. ^ "Nats make road-win history, capture 1st WS title". MLB.com (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 25 tháng 2 năm 2025.
26. ^ "Lone Rangers: For first time, Texas the last team standing". MLB.com (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 25 tháng 2 năm 2025.

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]

• Ernest Lanigan, Baseball Cyclopedia, 1922. McFarland.
• Turkin, Hy; S.C. Thompson (1951). The Official Encyclopedia of Baseball. A.S. Barnes and Company.
• Buchanan, Lamont (1951). The World Series and Highlights of Baseball. E. P. Dutton & Company.
• Jordan A. Deutsch, Richard M. Cohen, David Neft, Roland T. Johnson, The Scrapbook History of Baseball, 1975, Bobbs-Merrill Company.
• Cohen, Richard M.; David Neft; Roland T. Johnson; Jordan A. Deutsch (1976). The World Series. Dial Press.
• The New York Times (1980). The Complete Book of Baseball: A Scrapbook History.
• Sporting News, Baseball Record Book và Baseball Guide.
• Lansch, Jerry (1991). Glory Fades Away: The Nineteenth Century World Series Rediscovered. Taylor Publishing. ISBN 0-87833-726-1.
• 100 Years of the World Series (DVD). Major League Baseball. 2002.

Đọc thêm

[sửa | sửa mã nguồn]

• Auf Der Mar, Nick.   "World Series Fever Offers No Relief from Agony of Stadium Envy." The [Montreal] Gazette.   30 tháng 10, 1991.
• Dickey, Glenn.   The History of the World Series Since 1903. New York: Stein and Day, 1984.
• Seymour, Harold.   Baseball: The Early Years. New York: Oxford University Press, 1960.   ISBN 0-19-505912-3.
• Sutherland, Norman.   "Unhappy Start for Yankees." The [Glasgow] Herald.   ngày 20 tháng 3 năm 1999   (p. 9).
• Thorn, John et al.   Total Baseball. Kingston, New York: Total Sports Publishing, 2000.   ISBN 1-930844-01-8   (pp. 265–280).
• Minneapolis Star Tribune.   "Q & A on the News." ngày 29 tháng 10 năm 1999.

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn] Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện về World Series.

• Website chính thức
• Baseball Reference
• Sporting News: History of the World Series
• Baseball Almanac: World Series
• List of World Series Winning Rosters
• Coolest World Series teams ever
• ESPN Classic – Who's #1?: Best World Series Lưu trữ ngày 5 tháng 9 năm 2012 tại Wayback Machine

x t s World Series
thập niên 1900	1903 1904 1905 1906 1907 1908 1909
thập niên 1910	1910 1911 1912 1913 1914 1915 1916 1917 1918 1919
thập niên 1920	1920 1921 1922 1923 1924 1925 1926 1927 1928 1929
thập niên 1930	1930 1931 1932 1933 1934 1935 1936 1937 1938 1939
thập niên 1940	1940 1941 1942 1943 1944 1945 1946 1947 1948 1949
thập niên 1950	1950 1951 1952 1953 1954 1955 1956 1957 1958 1959
thập niên 1960	1960 1961 1962 1963 1964 1965 1966 1967 1968 1969
thập niên 1970	1970 1971 1972 1973 1974 1975 1976 1977 1978 1979
thập niên 1980	1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989
thập niên 1990	1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999
thập niên 2000	2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009
thập niên 2010	2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019
thập niên 2020	2020 2021 2022 2023 2024 2025
Thống kê	Nhà vô địch Ván 7 Thành tích liên tiếp Chuỗi hạn thành tích Cá nhân liên quan BLV
Danh hiệu và giải thưởng	Cúp Ủy viên Nhẫn vô địch MVP World Series Giải thưởng Babe Ruth
Liên quan	Vô địch tiền thân World Series Dauvray Cup Temple Cup Chronicle-Telegraph Cup Vòng play-off ALCS NLCS ALDS NLDS Wild Card
World Series 1904 không diễn ra bởi nhà vô địch National League từ chối tham dự và World Series 1994 bị huỷ bỏ do một cuộc đình công. Category:World Series