Giếng Kẻ Trong Cuộc đời “Thánh Phong Thủy” Tả Ao – Chuyện Không ...

Tả Ao – Vị “Thánh phong thủy” của nước Việt ta ai ai cũng biết. Tuy nhiên, trên mảnh đất Nghi Xuân, Hà Tĩnh, tại ngôi làng Tả Ao quê cụ có một ngôi giếng Kẻ do chính cụ lấy huyệt để đào thì không phải ai cũng biết…

 Nghi Xuân, một vùng quê thanh bình bên dòng sông Lam có 3 làng kề nhau là quê hương của những danh nhân nổi tiếng. Phía Đông là làng Tiên Điền, quê hương Đại thi hào Nguyễn Du. Phía Tây là làng Tả Ao, quê hương của nhà phong thủy bậc thầy Nguyễn Đức Huyên và tên làng cũng trở thành tên của cụ.  Nằm giữa 2 làng Tiên Điền và Tả Ao là làng Uy Viễn, quê hương của Uy Viễn tướng công Nguyễn Công Trứ.

Tôi đề cập đến làng Uy Viễn vì ở đây có những chứng tích của Tả Ao tiên sinh, đó là giếng Kẻ do ông lấy huyệt. Giếng kẻ có nước rất trong, vị ngọt, từ bao đời nay không bao giờ cạn cho dù hạn hán lâu dài. Nhà tôi cách giếng Kẻ chưa đầy 100m nên những mẫu chuyện về sự tích giếng Kẻ dân làng tôi ai cũng biết.

Chuyện này ông bà tôi kể cho tôi nghe khi còn nhỏ, tôi xin kể lại, biết đâu giúp  các nhà nghiên cứu có thêm tư liệu về thầy địa lí Tả Ao.

Chuyện kể như sau:

Vào một ngày mùa hè nắng nóng (quê tôi là rốn của gió Lào) ông thầy địa lí Tả Ao đi bộ  từ huyện Can Lộc về huyện Nghi Xuân. Ông đi theo đường lạch Đông Kèn (giáp xã Hồng Lộc bây giờ và xã Cương Gián nay là xã Xuân Song).

Khi đi đến đất làng Cương Gián thì người ông mỏi mệt và đặc biệt là khát nước. Ông vào nhiều nhà gần đường xin nước uống nhưng họ không cho. Cố lết chân mỏi nhừ đến xã Cẩm Lâm ( nay là xã Xuân Liên), ông vào một nhà dân gần đường mà gia chủ là một ông già. Biết Tả Ao xin nước uống, chủ nhà vào bếp múc ra một vùa nước (thời đó quê tôi gọi bát uống nước là vùa, chất liệu bằng gốm rất dễ vỡ, dung tích khoảng 500ml), đặt xuống chõng tre ông đang ngồi. Tả Ao vội vàng bưng lên uống thì lập tức chủ nhà cho vào bát nước một nhúm tro bếp. Tả Ao rất đỗi ngạc nhiên nhưng vì ông đang cần nên nhịn cơn nóng giận, cố ngồi đợi cho tro bếp lắng xuống. Khi cụ Tả Ao giơ tay bưng bát nước lên định uống thì ông chủ nhà nhanh tay hất bát nước xuống đất và cầm vùa đi vào bếp múc bát nước khác đặt xuống chõng tre. Cũng giống như lần trước, ông giơ tay bưng bát nước thì ông chủ nhà lại nhanh tay bỏ vào bát một nhúm tro bếp khác. Cứ vây, mọi việc lặp lại như cũ. Không khỏi bất ngờ, ông tự hỏi: Không hiều chủ nhà này định giở trò gì với mình?

Trong lúc đang suy nghĩ mong lung thì chủ nhà lại bưng ra một vùa nước, lần này không phải là nước giếng mà là một vùa nước chè xanh thơm ngon, vui vẻ mời ông uống. Uống xong bát nước, trong người khỏe hẳn ra, cụ Tả Ao lại được chủ nhà bưng ra một rổ khoai lang và dưa hấu mời ăn ( ở quê tôi khoai lang, dưa hấu là đặc sản. Khoai lang ngon ngọt nhưng nhiều bột, phải có dưa hấu song hành mới không mắc nghẹn)

Sau khi ăn uống no nê, cụ mới ướm hỏi chủ nhà: Tại sao lúc tôi đang khát đến cháy cổ,  ông lại bỏ tro bếp vào bát rồi đổ đi, không chỉ một mà làm đi làm lại đến hai, ba lần như vậy?. Lúc này ông chủ nhà mới bình tĩnh trả lời: Lúc ông đang khát, ông lại đi ngoài trời nắng, người ông đang nóng, nếu uống nước lạnh vào ông sẽ bị cảm ngay ( vì nóng gặp lạnh cơ thể có phản ứng tự vệ để căn bằng nhiệt nên dễ bị mất nhiệt đột ngột, nên dễ cảm lạnh, đông y gọi đó là mất căn bằng âm dương, như ta đã biết mất căn bằng âm dương là nguyên nhân của mọi bệnh tật)

Chủ nhà bảo, ông bắt buộc phải bỏ tro bếp vào bát nước là để ông Tả Ao không uống ngay. Làm đi làm lại nhiều lần là để cơ thể cụ Tả Ao trở lại bình thường mới cho uống, nhưng cũng chỉ cho ông uống một bát thôi, không cho uống nhiều Mãi sau khi ăn khoai với dưa xong ông chủ nhà mới cho ông Tả Ao uống nước thỏa thích.

Và giếng Kẻ ra đời như thế

Nghe xong câu chuyện, cụ Tả Ao mới thắm thía tình người của ông chủ nhà. Lúc này cụ mới lộ diện mình là thấy địa lí và để tạ ơn, cụ không quên tìm đất cất lại mộ cho song thân gia chủ. Trong quá trình tìm huyệt ngoài vườn, ông tìm thấy một lưỡi dao phay đã rỉ, ông xin chủ nhà và quay lại làng Cương Gián. Tại đây, cụ cắm mũi dao vào trung tâm làng Cương Gián rồi kẻ một đường thẳng trong không gian từ làng Cương Gián đến làng Uy Viễn (khoảng cách cỡ 7 km). Về tới làng Uy Viễn, ông chỉ mũi dao xuống đất rồi gọi người dân Uy Viễn ra đào giếng – chắc lí do này mà giếng có tên là giếng Kẻ chăng. Người dân Uy Viễn không lạ gì tài lấy mạch đất của ông nên nhanh chóng thực hiện. Từ đây, một hiện tượng lạ bắt đầu xuất hiện.

Theo lệ, hàng năm, cứ vào dịp giáp tết  người dân quê tôi lại khảo giếng (làm vệ sinh giếng) một lần. Và lần nào cũng vậy, Uy Viễn khào giếng thì làng Cương Gián…cháy nhà. Cứ như vậy, năm này qua năm khác, đời này qua đời khác, nếu tính từ thời ông Tả Ao đến thời cha mẹ tôi thì ít nhất cũng 400 năm, có nghĩa là 300 đến 400 lần làng Cương Gián cháy nhà. Sau này khi nào dân làng tôi chuẩn bị khảo giếng thì phải cho người vào làng Cương Gián báo trước để sơ tán tài sản và dỡ cả mái tranh xuống để chống cháy.

Có một chuyện mà người dân làng tôi hiện nay cũng không nhiều người biết, đó là vị trí giếng Kẻ bây giờ không phài nơi mà ông Tả Ao chỉ huyệt mà đã cách xa giếng cũ đến vài chục mét.  Giếng cũ nằm phía sau đến Làng Tăng, khi mẹ tôi về làm dâu, mẹ tôi vẫn ra giếng Kể cũ gánh nước và bà kể giếng Kẻ cũ khuôn bằng gỗ và hình vuông, còn giếng Kẻ bây giờ khuôn bằng xi măng và hình tròn. Dân gian kể rằng, nguyên nhân dời giếng là do dân làng Cương Gián chịu hoài không thấu, bèn sắm lễ vật ra đút lót cho quan huyện. Từ khi dời giếng đến nay thì hiện tượng cháy nhà khi dân làng tôi khảo giếng không còn nữa. Sự việc xảy ra cũng đến 100 năm vì mẹ tôi còn sống cũng đã 119 tuổi mà mẹ tôi về làm dâu lúc đó bà mới 16 tuổi. Từ chi tiết này suy ra giếng Kẻ dời từ phía Bắc đền Làng Tăng ra phía Đông đền Làng Tăng cũng mới xắp xỉ 100 năm. Việc dời giếng là có thật vì khi dời giếng dân làng tôi trồng một cây rỏi – một cây cổ thụ có gỗ rất chắc vào vị trí của giếng cũ. Khi tôi còn ở nhà (trước 1959) cây rỏi và đền Làng Tăng vẫn còn, khi đó cây rỏi đã to gần một người ôm. Tôi hỏi đền Làng Tăng thờ ai thì cha tôi nói thờ ông thầy địa lí Tả Ao. Chi tiết này có khả năng đúng vì đền thờ, cây rỏi và giếng Kẻ cùng nằm trong một khuôn viên, bây giờ là phía Đông nam của Trụ sở Ủy ban nhân dân huyện Nghi Xuân

Điều đáng buồn để cho các nhà nghiên cứu Tả Ao có cơ sở kết luận là cả ba cái (đền thờ, giếng vuông và cây rỏi) đều không còn. Tất cả những việc này chỉ nằm trong trí nhớ của người dân làng tôi. Không những vậy, giếng Kẻ hiện tại, với lịch sử cả trăm năm như nói ở trên cũng đã bị ốp đá granite trắng bóng lộn, chẳng còn lại chút gì của ngày xưa nữa. Buồn

Bành Đức Cảnh

Bài chọn lọc

Bài chọn lọc

Cầu Cần Giờ và Metro Bến Thành – Cần Giờ “kích hoạt” tăng trưởng tại lõi Vịnh Tiên

23 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Bitcoin không phải là vàng số: Khi ‘hầm trú ẩn’ bị nhầm với ‘sòng bạc’ công nghệ

22 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Từ cơn buồn ngủ của một doanh nhân đến đế chế tỉ đô: Sự thật ít biết về nguồn gốc “hàng Thái” của Red Bull

21 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Từ 20 đến 35 tuổi, đầu tư vào 4 loại tài sản này: 10 năm sau, bạn sẽ cảm ơn chính mình vì ‘hiệu quả sinh lời’

21 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Cú lừa nửa tỷ USD khiến Amazon tan vỡ tham vọng bán hàng xa xỉ, tất cả chỉ vì một vụ phá sản

21 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

‘Bố tôi là ai?’: Cú sốc tuổi 20 của con trai Warren Buffett và bí mật đằng sau đế chế 145 tỷ USD

20 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Sau tuổi 35, nhìn cách bà bán xôi mua đất, tích vàng, tôi ngỡ ngàng nhận ra: 3 điều đắt giá về tiền bạc nhiều người bỏ qua

20 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Shark Khoa: Muốn vượt tôi các bạn trẻ phải làm 14 tiếng và đọc 6 quyển sách, dân “Threads City”: Mắc gì phải vượt anh?

19 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Không phải nỗ lực, 3 kiểu người này quyết định bạn sẽ đi xa đến đâu

19 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Lời tiên tri đáng lo ngại về năm 2026 của nhà ngoại cảm đã thành sự thật chỉ một tuần sau khi năm mới đến

17 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Elon Musk: Không phải USD hay Bitcoin, đây mới là đồng tiền của tương lai

16 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Qúa lớn để sụp đổ – Câu chuyện của Boeing

15 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Bị chia cắt 39 năm từ lúc lọt lòng, cặp song sinh sống cuộc đời giống nhau đến lạ lùng

14 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

CEO NVIDIA bác bỏ viễn cảnh “Chúa AI”, chỉ trích mạnh mẽ làn sóng bi quan về trí tuệ nhân tạo

14 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Kho báu dị thường ngoài khơi khiến các ông lớn quốc tế rút lui, DN Việt nhập cuộc, lập kỳ tích

13 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Bill Gates tiên đoán bất ngờ về thế giới 20 năm tới, chỉ thẳng 3 thách thức đối với tiến bộ nhân loại

12 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Những điều gì đã giúp Lý Tiểu Long trở thành huyền thoại?

12 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Thế giới lo sợ bong bóng tỷ phú: Trung bình mỗi ngày có thêm 1 người gia nhập, tổng tài sản đạt gần 20.000 tỷ USD

10 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Đáng sợ nhất không phải là thiếu tiền, chính 3 thứ này mới khiến bạn ‘nghèo bền vững’

10 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Việt Nam có Giám đốc Học viện từng thắng giải Vàng ở Triều Tiên, cả nhà 3 người được phong tặng NSND

9 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Phát hiện có thể rung chuyển “quyền lực quốc tế”: Kho báu tưởng chỉ có trên Mặt trăng nay có ở Trái đất

9 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Nghiên cứu: Vì sao học sinh học cực giỏi ngày xưa, trưởng thành lại không giàu bằng học sinh nghịch bướng?

8 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Khi ngoài 60 tuổi, gặp người càng quen càng nên giấu kỹ 6 điều này: lỡ miệng nói ra là hối hận

8 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Sau 30 tuổi, chúng ta sống theo chữ “nên” nhiều hơn chữ “muốn”…

7 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Cảnh báo “lạnh người” từ ông trùm chip Mỹ: Lượng Kiến trúc sư trưởng đếm trên đầu ngón tay, VN coi chừng lỡ nhịp cả thập kỷ

7 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Elon Musk giáo dục 14 người con: Không thèm học ngoại ngữ vì đã có AI, cảnh báo phụ huynh cẩn trọng với trường học truyền thống

6 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Bạn có biết: Lương 70 triệu/tháng không phải đỉnh, biết một thứ tiếng, lương tăng tới 40%?

6 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Công an cảnh báo: Tuyệt đối không lưu những hình ảnh này trong điện thoại

6 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Để tạo kế sinh nhai cho cha mẹ đã nghỉ hưu, một Phó Giáo sư đại học ở TQ đã xin nghỉ dạy đi làm shipper như thế nào?

5 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

“Tin vui” của người đang còn mắc nợ trong năm 2026

5 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Mua vàng hay mua bạc: Nhiều tiền đến mấy cũng phải biết những thứ này

3 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Đầu năm 2026: Đặt đúng 3 món này ở cửa chính, tiền vào như nước – bỏ qua là mất lộc

3 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Loạt thay đổi từ ngày 1/1/2026, ai cũng nên biết để giàu bền vững

2 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Cú ‘liều’ chấn động trong năm 2025 của Masayoshi Son: Chỉ trong vòng 10 tháng, Softbank đã lo đủ 40 tỷ USD để rót vào OpenAI

1 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Cơn sốt AI hiện tại và nỗi ám ảnh về bong bóng dot-com 25 năm về trước liệu có khiến thế giới chùn tay?

1 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Chuyên gia tiết lộ 4 QUY TẮC VÀNG khi ăn dưa muối để ngon miệng, khỏe thân, ung thư không dám “bén mảng”

1 Tháng Một, 2026 Bài chọn lọc

Thực trạng cay đắng ở “nhà máy sản xuất giấc mơ” Hoành Điếm: Hơn 130.000 diễn viên quần chúng chật vật tìm cơ hội đổi đời

31 Tháng Mười Hai, 2025 Bài chọn lọc

Việt Nam có “kho báu” top 3 thế giới, chỉ sau TQ và Nga, Tổng bí thư yêu cầu đẩy mạnh một việc

30 Tháng Mười Hai, 2025 Bài chọn lọc

Bức tranh “cửu ngư quần hội” và bí mật về sự dư dả ít người biết

30 Tháng Mười Hai, 2025 Bài chọn lọc

Cú lừa 12,5 xu và sai lầm trị giá 200 tỷ USD của Warren Buffett: Khi giá rẻ trở thành bài học đắt đỏ

29 Tháng Mười Hai, 2025 Bài chọn lọc

Long mạch ở Trung Quốc chỉ có 3 lăng mộ: Nơi máy móc bất lực, chốn không ai dám động, cuối cùng là cấm kỵ

29 Tháng Mười Hai, 2025 Bài chọn lọc

Câu chuyện xúc động đằng sau thư con gái 7 tuổi gửi mẹ: “Mẹ ơi, vậy là lớp 7 con mới được gặp mẹ à? Mẹ có được ăn thịt không”

29 Tháng Mười Hai, 2025